به گزارش خبرگزاری شبستان از مشهد، حجت‌الاسلام والمسلمین شریعت‌نژاد، امروز یکشنبه ۱۰آبان ماه در نشست خبری تشریح برنامه‌های اعتکاف رجبیه ۱۴۰۵، با اشاره به جایگاه اعتکاف در میان مناسک عبادی و استقبال گسترده مردم از این سنت دینی اظهار کرد: اعتکاف یکی از سنت های اصیل اسلامی است و در کشور ما در سه دهه اخیر به رشد و بلوغ قابل توجهی رسیده و می‌توان رهبر شهید انقلاب را از احیاگران این سنت ارزشمند دانست.
وی افزود: با عنایت به لزوم گرامیداشت یاد شهدای انقلاب و شهدای چنگ های اخیر، امسال شعار اعتکاف با عنوان اعتکاف راهبرد امام شهید و رسالت امت مبعوث انتخاب شده است و برنامه‌های فرهنگی و معارفی نیز بر همین اساس طراحی شده‌اند تا معتکفان علاوه بر بهره‌مندی از فرصت معنوی اعتکاف، با سیره و اندیشه رهبر شهید انقلاب بیشتر آشنا شوند.
مسجد گوهرشاد؛ میزبان اعتکاف با ظرفیت بیشتر
حجت الاسلام شریعت‌نژاد با اشاره به جایگاه تاریخی مسجد جامع گوهرشاد در برگزاری اعتکاف گفت: مسجد گوهرشاد از جمله قدیمی‌ترین و کهن‌ترین مکان‌های برگزاری اعتکاف در جهان اسلام به شمار می‌رود و هر سال بر کیفیت و کمیت این برنامه عبادی افزوده می‌شود.
وی با اشاره به استقبال گسترده علاقه‌مندان در سال‌های گذشته اظهار کرد: در سال‌های گذشته بیش از ۹۰ هزار نفر علاقه‌مندی خود را برای حضور در اعتکاف مسجد گوهرشاد اعلام کرده بودند، اما ظرفیت حرم مطهر رضوی امکان پذیرش همه این افراد را فراهم نمی‌کرد. امسال با تدابیر پیش‌بینی‌شده، تلاش داریم توسعه کمی قابل توجهی در پذیرش معتکفان داشته باشیم.
معاون تبلیغات اسلامی آستان قدس رضوی افزود: علاوه بر افزایش ظرفیت، توسعه محتوایی اعتکاف نیز در دستور کار قرار گرفته است و برای این منظور برنامه‌های متنوعی پیش از آغاز مراسم و در طول سه روز اعتکاف اجرا خواهد شد.
کتاب‌خوانی با محوریت آثار رهبر شهید انقلاب
حجت السلام شریعت‌نژاد با اشاره به برنامه‌های کتاب‌محور اعتکاف امسال بیان کرد: در سال‌های گذشته ایستگاه‌های مطالعه و کتاب با هدف ترویج فرهنگ کتاب‌خوانی در ایام اعتکاف برپا می‌شد و امسال نیز این برنامه با رویکردی ویژه ادامه پیدا می‌کند.
وی ادامه داد: امسال ایستگاه‌های مطالعه به آثار مکتوب رهبر شهید انقلاب اختصاص یافته است. مجموعه‌ای بیش از ۱۰۰ جلد از کتاب‌هایی که از ایشان به یادگار مانده و به همت مرکز نشر به چاپ رسیده است، در اختیار معتکفان قرار می‌گیرد. همچنین برخی کتاب‌هایی که مورد تقریظ ایشان قرار گرفته‌اند، در این ایستگاه‌ها عرضه خواهند شد تا زمینه آشنایی بیشتر معتکفان با آثار مکتوب ایشان فراهم شود.
معاون تبلیغات اسلامی آستان قدس رضوی با اشاره به انتخاب یک کتاب محوری برای اعتکاف امسال مسجد گوهرشاد گفت: کتاب خون‌دلی که لعل شد، به‌عنوان محور محتوایی اعتکاف انتخاب شده است. توصیه به مطالعه این کتاب، برگزاری مسابقه کتاب‌خوانی و برنامه‌های خوانش کتاب در فواصل مختلف اعتکاف، از جمله برنامه‌هایی است که با هدف آشنایی معتکفان با سیره زندگی رهبر شهید انقلاب اجرا خواهد شد.
حضور نوجوانان و معتکفان غیرایرانی در برنامه‌های امسال
شریعت‌نژاد با اشاره به حضور اقشار مختلف در اعتکاف مسجد گوهرشاد گفت: سال گذشته حدود ۱۰۰ نفر از معتکفان غیرایرانی در این مراسم حضور داشتند و امسال نیز حضور این گروه از زائران و علاقه‌مندان پیش‌بینی شده است.
وی با تأکید بر حضور پررنگ نوجوانان در اعتکاف افزود: برای نوجوانان نیز برنامه‌های ویژه‌ای در نظر گرفته شده است و علاوه بر مسابقات عمومی کتاب‌خوانی، مسابقات اختصاصی نوجوانان برگزار خواهد شد.
حلقه‌های معرفت و پاسخ‌گویی شبانه‌روزی به پرسش‌های دینی
معاون تبلیغات اسلامی آستان قدس رضوی با اشاره به حضور استادان معارف در میان معتکفان اظهار کرد: امسال استاد فلاح‌زاده نیز به جمع استادان حاضر در اعتکاف اضافه خواهند شد. استادان به‌صورت شبانه‌روزی در میان معتکفان حضور دارند و به پرسش‌های دینی، شرعی، اعتقادی و مشاوره‌ای آنان پاسخ می‌دهند.
وی افزود: پس از نمازهای عصر و مغرب و عشا، حلقه‌های معرفت با حضور کارشناسان برگزار می‌شود. برای هر ۵۰ نفر از معتکفان، یک حلقه معرفت در نظر گرفته شده است تا زمینه گفت‌وگوهای صمیمی و پرسش و پاسخ میان شرکت‌کنندگان و کارشناسان فراهم شود.
شریعت‌نژاد ادامه داد: حلقه‌های تلاوت قرآن کریم، شرح و تفسیر صحیفه سجادیه و نهج‌البلاغه و همچنین نشست‌های صمیمی ویژه نوجوانان دختر و پسر از دیگر برنامه‌های اعتکاف امسال خواهد بود.
وی با اشاره به شرایط روز کشور و ضرورت تبیین مسائل جاری گفت: با توجه به اینکه همچنان درگیر جنگی تمام‌عیار با جبهه استعمار جهانی هستیم و این تقابل ابعاد نظامی، فرهنگی و اقتصادی دارد، برای روشنگری و تبیین مسائل روز، دو جلسه تخصصی در برنامه‌های اعتکاف پیش‌بینی شده است.
نماز جمعه و اعمال‌ام‌داوود؛ برنامه‌های پایانی اعتکاف
شریعت‌نژاد با تشریح برنامه‌های اصلی اعتکاف رجبیه ۱۴۰۵ گفت: سه مراسم محوری برای این دوره پیش‌بینی شده است که نخستین مراسم در شب سیزدهم ماه رجب و هم‌زمان با میلاد امیرالمؤمنین (ع) برگزار می‌شود.
وی ادامه داد: دومین مراسم در شب پانزدهم ماه رجب، هم‌زمان با شب شهادت حضرت زینب کبری (س)، برگزار خواهد شد. این شب فرصتی برای مناجات معتکفان است و برنامه‌ریزی‌ها به‌گونه‌ای انجام شده که شرکت‌کنندگان بتوانند از فرصت شب‌های اعتکاف برای عبادت و مناجات بهره ببرند.
معاون تبلیغات اسلامی آستان قدس رضوی با اشاره به برنامه روز پایانی اعتکاف اظهار کرد: امسال روز پانزدهم ماه رجب با روز جمعه مصادف شده است و معتکفان در کنار نمازگزاران جمعه در نماز جمعه شرکت خواهند کرد. صفوف نماز جمعه به مسجد جامع گوهرشاد متصل می‌شود و معتکفان پس از حضور در این مسجد به صفوف نماز جمعه خواهند پیوست.
وی افزود: پس از اقامه نماز جمعه، اعمال‌ام‌داوود آغاز می‌شود و برنامه محوری روز پایانی اعتکاف به قرائت این دعا اختصاص دارد. این مراسم حدود ساعت ۱۶ با قرائت مداح اهل‌بیت (ع)، حاج مهدی سروری، برگزار خواهد شد.
شریعت‌نژاد خاطرنشان کرد: پس از نماز مغرب و عشا نیز مراسم وداع با حضور مداحان اهل‌بیت (ع) و خادمان و دست‌اندرکاران اعتکاف برگزار می‌شود و معتکفان بدرقه خواهند شد.
وی در پایان با ابراز امیدواری نسبت به آثار معنوی این مراسم گفت: امیدواریم اعتکاف امسال منشأ خیر و برکت برای کشور، جبهه مقاومت و جهان اسلام باشد و زمینه سربلندی مسلمانان و پیروزی جبهه حق را فراهم کند. در کنار بیش از یک میلیون و ۵۰۰ هزار نفری که در کشور در اعتکاف شرکت می‌کنند، تلاش ما در مسجد گوهرشاد این است که سهمی در اعتلای فرهنگی و دینی جامعه داشته باشیم و این مراسم به الگویی برای اعتکاف در جهان اسلام تبدیل شود.
افزایش دو برابری ظرفیت اعتکاف مسجد گوهرشاد
امین بهنام، معاون اماکن متبرکه آستان قدس رضوی نیز در این نشست خبری با اشاره به سابقه برگزاری اعتکاف در مسجد جامع گوهرشاد گفت: اعتکاف در این مسجد از سال ۱۳۳۷ با همت آقای عابدزاده، از خیران و بزرگان شهر مشهد، در شبستان تبریزی آغاز شد و از سال ۱۳۷۲، آستان قدس رضوی به‌صورت متمرکز برگزاری این مراسم را برعهده گرفت.
وی با اشاره به آغاز فرایند ثبت‌نام اعتکاف رجبیه ۱۴۰۵ اظهار کرد: ثبت‌نام متقاضیان از ساعت ۹ صبح روز سه‌شنبه ۱۲ آبان آغاز می‌شود و تا ساعت ۲۳ روز ۲۱ آبان ادامه خواهد داشت. علاقه‌مندان می‌توانند از طریق پایگاه اینترنتی اعتکاف رضوی ثبت‌نام خود را انجام دهند.
بهنام افزود: قرعه‌کشی میان ثبت‌نام‌کنندگان روز ۲۹ آبان انجام می‌شود و اسامی پذیرفته‌شدگان نیز سوم آذر از طریق پیامک به اطلاع آنان خواهد رسید.
ثبت‌نام ۹۶ هزار نفر در اعتکاف سال گذشته
معاون اماکن متبرکه آستان قدس رضوی با ارائه گزارشی از آمار ثبت‌نام سال گذشته بیان کرد: در دوره گذشته حدود ۹۶ هزار نفر برای حضور در اعتکاف مسجد جامع گوهرشاد ثبت‌نام کردند که از این تعداد، حدود ۶۷ هزار نفر خانم و ۲۸ تا ۲۹ هزار نفر آقا بودند. به این ترتیب، حدود ۷۰ درصد ثبت‌نام‌کنندگان را بانوان و ۳۰ درصد را آقایان تشکیل می‌دادند.
وی با اشاره به گستره سنی متقاضیان گفت: دامنه سنی ثبت‌نام‌کنندگان از ۱۰ تا ۸۱ سال بود؛ البته در فرایند قرعه‌کشی، حداقل سن برای دختران ۱۲ سال و برای پسران ۱۴ سال در نظر گرفته می‌شود.
بهنام ادامه داد: در سال ۱۴۰۴ نیز به دستور تولیت آستان قدس رضوی، ۱۲ دوره اعتکاف ماهانه با تمرکز بر حضور جوانان و نوجوانان برگزار شد.
وی با اشاره به حضور متقاضیان خارجی در اعتکاف سال گذشته اظهار کرد: از ۲۷ کشور برای شرکت در اعتکاف مسجد گوهرشاد ثبت‌نام انجام شد که بیشترین متقاضیان از کشورهای افغانستان، پاکستان و هند بودند. در مجموع حدود سه هزار و ۶۰۰ نفر از ثبت‌نام‌کنندگان را اتباع خارجی تشکیل می‌دادند که حدود چهار درصد کل متقاضیان بودند.
معاون اماکن متبرکه آستان قدس رضوی افزود: از نظر پراکندگی جغرافیایی نیز خراسان رضوی با حدود ۵۹ هزار ثبت‌نام‌کننده بیشترین سهم را داشت. پس از آن استان تهران با حدود ۹ هزار نفر، اصفهان با حدود هشت هزار و ۵۰۰ نفر و یزد با حدود دو هزار و ۱۴۰ نفر در رتبه‌های بعدی قرار داشتند.
رواق زیرسطحی مسجد گوهرشاد میزبان نیمی از معتکفان می‌شود
بهنام با تأکید بر افزایش ظرفیت پذیرش معتکفان در سال جاری گفت: یکی از درخواست‌های همیشگی علاقه‌مندان این بود که چرا ظرفیت پذیرش اعتکاف مسجد گوهرشاد محدود است. در سال‌های گذشته، به دلیل سرمای هوا و محدودیت‌های موجود، امکان استفاده از صحن‌ها و ایوان مقصوره برای استقرار معتکفان وجود نداشت و ناچار بودیم ظرفیت را به شبستان‌های مسجد محدود کنیم.
وی ادامه داد: امسال با توجه به تکمیل زیرسطحی مسجد جامع گوهرشاد و تلاش سازمان عمران و نگهداری حرم مطهر رضوی، برنامه‌ریزی شده است که ظرفیت اعتکاف را تقریباً دو برابر کنیم.
بهنام افزود: در صورت آماده‌سازی و تحویل به‌موقع این فضا، امکان افزایش ظرفیت پذیرش از حدود یک‌هزار و ۵۰۰ نفر به حدود سه‌هزار نفر فراهم می‌شود و امسال می‌توانیم تعداد بیشتری از علاقه‌مندان را در مراسم اعتکاف میزبانی کنیم.
سهمیه ویژه برای معتکفان سال‌های گذشته و متقاضیان غیرمشهدی
بهنام با اشاره به جزئیات سهمیه‌بندی در فرایند قرعه‌کشی اظهار کرد: برای افرادی که طی سه سال گذشته در اعتکاف مسجد جامع گوهرشاد شرکت کرده‌اند، پنج درصد از ظرفیت در نظر گرفته شده است تا این افراد نیز فرصت حضور مجدد در مراسم را داشته باشند.
وی ادامه داد: پنج درصد از ظرفیت نیز به اتباع خارجی و ۱۰ درصد به متقاضیان غیرمشهدی اختصاص پیدا می‌کند و ظرفیت باقی‌مانده از طریق قرعه‌کشی میان سایر ثبت‌نام‌کنندگان تعیین خواهد شد.
معاون اماکن متبرکه آستان قدس رضوی در پایان ابراز امیدواری کرد با تکمیل زیرساخت‌های پیش‌بینی‌شده و اجرای برنامه‌های امسال، امکان میزبانی شایسته‌تر از معتکفان و پاسخ‌گویی به بخشی از تقاضای گسترده علاقه‌مندان فراهم شود.
نظر شما