شبستان

به گزارش خبرنگار خبرگزاری شبستان در ارومیه، حجت‌الاسلام منصور امامی، مدیرکل تبلیغات اسلامی آذربایجان غربی، امروز در جلسه شرح و تفسیر خطبه غدیر با محوریت «غدیر، روز ولایت» که در مسجد حضرت قائم (عجل الله تعالی فرجه الشریف) برگزار شد، اظهار داشت: ولایت؛ محور دعوت انبیا، ستون دین و اساس حکومت است.

وی گفت: امام صادق علیه السلام می فرمایند: «ما نُودِیَ بِشَیْءٍ مِثْلَ ما نُودِیَ بِالْوِلایَةِ» به هیچ چیز ندا داده نشده است مانند آنچه به ولایت ندا داده شده است.

مدیرکل تبلیغات اسلامی آذربایجان غربی افزود: خداوند متعال به دلیل لطف، حکمت و رحمت مطلق خود، برای تربیت و رشد بشر از «نرمافزار ولایت» استفاده میکند. این ولایت بر دو قسم است که هر دو شامل بعد سیاسی و حکومتی نیز میشوند.

وی در تبیین قسم اول تصریح کرد: ولایت طولی، همان ولایت خداوند، ولایت پیامبر (صلی الله علیه و آله)، اهل بیت (علیهم السلام) و نمایندگان آنان است. بخشی جدایی ناپذیر از این ولایت، ولایت سیاسی و حکومت است؛ به این معنا که پیامبر و امامان (علیهم السلام) و در عصر غیبت، نمایندگانشان که شرایط رهبری جامعه را دارند، متولی امور اجتماعی، اقتصادی، قضایی، دفاعی و اجرای احکام الهی هستند. بنابراین ان الحکم الا لله، یعنی حکومت باید الهی باشد.

حجت‌الاسلام امامی در تبیین قسم دوم خاطرنشان کرد: ولایت عرضی، همان ولایت میان مؤمنین نسبت به یکدیگر است؛ یعنی مؤمنان موظفند در ساختن جامعه اسلامی، یاری حکومت حق، نصیحت کارگزاران، امر به معروف و نهی از منکر در سطح کلان، و دفاع از کیان اسلامی به عنوان یک پیکر واحد عمل کنند.

وی با تأکید بر یک نکته کلیدی گفت: بدون تحقق ولایت عرضی، ولایت طولی محقق نمیشود؛ چنانکه خداوند میفرماید: «هُوَ الَّذِی أَیَّدَکَ بِنَصْرِهِ وَبِالْمُؤْمِنِینَ» (انفال، ۶۲). او کسی است که تو را با یاری خود و با مؤمنان تأیید کرد. یاری مؤمنان از مؤمنان، در رأس آن یاری حکومت حق و مشارکت در تحقق ولایت سیاسی است. بدون حضور و همبستگی سیاسی مؤمنان در پشت سر ولیالله، ولایت طولی در جامعه زمینگیر میشود.

مدیرکل تبلیغات اسلامی آذربایجان غربی افزود: اظهار داشت: تمام دین برای تبیین و تثبیت این دو نوع ولایت در همه شئون فردی و سیاسی است. انسان بدون ولایت، حتی با انجام تمام عبادات، رشد نمیکند.

وی سپس به روایتی از امام باقر (علیه السلام) اشاره کرد و گفت: امام باقر (علیه السلام) از قول خداوند تبارک و تعالی نقل میکند: «قَالَ اَللَّهُ تَبَارَکَ وَ تَعَالَی لَأُعَذِّبَنَّ کُلَّ رَعِیَّةٍ فِی اَلْإِسْلاَمِ دَانَتْ بِوَلاَیَةِ کُلِّ إِمَامٍ جَائِرٍ لَیْسَ مِنَ اَللَّهِ وَ إِنْ کَانَتِ اَلرَّعِیَّةُ فِی أَعْمَالِهَا بَرَّةً تَقِیَّةً وَ لَأَعْفُوَنَّ عَنْ کُلِّ رَعِیَّةٍ فِی اَلْإِسْلاَمِ دَانَتْ بِوَلاَیَةِ کُلِّ إِمَامٍ عَادِلٍ مِنَ اَللَّهِ وَ إِنْ کَانَتِ اَلرَّعِیَّةُ فِی أَنْفُسِهَا ظَالِمَةً مُسِیئَةً»

حجت‌الاسلام امامی در تفسیر این روایت تصریح کرد: این روایت به روشنی نشان میدهد که بین «امام» و «امت» غیر از اینکه یک رابطه سیاسی و حکومتی وجود دارد، بلکه لازمه رشد و تعالی جامعه از مسیر پذیرش ولایت حق میگذرد. دین‌داریِ مردم بدون تبعیت از امام عادل که ولایت سیاسی دارد، پذیرفته نیست.

وی گفت: ولایت اساس دین است. بدون ولایت، انسان رجیم (راندهشده) است مانند ابلیس. وی افزود: امام رضا (علیه السلام) فرمود: «مثل المؤمنین فی قبولهم ولاء أمیر المؤمنین علیه السّلام فی یوم غدیر خمّ کمثل الملائکة فی سجودهم لآدم، و مثل من أبی ولایة أمیر المؤمنین علیه السّلام یوم الغدیر مثل إبلیس»؛ مثل مؤمنین در قبول ولایت امیرالمؤمنین (علیه السلام) در روز غدیر خم، مثل فرشتگان در سجودشان برای حضرت آدم (علیه السلام) است؛ و مثل کسانی که در روز غدیر از ولایت امیرالمؤمنین (علیه السلام) سرباز زدند، مثل ابلیس است.

مدیرکل تبلیغات اسلامی آذربایجان غربی تأکید کرد: غدیر نیز فقط یک انتصاب معنوی نبود، بلکه اعلام ولایت سیاسی و حکومتی امیرالمؤمنین (علیه السلام) بود که در قالب «مَن کُنتُ مَولاهُ فَهذا عَلِیٌّ مَولاهُ» و «ألَستُ أولی بِکُم مِن أنفُسِکُم» معنا مییابد. پذیرش غدیر یعنی پذیرش یک حاکم و یک نظام سیاسی.

وی ادامه داد: از طرفی، نتیجه تحقق ولایت طولی در جامعه، تحقق ولایت عرضی میان مؤمنین است. وی به آیاتی از قرآن کریم استناد کرد و گفت: «الْمُؤْمِنُونَ وَ الْمُؤْمِناتُ بَعْضُهُمْ أَوْلِیاءُ بَعْضٍ» (توبه، ۷۱)؛ مردان مؤمن و زنان مؤمن، اولیای یکدیگرند. «إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌ» (حجرات، ۱۰)؛ مؤمنان جز برادران یکدیگر نیستند.

حجت‌الاسلام امامی تصریح کرد: این اولیاء بودن و برادری، در همه عرصه های زندگی اجتماعی از جمله عرصه سیاسی نیز جاری است؛ مؤمنان باید در سرنوشت سیاسی یکدیگر شریک باشند، به یاری حکومت حق برخیزند و در برابر دشمنان اسلام در یک صف قرار گیرند.

وی در ادامه به روایتی از امام صادق (علیه السلام) اشاره کرد و گفت: امام صادق (علیه السلام) میفرماید: «إنَّ اللّهَ خَلَقَ المُؤمِنینَ مِن نورِهِ ، وصَبَغَهُم فی رَحمَتِهِ ، وَاتَّخَذَ میثاقَهُم لَنا فِی الوِلایَةِ عَلی مَعرِفَتِهِ یَومَ عَرَّفَهُم نَفسَهُ ، فَالمُؤمِنُ أخُو المُؤمِنِ لِأَبیهِ وأُمِّهِ ، أبوهُ النّورُ ، وأُمُّهُ الرَّحمَةُ ، إنَّما یَنظُرُ بِذلِکَ النّورِ الَّذی خُلِقَ مِنهُ»؛ خداوند مؤمنان را از نور خود آفرید و آنان را در رحمت خود غوطهور ساخت و در آن روز که خود را به آنان شناساند، از آنان بر ولایت ما و معرفت خودش پیمان گرفت. پس مؤمن، برادر پدری و مادریِ مؤمن است: پدرش نور است و مادرش رحمت، و در حقیقت با همان نوری که از آن آفریده شده است مینگرد.

مدیرکل تبلیغات اسلامی آذربایجان غربی خاطرنشان کرد: بنابراین در اسلام هر چیزی که ولایت عرضی (پیوند برادری میان مؤمنان) را تقویت کند، عبادت است و اجر دارد؛ و هر چه به این ولایت آسیب بزند، حرام است و معصیت.

وی سپس مصادیق تقویت و تضعیف این ولایت، چه در عرصه فردی و چه در عرصه سیاسی را به تفکیک برشمرد و گفت: مصادیق تقویت ولایت عرضی (ایجاد الفت و همبستگی) عبارتند از: کمک مالی و رفع نیاز: قرض الحسنه، کمک به فقرا، پرداخت حقوق واجب مانند خمس و زکات و مستحبی مانند صدقه و انفاق. ایثار و مواسات: دیگران را بر خود مقدم داشتن و در تنگدستی، غم و شادی شریک شدن. «وَ یُؤْثِرُونَ عَلی أَنْفُسِهِمْ وَ لَوْ کانَ بِهِمْ خَصاصَةٌ» (حشر، ۹). نصیحت و خیرخواهی: ارشاد جاهل، امر به معروف و نهی از منکر، راهنمایی در کارها. عیادت بیمار و تشییع جنازه: نشانه وفاداری و همدردی. تحیت و سلام گرم: ایجاد محبت و از بین بردن کدورتها. پوشاندن عیب مؤمن: «مَنْ سَتَرَ عَوْرَةَ أَخِیهِ الْمُؤْمِنِ سَتَرَ اللَّهُ عَوْرَتَهُ». مشارکت سیاسی و اجتماعی: حضور در انتخابات، یاری حکومت حق، شرکت در راهپیماییها و دفاع از نظام اسلامی، نصیحت کارگزاران، امر به معروف سیاسی.

حجت‌الاسلام امامی افزود: مصادیق تضعیف ولایت عرضی (گسستن پیوند برادری) عبارتند از: غیبت و تهمت: خوردن گوشت برادر مرده در آیه ۱۲ سوره حجرات. سوءظن و تجسس در کار دیگران: «یا أَیُّهَا الَّذینَ آمَنُوا اجْتَنِبُوا کَثیراً مِنَ الظَّنِّ إِنَّ بَعْضَ الظَّنِّ إِثْمٌ وَ لا تَجَسَّسُوا» (حجرات، ۱۲). دو به هم زنی و سخن چینی (نَمیمه): که باعث عداوت و نفاق میشود و از گناهان کبیره است. هتک حرمت مؤمن: تحقیر، مسخره کردن و نسبتهای ناروا. قطع رابطه و قهر کردن طولانی: پیامبر (صلی الله علیه و آله) فرمودند: «لا یَحِلُّ لِمُؤْمِنٍ أَنْ یَهْجُرَ أَخاهُ فَوْقَ ثَلاثٍ». خیانت و سرپیچی از وعده: خلف وعده و غش در معامله که اعتماد را از بین میبرد. تحریمهای اقتصادی و سیاسی برادران دینی: ایجاد تفرقه و دو دستگی در جامعه اسلامی. تضعیف نظام اسلامی و ولایت فقیه: اهانت به ولیامر مسلمین، بیاعتنایی به امر حکومت، عدم مشارکت در سرنوشت جامعه، و ایجاد شکاف میان مؤمنان و رهبری سیاسی جامعه.

وی در پایان خاطرنشان کرد: آن همه حقوقی که مؤمنین بر گردن یکدیگر دارند، از همین جا نشأت میگیرد. مؤمنین مانند اعضای یک پیکرند. همانگونه که نسبت به نزدیکترین اعضای خانواده خود عشق میورزیم و حمایت میکنیم، جامعه ایمانی نیز باید اینگونه باشد. این پیکر واحد، در عرصه سیاسی نیز باید یکپارچه و هماهنگ عمل کند، در غیر این صورت دشمنان بر بخشهای آن مسلط خواهند شد. وی گفت: غدیر، روز ولایت الهی است؛ روزی که مؤمنان با تحقق ولایت عرضی (به محوریت پذیرش ولایت ولیالله) و با اعلام فرزندی برای پدری الهی که فرمود: «أنا و علی أبوا هذه الأمة»؛ من و علی پدران این امت هستیم.