تجلی روح تاریخی ایران را باید در هنر ایرانی جست‌وجو  کرد

سید عباس صالحی در مراسم افتتاح نمایشگاه «جست‌وجوی ایران» با تأکید بر نقش هنر در بازتاب هویت تاریخی و تمدنی ایران، معنویت، عقلانیت و مدارا را از مؤلفه‌های اصلی روح ایرانی برشمرد و گفت: تجلی روح تاریخی ایران را باید در هنر ایرانی جست‌وجو کرد.

به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری شبستان، نمایشگاه «جست‌وجوی ایران» با نمایش آثار گنجینه موزه هنرهای معاصر تهران عصر امروز شنبه ۹ آبان‌ماه در موزه هنرهای معاصر تهران افتتاح شد.


در این آیین «سیدعباس صالحی»، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با اشاره به پیشینه تاریخی و تمدنی ایران اظهار کرد: ملت‌هایی که از عمق و تداوم تاریخی و گستره جغرافیایی برخوردارند، به‌تدریج واجد نوعی روح تاریخی می‌شوند که در طول زمان قوت و اقتدار می‌یابد.

وی با بیان اینکه ایران به واسطه تاریخ عمیق و تداوم تمدنی خود از هویتی تاریخی برخوردار است، افزود: سخن گفتن از روح یک ملت، بیش از آنکه ناظر بر تمایزهای نژادی باشد، تلاشی برای توصیف ویژگی‌ها و مؤلفه‌های فرهنگی و تمدنی آن ملت است.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با اشاره به مؤلفه‌های شکل‌دهنده روح ایرانی، سه ویژگی معنویت، عقلانیت و مدارا را از عناصر مهم هویت تاریخی ایران دانست و گفت: معنویت ایرانی در دوره‌های مختلف تاریخی، چه پیش از ظهور اسلام و چه پس از آن، حضوری پررنگ داشته است. ایرانیان جهان را صرفاً در چارچوب ماده ندیده‌اند، بلکه همواره به لایه‌های باطنی و معنوی هستی نیز توجه داشته‌اند.

صالحی ادامه داد: این نگاه معنوی در مواجهه ایرانیان با دین نیز نمود داشته است. ایرانیان پس از پذیرش اسلام، با تکیه بر پیشینه فرهنگی و معنوی خود، به ابعاد باطنی و لایه‌های عمیق‌تر آموزه‌های دینی توجه نشان دادند.

وی در تبیین دومین مؤلفه روح ایرانی، یعنی عقلانیت، اظهار کرد: عقلانیت ایرانی را می‌توان عقلانیتی شبکه‌ای دانست که میان حوزه‌هایی همچون فلسفه، علم، اخلاق، سیاست و تجربه زیسته فردی و اجتماعی پیوند برقرار می‌کند. در این نگاه، حوزه‌های مختلف دانش و زندگی از یکدیگر جدا نیستند، بلکه در ارتباط با هم معنا می‌یابند.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با اشاره به اهمیت پیوند میان دانش و حکمت افزود: نگاه شبکه‌ای به معرفت، زمینه فهم عمیق‌تر حقیقت را فراهم می‌کند و نشان می‌دهد که شناخت جهان تنها از مسیر تفکیک و تخصصی‌سازی حوزه‌ها حاصل نمی‌شود، بلکه نیازمند درک ارتباط میان اجزای مختلف معرفت است.

صالحی، مدارا و همزیستی مسالمت‌آمیز را سومین مؤلفه روح ایرانی برشمرد و تصریح کرد: در بخش‌های مختلف تاریخ ایران، از دوره هخامنشیان به بعد، می‌توان نشانه‌هایی از مدارا و همزیستی اجتماعی را مشاهده کرد. هرچند در طول تاریخ فراز و نشیب‌هایی وجود داشته، اما مدارا یکی از مؤلفه‌های قابل توجه در هویت فرهنگی ایرانیان بوده است.

وی در ادامه، هنر را مهم‌ترین عرصه تجلی روح تاریخی ایران دانست و گفت: اگر بپذیریم که ملت‌ها دارای روح تاریخی و فرهنگی هستند، این روح در هر جامعه‌ای به شکلی متفاوت جلوه می‌کند. در تمدن جدید غرب، فناوری و تکنولوژی یکی از نمودهای برجسته این تمدن است؛ در حالی که روح ایرانی در طول هزاران سال تاریخ و تجربه تمدنی، در هنر ایرانی تجلی یافته است.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی تأکید کرد: هنر ایرانی صرفاً به هنر درباری، اشرافی یا حکومتی محدود نبوده، بلکه در لایه‌های مختلف زندگی مردم حضور داشته و در اشکال گوناگون فرهنگی و اجتماعی خود را نشان داده است.

صالحی با اشاره به موقعیت جغرافیایی ایران و قرار گرفتن آن در چهارراه ارتباطی فرهنگ‌ها و تمدن‌ها خاطرنشان کرد: روح ایرانی همواره جست‌وجوگر بوده و در مواجهه با فرهنگ‌ها و تمدن‌های دیگر، ظرفیت‌های تازه‌ای یافته است. این تعاملات تاریخی موجب صیقل یافتن و پرورش این روح شده و در عین حال، برخی مؤلفه‌های بنیادین هویت ایرانی در طول زمان استمرار یافته‌اند.

وی در پایان با اشاره به عنوان نمایشگاه «جست‌وجوی ایران» ابراز امیدواری کرد که برگزاری چنین رویدادهایی زمینه پیوند دوباره و عمیق‌تر جامعه با هویت تاریخی و تمدنی ایران را فراهم کند و بستری برای گفت‌وگو با جهان از طریق هنر و فرهنگ باشد.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی همچنین از تمامی هنرمندان، پژوهشگران و دست‌اندرکارانی که در شکل‌گیری و برپایی این نمایشگاه نقش داشته‌اند، قدردانی کرد.
 

کد خبر 1912075

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha