به گزارش خبرگزاری شبستان به نقل از مسلمون حول العالم، وقتی اشغالگری از سرزمینی رخت برمیبندد، زندگی دوباره به همهجا بازمیگردد؛ نه فقط به انسانها و جامعه، بلکه دیوارها جان میگیرند، زمین نفس میکشد و همه موجودات، نسیم آزادی را استشمام میکنند. زندگی در همه عرصهها شکوفا میشود و فرصت رشد و آبادانی دوباره فراهم میآید.
کوزوو نیز چنین سرنوشتی داشت؛ سرزمینی که در جریان جنگ، شاهد ویرانیهای گستردهای بود. در روزهای پایانی حضور نیروهای صرب، مساجد و بسیاری از آثار و اسناد اسلامی این منطقه نیز هدف تخریب قرار گرفتند؛ از جمله ۲۱۸ مسجد که بهطور کامل یا جزئی به آتش کشیده یا تخریب شدند و کتابخانهها، آرشیوها و نسخههای خطی متعلق به جامعه اسلامی کوزوو نیز از این حملات در امان نماندند.
در مقابل، استقلال و آزادی معنای دیگری دارد؛ یعنی بازگشت زندگی، امید و آبادانی به انسان و جامعه و حتی احیای بناها و سنگهایی که زمانی شاهد ویرانی بودهاند.
داستان «مسجد سرخ» در شهر پیا، نمونهای از همین بازگشت به زندگی است.
از مسجد مصلحآغا تا «مسجد سرخ»
این بنای اسلامی و تاریخی تا چندی پیش با نام «مسجد مصلحآغا» شناخته میشد، اما مردم محلی به دلیل رنگ آجرهای سرخی که در ساخت آن به کار رفته است، آن را «مسجد سرخ» نامیدهاند.
این مسجد از معماری متفاوتی برخوردار است. نقشه بنا برخلاف شکل مستطیلی رایج در بسیاری از مساجد، بر اساس فرم حرف «T» طراحی شده و ساختار آن نیز از ترکیب آجر و سنگ شکل گرفته است.
همین ویژگیهای معماری، در کنار قدمت تاریخی بنا، مسجد سرخ را به یکی از جلوههای مهم میراث اسلامی و معماری شهر پیا تبدیل کرده است.
آتش جنگ بر پیکر مسجد
در سال ۱۹۹۹ و همزمان با جنگ کوزوو، مسجد مصلحآغا نیز هدف حملات نیروهای صرب قرار گرفت و به آتش کشیده شد.
این اقدام بخشی از موج گسترده حملات علیه مساجد و بناهای اسلامی در مناطق مختلف کوزوو بود. بر اساس آمارهای ثبتشده از سوی جامعه اسلامی کوزوو، در جریان این حملات ۲۱۸ مسجد بهطور کامل یا جزئی تخریب شدند.
اما ویرانی پایان داستان این مسجد نبود.
بازگشت مسجد به زندگی
با پایان جنگ و خروج نیروهای صرب، روند بازسازی و احیای بناهای آسیبدیده آغاز شد. مسجد سرخ نیز در سال ۲۰۰۴ با حمایت بنیادی در امارات متحده عربی مرمت شد.
مسجد پس از بازسازی بار دیگر به روی مسلمانان گشوده شد و به محل عبادت مؤمنان بازگشت؛ بنایی که امروز نه فقط یک مسجد، بلکه بخشی از حافظه تاریخی و میراث اسلامی شهر پیا به شمار میرود.
داستان مسجد سرخ، روایتی از ویرانی و بازسازی است؛ بنایی که جنگ تلاش کرد آن را از میان ببرد، اما بازسازی آن نشان داد که تخریب یک دیوار، لزوماً به معنای پایان حیات یک بنا و خاطرهای نیست که در دل یک جامعه ریشه دارد.
نظر شما