به گزارش خبرگزاری شبستان به نقل از عربی ۲۱، نسرین مالک، نویسنده روزنامه گاردین، در یادداشتی از آنچه تغییر رویکرد مجله «اسپکتیتور»، قدیمیترین نشریه سیاسی بریتانیا، خواند، انتقاد کرد و نوشت این مجله به یکی از مهمترین تریبونهای ترویج گفتمان ضد مسلمانان و عادیسازی اسلامهراسی در رسانههای این کشور تبدیل شده است.
مالک در ابتدای مقاله خود مینویسد که موضوع اسلامهراسی دیگر حساسیت گذشته را در افکار عمومی برنمیانگیزد؛ زیرا ادبیات خصمانه علیه مسلمانان به پدیدهای عادی در بخش قابل توجهی از رسانههای بریتانیا تبدیل شده و مجله «اسپکتیتور» از مهمترین رسانههایی است که در شکلگیری این روند نقش داشته است.
وی برای اثبات این ادعا به گزارشی از مرکز پایش رسانهها (Centre for Media Monitoring) استناد میکند. در این گزارش، ۳۷۳۳ مقاله منتشرشده در مجله «اسپکتیتور» درباره اسلام و مسلمانان طی هشت سال بررسی شده و نتیجه آن از وجود «الگویی مستمر و نظاممند از پوشش جانبدارانه» حکایت دارد.
بر اساس این گزارش، بیش از نیمی از مطالب منتشرشده درباره مسلمانان در این بازه زمانی، دارای سوگیری منفی بوده است. در این مطالب، مسلمانان بهعنوان «یک معضل جمعیتی» معرفی شدهاند، مفهوم اسلامهراسی زیر سؤال رفته و مسلمانان بهعنوان گروهی متفاوت و تهدیدکننده برای جامعه بریتانیا به تصویر کشیده شدهاند.
مالک معتقد است پیامد چنین رویکردی، القای این تصور است که مسلمانان جامعهای منزوی، فرقهگرا و در عین حال خطرناک هستند و در پی افزایش نفوذ خود در بریتانیا برآمدهاند.
این نویسنده میگوید که برخی از مقالات این نشریه اعتراض مسلمانان به حملات نژادپرستانه را «حساسیت بیش از حد» یا «اغراقآمیز» توصیف کردهاند. در مطالبی دیگر نیز از «قدرت و پرسر و صدا بودن اسلام سازمانیافته» سخن گفته شده و حتی افزایش جمعیت مسلمانان در بریتانیا به معنای «دو برابر شدن شمار قاتلان بالقوه افراطی» قلمداد شده است.
مالک همچنین مینویسد که در برخی مطالب، صرف حضور مسلمانان در بریتانیا بهعنوان یک عنصر «بیگانه و سمی» معرفی شده است.
او به مقالهای اشاره میکند که مدعی شده اسلام ویژگیهایی دارد که آن را با دولت سکولار مدرن ناسازگار میکند و همچنین به یادداشتی دیگر اشاره دارد که خواستار بازنگری در صدور مجوز ساخت مساجد شده بود.
به اعتقاد این نویسنده، تصویری که «اسپکتیتور» از بریتانیا ارائه میدهد، کشوری است که سیاستمداران آن تحت نفوذ مسلمانان قرار دارند، جریان چپ از آنان حمایت میکند و دستگاه قضایی نیز با آنان مدارا نشان میدهد؛ روایتی که، مسلمانان را بهعنوان اقلیتی قومی، مهاجر و مذهبی به هدفی مناسب برای دامن زدن به نژادپرستی و احساسات ضد مهاجرت تبدیل میکند.
وی تأکید میکند که اسلامهراسی در سالهای اخیر به ابزاری برای بیان دیدگاههای نژادپرستانه تبدیل شده؛ دیدگاههایی که دیگر بیان صریح آنها علیه رنگینپوستان پذیرفتنی نیست، اما اکنون در قالب حمله به مسلمانان مطرح میشود.
در مقدمه گزارش مرکز پایش رسانهها، پیتر اوبورن، روزنامهنگار و سردبیر سیاسی پیشین «اسپکتیتور»، نیز به تحول تاریخی این مجله اشاره کرده و نوشته است که این نشریه از موضع انتقادی نسبت به اینوک پاول، سیاستمدار مشهور به دیدگاههای ضد مهاجرت، بهتدریج به بازسازی و تمجید از میراث فکری او روی آورده است.
به گفته او، «اسپکتیتور» در مقالهای که امسال منتشر کرد، پاول را شخصیتی معرفی کرده که نگاهش به بریتانیا همچنان مورد قبول بسیاری از محافظهکاران است.
مالک همچنین یادآور شده که این مجله فضایی برای انتشار دیدگاههای جریان راست افراطی فراهم کرده و در یکی از مطالب خود، تامی رابینسون، فعال راست افراطی، را فردی «باهوش، حاضر جواب، آگاه و خوشرفتار» توصیف کرده است.
مالک در ادامه مینویسد با وجود این رویکرد، «اسپکتیتور» همچنان جایگاه ویژهای در میان نخبگان سیاسی بریتانیا دارد و در مراسم سالانه آن، سیاستمداران دو حزب کارگر و محافظهکار، روزنامهنگاران سرشناس و چهرههایی مانند نایجل فاراژ حضور پیدا میکنند.
وی میگوید که این حضور نشاندهنده پذیرش گسترده چنین گفتمانی در بخشهایی از ساختار سیاسی و رسانهای بریتانیاست؛ آن هم در شرایطی که فعالیت گروههای راست افراطی، حملات به مساجد و جرائم ناشی از نفرت علیه مسلمانان در این کشور رو به افزایش است.
نویسنده گاردین همچنین سطح کیفی مطالب منتشرشده در «اسپکتیتور» را مورد انتقاد قرار داده و معتقد است بسیاری از آنها بیش از آنکه به روزنامهنگاری حرفهای شباهت داشته باشند، یادآور محتوای رسانههای عامهپسند و جریانهای پوپولیستی مانند GB News یا روزنامههای زرد هستند.
مالک معتقد است که رسانههای راستگرای بریتانیا در سالهای اخیر به سمت تولید محتوایی مبتنی بر برانگیختن خشم و ترس حرکت کردهاند؛ راهبردی که اگرچه از نظر تجاری موفق بوده، اما بیش از آنکه بر ارائه تحلیل سیاسی یا فکری استوار باشد، بر تحریک احساسات مخاطبان تکیه دارد.
مالک در پایان نتیجه میگیرد که تمرکز مداوم بر مسلمانان، تنها به این اقلیت آسیب نمیزند، بلکه نشانهای از افول سطح گفتوگوی سیاسی و فکری در جامعه بریتانیاست. به اعتقاد او، مسئله اصلی این نیست که مسلمانان خطرناکتر شدهاند، بلکه آن است که بخشی از نخبگان سیاسی و فکری بریتانیا، «کوچکتر از گذشته» شدهاند.
نظر شما