به گزارش خبرگزاری شبستان به نقل از العربی الجدید، موزه لوور در پاریس از ۲۴ ژوئن تا دسامبر ۲۰۲۶ میزبان نمایشگاهی ویژه با عنوان «پیوندهای هنری؛ شگفتیهای هنر اسلامی در بخش هنرهای تزئینی» خواهد بود؛ نمایشگاهی که در تالارهای بخش هنرهای تزئینی در بال ریشلیو برگزار میشود و نگاهی تازه به ارتباط تاریخی میان هنر اسلامی و هنر اروپا ارائه میدهد.
این نمایشگاه در شرایطی برگزار میشود که بخش هنر اسلامی لوور به دلیل عملیات مرمت و بازسازی موقتاً تعطیل شده است. همین موضوع فرصتی فراهم کرده تا بخشی از آثار این مجموعه در فضایی متفاوت و در گفتوگو با دیگر آثار هنری موزه به نمایش گذاشته شوند.
بازخوانی پیوندهای تاریخی هنر اسلامی و اروپا
مفهوم محوری نمایشگاه «پیوندهای هنری» بر ایده خویشاوندی و همجواری فرهنگی استوار است؛ رویکردی که به تاریخ طولانی تأثیر و تأثر متقابل هنر اسلامی و هنرهای تزئینی اروپا میپردازد.
آثار هنری اسلامی طی قرون متمادی، بهویژه از دوران قرون وسطی، نه تنها در سرزمینهای اسلامی بلکه در مجموعههای سلطنتی و اشرافی اروپا نیز حضور داشتهاند و بسیاری از شیوههای فنی، نقوش و تزئینات آنها بر شکلگیری ذائقه هنری اروپا تأثیر گذاشته است.
نمایشگاه همچنین یادآور دورهای از تاریخ لوور است که آثار هنر اسلامی بیش از یک قرن در بخش هنرهای تزئینی این موزه نگهداری میشدند و هنوز بخش مستقلی برای هنر اسلامی وجود نداشت.
سه محور؛ نور، رنگ و حجم
برگزارکنندگان نمایشگاه تلاش کردهاند با ایجاد گفتوگویی بصری میان آثار، سه مفهوم بنیادین «نور»، «رنگ» و «حجم» را به عنوان محورهای اصلی نمایشگاه برجسته کنند.
در بخش «نور»، آثاری از جنس کریستال سنگی، فلزات درخشان و اشیای مرتبط با بازنمایی اجرام آسمانی به نمایش درآمدهاند. این آثار نشان میدهند که نور در هنر اسلامی صرفاً عنصری بصری نبوده، بلکه حامل مفاهیم نمادین و معرفتی نیز به شمار میرفته است.
رنگ؛ زبان مشترک تمدنهای اسلامی
بخش «رنگ» بر تنوع رنگی در هنر اسلامی تمرکز دارد؛ ویژگیای که در سفالینهها، فلزکاریها و آثار شیشهای جلوهای ویژه یافته است.
این آثار، مسیرهای انتقال دانش و فناوریهای هنری را از سرزمینهای ایرانی تا قلمرو امپراتوری عثمانی به تصویر میکشند و نشان میدهند چگونه رنگ به یکی از مهمترین عناصر هویتبخش هنر اسلامی تبدیل شده است.
جلوههای حجم و پیکره در هنر اسلامی
محور «حجم» نیز به نمایش آثار برجسته و سهبعدی در هنر اسلامی اختصاص دارد؛ از نقشبرجستهها و صحنههای تصویری گرفته تا مجسمههای حیوانی، آثار عاجکاری و کاشیهای تزئینی.
این بخش همچنین به برخی سنتهای مهندسی و سازههای متحرک در اندلس اشاره میکند که جلوهای از خلاقیت هنرمندان مسلمان در حوزه هنرهای کاربردی بودهاند.
گفتوگوی متن و تصویر
یکی از ویژگیهای مهم این نمایشگاه، استفاده از متون و توضیحات همراه آثار است که بازتابدهنده نگرشهای زیباییشناسانه و فکری در تمدن اسلامی هستند.
در این رویکرد، نوشتار و تصویر در کنار یکدیگر قرار میگیرند تا روایتی چندلایه از مفهوم زیبایی، شگفتی و خلاقیت در هنر اسلامی ارائه دهند؛ روایتی که نشان میدهد این هنر در طول تاریخ نه تنها بخشی از میراث جهان اسلام، بلکه عنصری تأثیرگذار در شکلگیری فرهنگ و هنر جهانی بوده است.
نظر شما