به گزارش خبرنگار گروه مسجد و کانونهای مساجد خبرگزاری شبستان، نشست خبری دبیر قرارگاه ملی مسجد و رئیس مرکز رسیدگی به امور مساجد استان تهران صبح امروز ۲۶ بهمن ماه به مناسبت دهه تکریم و تعظیم مساجد به میزبانی ستاد هماهنگی کانون های فرهنگی هنری مساجد کشور برگزار شد.
گزارش تصویری این نشست را اینجا ببینید.
در این نشست، حجتالاسلام و المسلمین علی نوری، دبیر قرارگاه ملی مسجد، با تشریح نهضت مردمی «گلدستههای ایران»، اظهار کرد: پس از حوادث تلخ و تروریستی دیماه ۱۴۰۴ که طی آن نزدیک به ۳۰۰ مسجد در سراسر کشور مورد تعرض، تخریب و آتشسوزی قرار گرفت، احساس مسئولیت عمومی نسبت به جایگاه مسجد بهعنوان بیتالله، محور اجتماع مؤمنان و نماد هویت دینی و فرهنگی ایرانیان، منجر به شکلگیری یک حرکت کاملاً مردمی شد.
تعرض به مسجد، تعرض به باورها و شعائر دینی مردم محسوب میشود
وی با بیان اینکه مسجد صرفاً یک مکان عمومی نیست، افزود: مسجد خانه خدا، محل اجتماع ذاکران الهی و مرکز شکلگیری بسیاری از فعالیتهای دینی، فرهنگی و اجتماعی است از همین رو تعرض به مسجد، تعرض به باورها و شعائر دینی مردم محسوب میشود و این مسئله احساسات عمیق اقشار مختلف جامعه را جریحهدار کرد.
رئیس مرکز رسیدگی به امور مساجد استان تهران با اشاره به مردمیبودن ساخت و اداره مساجد، گفت: اغلب مساجد کشور با همت و هزینههای مردمی، خشتبهخشت بنا شدهاند و همین ویژگی مردمی، زمینهساز حضور گسترده مردم در بازسازی و مرمت مساجد آسیبدیده شد، حضوری که بدون وابستگی به عناوین سازمانی و با تکیه بر ایمان و غیرت دینی شکل گرفت.
پویش «گلدستههای ایران» با هدف ساماندهی این مشارکت مردمی و در آستانه ماه مبارک شعبان آغاز شد تا آنچه در ظاهر حادثهای تلخ و اندوهبار بود، به فرصتی برای همبستگی ملی و احیای جایگاه مسجد تبدیل شود
حجت الاسلام نوری ادامه داد: پویش «گلدستههای ایران» با هدف ساماندهی این مشارکت مردمی و در آستانه ماه مبارک شعبان آغاز شد تا آنچه در ظاهر حادثهای تلخ و اندوهبار بود، به فرصتی برای همبستگی ملی و احیای جایگاه مسجد تبدیل شود. در این پویش، بسترهای مختلفی از جمله شماره حساب و کارت اختصاصی، سامانه پیامکی، پرسشنامه اینترنتی، امکان حضور جهادی و همچنین جمعسپاری در پیامرسان «بله» برای مشارکت عموم مردم فراهم شد.
وی با ارائه آماری از مشارکتهای مردمی تصریح کرد: تاکنون بیش از ۳۰۰۰ پیامک از سوی مردم دریافت شده که حدود ۶۰ درصد آن مربوط به کمکهای مالی، ۱۲ درصد مربوط به اعلام آمادگی برای حضور جهادی و بخش قابل توجهی نیز شامل دلنوشتهها و پیامهای احساسی مردم در همدردی با مساجد آسیبدیده بوده است؛ پیامهایی که خود گنجینهای از عواطف دینی و سرمایه اجتماعی بهشمار میآیند.
دبیر قرارگاه ملی مسجد به نقش رسانه ملی در این نهضت اشاره کرد و گفت: در قالب این پویش، نزدیک به ۱۵۰۰ دقیقه برنامه تلویزیونی و رادیویی با محور مساجد آسیبدیده تولید و پخش شده است. همچنین امامان جماعت، نمازگزاران و مردم محلات در این برنامهها ضمن روایت اتفاقات رخداده، از روحیه جهادی و عزم مردم برای بازسازی مساجد سخن گفتند.
حجت الاسلام و المسلمین نوری با بیان اینکه در شهر تهران حدود ۱۷ مسجد دچار آسیبهای جدی سازهای شدند، افزود: در استان تهران و دیگر استانها از جمله لرستان، فارس و کرمانشاه نیز برنامههای متعددی با محور مسجد، اجتماع مردمی و تکریم مساجد برگزار شد که بازتاب رسانهای گستردهای داشت و به تقویت وحدت اجتماعی حول محور مسجد کمک کرد.
با وجود همه سختیها، امروز بیش از ۹۰ درصد مساجد آسیبدیده برای اقامه نماز مهیا شدهاند، هرچند در برخی موارد به دلیل شدت آسیب، بازسازیهای اساسی و عمرانی همچنان ادامه دارد
وی خاطرنشان کرد: با وجود همه سختیها، امروز بیش از ۹۰ درصد مساجد آسیبدیده برای اقامه نماز مهیا شدهاند، هرچند در برخی موارد به دلیل شدت آسیب، بازسازیهای اساسی و عمرانی همچنان ادامه دارد. آثار این جنایات هرچند در ظاهر باقی مانده، اما حقیقت مسجد و قرآن در دل مردم زندهتر از گذشته است.
رئیس مرکز رسیدگی به امور مساجد استان تهران با دعوت از مردم برای تداوم این مشارکت مردمی در ماه مبارک رمضان گفت: رمضان، بهار قرآن و بهار مسجد است و این نهضت مردمی بیتردید در این ماه پربرکت نیز ادامه خواهد داشت تا با همت مؤمنان، مساجد بار دیگر به کانون نور، عبادت و همبستگی اجتماعی تبدیل شوند.
حجتالاسلام و المسلمین نوری در ادامه در پاسخ به سوال خبرنگار خبرگزاری شبستان پیرامون فعالیت های قرارگاه ملی مسجد و راهبردها و رویکردهای این قرارگاه گفت: آغاز رسمی فعالیت قرارگاه ملی مسجد از سال ۱۴۰۳ آغاز شد و قرارگاه ملی مسجد عملاً امسال نخستین سال فعالیت جدی خود را پشت سر میگذارد. پیش از این، دستگاهها و نهادهای متعددی بهصورت پراکنده در حوزه مسجد نقشآفرینی میکردند، اما جمعبندی همه این مجموعهها بر این بود که در عرصه تصمیمسازی، راهبری، هدایت، آمار و اطلاعات مسجد با خلأهای جدی مواجه هستیم، خلأهایی که مانع از قرار گرفتن مسجد در جایگاه تراز و مطلوب خود شده است.
وی افزود: از حوزه سیاستگذاری گرفته تا زیرساختها، هماهنگی نهادی و نبود دادههای دقیق، فهرست بلندبالایی از مسائل وجود داشت که مقوله مسجد را رنج میداد و همچنان نیز بخشی از این مسائل باقی است. یکی از نخستین اقدامات قرارگاه ملی مسجد، راهاندازی سامانه جامع ملی مساجد بود که بهعنوان نخستین اقدام رسمی قرارگاه، موفق شد تمامی مساجد کشور را ثبت و بهعنوان یک درگاه تخصصی و رسمی در بدنه دولت تعریف شود؛ درگاهی که مرجع آمار قطعی و رسمی مساجد کشور است و تاکنون اطلاعات بیش از ۷۸ هزار مسجد ثبت شده است.
دبیر قرارگاه ملی مسجد با اشاره به ساختار نهادی این قرارگاه اظهار کرد: شش رکن اصلی شامل سازمان تبلیغات اسلامی، حوزههای علمیه، دبیرخانه کانونهای فرهنگی هنری مساجد وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، سازمان بسیج مستضعفین، سازمان اوقاف و امور خیریه و شورای سیاستگذاری ائمه جمعه، ذیل هدایتهای دفتر مقام معظم رهبری، هسته اصلی قرارگاه ملی مسجد را تشکیل میدهند. نقش قرارگاه، سیاستگذاری و هدایتگری ملی است و اجرای میدانی امور بر عهده مراکز رسیدگی به امور مساجد استانها است.
وی ادامه داد: امروز ۳۲ مرکز رسیدگی به امور مساجد در کشور فعال هستند، ۳۱ مرکز در استانها و یک مرکز مستقل در منطقه کاشان. این مراکز که پیش از این تنها در پنج یا شش استان سابقه فعالیت داشتند، اکنون در سراسر کشور و زیر نظر نمایندگان ولیفقیه تشکیل شده و قرارگاههای استانی و شهرستانی نیز ذیل آنها فعال شدهاند.
آخرین وضعیت طرح «گلدستههای ایران» و بازسازی مساجد آسیبدیده
حجتالاسلام و المسلمین نوری در پاسخ به پرسش دیگری درباره طرح «گلدستههای ایران» و میزان خسارات وارده به مساجد گفت: در تهران، تیمهای فنی مرکز رسیدگی به امور مساجد استان تهران و شهرداری تهران بهصورت سریع وارد عمل شدند و ۶۴ مسجد مورد بازدید و بررسی فنی قرار گرفت. از این تعداد، حدود ۱۹ مسجد نیازمند مرمت جدی هستند و سایر مساجد، اقدامات اولیه برای آنها انجام شده است؛ هرچند در برخی موارد تجهیزات و بخشهای سختافزاری دچار آسیب شدهاند.
وی افزود: در برخی مساجد، موضوع استحکام سازه مطرح است و این موارد به نظام مهندسی ارجاع شده تا درباره امکان ادامه بهرهبرداری یا لزوم تخریب و بازسازی تصمیمگیری شود. به همین دلیل، اعلام برآورد دقیق ریالی خسارات در سطح ملی نیازمند تکمیل گزارشهای فنی است.
دبیر قرارگاه ملی مسجد با اشاره به نقش شهرداری تهران تصریح کرد: شهرداری تهران، همانگونه که در جریان جنگ ۱۲روزه در کنار مردم آسیبدیده قرار گرفت، در موضوع بازسازی مساجد نیز اعلام آمادگی کرده است. در جلساتی که با شهردار تهران برگزار شد، تأکید شهردارتهران بر نقش پشتیبان و مردمی شهرداری بود. اصل بازسازی مساجد باید با محوریت مردم و امام جماعت مسجد پیش برود.در مساجدی مانند مسجد ابوذر و مسجد بهشتی تهرانپارس، مردم از همان روزهای نخست با مشارکتهای مردمی و اعلام شمارهحساب مساجد، فرآیند بازسازی را آغاز کردند. حمایتهای دستگاهی و دولتی نیز میتواند در تکمیل این اقدامات مؤثر باشد.
فعالبودن مسجد از قبلِ اذان صبح تا پایان وقت فضیلت نماز، نهتنها شدنی است بلکه یک ضرورت اجتماعی محسوب میشود و نباید آن را بهعنوان امری غیرممکن تلقی کردحجتالاسلام و المسلمین نوری در پاسخ به سوال دیگری مبنی بر اهتمام و تاکید مقام معظم رهبری مبنی بر توجه به رویکرد مسجد «برقرار»، اظهار کرد: فعالبودن مسجد از قبلِ اذان صبح تا پایان وقت فضیلت نماز، نهتنها شدنی است بلکه یک ضرورت اجتماعی محسوب میشود و نباید آن را بهعنوان امری غیرممکن تلقی کرد.
وی افزود: در همین تهران مساجدی وجود دارند که نماز جماعت را در ساعات غیرمتعارف برگزار میکنند. همچنین اخیراً مسجدی در کمربندی ساری با همت گروهی جهادی از طلاب بهصورت رسمی و خبری، بهعنوان مسجد شبانهروزی معرفی شد. بنده در جزئیات تدارک این اقدام حضور داشتم و از نزدیک سختیهای حفاظت، صیانت و مدیریت شبانهروزی مسجد را لمس کردم کاری دشوار اما کاملاً ممکن است.
دبیر قرارگاه ملی مسجد با تأکید بر ضرورت مکانیابی هدفمند مساجد گفت:در محلات، مساجد معمولاً دسترسی مناسبی دارند، اما مسئله اصلی ما در شاهراهها، میادین و تقاطعهای اصلی شهر است؛ جایی که روزانه محل ورود و خروج شهروندان و محل تردد گسترده مردم برای امور اداری و بازار است. اگر مسجد در این نقاط بهدرستی فعال شود، بخش عمدهای از نیازهای عمومی پاسخ داده خواهد شد.
توسعه خدمات بهداشتی در ۴۰ مسجد تهران
حجتالاسلام و المسلمین نوری از امضای تفاهمنامهای مهم با معاونت خدمات شهری شهرداری تهران خبر داد و گفت: با توجه به ارزش بالای زمین در تهران و محدودیت ایجاد سرویسهای بهداشتی مستقل، ۴۰ مسجد در نقاط پرتردد شهر شناسایی شدهاند که سرویسهای بهداشتی آنها توسعه، بازسازی و از صبح تا شب در اختیار عموم مردم قرار میگیرد. این تفاهمنامه اخیراً با همراهی شهرداری تهران و همکاری دستگاههای مرتبط به امضا رسیده است.
مساجد «برقرار» روی نقشههای مسیریاب
وی با اشاره به بهرهگیری از ظرفیت فناوری افزود:از آرزوها و برنامههای جدی ما این است که مساجد برقرار روی نقشههای شهری و مسیریابها نمایش داده شوند؛ بهگونهای که شهروندان بتوانند نزدیکترین مسجد فعال و باز را بهصورت برخط شناسایی کنند. در همین راستا، اطلاعات آماری مراکز مسجدی با برخی سامانههای مسیریابی به اشتراک گذاشته شده است.
نیاز به کار فنی، انگیزشی و توانمندسازی
رئیس مرکز رسیدگی به امور مساجد استان تهران تأکید کرد:تحقق مسجد برقرار صرفاً با باز بودن درِ مسجد ممکن نیست، نیازمند کار فنی و مهندسی، طراحی فضاهای حداقلی خدماتی، و همچنین توانمندسازی و انگیزش خادمان و نیروهای پشتیبانی مسجد است. این مسیر نیاز به صبر، برنامه و همافزایی دارد.
حجتالاسلام و المسلمین نوری در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به تعدد متولیان مسجد تصریح کرد: امروز مسجد با نهادهای مختلفی همچون امام جماعت، بسیج، سپاه، مرکز رسیدگی به امور مساجد، شورای سیاستگذاری ائمه جمعه و حوزه علمیه مواجه است. سؤال جدی این است که در قرارگاه ملی مسجد چه برنامهای برای انسجامبخشی به این مجموعهها وجود دارد تا هم مردم و هم رسانهها بدانند برای پیگیری امور مسجد و حتی تهیه یک گزارش ساده، مرجع مشخص کدام است.
نظر شما