به گزارش خبرنگار گروه مسجد و کانون های مساجد خبرگزاری شبستان،تاریخ شکوهمند انقلاب اسلامی ایران، مظهر تجلی اراده مردانی است که با اتکا به سرچشمه لایزال الهی، مساجد را نه صرفاً به عنوان مکانی برای مناسک فردی، بلکه به مثابه کانون‌های اصلی بیداری، سازماندهی سیاسی، مقاومت و خنثی‌سازی توطئه‌های استکبار جهانی احیا کردند. در این میان، سیره عملی و علمی حضرت آیت‌الله العظمی عطاءالله اشرفی اصفهانی، چهارمین شهید محراب، نماد بارز پیوند ناگسستنی میان «سنگر مساجد» و «نهضت اسلامی» است. او با سراسر عمری پربار، زاهدانه و مجاهدانه، گواهی روشن بر این حقیقت است که مساجد در اندیشه علمای راستین، قلعه‌های نفوذناپذیر پاسداری از دین و کرامت امت اسلامی هستند.
تبارشناسی و دوران تکوین شخصیت علمی در حوزه‌های اصفهان و قم
عطاءالله اشرفی اصفهانی در سال ۱۲۸۱ هجری شمسی در خطّه خمین‌شهر (که در آن دوران «سده» خوانده می‌شد) در دامان خانواده‌ای مذهبی، ریشه‌دار و منور به انوار قدسی علم و تقوا دیده به جهان گشود. پدر بزرگوار ایشان، مرحوم حجت‌الاسلام والمسلمین میرزا اسدالله، از علمای عامل و پارسای زمان خود بود که نقش به‌سزایی در تربیت اولیه این فرزند صالح ایفا کرد.
در دوران کودکی و نوجوانی، شوق وافر به فراگیری معارف دین، او را در دوازده سالگی رهسپار حوزه علمیه اصفهان ساخت. او نزدیک به یک دهه از عمر پربرکت خویش را در این حوزه گذراند؛ دهه‌ای که با اوج عسرت، فقر شدید اقتصادی و سخت‌ترین مشقت‌های طلبگی عجین بود. اما طبع بلند، صبر استثنایی و همت پولادین او سبب شد تا ادبیات، فقه و اصول را با دقتی ژرف در محضر اساتید نامی عصر خود، همچون آیت‌الله سید مهدی درچه‌ای به اتمام برساند.
در سال ۱۳۴۳ هجری قمری (مصادف با بیست سالگی)، برای دستیابی به مدارج عالی اجتهاد و بهره‌گیری از حوزه‌ای پویاتر، راهی حوزه علمیه قم شد. او بیش از دو دهه متوالی در قم اقامت گزید و از محضر بزرگان و استوانه‌های فقاهت نظیر آیات عظام شیخ عبدالکریم حائری یزدی، سید محمدتقی خوانساری، سید صدرالدین صدر و سید محمد حجت کوهکمره‌ای بهره برد. مقام علمی او به زودی مورد توجه مراجع قرار گرفت؛ چنان‌که نخستین اجازه اجتهاد رسمی خود را در سن چهل سالگی از آیت‌الله العظمی خوانساری دریافت کرد. او همچنین از شاگردان برجسته فلسفه و عرفان حضرت امام خمینی (ره) در تدریس منظومه و اسفار بود و سالیان درازی نیز از ارکان علمی درس خارج آیت‌الله العظمی بروجردی (ره) به شمار می‌رفت.
هجرت استراتژیک به کرمانشاه؛ نقطه عطف رسالت دینی در غرب کشور
بر اساس امر مؤکد آیت‌الله العظمی بروجردی و احساس تکلیف شرعی عمیق برای تقویت بنیان‌های دینی و عقیدتی در مناطق مرزی و نیازمند به حضور علمای طراز اول، آیت‌الله اشرفی اصفهانی در دهه ۱۳۳۰ هجری شمسی راهی استان کرمانشاه شد. این هجرت، مبدأ تحولات ژرف فرهنگی و انقلابی در غرب کشور گردید.
خطه کرمانشاه در آن برهه از تاریخ، با توطئه‌های مختلف فرهنگی و رواج تفکرات انحرافی روبه‌رو بود. اما حضور خاضعانه، اخلاق پدرانه، علم سرشار و سلوک عارفانه این عالم مجاهد، به‌سرعت قلوب مردم مؤمن، اصناف، جوانان و علما را تسخیر کرد. او با حضور مستمر در میان اقشار مختلف، توانست کرمانشاه را به یکی از پایگاه‌های استوار تشیع و نهضت اسلامی تبدیل کند.
مساجد؛ کانون‌های هدایت و مدیریت انقلابی در کارنامه شهید اشرفی
بررسی کارنامه پربار آیت‌الله اشرفی اصفهانی نشان می‌دهد که مساجد برای ایشان، محور اصلی برنامه‌ریزی‌های فرهنگی، اجتماعی و سیاسی بود. اهم ابعاد مسجدی فعالیت‌های این شهید والامقام عبارتند از:
احیا و توسعه مسجد آیت‌الله بروجردی: این مکان شریف به همت ایشان به مرکز ثقل فعالیت‌های مذهبی، آموزشی و سیاسی غرب کشور تبدیل شد. ایشان با حضور روزانه و ساعت‌های طولانی در این مسجد، به پناهگاهی امن برای رفع حاجات مردم، حل‌اختلافات و پاسخگویی به پرسش‌های دینی جوانان بدل گشت.
سنگرسازی برای مقاومت و دفاع مقدس: با آغاز جنگ تحمیلی، مساجد تحت اشراف این شهید محراب به مراکز اصلی پشتیبانی جبهه‌ها مبدل شدند. سازماندهی نیروهای مردمی، جمع‌آوری کمک‌های نقدی و غیرنقدی، و اعزام کاروان‌های امدادی از دل همین مساجد مدیریت می‌شد. ایشان با حضور مکرر در خط مقدم جبهه و در کنار رزمندگان، روحیه مقاومت را در سنگرها زنده نگه می‌داشت.
تحکیم وحدت امت اسلامی: یکی از درخشان‌ترین ابعاد فعالیت‌های مسجدی ایشان، ایجاد اتحاد ناگسستنی میان برادران شیعه و اهل سنت در مناطق مرزی بود. مساجد تحت مدیریت او محل تجلی اخوت اسلامی و خنثی‌سازی ترفندهای تفرقه‌افکنانه دشمنان انقلاب اسلامی بود.
تربیت نسل جوان و طلاب علوم دینی: در جوار مساجد، ایشان به اقامه جماعت، تدریس کتب حوزوی و تربیت طلاب جوان همت گماشت و حوزه‌های علمیه غرب کشور را جان دوباره‌ای بخشید.
پرواز در خون؛ شهادت در محراب عبادت
سرانجام این اسوه تقوا، اخلاص و مبارزه، پس از سال‌ها خدمت خالصانه به اسلام و انقلاب، در تاریخ ۲۳ مهر ۱۳۶۱ هجری شمسی در حالی که برای اقامه فریضه عبادی-سیاسی نماز جمعه در مسجد جامع کرمانشاه آماده می‌شد، هدف ترور منافقین کوردل قرار گرفت و به درجه رفیع شهادت نائل آمد تا لقب افتخارآفرین «چهارمین شهید محراب» را برای همیشه در تاریخ به نام خود ثبت کند. یاد و خاطره‌اش تا ابد الهام‌بخش سنگرداران مساجد و ارزش‌های انقلاب اسلامی خواهد بود.
نظر شما