به گزارش خبرگزاری شبستان، سردار سیدمحمد باقرزاده، رئیس کمیته جستجوی مفقودین ستاد کل نیروهای مسلح در آیین اختتامیه کنفرانس بین‌المللی «فقه و حقوق حکمرانی جنگ» که در مجتمع عالی تربیت مجتهد محمدیه برگزار شد، با بازخوانی پیشینه تاریخی مبارزات ملت ایران اظهارکرد: ریشه‌های انقلاب اسلامی از خرداد سال ۱۳۴۲ با آغاز نهضت حضرت امام خمینی (ره) پایه‌گذاری شد و فرهنگ انسان‌ساز عاشورا و اندیشه حسینی همواره مهم‌ترین پشتوانه‌های این حرکت به شمار می‌روند؛ بنابراین در بزنگاه‌های مواجهه با جنگ باید حقیقت اندیشه‌ها و ادعاها آشکار شود و کاملاً روشن باشد چه کسانی صادقانه مدعی اسلام، دفاع از کیان پیامبر اکرم (ص) و حریم ائمه اطهار (ع) هستند.
ضرورت ابتنای تصمیمات جنگ بر مبانی علمی، فقهی و نظری
وی با اشاره به پیوند ناگسستنی میدان نبرد با پشتوانه‌های معرفتی تصریح کرد: ساختار حکمرانی باید به‌گونه‌ای ریل‌گذاری شود که تمامی تصمیمات و احکام مرتبط با عرصه جنگ، متکی بر مبانی فقهی و نظریات متقن علمی باشد؛ زیرا رزمندگان و مجاهدان در عرصه عملیاتی به این عقبه فکری و فقهی نیاز دارند و اساساً جهاد اسلامی بر پایه‌های محکم علمی و دینی استوار است.
سردار باقرزاده با قدردانی از اهتمام صورت‌گرفته در این زمینه افزود: اقداماتی که در بنیاد حیات طیبه برای سامان‌دهی و تعمیق این مباحث به انجام رسیده شایسته تحسین است. تمام ظرفیت‌هایی که می‌توان در این کارزار فکری و علمی به صحنه آورد باید فعال شوند؛ هرچند این اقدامات در حکم گام نخست است و باید در مراحل بعد با طراحی منسجم‌تر و سامان‌دهی گسترده‌تر تداوم یابد.
وی با تبیین تقابل دائم جبهه حق و باطل در طول تاریخ یادآور شد: صف‌بندی میان حق و باطل همواره برقرار بوده و در این آوردگاه، نصرت حق و ایستادگی در برابر باطل رسالتی بنیادین است. بخش عمده‌ای از فشارها، آزارها و سختی‌هایی که مؤمنان و رهروان طریق الهی متحمل می‌شوند، از حقیقت همین رویارویی ناشی می‌شود.
مراتب تدریجی مقابله با رفتارهای خصمانه و جایگاه جهاد
رئیس کمیته جستجوی مفقودین ستاد کل نیروهای مسلح در تشریح رویکرد فقهی مواجهه با دشمنان اظهار داشت: در منطق فقه اسلامی، پاسخ به آزارها و تعدیات خصمانه با مراحل خفیف‌تر مانند روی‌گردانی، اعراض و قطع پیوندها و مراودات آغاز می‌شود و در صورت عدم مهار تنش و ضرورت، مراتب تشدید یافته و به مراحل سخت‌تر می‌رسد. از این‌رو، جهاد آخرین تدبیر و راهکار در این منظومه است و ورود به آن باید کاملاً در چارچوب مبانی دینی و رعایت دقیق شرایط شرعی ارزیابی شود.
وی با اشاره به نگرش تمدنی بنیان‌گذار جمهوری اسلامی ایران بیان کرد: امام راحل (ره) جایگاه جهاد را در بستر حرکت تکاملی انسان و به‌منظور ابلاغ پیام توحید، ترویج عبودیت الهی و صیانت از کلیت نظام اسلامی معنا کردند؛ اهدافی چون بسط عدالت، اقامه حق، مبارزه با ظلم و بیداد، توسعه امنیت فراگیر و تحقق آزادی و کرامت واقعی انسان در پرتوی همین منظومه تعقیب می‌شود.
سردار باقرزاده با بیان یک تمثیل در خصوص ماهیت استکبار و تجاوزگری گفت: سرکوب ظلم مانند اطفای حریق است؛ اگر منزلی دچار آتش‌سوزی شود و اقدام فوری برای خاموش کردن آن صورت نگیرد، زبانه آتش به خانه‌های مجاور سرایت خواهد کرد. بر این مبنا، مهار طغیان و تجاوزگری در مبدأ، ضرورت پیشگیری از فراگیری خسارت‌ها و نجات جامعه انسانی است.
وی بر ضرورت تبیین نظری گفتمان مقاومت تأکید کرد و افزود: اگر حقیقت و فلسفه جهاد اسلامی به‌صورت دقیق و جامع برای افکار عمومی و جامعه جهانی ترسیم شود، رسالت و مقاصد متعالی آن آشکارتر خواهد شد؛ بنابراین هر گامی در حوزه جهاد باید مبتنی بر اقتضائات زمانی، ملاک‌های شرعی و ضوابط عقلی سامان یابد.
آمادگی رزمی، بازدارندگی و ارزیابی زوال تهدید دشمن
این فرمانده دوران دفاع مقدس، آمادگی دفاعی را شرط محوری بازدارندگی برشمرد و تأکید کرد: تدارک آمادگی نظامی و ارتقای بنیه دفاعی، از ملزومات و مقدمات واجب جهاد است. در این بین، اصل «بازدارندگی» کارکردی بنیادین دارد؛ زیرا با گوشزد کردن عواقب شوم هرگونه ماجراجویی و تحمیل هزینه‌های سنگین به متخاصم، مانع از شکل‌گیری جنگ و تجاوز می‌شود. حتی عملیات روانی هدفمند نیز در صورت نیاز می‌تواند در خدمت پیشگیری و تقویت همین بازدارندگی به کار بسته شود.
سردار باقرزاده در خصوص شاخصه‌های اطمینان از پایان جنگ و دفع تهدید تصریح کرد: شاخصه حیاتی این است که بدانیم در چه وضعیتی تهدید دشمن به‌صورت قطعی زایل شده است. مادامی که اراده و تصمیم حاکمان متخاصم بر جنگ‌افروزی و دست‌اندازی پابرجا باشد، صرف اجرای یک مرحله از دفاع موضعی را نمی‌توان خاتمه قطعی تهدید قلمداد کرد. تجارب نبردهای گوناگون اثبات کرده است که واکنش‌ها باید چنان کوبنده باشد که هم انگیزه و هم توانِ تکرارِ تجاوز را از ذهن و ساختار محاسباتی دشمن سلب کند.
نقش احکام فقهی در تثبیت بازدارندگی عملیاتی
وی با تأکید بر لزوم هم‌افزایی فقه و میدان تصریح کرد: ساختار حکمرانی جمهوری اسلامی که ثمره ایثار، مقاومت و تقدیم خون‌های پاک ملت سلحشور ایران است، در مصاف با تهدیدهای مدرن به مجموعه‌ای از احکام فقهی نیازمند است که به‌صورت عینی تولید بازدارندگی میدانی کنند. از این دیدگاه، تدوین، استخراج و تبیین احکام و فقه دفاع، بخشی تفکیک‌ناپذیر از صیانت از جریان حق و تثبیت حاکمیت توحیدی به شمار می‌رود.
سردار باقرزاده با مرور مقاطع حساس تاریخ انقلاب اسلامی یادآور شد: در برهه‌های بحرانی پیش از پیروزی انقلاب، رژیم طاغوت و جبهه استکبار شدیدترین فشارها را اعمال می‌کردند و در مواردی بحث صدور حکم جهاد مطرح می‌شد؛ این سوابق مبین آن است که جهاد منصبی بسیار حساس، تعیین‌کننده و دارای شرایط خاص است که باید تماماً بر موازین اصیل استوار باشد.
وی با اشاره به تجربه فتنه تکفیری‌ها در منطقه افزود: در مقطع هجوم داعش به عراق، فتوای دفاعی مرجعیت شیعه نقشی سرنوشت‌ساز در بسیج گسترده نیروهای مردمی و درهم‌کوبیدن فتنه ایفا کرد. بازخوانی این حوادث تاریخی در حافظه هویتی و ارزشی ملت و نظام، موجبات شناخت ظرفیت‌های دفاعی و بهره‌گیری مؤثر از آن‌ها در چالش‌های کنونی را مهیا می‌سازد.
ابعاد معنوی و جهانی بیت امام شهید
رئیس کمیته جستجوی مفقودین ستاد کل نیروهای مسلح در بخش دیگری از بیانات خود با اشاره به جسارت دشمن به بیت امام شهید خاطرنشان کرد: این مکان شریف فراتر از یک مجتمع سیاسی یا سازه اداری ساده بود؛ بلکه کانون مقدسی برای اجتماع بندگان صالح، قاریان ممتاز کلام‌الله مجید، فقهای دین و نخبگان انقلابی و پایگاهی معنوی جهت ترویج اسلام ناب و نهضت حسینی محسوب می‌شد؛ از این‌رو ارزیابی جایگاه آن بر اساس تعاریف رایج مادی و سازمانی تقلیل‌گرایانه و نادرست است.
وی در تبیین ابعاد نمادین این جایگاه افزود: برای درک اهمیت این تعرض، می‌توان آن را با مراکز مرجع مذهبی در سایر آیین‌ها مقایسه کرد؛ اگر تعرضی مشابه متوجه مقدسات و پایگاه‌های محوری جهان مسیحیت می‌شد، دامنه واکنش پیروان آن مذهب به چه سطحی می‌رسید؟ این سنجش نشان می‌دهد هجمه به چنین حریمی، فراتر از یک تخریب فیزیکی و نشان‌دهنده عمق کینه‌توزی با حقیقت معنویت است.
سردار باقرزاده به مراودات گسترده در این کانون معنوی اشاره کرد و گفت: این بیت شریف در ادوار گوناگون میزبان اندیشمندان، مصلحان و کاروان‌هایی از اقصی نقاط گیتی و مرکزی برای اعتصام به قرآن کریم، تقریب امت اسلامی و همگرایی اقوام و مذاهب مختلف بود؛ به‌گونه‌ای که علاوه بر مؤمنان، انسان‌های آزاده و حق‌طلب با ملیت‌های گوناگون نیز در آن حضور می‌یافتند.
ناکارآمدی بن‌بست در اندیشه اسلامی و انسجام‌بخشی اراده مردمی
وی در بخش پایانی سخنان خود با تأکید بر بن‌بست‌شکنی منطق دین خاطرنشان کرد: آموزه‌های اسلامی در مواجهه با تلاطم‌های سیاسی، پیچیدگی‌های اقتصادی، تهدیدهای نظامی و تکانه‌های اجتماعی دچار انسداد ذاتی نمی‌شود و اراده استوار و حضور میدانی مردم، نشانه اقتدار و ظرفیت بی‌پایان جامعه توحیدی است.
سردار باقرزاده ادامه داد: در روزهای خطیر نخستین پس از شهادت رهبر انقلاب و پیش از مشخص شدن و انتخاب رهبر جدید نیز توده‌های مردم با تمسک به ایمان راسخ و باورهای قلبی خود، نقشی بی‌بدیل در حراست از سرحدات کشور و قوام نظام اسلامی ایفا کردند؛ همان‌گونه که آیت‌الله سیدمجتبی خامنه‌ای نیز مکرراً بر این نیروی عظیم مردمی صحه گذاشته‌اند، تعهد ایمانی مردم و ایستادگی بصیرت‌بخش آنان در صحنه، ضامن اصلی ثبات پایدار، وحدت کلمه و سلامت ایران اسلامی در گذر از بحران‌هاست
نظر شما