آیتالله «سید شرفالدین ملکحسینی» در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاری شبستان در یاسوج، به آموزههای نهجالبلاغه درباره ویژگیهای پرهیزگاران اشاره و اظهار کرد: در بیان امیرالمؤمنین(ع) آمده « انسان باتقوا شب را با دغدغه شکرگزاری و صبح را با یاد خداوند آغاز میکند» و این تعبیر نشان میدهد که یاد و سپاس پروردگار باید در متن زندگی انسان قرار داشته باشد.
وی شکرگزاری را یکی از مسیرهای مهم رشد انسان دانست و گفت: شکر تنها بر زبان آوردن عبارتی برای سپاس از نعمتها نیست، بلکه حقیقتی است که باید در قلب، زبان و عمل انسان ظهور پیدا کند، انسان ابتدا نعمت را میشناسد و ارزش آن را درمییابد، سپس با زبان از خداوند سپاس میگوید و در مرحله بعد، از آن نعمت در مسیری استفاده میکند که شایسته آن است.
نماینده مردم کهگیلویه و بویراحمد در مجلس خبرگان رهبری به آیه «إِنَّا هَدَیْنَاهُ السَّبِیلَ إِمَّا شَاکِرًا وَإِمَّا کَفُورًا» اشاره و بیان کرد: انسان در برابر نعمتها و هدایت الهی دو مسیر پیش رو دارد، میتواند شکرگزار باشد یا راه ناسپاسی را در پیش بگیرد و شکرگزاری زمانی تحقق پیدا میکند که انسان نعمتهای الهی را بشناسد و آنها را در مسیر درست به کار گیرد؛ در مقابل، ناسپاسی زمانی رخ میدهد که نعمت در جایگاه شایسته خود استفاده نشود یا انسان نسبت به سرچشمه آن غفلت کند.
آیتالله ملکحسینی با بیان اینکه شکرگزاری باید در همه شرایط زندگی حضور داشته باشد، گفت: پیامبر اکرم(ص) هنگام برخورداری از نعمت، خداوند را حمد میکرد و در شرایط دشوار نیز با گفتن «الْحَمْدُ لِلَّهِ عَلَی کُلِّ حَالٍ» سپاس خود را ابراز میداشت که این نگاه نشان میدهد انسان مؤمن نباید تنها در زمان آسایش و برخورداری به یاد نعمتهای الهی باشد، بلکه حتی در دشواریها نیز باید از توجه به داشتهها و فرصتهای زندگی غافل نشود.
استاد حوزههای علمیه موانع شکرگزاری را یادآور و خاطرنشان کرد: گناه، دروغ، استفاده از مال حرام و رعایت نکردن حدود الهی، انسان را از حقیقت شکر دور میکند و کسی که میخواهد شکرگزار واقعی باشد، باید در کنار سپاس زبانی، در رفتار خود نیز به حلال و حرام، حقوق مردم و مسئولیتهایی که بر عهده دارد، توجه کند.
نماینده مردم کهگیلویه و بویراحمد در مجلس خبرگان رهبری در ادامه، ذکر را به معنای یاد کردن و به یاد داشتن خداوند دانست و افزود: ذکر را میتوان در سه حوزه قلبی، زبانی و عملی بررسی کرد، ذکر قلبی از آنجا آغاز میشود که انسان فقر، نیاز و ناتوانی خود را در برابر حقیقت بینیاز و توانای الهی درک کند و چنین شناختی، انسان را از غفلت دور میکند و به تصمیمها و خواستههای وی جهت میدهد.
وی به ذکر زبانی اشاره و بیان کرد: ذکر تنها به تکرار واژهها و عبارتهای مذهبی محدود نیست، بلکه باید در آغاز و انجام کارها و در جریان زندگی حضور داشته باشد، گفتن «بسمالله الرحمن الرحیم» هنگام آغاز کار، یادآوری این حقیقت است که انسان فعالیت خود را با نام خداوند آغاز میکند و باید نسبت به شیوه انجام آن و نتیجهای که به دست میآورد، احساس مسئولیت داشته باشد.
آیتالله ملکحسینی با اشاره به روایتی درباره نام خداوند در آغاز امور، گفت: در روایات آمده: «کُلُّ أَمْرٍ ذِی بَالٍ لَمْ یُذْکَرْ فِیهِ اسْمُ اللهِ فَهُوَ أَبْتَرُ؛ یعنی کاری که اهمیت دارد و با نام خداوند همراه نشود، از برکت و تمامیت لازم برخوردار نخواهد بود»، این آموزه، انسان را به توجه آگاهانه در کارها دعوت میکند تا زندگی وی از یاد پروردگار جدا نشود.
استاد حوزههای علمیه ضمن تأکید بر جایگاه ذکر عملی، اظهار کرد: گاهی رفتار یک انسان بهگونهای است که دیگران با دیدن وی، شنیدن سخنانش یا مشاهده شیوه زندگیاش به یاد خدا میافتند و در چنین شرایطی، ذکر فقط عبارتی بر زبان نیست، بلکه رفتار انسان به نشانهای از ایمان، اخلاق و توجه به خداوند تبدیل میشود.
وی به روایتی درباره همنشینی با افراد شایسته اشاره و افزود: در این روایت توصیه شده است با کسانی همنشین شوید که دیدن آنان انسان را به یاد خدا میاندازد، سخنانشان بر دانش انسان میافزاید و روش زندگیشان او را به سوی آخرت ترغیب میکند. این سه ویژگی، معیار مهمی برای انتخاب دوست و همراه در زندگی است.
آیتالله ملکحسینی ادامه داد: همنشین شایسته کسی نیست که صرفاً از مسائل دینی سخن بگوید، بلکه باید رفتار و منش وی نیز با آنچه بیان میکند، هماهنگ باشد؛ ضمن اینکه انسان باید در معاشرت با دیگران ببیند که آیا این ارتباط بر آگاهی، اخلاق و مسئولیتپذیری وی میافزاید یا وی را به غفلت و بیتوجهی نسبت به وظایفش میکشاند.
نماینده مردم کهگیلویه و بویراحمد در مجلس خبرگان رهبری به اهمیت سخن گفتن سودمند اشاره و خاطرنشان کرد: در معیار همنشینی دینی، سخن انسان باید بر دانش و آگاهی دیگران بیفزاید، گفتوگوهایی که تنها به نقل حکایتهای بیثمر، اختلافها، بدگویی و بازگویی درگیریهای روزمره محدود میشوند، اگر انسان را به فهم بهتر زندگی و مسئولیتهایش نزدیک نکنند، فرصت ارزشمند گفتوگو را از بین میبرند.
وی با بیان اینکه شیوه زندگی افراد نیز در انتخاب همنشین اهمیت دارد، گفت: کسی که سبک زندگی وی انسان را به یاد آخرت میاندازد، در رفتار خود نسبت به حلال و حرام، حقوق مردم و مسئولیتهای فردی و اجتماعی حساس بوده و چنین فردی میتواند با عمل خود الگویی برای دیگران باشد؛ زیرا اخلاق و منش انسان گاه بیش از سخنان وی اثر میگذارد.
آیتالله ملکحسینی به نمونههایی از زندگی عالمان دینی، به نقل خاطرهای درباره علامه حلی و خواجه نصیرالدین طوسی پرداخت و افزود: در این نقل، علامه حلی از سالهای شاگردی نزد خواجه نصیرالدین طوسی یاد میکند و میگوید در آن مدت، حتی رفتارهای عادی استاد نیز از نظم، آداب و توجه به وظیفه جدا نبود، اهمیت این روایت در آن است که اخلاق دینی تنها به پرهیز از حرام محدود نمیشود، بلکه در شیوه خوردن، آشامیدن، معاشرت و دیگر رفتارهای روزانه نیز خود را نشان میدهد.
نماینده مردم کهگیلویه و بویراحمد در مجلس خبرگان رهبری با اشاره به اینکه انسان میتواند با رفتار خود زمینه یادآوری خداوند را در دیگران فراهم کند، افزود: وقتی کسی در گفتار، معاشرت و تصمیمهای خود به اصول اخلاقی پایبند باشد، حضور وی نیز برای اطرافیان آموزنده میشود و این همان معنایی است که از ذکر عملی میتوان دریافت که از قلب آغاز میشود، در زبان ظهور مییابد و در رفتار و سبک زندگی به مرحله تحقق میرسد.
وی بر اهمیت انتخاب دوست و همنشین شایسته تأکید کرد و گفت: انسان باید در روابط خود دقت کند، زیرا برخی معاشرتها میتوانند زمینه انحراف و گرفتار شدن در مسیرهای نادرست را فراهم کنند، انتخاب همراهی که انسان را به یاد خدا بیندازد، بر آگاهی وی بیفزاید و به زندگی وی جهت درست بدهد، بخشی از مسئولیت اخلاقی و دینی هر فرد بوده، ذکر و شکر زمانی در زندگی انسان ریشه میدوانند که از زبان فراتر بروند و در انتخابها، رفتارها و ارتباط انسان با دیگران دیده شوند.
نظر شما