به گزارش خبرگزاری شبستان به نقل از پایگاه اطلاع‌رسانی رضوی، پانزدهمین جشنواره ملی تئاتر کودک و نوجوان و نمایش عروسکی رضوی در حالی به میزبانی استان هرمزگان برگزار می‌شود که این رویداد پس از یک دوره وقفه، بار دیگر به استانی بازگشته است که سابقه‌ای طولانی در میزبانی جشنواره‌های تخصصی تئاتر کودک و نوجوان دارد.
در این دوره، از میان ۱۲۰ متن نمایشی ارسال‌شده، پس از دو مرحله بررسی هیئت انتخاب، ۱۵ اثر در بخش‌های صحنه‌ای، نمایش عروسکی و بخش ویژه مدرسه شجره طیبه و شهدای دانش‌آموز میناب به مرحله نهایی راه یافته‌اند.
جشنواره امسال با شعار «ایران، امام رضا(ع)» برگزار می‌شود و در کنار توجه به مفاهیم رضوی، بخش ویژه‌ای را به روایت هنری شهدای دانش‌آموز مدرسه شجره طیبه میناب اختصاص داده است. همچنین معرفی ظرفیت‌های فرهنگی و گردشگری هرمزگان، تقویت تئاتر عروسکی، برگزاری کارگاه‌های آموزشی و نشست‌های نقد و بررسی و استفاده از توانمندی هنرمندان بومی از دیگر محورهای این رویداد است.
در همین زمینه، با فرخنده جلالی، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان، درباره اهداف و شعار جشنواره، ظرفیت‌های فرهنگی و گردشگری استان، جایگاه تئاتر عروسکی، کمبود متون نمایشی رضوی، وضعیت زیرساخت‌ها، نقش پیشکسوتان و هنرمندان استان، ارتباط با مدارس و مساجد و بخش ویژه شهدای میناب گفت‌وگو کرده‌ایم که در دو قسمت منتشر می شود.
جشنواره رضوی؛ فرصتی برای معرفی ظرفیت‌های فرهنگی و گردشگری هرمزگان
فرخنده جلالی با اشاره به نقش رویدادهای فرهنگی و هنری در معرفی ظرفیت‌های استان‌ها اظهار کرد: رویدادهای فرهنگی و هنری که در سطح ملی و بین‌المللی برگزار می‌شوند، علاوه بر اهداف تخصصی خود، ظرفیت مناسبی برای معرفی جاذبه‌های گردشگری استان‌ها دارند و جشنواره تئاتر کودک و نوجوان رضوی نیز این هدف را دنبال می‌کند.
وی افزود: در این دوره، گروههای مختلف از استان های مختلف، مهمان جشنواره هستند و اگر هر گروه را به‌طور میانگین هفت نفر در نظر بگیریم، حدود ۵۰ نفر از هنرمندان، افزون بر داوران و مهمانان، در این رویداد حضور خواهند داشت.
در این دوره، از میان ۱۲۰ متن نمایشی ارسال‌شده، پس از دو مرحله بررسی هیئت انتخاب، ۱۵ اثر در بخش‌های صحنه‌ای، نمایش عروسکی و بخش ویژه مدرسه شجره طیبه و شهدای دانش‌آموز میناب به مرحله نهایی راه یافته‌اند.
جشنواره امسال با شعار «ایران، امام رضا(ع)» برگزار می‌شود و در کنار توجه به مفاهیم رضوی، بخش ویژه‌ای را به روایت هنری شهدای دانش‌آموز مدرسه شجره طیبه میناب اختصاص داده است. همچنین معرفی ظرفیت‌های فرهنگی و گردشگری هرمزگان، تقویت تئاتر عروسکی، برگزاری کارگاه‌های آموزشی و نشست‌های نقد و بررسی و استفاده از توانمندی هنرمندان بومی از دیگر محورهای این رویداد است.
در همین زمینه، با فرخنده جلالی، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان، درباره اهداف و شعار جشنواره، ظرفیت‌های فرهنگی و گردشگری استان، جایگاه تئاتر عروسکی، کمبود متون نمایشی رضوی، وضعیت زیرساخت‌ها، نقش پیشکسوتان و هنرمندان استان، ارتباط با مدارس و مساجد و بخش ویژه شهدای میناب گفت‌وگو کرده‌ایم که در دو قسمت منتشر می شود.
جشنواره رضوی؛ فرصتی برای معرفی ظرفیت‌های فرهنگی و گردشگری هرمزگان
فرخنده جلالی با اشاره به نقش رویدادهای فرهنگی و هنری در معرفی ظرفیت‌های استان‌ها اظهار کرد: رویدادهای فرهنگی و هنری که در سطح ملی و بین‌المللی برگزار می‌شوند، علاوه بر اهداف تخصصی خود، ظرفیت مناسبی برای معرفی جاذبه‌های گردشگری استان‌ها دارند و جشنواره تئاتر کودک و نوجوان رضوی نیز این هدف را دنبال می‌کند.
وی افزود: در این دوره، گروههای مختلف از استان های مختلف، مهمان جشنواره هستند و اگر هر گروه را به‌طور میانگین هفت نفر در نظر بگیریم، حدود ۵۰ نفر از هنرمندان، افزون بر داوران و مهمانان، در این رویداد حضور خواهند داشت.
به یاد میناب
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان ادامه داد: تلاش می‌کنیم برنامه‌های جشنواره علاوه بر بندرعباس، در شهرستان‌های استان نیز دنبال شود و در این میان، شهر میناب مورد توجه ویژه قرار دارد. یکی از گروههای نمایشی در میناب اجرا خواهد داشت و تلاش داریم مراسم اختتامیه جشنواره را نیز در این شهر برگزار کنیم.
جلالی با تأکید بر اهمیت تعامل میان هنرمندان استان‌های مختلف بیان کرد: آشنایی هنرمندان مهمان با ظرفیت‌های هنری شهرستان‌های هرمزگان و ارتباط آنان با هنرمندان بومی می‌تواند در توسعه گردشگری هنر مؤثر باشد. معرفی ظرفیت‌های بندرعباس و دیگر مناطق استان و ایجاد ارتباط میان گروههای نمایشی نیز ما را به هدف توسعه گردشگری فرهنگی نزدیک‌تر می‌کند.
همزیستی اقوام و مذاهب؛ سرمایه فرهنگی هرمزگان
وی با اشاره به تنوع قومی و مذهبی هرمزگان گفت: این استان از مناطقی است که اقوام مختلف و پیروان مذاهب شیعه و اهل سنت سال‌ها در کنار یکدیگر زندگی کرده‌اند و این همزیستی در فضایی از وحدت، همدلی و تعامل استمرار داشته است.
جلالی افزود: در جشنواره‌های استانی نیز گروههای نمایشی متعددی از هنرمندان اهل سنت حضور دارند. در شهرستان‌هایی مانند بندرخمیر، بستک و قشم، گروههای تئاتر و هنری فعالی وجود دارند که هنرمندان اهل سنت در آنها مشغول فعالیت هستند.
وی خاطرنشان کرد: این ظرفیت ارزشمند می‌تواند در بخش‌های مختلف جشنواره، از جمله فعالیت‌های هنری و تعاملات تخصصی، مورد توجه قرار گیرد. بهره‌گیری از توانمندی هنرمندان مناطق مختلف استان، زمینه مشارکت گسترده‌تر آنان را در رویدادهای فرهنگی و هنری فراهم می‌کند.
استفاده از ظرفیت انجمن نمایش و پیشکسوتان
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان با اشاره به نقش انجمن نمایش و هنرمندان پیشکسوت در برگزاری جشنواره گفت: اعضای انجمن نمایش و پیشکسوتان از ابتدای کار در این رویداد مشارکت داشته‌اند و در این جشنواره و جشنواره تئاتر استانی، معمولاً فعالیت‌های تخصصی از طریق انجمن‌های مرتبط انجام می‌شود.
وی افزود: گروههای تئاتر دانش‌آموزی زیر نظر هنرمندان توانمند هرمزگان، کارگاه‌های آموزشی و تمرین‌های تخصصی خود را برگزار می‌کنند و در بسیاری از جشنواره‌های دانش‌آموزی نیز موفق به کسب مقام می‌شوند.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان با اشاره به فعالیت‌های هنری دانش‌آموزان مدرسه شجره طیبه میناب اظهار کرد: در این مدرسه دو گروه تئاتر دانش‌آموزی داشتیم و تعدادی از دانش‌آموزان عزیزی که به شهادت رسیدند، از هنرمندان کودک بودند. ما آینده بسیار خوبی برای این دانش‌آموزان در حوزه هنر و تئاتر متصور بودیم.
وی افزود: توجه به استعدادهای هنری کودکان و نوجوانان و فراهم‌کردن زمینه رشد آنان از مسئولیت‌های مهم نهادهای فرهنگی است. یاد و خاطره دانش‌آموزان شهید میناب نیز اهمیت این مسئولیت را دوچندان می‌کند و جشنواره می‌تواند فرصتی برای بازتاب هنری این موضوع باشد.
کانون‌های فرهنگی هنری مساجد؛ ظرفیتی برای توسعه فعالیت‌های نمایشی
جلالی با تأکید بر اهمیت مساجد در تربیت هنری نسل نوجوان گفت: در کنار مدارس، مساجد نیز از ظرفیت‌های مهم برای توسعه فعالیت‌های فرهنگی و هنری به شمار می‌روند.
وی افزود: کانون‌های فرهنگی هنری مساجد در سال‌های اخیر، با رویکرد جدید وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و مجموعه دبیرخانه کانون‌های فرهنگی هنری مساجد کشور، به سمت تخصصی‌سازی فعالیت‌ها حرکت کرده‌اند.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان تصریح کرد: استفاده از ظرفیت مدارس، کانون‌های فرهنگی هنری مساجد، انجمن‌های تخصصی، گروههای نمایشی و هنرمندان پیشکسوت می‌تواند به تقویت تئاتر کودک و نوجوان و گسترش فعالیت‌های نمایشی با موضوع فرهنگ رضوی کمک کند.
جشنواره‌ای فراتر از یک رویداد چندروزه
وی گفت: پانزدهمین جشنواره ملی تئاتر کودک و نوجوان و نمایش عروسکی رضوی اگرچه فرصتی برای معرفی تولیدات نمایشی و ایجاد ارتباط میان هنرمندان استان‌های مختلف است، اما تداوم این جریان فرهنگی به حمایت مستمر از گروههای نمایشی، تقویت زیرساخت‌ها، تولید متون تازه و فراهم‌کردن امکان اجرای عمومی آثار نیز نیاز دارد.
جلالی ادامه داد: این دوره از جشنواره با شعار «ایران، امام رضا(ع)» و با حضور گروههای نمایشی از استان‌های مختلف کشور برگزار می‌شود. اختصاص بخش ویژه به شهدای دانش‌آموز مدرسه شجره طیبه میناب، توجه به تئاتر عروسکی و تلاش برای انتقال مفاهیم رضوی به نسل جدید، از محورهای اصلی این رویداد است؛ رویدادی که می‌کوشد میان هنر، فرهنگ رضوی، ظرفیت‌های بومی هرمزگان و پاسداشت یاد کودکان شهید پیوند برقرار کند.
وی با اشاره به برنامه‌های فرهنگی استان بیان کرد: تقویت دینداری جوانان از جمله موضوعاتی است که در شورای فرهنگ عمومی هرمزگان مورد توجه قرار دارد و جشنواره تئاتر کودک و نوجوان رضوی و بخش نمایش عروسکی آن نیز می‌تواند در همین مسیر نقش‌آفرینی کند.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان ادامه داد: جشنواره‌های هنری با محوریت فرهنگ رضوی می‌توانند مفاهیم دینی و اخلاقی را در قالبی متناسب با نیازها و علایق کودکان و نوجوانان ارائه دهند و ارتباط نسل جدید را با سیره اهل‌بیت(ع) تقویت کنند.
جشنواره «ضامن آهو»؛ رویدادی باسابقه در هرمزگان
جلالی با اشاره به پیشینه برگزاری جشنواره تئاتر کودک و نوجوان رضوی در هرمزگان اظهار کرد: جشنواره تئاتر کودک و نوجوان رضوی و تئاتر عروسکی «ضامن آهو» سابقه طولانی در این استان دارد و از گذشته با استقبال هنرمندان همراه بوده است.
وی افزود: به یاد دارم در سال ۱۳۸۶، زمانی که قرار بود تئاتر کودک و نمایش عروسکی «ضامن آهو» برای نخستین بار در بندرعباس و در چارچوب فعالیت‌های بنیاد بین‌المللی امام رضا(ع) برگزار شود، شوق و اشتیاق زیادی در میان هنرمندان شکل گرفت.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان خاطرنشان کرد: این پیشینه نشان می‌دهد که فرهنگ رضوی و هنرهای نمایشی کودک و نوجوان ظرفیت مناسبی برای پیوند هنر با آموزه‌های دینی دارند و استمرار چنین رویدادهایی می‌تواند به تقویت این جریان فرهنگی و تربیت نسل تازه‌ای از هنرمندان در این عرصه کمک کند.
پوستر جشنواره؛ پیوند شادی کودکانه با یاد شهدای میناب
جلالی با اشاره به طراحی هویت بصری پانزدهمین جشنواره ملی تئاتر کودک و نوجوان و نمایش عروسکی رضوی گفت: تلاش مجموعه برگزارکننده این بوده است که در پوستر جشنواره، علاوه بر نشاط و شادی کودکانه و فضای تئاتر عروسکی و نمایش کودکان و نوجوانان، نمادهایی از کودکان شهید مدرسه میناب نیز قرار بگیرد تا یاد و خاطره آنان، به‌ویژه دانش‌آموزان شهید هنرمند این مدرسه، گرامی داشته شود.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان با اشاره به شعار این دوره از جشنواره اظهار کرد: شعار امسال «ایران، امام رضا(ع)» انتخاب شده است. با توجه به اینکه میناب را «ایران» نامیده‌اند و با در نظر گرفتن جایگاه و ارتباط مردم این منطقه با فرهنگ رضوی، این شعار برای جشنواره امسال در نظر گرفته شده است.
جلالی تأکید کرد: در طراحی هویت بصری جشنواره تلاش شده است میان فضای پرنشاط هنر کودک و نوجوان و یاد و خاطره کودکان شهید مدرسه شجره طیبه میناب پیوند برقرار شود تا این رویداد در کنار اهداف فرهنگی و هنری خود، فرصتی برای پاسداشت یاد این دانش‌آموزان نیز باشد.
حضور مقامات عالی در اختتامیه
وی درباره حضور مسئولان کشوری در اختتامیه جشنواره گفت: جشنواره در دوره‌های گذشته معمولاً در مراسم اختتامیه با حضور وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی یا معاون وزیر برگزار شده است. امسال نیز تلاش داریم با توجه به توجه و اقبالی که نسبت به استان هرمزگان وجود دارد، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و معاون امور هنری این وزارتخانه در اختتامیه حضور داشته باشند.
جلالی افزود: وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی از نخستین وزیرانی بودند که در ایام جنگ به استان هرمزگان و شهرستان میناب سفر کردند و امیدواریم در صورت فراهم‌بودن فرصت و شرایط، در مراسم اختتامیه جشنواره نیز حضور پیدا کنند.
سالن‌های جشنواره آماده‌اند؛ تجهیزات تخصصی نور و صدا همچنان محدود است
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان درباره وضعیت زیرساخت‌های برگزاری جشنواره اظهار کرد: سالن‌ها برای برگزاری جشنواره آماده هستند و از این نظر مشکل خاصی وجود ندارد، هرچند زیرساخت‌های فرهنگی در استان‌ها همواره با محدودیت‌هایی مواجه‌اند و هرمزگان نیز از این قاعده مستثنا نیست.
وی افزود: به‌ویژه در زمینه تجهیزات تخصصی نور و صدا با کمبودهایی روبه‌رو هستیم، اما همکاران دبیرخانه، انجمن‌های نمایش استان و شهرستان‌هایی که میزبان جشنواره خواهند بود، تلاش می‌کنند با امکانات موجود، اجراها را با بهترین کیفیت ممکن برگزار کنند.
جلالی خاطرنشان کرد: هدف این است که گروههای نمایشی بتوانند در چارچوب امکانات موجود، اجراهایی با کیفیت مناسب ارائه دهند و مخاطبان نیز از تماشای آثار بهره‌مند شوند.
ارتباط نزدیک با آموزش‌وپرورش و حمایت از گروههای تئاتر دانش‌آموزی
جلالی با اشاره به برنامه‌های جشنواره برای ارتباط با مدارس و حمایت از استعدادهای کودک و نوجوان گفت: ارتباط مجموعه فرهنگ و ارشاد اسلامی استان با آموزش‌وپرورش، خوشبختانه، ارتباطی نزدیک و مستمر است.
وی افزود: تلاش می‌کنیم برای برگزاری جشنواره‌های مختلف از زیرساخت‌ها و ظرفیت‌های موجود استفاده کنیم. در این مسیر، گروههای نمایشی، پیشکسوتان و انجمن نمایش استان از ظرفیت‌های مهمی هستند که در برگزاری این رویداد مورد استفاده قرار می‌گیرند.
جلالی تأکید کرد: استفاده از تجربه هنرمندان پیشکسوت در کنار توانمندی گروههای نمایشی فعال می‌تواند به تقویت کیفیت آثار و انتقال تجربه به نسل جدید هنرمندان کمک کند.
کارگاه‌های آموزشی و نشست‌های نقد و بررسی در جشنواره
وی درباره برنامه‌های پیش‌بینی‌شده برای ارتقای سطح کیفی جشنواره اظهار کرد: معمولاً در کنار جشنواره‌ها، کمیته نظرسنجی برای دریافت دیدگاه‌های مخاطبان، بازدیدکنندگان و تماشاگران فعالیت می‌کند. در این دوره نیز دریافت نظرات مخاطبان مورد توجه قرار دارد.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان افزود: کارگاه‌های آموزشی با حضور اعضای هیئت انتخاب، داوران و صاحب‌نظران برگزار خواهد شد و جلسات نقد و بررسی آثار نیز مطابق روال دوره‌های گذشته ادامه خواهد داشت.
جلالی با اشاره به طرح موضوع تشکیل کمیته آسیب‌شناسی جشنواره ادامه داد: موضوع آسیب‌شناسی مطرح شده است و اگر این برنامه در دستور کار دبیرخانه قرار نگرفته باشد، تلاش می‌کنیم زمینه اضافه‌شدن آن به برنامه‌های جشنواره فراهم شود.
وی همچنین به اهمیت مستندسازی و انتشار آثار نمایشی اشاره کرد و گفت: موضوع انتشار کتاب نمایش و آثار مرتبط با فرهنگ رضوی نیز مورد توجه قرار دارد. در دوره‌های گذشته، معرفی و رونمایی از کتاب‌ها در مراسم اختتامیه جشنواره انجام شده است.
تلاش برای جبران کمبود متون نمایشی با موضوع سیره رضوی
جلالی با تأکید بر ضرورت تقویت منابع مکتوب برای تولید آثار نمایشی کودک و نوجوان اظهار کرد: در نخستین جلسه‌ای که با فرشید فلاح مدیرعامل بنیاد داشتیم، موضوع کمبود متون نمایشی، به‌ویژه در حوزه کودک و نوجوان و به‌طور مشخص درباره سیره امام رضا(ع)، مطرح شد.
وی افزود: در همین زمینه، با همکاری دبیرخانه مرکزی راهکارهایی اندیشیده شد. یکی از این راهکارها، راهنمایی نویسندگان و فراهم‌کردن امکان استفاده از مشاور برای شرکت‌کنندگان بود تا بتوانند از متون و آثار سال‌های گذشته، از جمله آثاری که در بخش فیلمنامه‌نویسی و جشنواره‌های دیگر ارائه شده‌اند، بهره بگیرند.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان خاطرنشان کرد: این آثار از طریق پایگاه اینترنتی بنیاد بین‌المللی امام رضا(ع) در اختیار علاقه‌مندان قرار گرفت تا نویسندگان و گروههای نمایشی بتوانند با دسترسی به منابع موجود، زمینه تولید آثار تازه و متناسب با نیاز مخاطبان کودک و نوجوان را فراهم کنند.
تئاتر عروسکی؛ هنری ریشه‌دار که کمتر به آن پرداخته شده است
جلالی در ارزیابی وضعیت تئاتر کودک و نوجوان و نمایش عروسکی گفت: برای بررسی تخصصی فراز و فرودهای تئاتر کودک و نوجوان رضوی، بهتر است از دیدگاه دبیر جشنواره نیز استفاده شود؛ چراکه ایشان در این حوزه تحصیل کرده‌اند و تجربه فعالیت در زمینه بازیگری، کارگردانی، نویسندگی و گروه‌داری تئاتر را دارند.
وی افزود: تئاتر عروسکی با توجه به جایگاه عروسک در آیین‌ها و پیشینه فرهنگی و هنری ایران، از ظرفیت‌های ارزشمند هنرهای نمایشی کشور است. در میان اقوام مختلف ایرانی، عروسک‌های بومی و محلی متنوعی وجود دارد که هرکدام نمادها و معانی خاصی دارند و با آیین‌ها، سنت‌ها و باورهای نسل‌های گذشته مرتبط هستند.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان تصریح کرد: تئاتر عروسکی ریشه‌ای دیرینه در فرهنگ و هنر ایران دارد، اما به نظر می‌رسد در سال‌های گذشته آن‌گونه که شایسته این هنر بوده، به آن توجه نشده است.
جلالی ادامه داد: خوشحالم که همکارانم در دبیرخانه جشنواره به این ظرفیت مهم توجه کرده‌اند و برای جبران کم‌توجهی به تئاتر عروسکی در فضای نمایشی کشور تلاش می‌کنند.
انتقال مفاهیم رضوی به نسل جدید با زبان هنر
وی با تشریح اهداف پانزدهمین جشنواره ملی تئاتر کودک و نوجوان و نمایش عروسکی رضوی گفت: هدف اصلی این رویداد، استفاده از ظرفیت هنر و به‌ویژه هنر نمایش برای انتقال مفاهیم رضوی و سیره حضرت امام رضا(ع) به جامعه و به‌خصوص کودکان و نوجوانان است.
جلالی افزود: در نسل جوان و به‌ویژه کودکان و نوجوانان، تأثیرپذیری از آموزه‌ها زمانی که این مفاهیم در قالب هنر منتقل شوند، بیشتر می‌شود. هنر این قابلیت را دارد که تأثیرگذاری پیام را افزایش دهد و ماندگاری محتوا را در ذهن مخاطب تقویت کند.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان ادامه داد: تلاش می‌کنیم برنامه‌های جشنواره علاوه بر بندرعباس، در شهرستان‌های استان نیز دنبال شود و در این میان، شهر میناب مورد توجه ویژه قرار دارد. یکی از گروههای نمایشی در میناب اجرا خواهد داشت و تلاش داریم مراسم اختتامیه جشنواره را نیز در این شهر برگزار کنیم.
جلالی با تأکید بر اهمیت تعامل میان هنرمندان استان‌های مختلف بیان کرد: آشنایی هنرمندان مهمان با ظرفیت‌های هنری شهرستان‌های هرمزگان و ارتباط آنان با هنرمندان بومی می‌تواند در توسعه گردشگری هنر مؤثر باشد. معرفی ظرفیت‌های بندرعباس و دیگر مناطق استان و ایجاد ارتباط میان گروههای نمایشی نیز ما را به هدف توسعه گردشگری فرهنگی نزدیک‌تر می‌کند.
همزیستی اقوام و مذاهب؛ سرمایه فرهنگی هرمزگان
وی با اشاره به تنوع قومی و مذهبی هرمزگان گفت: این استان از مناطقی است که اقوام مختلف و پیروان مذاهب شیعه و اهل سنت سال‌ها در کنار یکدیگر زندگی کرده‌اند و این همزیستی در فضایی از وحدت، همدلی و تعامل استمرار داشته است.
جلالی افزود: در جشنواره‌های استانی نیز گروههای نمایشی متعددی از هنرمندان اهل سنت حضور دارند. در شهرستان‌هایی مانند بندرخمیر، بستک و قشم، گروههای تئاتر و هنری فعالی وجود دارند که هنرمندان اهل سنت در آنها مشغول فعالیت هستند.
وی خاطرنشان کرد: این ظرفیت ارزشمند می‌تواند در بخش‌های مختلف جشنواره، از جمله فعالیت‌های هنری و تعاملات تخصصی، مورد توجه قرار گیرد. بهره‌گیری از توانمندی هنرمندان مناطق مختلف استان، زمینه مشارکت گسترده‌تر آنان را در رویدادهای فرهنگی و هنری فراهم می‌کند.
استفاده از ظرفیت انجمن نمایش و پیشکسوتان
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان با اشاره به نقش انجمن نمایش و هنرمندان پیشکسوت در برگزاری جشنواره گفت: اعضای انجمن نمایش و پیشکسوتان از ابتدای کار در این رویداد مشارکت داشته‌اند و در این جشنواره و جشنواره تئاتر استانی، معمولاً فعالیت‌های تخصصی از طریق انجمن‌های مرتبط انجام می‌شود.
وی افزود: گروههای تئاتر دانش‌آموزی زیر نظر هنرمندان توانمند هرمزگان، کارگاه‌های آموزشی و تمرین‌های تخصصی خود را برگزار می‌کنند و در بسیاری از جشنواره‌های دانش‌آموزی نیز موفق به کسب مقام می‌شوند.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان با اشاره به فعالیت‌های هنری دانش‌آموزان مدرسه شجره طیبه میناب اظهار کرد: در این مدرسه دو گروه تئاتر دانش‌آموزی داشتیم و تعدادی از دانش‌آموزان عزیزی که به شهادت رسیدند، از هنرمندان کودک بودند. ما آینده بسیار خوبی برای این دانش‌آموزان در حوزه هنر و تئاتر متصور بودیم.
وی افزود: توجه به استعدادهای هنری کودکان و نوجوانان و فراهم‌کردن زمینه رشد آنان از مسئولیت‌های مهم نهادهای فرهنگی است. یاد و خاطره دانش‌آموزان شهید میناب نیز اهمیت این مسئولیت را دوچندان می‌کند و جشنواره می‌تواند فرصتی برای بازتاب هنری این موضوع باشد.
کانون‌های فرهنگی هنری مساجد؛ ظرفیتی برای توسعه فعالیت‌های نمایشی
جلالی با تأکید بر اهمیت مساجد در تربیت هنری نسل نوجوان گفت: در کنار مدارس، مساجد نیز از ظرفیت‌های مهم برای توسعه فعالیت‌های فرهنگی و هنری به شمار می‌روند.
وی افزود: کانون‌های فرهنگی هنری مساجد در سال‌های اخیر، با رویکرد جدید وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و مجموعه دبیرخانه کانون‌های فرهنگی هنری مساجد کشور، به سمت تخصصی‌سازی فعالیت‌ها حرکت کرده‌اند.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان تصریح کرد: استفاده از ظرفیت مدارس، کانون‌های فرهنگی هنری مساجد، انجمن‌های تخصصی، گروههای نمایشی و هنرمندان پیشکسوت می‌تواند به تقویت تئاتر کودک و نوجوان و گسترش فعالیت‌های نمایشی با موضوع فرهنگ رضوی کمک کند.
جشنواره‌ای فراتر از یک رویداد چندروزه
وی گفت: پانزدهمین جشنواره ملی تئاتر کودک و نوجوان و نمایش عروسکی رضوی اگرچه فرصتی برای معرفی تولیدات نمایشی و ایجاد ارتباط میان هنرمندان استان‌های مختلف است، اما تداوم این جریان فرهنگی به حمایت مستمر از گروههای نمایشی، تقویت زیرساخت‌ها، تولید متون تازه و فراهم‌کردن امکان اجرای عمومی آثار نیز نیاز دارد.
جلالی ادامه داد: این دوره از جشنواره با شعار «ایران، امام رضا(ع)» و با حضور گروههای نمایشی از استان‌های مختلف کشور برگزار می‌شود. اختصاص بخش ویژه به شهدای دانش‌آموز مدرسه شجره طیبه میناب، توجه به تئاتر عروسکی و تلاش برای انتقال مفاهیم رضوی به نسل جدید، از محورهای اصلی این رویداد است؛ رویدادی که می‌کوشد میان هنر، فرهنگ رضوی، ظرفیت‌های بومی هرمزگان و پاسداشت یاد کودکان شهید پیوند برقرار کند.
وی با اشاره به برنامه‌های فرهنگی استان بیان کرد: تقویت دینداری جوانان از جمله موضوعاتی است که در شورای فرهنگ عمومی هرمزگان مورد توجه قرار دارد و جشنواره تئاتر کودک و نوجوان رضوی و بخش نمایش عروسکی آن نیز می‌تواند در همین مسیر نقش‌آفرینی کند.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان ادامه داد: جشنواره‌های هنری با محوریت فرهنگ رضوی می‌توانند مفاهیم دینی و اخلاقی را در قالبی متناسب با نیازها و علایق کودکان و نوجوانان ارائه دهند و ارتباط نسل جدید را با سیره اهل‌بیت(ع) تقویت کنند.
جشنواره «ضامن آهو»؛ رویدادی باسابقه در هرمزگان
جلالی با اشاره به پیشینه برگزاری جشنواره تئاتر کودک و نوجوان رضوی در هرمزگان اظهار کرد: جشنواره تئاتر کودک و نوجوان رضوی و تئاتر عروسکی «ضامن آهو» سابقه طولانی در این استان دارد و از گذشته با استقبال هنرمندان همراه بوده است.
وی افزود: به یاد دارم در سال ۱۳۸۶، زمانی که قرار بود تئاتر کودک و نمایش عروسکی «ضامن آهو» برای نخستین بار در بندرعباس و در چارچوب فعالیت‌های بنیاد بین‌المللی امام رضا(ع) برگزار شود، شوق و اشتیاق زیادی در میان هنرمندان شکل گرفت.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان خاطرنشان کرد: این پیشینه نشان می‌دهد که فرهنگ رضوی و هنرهای نمایشی کودک و نوجوان ظرفیت مناسبی برای پیوند هنر با آموزه‌های دینی دارند و استمرار چنین رویدادهایی می‌تواند به تقویت این جریان فرهنگی و تربیت نسل تازه‌ای از هنرمندان در این عرصه کمک کند.
پوستر جشنواره؛ پیوند شادی کودکانه با یاد شهدای میناب
جلالی با اشاره به طراحی هویت بصری پانزدهمین جشنواره ملی تئاتر کودک و نوجوان و نمایش عروسکی رضوی گفت: تلاش مجموعه برگزارکننده این بوده است که در پوستر جشنواره، علاوه بر نشاط و شادی کودکانه و فضای تئاتر عروسکی و نمایش کودکان و نوجوانان، نمادهایی از کودکان شهید مدرسه میناب نیز قرار بگیرد تا یاد و خاطره آنان، به‌ویژه دانش‌آموزان شهید هنرمند این مدرسه، گرامی داشته شود.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان با اشاره به شعار این دوره از جشنواره اظهار کرد: شعار امسال «ایران، امام رضا(ع)» انتخاب شده است. با توجه به اینکه میناب را «ایران» نامیده‌اند و با در نظر گرفتن جایگاه و ارتباط مردم این منطقه با فرهنگ رضوی، این شعار برای جشنواره امسال در نظر گرفته شده است.
جلالی تأکید کرد: در طراحی هویت بصری جشنواره تلاش شده است میان فضای پرنشاط هنر کودک و نوجوان و یاد و خاطره کودکان شهید مدرسه شجره طیبه میناب پیوند برقرار شود تا این رویداد در کنار اهداف فرهنگی و هنری خود، فرصتی برای پاسداشت یاد این دانش‌آموزان نیز باشد.
حضور مقامات عالی در اختتامیه
وی درباره حضور مسئولان کشوری در اختتامیه جشنواره گفت: جشنواره در دوره‌های گذشته معمولاً در مراسم اختتامیه با حضور وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی یا معاون وزیر برگزار شده است. امسال نیز تلاش داریم با توجه به توجه و اقبالی که نسبت به استان هرمزگان وجود دارد، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و معاون امور هنری این وزارتخانه در اختتامیه حضور داشته باشند.
جلالی افزود: وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی از نخستین وزیرانی بودند که در ایام جنگ به استان هرمزگان و شهرستان میناب سفر کردند و امیدواریم در صورت فراهم‌بودن فرصت و شرایط، در مراسم اختتامیه جشنواره نیز حضور پیدا کنند.
سالن‌های جشنواره آماده‌اند؛ تجهیزات تخصصی نور و صدا همچنان محدود است
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان درباره وضعیت زیرساخت‌های برگزاری جشنواره اظهار کرد: سالن‌ها برای برگزاری جشنواره آماده هستند و از این نظر مشکل خاصی وجود ندارد، هرچند زیرساخت‌های فرهنگی در استان‌ها همواره با محدودیت‌هایی مواجه‌اند و هرمزگان نیز از این قاعده مستثنا نیست.
وی افزود: به‌ویژه در زمینه تجهیزات تخصصی نور و صدا با کمبودهایی روبه‌رو هستیم، اما همکاران دبیرخانه، انجمن‌های نمایش استان و شهرستان‌هایی که میزبان جشنواره خواهند بود، تلاش می‌کنند با امکانات موجود، اجراها را با بهترین کیفیت ممکن برگزار کنند.
جلالی خاطرنشان کرد: هدف این است که گروههای نمایشی بتوانند در چارچوب امکانات موجود، اجراهایی با کیفیت مناسب ارائه دهند و مخاطبان نیز از تماشای آثار بهره‌مند شوند.
ارتباط نزدیک با آموزش‌وپرورش و حمایت از گروههای تئاتر دانش‌آموزی
جلالی با اشاره به برنامه‌های جشنواره برای ارتباط با مدارس و حمایت از استعدادهای کودک و نوجوان گفت: ارتباط مجموعه فرهنگ و ارشاد اسلامی استان با آموزش‌وپرورش، خوشبختانه، ارتباطی نزدیک و مستمر است.
وی افزود: تلاش می‌کنیم برای برگزاری جشنواره‌های مختلف از زیرساخت‌ها و ظرفیت‌های موجود استفاده کنیم. در این مسیر، گروههای نمایشی، پیشکسوتان و انجمن نمایش استان از ظرفیت‌های مهمی هستند که در برگزاری این رویداد مورد استفاده قرار می‌گیرند.
جلالی تأکید کرد: استفاده از تجربه هنرمندان پیشکسوت در کنار توانمندی گروههای نمایشی فعال می‌تواند به تقویت کیفیت آثار و انتقال تجربه به نسل جدید هنرمندان کمک کند.
کارگاه‌های آموزشی و نشست‌های نقد و بررسی در جشنواره
وی درباره برنامه‌های پیش‌بینی‌شده برای ارتقای سطح کیفی جشنواره اظهار کرد: معمولاً در کنار جشنواره‌ها، کمیته نظرسنجی برای دریافت دیدگاه‌های مخاطبان، بازدیدکنندگان و تماشاگران فعالیت می‌کند. در این دوره نیز دریافت نظرات مخاطبان مورد توجه قرار دارد.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان افزود: کارگاه‌های آموزشی با حضور اعضای هیئت انتخاب، داوران و صاحب‌نظران برگزار خواهد شد و جلسات نقد و بررسی آثار نیز مطابق روال دوره‌های گذشته ادامه خواهد داشت.
جلالی با اشاره به طرح موضوع تشکیل کمیته آسیب‌شناسی جشنواره ادامه داد: موضوع آسیب‌شناسی مطرح شده است و اگر این برنامه در دستور کار دبیرخانه قرار نگرفته باشد، تلاش می‌کنیم زمینه اضافه‌شدن آن به برنامه‌های جشنواره فراهم شود.
وی همچنین به اهمیت مستندسازی و انتشار آثار نمایشی اشاره کرد و گفت: موضوع انتشار کتاب نمایش و آثار مرتبط با فرهنگ رضوی نیز مورد توجه قرار دارد. در دوره‌های گذشته، معرفی و رونمایی از کتاب‌ها در مراسم اختتامیه جشنواره انجام شده است.
تلاش برای جبران کمبود متون نمایشی با موضوع سیره رضوی
جلالی با تأکید بر ضرورت تقویت منابع مکتوب برای تولید آثار نمایشی کودک و نوجوان اظهار کرد: در نخستین جلسه‌ای که با فرشید فلاح مدیرعامل بنیاد داشتیم، موضوع کمبود متون نمایشی، به‌ویژه در حوزه کودک و نوجوان و به‌طور مشخص درباره سیره امام رضا(ع)، مطرح شد.
وی افزود: در همین زمینه، با همکاری دبیرخانه مرکزی راهکارهایی اندیشیده شد. یکی از این راهکارها، راهنمایی نویسندگان و فراهم‌کردن امکان استفاده از مشاور برای شرکت‌کنندگان بود تا بتوانند از متون و آثار سال‌های گذشته، از جمله آثاری که در بخش فیلمنامه‌نویسی و جشنواره‌های دیگر ارائه شده‌اند، بهره بگیرند.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان خاطرنشان کرد: این آثار از طریق پایگاه اینترنتی بنیاد بین‌المللی امام رضا(ع) در اختیار علاقه‌مندان قرار گرفت تا نویسندگان و گروههای نمایشی بتوانند با دسترسی به منابع موجود، زمینه تولید آثار تازه و متناسب با نیاز مخاطبان کودک و نوجوان را فراهم کنند.
تئاتر عروسکی؛ هنری ریشه‌دار که کمتر به آن پرداخته شده است
جلالی در ارزیابی وضعیت تئاتر کودک و نوجوان و نمایش عروسکی گفت: برای بررسی تخصصی فراز و فرودهای تئاتر کودک و نوجوان رضوی، بهتر است از دیدگاه دبیر جشنواره نیز استفاده شود؛ چراکه ایشان در این حوزه تحصیل کرده‌اند و تجربه فعالیت در زمینه بازیگری، کارگردانی، نویسندگی و گروه‌داری تئاتر را دارند.
وی افزود: تئاتر عروسکی با توجه به جایگاه عروسک در آیین‌ها و پیشینه فرهنگی و هنری ایران، از ظرفیت‌های ارزشمند هنرهای نمایشی کشور است. در میان اقوام مختلف ایرانی، عروسک‌های بومی و محلی متنوعی وجود دارد که هرکدام نمادها و معانی خاصی دارند و با آیین‌ها، سنت‌ها و باورهای نسل‌های گذشته مرتبط هستند.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان تصریح کرد: تئاتر عروسکی ریشه‌ای دیرینه در فرهنگ و هنر ایران دارد، اما به نظر می‌رسد در سال‌های گذشته آن‌گونه که شایسته این هنر بوده، به آن توجه نشده است.
جلالی ادامه داد: خوشحالم که همکارانم در دبیرخانه جشنواره به این ظرفیت مهم توجه کرده‌اند و برای جبران کم‌توجهی به تئاتر عروسکی در فضای نمایشی کشور تلاش می‌کنند.
انتقال مفاهیم رضوی به نسل جدید با زبان هنر
وی با تشریح اهداف پانزدهمین جشنواره ملی تئاتر کودک و نوجوان و نمایش عروسکی رضوی گفت: هدف اصلی این رویداد، استفاده از ظرفیت هنر و به‌ویژه هنر نمایش برای انتقال مفاهیم رضوی و سیره حضرت امام رضا(ع) به جامعه و به‌خصوص کودکان و نوجوانان است.
جلالی افزود: در نسل جوان و به‌ویژه کودکان و نوجوانان، تأثیرپذیری از آموزه‌ها زمانی که این مفاهیم در قالب هنر منتقل شوند، بیشتر می‌شود. هنر این قابلیت را دارد که تأثیرگذاری پیام را افزایش دهد و ماندگاری محتوا را در ذهن مخاطب تقویت کند.
نظر شما