به گزارش خبرنگار خبرگزاری شبستان از کرمان؛ فهیمه مروتی، استاد حوزه و دانشگاه بخشی از مطالعات خود در زمینه نهجالبلاغه را برای انتشار در اختیار خبرگزاری شبستان قرار داد.
وی درباره نامه ۳۱ نهجالبلاغه اظهار کرد: این نامه از نظر مقدار و حجم در ردیف دوم قرار دارد زیرا نامه امام علی علیهالسلام به مالک نامه نهجالبلاغه و بعد از نامه ۳۱ طولانیترین نامه است.
مروتی نامه ۳۱ را بینظیرترین و منحصربفردترین منشور تربیت در جهان اسلام دانست که ۳۰ بخش دارد که گستردهتر، جامعتر و عمیقتر از این متن در اسلام وجود ندارد.
وی افزود: این نامه یک دوره کامل درس اخلاق، تهذیب نفس، خودسازی و سیر و سلوک الیالله و از نظر سند منتسب به امام علی علیهالسلام است زیرا قبل از سید رضی بزرگانی از دانشمندان جهان اسلام از جمله مرحوم کلینی و ابن شعبه حرانی در تحفالعقول این نامه را در کتب خود آوردهاند؛ پس از نظر سندیت مشکلی ندارد و تردیدی در آن نیست و کاملاً منتسب به مولای متقیان علی علیهالسلام است.
مروتی با اشاره به اینکه سید رضی در ابتدای این نامه عبارت "وَ مِنْ وَصِیَّتِهِ (عَلَیْهِالسَّلامُ) لِلْحَسَنِ بْنِ عَلِیٍّ (عَلَیْهِمَاالسَّلامُ) کَتَبَها اِلَیْهِ بِحاضِرینَ مُنْصَرِفاً مِنْ صِفّینَ" از وصیتهای آن حضرت (علیهالسلام) است به حضرت مجتبی (علیهالسّلام) که در سرزمین حاضرین به هنگام بازگشت از صفّین نوشته" را آورده است؛ بیان کرد: ابتدا باید "وصیت" را معنی کرد.
وی در همین باره با اشاره به اینکه وصیت یا برای اموال است و یا عهدی است؛ وصیت عهدی را توصیه و پیمان و اندیشه و دستاوردهای عمر دانست؛ مثل علم و دانشی که برای آیندگان به ارث گذاشته میشود.
مروتی ادامه داد: این وصیت مولا هم عهدی است زیرا حضرت سرمایهای ندارد که آن را بین فرزندان تقسیم کند جز همان دستاوردهای عمر او که دانش و اندیشهها و معرفت است و در سرتاسر نهجالبلاغه این مسئله بارز است.
وی با بیان اینکه نویسنده این نامه مولا علی علیهالسلام و گیرنده آن امام مجتبی علیهالسلام است؛ توضیح داد: اما برخی شارحان نهجالبلاغه گفتند با توجه به برخی تعابیر بکار رفته در این نامه، مخاطب آن نمیتواند امام معصوم باشد زیرا با مقام عصمت سازگار نیست و برای همین مخاطب نامه را محمد حنفیه قرار دادند اما جواب آنها باید داده شود.
استاد حوزه و دانشگاه در پاسخ به این ادعا اظهار کرد: این نامه در حقیقت نصیحتی پدرانه است و فرزند هم با گوش جان میشنود و ثانیاً مخاطب نامه همه شیعیان و مسلمانان جهان و بلکه همه فرزندان آدم مخاطب نامه هستند؛ گویا امام علی علیهالسلام به عنوان پدر همه انسانها سخن میگویند و مخاطب هم امام حسن علیهالسلام به عنوان همه فرزندان مد نظر است.
وی افزود: از طرفی این شارحان میگویند امام مجتبی علیهالسلام در زمانی که این نامه برایشان نوشته شده بیشتر از ۳۰ سال داشتند و این با برخی جملات نامه در خصوص جوان سازگار نیست یعنی سن امام را بهانه قرار دادند که مخاطب نامه، ایشان نباشد در حالیکه این هم درست نیست زیرا انسان در ۳۰ سالگی هنوز جوان است.
مروتی ادامه داد: از طرفی در ماجرای سقیفه ابوعبیده جراح وقتی میخواست امام علی علیهالسلام را از خلافت برکنار کند، گفت عموزاده تو جوانی و اینها پیرمردان باتجربه قوم تو هستند... در حالیکه امام علیهالسلام آن زمان بیش از ۳۰ سال داشته پس مخاطب نامه امام حسن علیهالسلام است.
وی تصریح کرد: امام علیهالسلام نامه را در منطقه "حاضرین" مکانی از اراضی شام نوشتند هنگام بازگشت از صفین و جنگ با معاویه که مجبور به پذیرش حکمیت شدند و با دلی پرخون امام قلم و کاغذی طلب میکنند که نامه بنویسند و از تاریخ مشخص میشود که این نامه در سالهای آخر عمر حضرت نوشته شده است.
نظر شما