«سامان مرادحسینی»، کارآفرین حوزه روستایی و بنیانگذار روستا «تی وی» در گفتوگو با خبرنگار فرهنگی خبرگزاری شبستان، به مناسبت هفته دولت درباره اهمیت توسعه اقتصاد روستایی و توسعه فناوری روستایی اظهار کرد: وقتی از اقتصاد روستایی سخن میگوییم، معمولاً کشاورزی، دامداری، صنایع دستی و محصولات محلی در ذهن تداعی میشود، اما روستاهای امروز صرفاً تولیدکننده محصولات سنتی نیستند و فناوری میتواند مسیرهای تازهای برای معرفی، فروش و توسعه این ظرفیتها ایجاد کند؛ ممکن است محصولی باکیفیت در یک روستای دورافتاده تولید شود، اما تولیدکننده به دلیل دسترسی نداشتن به بازار مناسب، ناچار باشد محصول خود را با قیمت پایینتری عرضه کند. در چنین شرایطی، فضای مجازی میتواند امکان معرفی مستقیم محصول به مشتریان در نقاط مختلف کشور را فراهم کند و فاصله جغرافیایی میان روستا و بازار را کاهش دهد.
مراد حسینی با بیان اینکه فناوری صرفاً متعلق به شهرهای بزرگ و کسبوکارهای نوین نیست، تصریح کرد: فناوری میتواند برای روستاها نیز یک فرصت مهم باشد تا ظرفیتهایی که سالها در یک منطقه وجود داشته، بیشتر دیده شود. یک روستا ممکن است در تولید محصول کشاورزی خاصی ظرفیت داشته باشد، روستایی دیگر در صنایع دستی، روستایی در گردشگری و روستایی دیگر نیز نیروی انسانی ماهری داشته باشد که بتواند خدمات خود را حتی به مشتریان خارج از منطقه ارائه کند.
«هر روستا یک سایت»؛ فراتر از یک صفحه معرفی
بنیانگذار روستا «تی وی» درباره طرح «هر روستا یک سایت» توضیح داد: هر روستا داستان، هویت و ظرفیتهای خاص خود را دارد و اگر این ظرفیتها به شکل درست معرفی نشوند، بخش قابل توجهی از فرصتهای اقتصادی آنها دیده نخواهد شد. بنابراین سایت روستا نباید صرفاً یک صفحه معرفی باشد، بلکه میتواند به ویترین اقتصادی، فرهنگی و گردشگری روستا تبدیل شود.
وی ادامه داد: در این طرح تلاش شده است بسترهای اینترنتی پایدار در اختیار روستاها قرار گیرد تا دهیاران بتوانند ظرفیتهای مختلف روستای خود را معرفی و مدیریت کنند. اطلاعات مربوط به کسبوکارها، محصولات، اقامتگاهها، جاذبههای گردشگری و سایر ظرفیتهای اقتصادی روستا میتواند در این بستر ارائه شود.
مراد حسینی با اشاره به اینکه در کشور حدود ۳۷ هزار روستا وجود دارد، اظهار کرد: برخی روستاها حتی یک حضور دیجیتال مشخص و پایدار در فضای اینترنت ندارند و هنگامی که نام آنها را جستوجو میکنیم، اطلاعات بسیار محدودی درباره آنها پیدا میشود. طرح «هر روستا یک سایت» تلاش میکند این خلأ را برطرف کند.
وی افزود: در مدت حدود یک ماه و نیم از آغاز اجرای این طرح، حدود ۶۰۰ سایت روستایی وارد این بستر شدهاند و استقبال مناسبی نیز از آن صورت گرفته است.
دهیاران؛ محور مدیریت دیجیتال روستا
این کارشناس حوزه فرهنگ و رسانه روستایی همچنین از اجرای طرح «دهیار کارآفرین» خبر داد و گفت: با همکاری مجموعههایی در حوزههای روستایی، گردشگری، ارتباطات و تعاون، این طرح با هدف آموزش دهیاران و تقویت نگاه کارآفرینانه در مدیریت روستا دنبال میشود.
مراد حسینی خاطرنشان کرد: دهیار باید علاوه بر مدیریت امور جاری روستا، اصول کارآفرینی را نیز بشناسد و بتواند ظرفیتهای اقتصادی منطقه خود را شناسایی و در بسترهای دیجیتال معرفی کند. در واقع، دهیار میتواند یکی از محورهای اصلی توسعه اقتصاد دیجیتال در روستا باشد.
وی هویتبخشی دیجیتال به روستاها را یکی دیگر از اهداف این طرح دانست و گفت: بسیاری از روستاهای کشور دارای جوانان تحصیلکرده و متخصص هستند، اما به دلیل دیده نشدن ظرفیتهای روستا، انگیزه کافی برای فعالیت در زادگاه خود ندارند. رسانه و فناوری میتواند در ایجاد منزلت اجتماعی و هویتبخشی به زندگی و فعالیت اقتصادی در روستا مؤثر باشد.
ضرورت اتصال تولیدکنندگان روستایی به بازار
بنیانگذار روستا «تی وی» با تأکید بر ضرورت تغییر الگوی سنتی تولید و فروش اظهار کرد: باید از مدل «تولید میکنم و منتظر مشتری میمانم» فاصله بگیریم و به سمت تولید برای مشتری و شناخت بازار حرکت کنیم.
وی افزود: صرف داشتن یک سایت به معنای ایجاد فروش نیست؛ سایت باید بخشی از یک زنجیره بازاریابی و فروش باشد. تولیدکننده باید بتواند محصول خود را بهدرستی معرفی کند و برای آن روایت و داستان مناسبی داشته باشد. امروز نحوه روایت محصول در فضای دیجیتال اهمیت زیادی دارد و محصولی که داستان و معرفی بهتری داشته باشد، شانس بیشتری برای دیده شدن خواهد داشت.
مراد حسینی همچنین با اشاره به نقش فناوری در کاهش واسطهها گفت: هدف، حذف کامل واسطهها نیست، بلکه میتوان با استفاده از فناوری، زنجیره عرضه را کوتاهتر، شفافتر و کارآمدتر کرد تا سهم بیشتری از ارزش اقتصادی به تولیدکننده برسد.
فرهنگ و هویت روستا؛ بخشی از سرمایه اقتصادی
وی با تأکید بر اینکه اقتصاد را نمیتوان از فرهنگ جدا کرد، گفت: هویت فرهنگی روستا خود میتواند یک دارایی اقتصادی باشد. غذاهای محلی، پوشش، موسیقی، آیینها، سبک زندگی، صنایع دستی و روایتهای تاریخی روستا، همگی ظرفیتهایی هستند که میتوانند در کنار گردشگری و تولید محصولات محلی به توسعه اقتصادی کمک کنند.
مراد حسینی با اشاره به نمونههایی از روستاهای موفق کشور اظهار کرد: برخی روستاها با تمرکز بر یک محصول یا هنر خاص توانستهاند به یک برند شناختهشده تبدیل شوند؛ برای نمونه، روستاهایی در زمینه زعفران، مبل، چادرشب، حولهبافی و سفال فعالیت کردهاند و این ظرفیت به هویت اقتصادی آن روستا تبدیل شده است.
وی افزود: این تجربهها نشان میدهد که گاهی یک کسبوکار میتواند نقطه آغاز تحول اقتصادی یک روستا باشد و در ادامه، کسبوکارهای وابسته نیز در همان منطقه شکل بگیرند.
گردشگری؛ زنجیرهای فراتر از اقامتگاه
این کارشناس حوزه رسانه روستایی با اشاره به ظرفیت گردشگری مناطق روستایی گفت: گردشگری روستایی فقط به معنای فعالیت اقامتگاهها نیست. وقتی گردشگر وارد یک روستا میشود، میتواند مشتری صنایع دستی، محصولات کشاورزی، غذاهای محلی، گیاهان دارویی و سایر محصولات و خدمات آن منطقه نیز باشد.
وی افزود: نمونههایی مانند کندلوس و کلپورگان نشان میدهد که چگونه میتوان میان فرهنگ، تاریخ، صنایع دستی، کشاورزی و گردشگری پیوند ایجاد کرد و از این ظرفیتها برای توسعه اقتصادی بهره گرفت.
مراد حسینی با اشاره به ظرفیت روستاهای اطراف تهران نیز گفت: بسیاری از مردم پایتخت از ظرفیتهای گردشگری، صنایع دستی و محصولات محلی روستاهای شمیرانات، دماوند و دیگر مناطق نزدیک تهران اطلاع کافی ندارند. حضور دیجیتال روستاها میتواند این ظرفیتها را به شهروندان معرفی کرده و زمینه جذب گردشگر و مشتری را فراهم کند.
استفاده از فناوری برای ایجاد مشاغل جدید
بنیانگذار روستا «تی وی» با بیان اینکه فناوری میتواند حتی خدمات و تجهیزات موجود در روستا را به یک کسبوکار تبدیل کند، گفت: در برخی مناطق روستایی، امکاناتی وجود دارد که فقط برای استفاده شخصی به کار گرفته میشود، در حالی که میتوان با معرفی آن در فضای دیجیتال، امکان اجاره یا ارائه خدمات به روستاها و زمینهای کشاورزی اطراف را نیز فراهم کرد.
وی افزود: در یک نمونه، تجهیزات کشاورزی که ابتدا برای استفاده شخصی تهیه شده بود، پس از معرفی در فضای مجازی به سایر کشاورزان نیز اجاره داده شد و بهتدریج یک کسبوکار مستقل شکل گرفت.
آینده اقتصاد روستا در پیوند با فناوری
مراد حسینی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به توسعه زیرساختهای ارتباطی در روستاها گفت: بر اساس آمارهای ارائهشده از سوی وزارت ارتباطات، تعداد قابل توجهی از روستاهای کشور در سالهای اخیر به اینترنت متصل شدهاند و اکنون بخش بزرگی از روستاها به زیرساخت ارتباطی دسترسی دارند.
وی تأکید کرد: مسئله امروز فقط ایجاد زیرساخت نیست، بلکه باید از این زیرساخت برای توسعه اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی روستاها استفاده کرد. بخشی از آینده اقتصاد روستاها در کنار زمین و منابع طبیعی، به داده، فناوری، برند و بازار دیجیتال وابسته خواهد بود.
مدیر تلویزیون روستا در پایان خاطرنشان کرد: اگر آموزش، کارآفرینی و فناوری در کنار یکدیگر قرار گیرند، میتوان به توسعه هویت دیجیتال روستاها، معرفی ظرفیتهای محلی، ایجاد اشتغال و افزایش سهم روستاها در اقتصاد کشور کمک کرد.
وی گفت: توسعه اقتصاد روستایی فقط ساخت زیرساخت و افزایش تولید نیست؛ یکی از مهمترین گامها این است که ظرفیتهای روستا دیده شوند و به بازار متصل شوند. «هر روستا یک سایت» زمانی ارزش واقعی خود را نشان میدهد که از یک صفحه ساده در فضای مجازی فراتر رفته و به پنجرهای برای معرفی توانمندیهای روستا و پلی میان تولیدکنندگان روستایی و بازار تبدیل شود.
نظر شما