به گزارش خبرگزاری شبستان از قم، حجتالاسلام والمسلمین اسدالله کریمی، امام جماعت مسجد چهارده معصوم(ع) قم، دبیر شورای اقامه نماز بنیاد شهید و امور ایثارگران کشور، و مسئول دفتر نمایندگی ولی فقیه در بنیاد شهید و امور ایثارگران منطقه یک کشوری، با تبریک هفته دولت وروزجهانی مسجد گفت: دولت محترم با طرح «حکمرانی محلهمحور و مسجدمحور»، در پی آن است که مسجد را به «دولت محله» تبدیل کند؛ به تعبیر رئیسجمهور محترم، مسجد باید کانون شکلگیری نوعی «حکمرانی محلی» باشد و شرایط کنونی، فرصتی برای تحقق این هدف فراهم کرده است.
وی ادامه داد: در این راستا، برنامه «اقدام شبکه مدیریت محلهمحور» که توسط سازمان امور اجتماعی وزارت کشور تدوین و ابلاغ شده، با محوریت مساجد دنبال میشود تا با هماهنگی نهادهایی همچون آموزش و پرورش، نظام بهداشت و درمان، شهرداری و نهادهای حمایتی، بستری برای حل مسائل مردم در سطح محله فراهم آید. این رویکرد، مسجد را نه فقط پایگاه عبادت، که قرارگاه حل مسائل اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی محله معرفی میکند و بر مشارکت فعال مردم در تعیین سرنوشت خود تأکید دارد. در چنین فضایی، مسجد محوری و محله محوری به عنوان یک راهبرد کلان، میتواند زمینهساز تحقق عدالت، پیشرفت و تعالی همهجانبه در سایهٔ همدلی و هم افزایی نهادهای انقلابی و مردمی باشد.
وی در ادامه با تشریح روند شکلگیری و فعالیتهای این مسجد، گفت: مسجد زمانی میتواند نقش واقعی خود را در محله ایفا کند که مردم آن را از خود بدانند و در اداره، ساخت، تأمین هزینهها و برنامههای آن مشارکت داشته باشند.
سه امام جماعت برای اقامه نماز
امام جماعت مسجد چهارده معصوم(ع) با اشاره به حضور ائمه جماعات در اوقات مختلف گفت: نماز صبح توسط حجتالاسلام والمسلمین محمد دولتخواه، نماز ظهر توسط حجتالاسلام والمسلمین علیرضا کوهی و نماز مغرب و عشا توسط بنده اقامه میشود.
وی افزود: تلاش کردهایم فضای مسجد صرفاً به اقامه نماز محدود نشود و ارتباط و حضور مردم در آن استمرار داشته باشد؛ به همین دلیل هر شب پس از نماز از حاضران با چای پذیرایی میکنیم.
مشارکت مردم؛ اصل اساسی اداره مسجد
حجتالاسلام والمسلمین کریمی با تأکید بر ضرورت مشارکت مردم در اداره مساجد تصریح کرد: نگاه بنده همیشه این بوده است که مسجد باید توسط خود مردم اداره شود، نه اینکه همه امور بر عهده یک نفر باشد.
دبیر شورای اقامه نماز بنیاد شهید و امور ایثارگران کشور ادامه داد: از سه چهار سال قبل، افطاری ماه رمضان را با هزینه خود مردم برگزار کردیم. در ساختوساز مسجد نیز همین رویکرد را دنبال کردیم. اگرچه بخش سنگینی از هزینه ساخت را آقای علمینژاد پرداخت کرد، اما بخش دیگری از هزینهها توسط مردم تأمین شد. وقتی مردم در هزینه و فعالیتهای مسجد سهیم باشند، احساس میکنند مسجد متعلق به خودشان است.

امام جماعت مسجد چهارده معصوم(ع) با اشاره به برنامههای اطعام مسجد گفت: در ماه مبارک رمضان هر شب برای حدود ۳۰۰ تا ۵۰۰ نفر افطاری داشتیم و در دهه نخست محرم نیز بین ۵۰۰ تا یک هزار و ۲۰۰ نفر اطعام شدند.
مسئول دفتر نمایندگی ولی فقیه در بنیاد شهید و امور ایثارگران منطقه یک کشوری افزود: آشپزخانه مسجد را اجاره دادهایم اما یکی از شروط قرارداد این است که سالانه حدود ۱۰ تا ۱۵ هزار پخت رایگان برای مسجد انجام شود و مواد اولیه نیز از سوی مسجد تأمین شود.
مسجد؛ پایگاه فعالیتهای فرهنگی، اجتماعی و امدادی
کریمی، برگزاری اعتکاف، فعالیت مرکز نیکوکاری، کانون فرهنگی هنری خواهران و برادران و بسیج خواهران و برادران را از دیگر فعالیتهای مسجد چهارده معصوم(ع) عنوان کرد و گفت: یکی دیگر از بخشهای فعال مسجد، «خانه هلال» است که با همکاری هلال احمر شکل گرفته و بخشی از تجهیزات اولیه در اختیار آن قرار گرفته است تا در صورت بروز حوادث، مسجد بتواند خدمات اولیه امدادی ارائه کند.
دبیر شورای اقامه نماز بنیاد شهید و امور ایثارگران کشورافزود: خانه هلال همچنین کلاسهای آموزش کمکهای اولیه برگزار میکند و کلاسهایی همچون «طب رزم» نیز در این مجموعه برگزار شده است.
حضور بیش از ۱۵۰۰ خانواده طلبه در مسجد
امام جماعت مسجد چهارده معصوم(ع) با اشاره به ظرفیت ورزشی مسجد اظهار کرد: تجهیزات ورزشی مورد نیاز سالن بدنسازی را از حوزه علمیه به صورت امانی دریافت کردیم و با این تجهیزات، سالن را در اختیار یک طلبه قرار دادیم تا آن را اداره کند.
وی ادامه داد: همین موضوع باعث شده است بیش از یک هزار و ۵۰۰ خانواده از خانوادههای طلاب با مسجد ارتباط پیدا کرده و به آن رفتوآمد داشته باشند که این امر را یکی از ظرفیتهای مهم مسجد برای گسترش ارتباط با خانوادهها میدانیم.
مسجد باید زمینه مهارتآموزی و کارآفرینی جوانان را فراهم کند
حجتالاسلام والمسلمین کریمی یکی دیگر از رویکردهای مسجد را توجه به اشتغال و کارآفرینی دانست و گفت: یکی از دغدغههای ما این بوده است که جوانان و نوجوانان از طریق مسجد حرفه و مهارت یاد بگیرند تا برای آینده شغلی خود آمادگی داشته باشند.
دبیر شورای اقامه نماز بنیاد شهید و امور ایثارگران کشور افزود: در زیرزمین مسجد، سالنی حدود ۳۰۰ مترمربع در اختیار یک هنرکده قرار گرفته است. تعدادی از بچههای مسجد نیز با خرید دستگاه لیزر، وارد فعالیتهای فرهنگی و هنری شدهاند و بخش عمده کار آنها طراحی و حک نوشتههای دینی روی چوب با استفاده از دستگاه لیزر است.

امام جماعت مسجد چهارده معصوم(ع) ادامه داد: این مجموعه حتی در نجف و کربلا نمایشگاههایی با مساحت چهار تا پنج هزار مترمربع برگزار میکند و آثار فرهنگی و هنری خود را عرضه میکند.
هیئت امنا باید مسئولیتپذیر و همراه امام جماعت باشد
کریمی درباره نحوه شکلگیری هیئت امنای مسجد نیز گفت: تعیین اعضای هیئت امنا در این مسجد انتصابی است و انتخاباتی نیست. بنده افراد مورد نظر را به نهاد امور مساجد معرفی میکنم و پس از تأیید آن نهاد، عضویت آنها رسمیت پیدا میکند.
مسئول دفتر نمایندگی ولی فقیه در بنیاد شهید و امور ایثارگران منطقه یک کشوری با بیان اینکه هیئت امنا در این مسجد جایگاهی مشورتی دارد، اظهار کرد: تصمیمگیر اصلی مسجد، امام جماعت است. البته هیئت امنا در امور مختلف مشورت میدهد و همکاری میکند.
حجتالاسلام والمسلمین کریمی خاطرنشان کرد: در برخی مساجد قوی دیدهایم که افراد از طریق انتخابات عضو هیئت امنا شدهاند اما چون هماهنگی لازم با امام جماعت و سایر بخشها وجود نداشته، مشکلات و چنددستگی ایجاد شده است.
وی افزود: یکی از شروط ما برای عضویت در هیئت امنا این است که فرد مسئولیت قبول کند و خودش درگیر کارهای مسجد باشد؛ نه اینکه صرفاً بخواهد برای دیگران تصمیم بگیرد.
مسجد چهارده معصوم(ع)؛ واسطهای برای تسهیل ازدواج جوانان
امام جماعت مسجد چهارده معصوم(ع) با اشاره به فعالیت مسجد در حوزه ازدواج گفت: یکی دیگر از برنامههای ما، کمک به ازدواج جوانان است. گروهی متشکل از آقایان و بانوان معتمد و باتجربه با مدیریت حجتالاسلام والمسلمین کوهی، امام جماعت ظهر مسجد، فهرستی کاملاً محرمانه از جوانان در آستانه ازدواج دارند و افراد مجرد را با رعایت تناسبهای لازم به یکدیگر معرفی میکنند.
وی افزود: در این زمینه از افراد متخصص و مشاور نیز استفاده میکنیم تا معرفیها صرفاً بر اساس شناخت سطحی نباشد و تناسبهای لازم میان افراد مورد توجه قرار گیرد. برای نمونه، حجتالاسلام والمسلمین دکتر دولتخواه، امام جماعت صبح مسجد، رئیس مرکز مشاوره مأوی وابسته به مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) است و از ظرفیت تخصصی مشاوران نیز استفاده میشود.
برنامههای هفتگی مسجد چهارده معصوم(ع)
کریمی با اشاره به برنامههای منظم فرهنگی و عبادی مسجد گفت: هر شب پس از نماز عشا برنامهای متناسب با آن روز برگزار میشود؛ شنبهها زیارت آلیاسین و سخنرانی درباره حضرت مهدی(عج)، یکشنبهها تفسیر قرآن کریم، دوشنبهها شرح نهجالبلاغه، سهشنبهها دعای توسل، چهارشنبهها شرح صحیفه سجادیه و پنجشنبهها دعای کمیل برگزار میشود.
دبیر شورای اقامه نماز بنیاد شهید و امور ایثارگران کشور افزود: جمعهها نیز زیارت آلیاسین و برنامه آموزش خانواده داریم و برخی جمعهها نیز صبحها دعای ندبه در مسجد برگزار میشود.
ادبستان آلطه؛ تجربهای از مدرسه مسجدمحور
امام جماعت مسجد چهارده معصوم(ع) یکی از مهمترین فعالیتهای تربیتی مسجد را «ادبستان آلطه» دانست و گفت: ادبستان آلطه در طبقه بالای مسجد مستقر است و حدود ۱۰۰ دانشآموز دختر و پسر از پایه اول تا نهم دارد.
وی ادامه داد: دانشآموزان در ادبستان تحصیل میکنند و در پایان ترم در آموزش و پرورش امتحان میدهند و در صورت قبولی، مدرک رسمی دریافت میکنند؛ اما رویکرد اصلی مجموعه، تربیتی و معرفتی است و به همین دلیل همه آموزگاران و اعضای کادر، طلبه هستند و مدیر ادبستان نیز عضو هیئت امنای مسجد است.
کریمی تصریح کرد: دانشآموزان در سال اول به گونهای آموزش میبینند که بتوانند قرآن را به راحتی بخوانند و ظهرها نیز مقید به حضور در نماز جماعت مسجد هستند. تلاش میکنیم زمینهای فراهم شود که بخشی از این دانشآموزان در آینده جذب حوزه علمیه شوند؛ چراکه طلبه شدن نیازمند مقدماتی است که ادبستان میتواند آنها را فراهم کند.
مسئول دفتر نمایندگی ولی فقیه در بنیاد شهید و امور ایثارگران منطقه یک کشوری افزود: شیوه نشستن دانشآموزان در ادبستان نیز تا حدی شبیه مکتبخانهها و حلقههای درس حوزه است و دانشآموزان به صورت حلقهای، چه روی زمین و چه روی صندلی، در کلاس حضور پیدا میکنند.
استفاده از ظرفیت والدین برای مهارتآموزی دانشآموزان
کریمی با اشاره به نقش خانوادهها در برنامههای ادبستان گفت: یکی از کارهایی که دنبال میکنیم، درگیر کردن والدین دانشآموزان در فرایند تربیتی و مهارتی است. برای مثال اگر مادری در زمینه شیرینیپزی مهارت داشته باشد، این مهارت را به دانشآموزان علاقهمند آموزش میدهد و پدرانی که در حرفهای تخصص دارند نیز میتوانند حرفه خود را به بچهها منتقل کنند.
وی افزود: بنابراین دانشآموزان در کنار آموزشهای رسمی، مهارتهای کاربردی نیز یاد میگیرند. همچنین هفتهای یک جلسه هیئت خانوادگی دارند و خانوادهها به همراه فرزندان خود در آشپزخانه ادبستان غذا تهیه میکنند که هزینه آن نیز توسط خود خانوادهها پرداخت میشود.
امام جماعت مسجد چهارده معصوم(ع) با بیان اینکه ادبستان به صورت غیرانتفاعی اداره میشود، گفت: اگر خانوادهای توان مالی مناسبی نداشته باشد، با آنها همراهی میکنیم. مبالغ دریافتی صرف پرداخت حقوق کارکنان و اداره مدرسه میشود و درآمدی برای مسجد ندارد؛ چراکه هدف اصلی، آموزش و تربیت است، نه درآمدزایی.
حمایت از ۸۰ خانواده نیازمند در مرکز نیکوکاری
کریمی درباره فعالیت مرکز نیکوکاری مسجد چهارده معصوم(ع) اظهار کرد: مرکز نیکوکاری این مسجد از قدیمیترین و شاید قدیمیترین مراکز نیکوکاری پردیسان است و فعالیت آن تقریباً از همان زمانی آغاز شد که نماز در زیرزمین اقامه میشد.

دبیر شورای اقامه نماز بنیاد شهید و امور ایثارگران کشور افزود: در حال حاضر حدود ۸۰ خانواده تحت پوشش این مرکز قرار دارند. برخی خانوادهها به صورت ماهانه و برخی نیز به صورت شناور از کمکها بهرهمند میشوند.
امام جماعت مسجد چهارده معصوم(ع) ادامه داد: کمکهای مرکز تنها به پرداخت وجه محدود نمیشود و هزینه درمان، آب، برق، گاز، تحصیل و سایر نیازهای ضروری خانوادهها نیز پرداخت میشود.
استفاده از ظرفیت کفاره برای اطعام نیازمندان
کریمی یکی از منابع تأمین هزینههای مرکز نیکوکاری را کفارههای اطعامی دانست و گفت: برای مثال فردی که روزه ماه مبارک رمضان را به صورت عمدی باطل کرده است، یکی از احکام کفاره او اطعام ۶۰ فقیر است. اگر فرد تمایل داشته باشد، میتواند هزینه آن را به مرکز نیکوکاری بدهد تا غذا تهیه و از طرف او میان نیازمندان توزیع شود.
مسئول دفتر نمایندگی ولی فقیه در بنیاد شهید و امور ایثارگران منطقه یک کشوری افزود: امسال حدود ۳۲۰ میلیون تومان برای نماز و روزه استیجاری دریافت کردهایم و این مبالغ را در اختیار افرادی قرار دادهایم که این عبادات را به جا آورند.
اعطای وام ضروری از محل کمکهای خیرین
حجتالاسلام والمسلمین کریمی با اشاره به استفاده از ظرفیت خیرین برای تأمین نیازهای ضروری مردم گفت: برخی خیران به جای اینکه پول خود را در بانک نگهداری کنند، آن را در اختیار مرکز نیکوکاری قرار میدهند و ما از این منابع برای پرداخت وامهای ضروری استفاده میکنیم.
دبیر شورای اقامه نماز بنیاد شهید و امور ایثارگران کشور ادامه داد: امسال نزدیک به ۲۰۰ میلیون تومان وام ضروری به نیازمندان پرداخت کردهایم.
شناسایی دقیق نیازمندان برای جلوگیری از موازیکاری
امام جماعت مسجد چهارده معصوم(ع) با تأکید بر ضرورت شناسایی دقیق نیازمندان اظهار کرد: کمیته امداد سامانهای دارد که با وارد کردن کد ملی، دهک اقتصادی فرد مشخص میشود. افرادی که از سوی مرکز نیکوکاری مسجد حمایت میشوند باید در دهکهای یک یا دو قرار داشته باشند و اگر فرد به دهک بالاتر منتقل شود، از فهرست حمایت خارج میشود.
وی افزود: کمکهای ما و سایر مجموعهها در این سامانه ثبت میشود تا مشخص باشد فرد از چه مراکزی کمک دریافت کرده و از پرداخت کمکهای موازی و غیرضروری جلوگیری شود. متأسفانه برخی مساجد حاضر نیستند کمکهای خود را در این سامانه ثبت کنند.
حجتالاسلام والمسلمین کریمی همچنین گفت: در مسجد ما هیچکس اجازه ندارد در زمان نماز از مردم درخواست پول کند. اگر فردی چنین درخواستی داشته باشد، محترمانه به دفتر مرکز نیکوکاری هدایت میشود تا پس از بررسی شرایط و وضعیت زندگی او، مشخص شود آیا واقعاً استحقاق دریافت کمک را دارد یا خیر.
جمعآوری کمک برای قربانی و نیازمندان
وی با اشاره به برنامههای مستمر مسجد برای حمایت از نیازمندان گفت: در هفته دو بار در مسجد برای نیازمندان کمک جمعآوری میکنیم؛ یک بار برای قربانی به نیت سلامتی امام زمان(عج) و رهبر معظم انقلاب که دستکم ماهی یک گوسفند قربانی میکنیم و بار دیگر نیز کمکهای نقدی مستقیماً به حساب نیازمندان واریز میشود.
امام جماعت مسجد چهارده معصوم(ع) در پایان خاطرنشان کرد: مرکز نیکوکاری مسجد چهارده معصوم(ع) در سال ۱۴۰۴ به عنوان مرکز نیکوکاری برتر در منطقه پردیسان شناخته شد و تلاش ما این است که مسجد را به پایگاهی برای عبادت، تربیت، خدمت اجتماعی، حمایت از خانواده و حل مسائل مردم تبدیل کنیم.
نظر شما