به گزارش خبرگزاری شبستان به نقل لز رایزنی ایران در اندونزی، مراسم رونمایی از مجموعه شعر چهار شاعر زن اندونزیایی با عنوان «Empat Musim Mengasuh Waktu» (چهار فصل در پرورش زمان)، با حضور جمعی از شاعران، نویسندگان و چهرههای فرهنگی و هنری اندونزی در مجتمع فرهنگیهنری تامان اسماعیل مرزوقی جاکارتا برگزار شد.
در این رویداد ادبی که با مشارکت مجموعه «کوپی» و حضور شماری از شاعران زن صاحب اثر برگزار شد، استاد توفیق اسماعیل، شاعر برجسته و ملی اندونزی، و یحیی جهانگیری، رایزن فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در اندونزی، بهعنوان سخنرانان ویژه حضور داشتند. شماری دیگر از چهرههای ادبی، دانشگاهی و هنری اندونزی نیز در این مراسم درباره شعر، ادبیات و تجربه زنان شاعر سخن گفتند و بخشهایی از آثار خود را برای حاضران قرائت کردند.
شعر؛ زبان مشترک ایران و جهان
یحیی جهانگیری در سخنان خود با اشاره به جایگاه ممتاز شعر در فرهنگ و تمدن ایرانی، به پیوند عمیق رهبر شهید ایران، آیتالله سیدعلی خامنهای، با شعر و ادبیات پرداخت و اظهار داشت: ایشان در کنار جایگاه دینی، اجتماعی و سیاسی خود، با شعر و ادبیات نیز ارتباطی عمیق داشت و از شاعران و جریان ادبی حمایت میکرد.
وی با بیان اینکه ایران از دیرباز یکی از خاستگاههای بزرگ شعر و ادبیات در جهان بوده است، افزود: توجه ویژه آیتالله خامنهای به شاعران و اهل فرهنگ، زمینهساز رشد و تحولات مهمی در شعر و ادبیات معاصر ایران شده است.
جهانگیری در ادامه، ضمن تبیین جایگاه شعر و شاعر در اندیشه آیتالله خامنهای، یکی از اشعار ایشان را برای حاضران قرائت کرد.
از پروین اعتصامی تا نسل جدید زنان شاعر ایران
بخش دیگری از سخنان رایزن فرهنگی ایران به نقش زنان در شعر معاصر ایران اختصاص داشت. وی با اشاره به جایگاه ماندگار پروین اعتصامی در تاریخ ادبیات فارسی و همچنین حضور گسترده شاعران زن پس از انقلاب اسلامی گفت: زنان شاعر ایرانی طی دهههای اخیر توانستهاند بر دامنه و تنوع ادبیات فارسی بیفزایند و تجربههای انسانی، خانوادگی، اجتماعی و معنوی را از زاویهای متفاوت روایت کنند.
وی تأکید کرد: زنان امروز تنها موضوع روایتهای ادبی نیستند، بلکه خود به «راویان جهان» تبدیل شدهاند و با زبان شعر، جهان را از منظر تجربه زنانه بازخوانی و بازآفرینی میکنند.
جهان از چشمانداز زنان شرق
جهانگیری در بخش دیگری از سخنان خود، با اشاره به مجموعه شعر «چهار فصل در پرورش زمان»، تنوع صداها و تجربههای زنان شاعر اندونزی را از ویژگیهای مهم این اثر دانست.
وی گفت: شاعران زن حاضر در این مجموعه، هر یک از جغرافیا، تجربه و پیشینهای متفاوت سخن میگویند و از طبیعت، خانواده، زمان، زندگی، جامعه و تجربه زنانه روایتی مستقل ارائه میکنند؛ تنوعی که نشان میدهد ادبیات اندونزی میتواند صدایی متمایز و مؤثر در ادبیات معاصر جهان داشته باشد.
رایزن فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در اندونزی تصریح کرد: جهان امروز نباید تنها با یک صدا روایت شود.
وی افزود در جهانی که برای سالهای طولانی، روایت غالب از انسان، زن، خانواده، طبیعت و جامعه عمدتاً از منظر غرب ارائه شده است، کنشگری ادبی شاعران و نویسندگان شرقی میتواند زمینه شنیدهشدن «روایت شرق» را در جهان فراهم کند.
جهانگیری همچنین تأکید کرد: جهان امروز همانگونه که به صدای شرق نیاز دارد، به صدای زنانه نیز نیازمند است.
به گفته وی، حضور فعال زنان شاعر اندونزی نمونهای از شکلگیری همین روایت تازه است؛ روایتی که در آن زنان نه در حاشیه، بلکه بهعنوان خالق معنا و روایتگر جهان پیرامون خود حضور دارند.
«چهار فصل در پرورش زمان»؛ چهار صدا، چهار تجربه
مجموعه شعر «Empat Musim Mengasuh Waktu» که در این مراسم از آن رونمایی شد، مجموعهای از اشعار چهار شاعر زن اندونزیایی است؛ مجموعهای که عنوان آن نیز مفهومی شاعرانه و قابل تأمل را در خود جای داده است.
یکی از ویژگیهای اصلی این اثر، چندصدایی بودن آن است. چهار شاعر این مجموعه تلاش نمیکنند یک «صدای واحد زنانه» را نمایندگی کنند، بلکه هر یک با تجربه، جغرافیا، پیشینه فرهنگی و حساسیت شاعرانه خاص خود سخن میگوید.
از این منظر، کتاب در پی ارائه تعریفی ثابت و یکسان از «زن اندونزیایی» نیست، بلکه بر این واقعیت تأکید میکند که زنان اندونزی میتوانند با صداهایی متنوع و حتی متفاوت در عرصه ادبیات حضور یابند.
هلوی تیانا روزا؛ از شعر تا جریانسازی ادبی
در میان شاعران این مجموعه، هلوی تیانا روزا از چهرههای شناختهشده ادبی اندونزی است که فعالیت او تنها به شعر و نویسندگی محدود نمیشود.
وی در شکلگیری جریانهای ادبی و تربیت نسل جدید نویسندگان نیز نقش داشته و از بنیانگذاران «انجمن قلم اندونزی» به شمار میرود؛ مجموعهای که در پرورش و شبکهسازی نویسندگان جوان اندونزی نقش مهمی ایفا کرده است.
هلوی تیانا روزا در حوزههای شعر، داستان، نمایشنامه و مقاله فعالیت داشته و شماری از آثار او نیز به زبانهای دیگر ترجمه شده است. وی همچنین در سال ۲۰۲۶ از بنیانگذاران «انجمن زنان شاعر اندونزی» بوده است؛ حرکتی که توجه او به توسعه حضور و کنشگری زنان شاعر در فضای ادبی اندونزی را نشان میدهد.
فاتین حمامه؛ پیوند شعر و معنویت
فاتین حمامه، دیگر شاعر این مجموعه، وجه معنوی و دینی پررنگتری را در میان صداهای این کتاب نمایندگی میکند.
او متولد پادانگپانجانگ است و بخشی از تحصیلات خود را در دانشگاه الازهر قاهره گذرانده است. حضور او در این مجموعه، یکی دیگر از وجوه تنوع تجربههای فرهنگی و فکری زنان شاعر اندونزی را برجسته میکند.
دکنونگ کمالاواتی؛ صدای آچه در ادبیات اندونزی
دکنونگ کمالاواتی، از چهرههای مهم ادبی آچه است که در کنار فعالیتهای شعری، سابقه حضور در فعالیتهای فرهنگی و اجتماعی و مدیریت نهادهای هنری این منطقه را نیز در کارنامه دارد.
حضور او در این مجموعه، صدای آچه را نیز به مجموعه متنوع تجربههای زنان شاعر اندونزی پیوند میدهد؛ صدایی که از جغرافیا و پیشینه فرهنگی خاص این منطقه در مجمعالجزایر اندونزی برآمده است.
دویه ماتاهاری؛ وقتی شعر به صدا و موسیقی تبدیل میشود
دویه ماتاهاری، وجه دیگری از تجربه شعری این مجموعه را نمایندگی میکند؛ پیوند میان شعر، موسیقی و اجرا.
او سالها در زمینه موسیقاییکردن و اجرای شعر فعالیت داشته است؛ رویکردی که در آن شعر تنها متنی برای خواندن روی صفحه نیست، بلکه به صدا، موسیقی، اجرا و تجربهای جمعی تبدیل میشود.
رونمایی از یک روایت چندصدایی
در ادامه مراسم، تعدادی از شاعران زن اندونزی به شعرخوانی و بیان تجربههای خود در زمینه آفرینش ادبی پرداختند و درباره شکلگیری این مجموعه و اهمیت حضور زنان در فضای ادبی اندونزی سخن گفتند.
در پایان این رویداد نیز با حضور استاد توفیق اسماعیل، دکتر یحیی جهانگیری، پدیدآورندگان اثر و جمعی از شخصیتهای فرهنگی و ادبی، از کتاب «چهار فصل در پرورش زمان» بهطور رسمی رونمایی شد.
این مراسم، افزون بر معرفی یک مجموعه شعر از چهار شاعر زن اندونزیایی، فرصتی برای گفتوگوی فرهنگی میان سنت ادبی ایران و اندونزی بود؛ گفتوگویی که در آن شعر بهعنوان زبانی فراتر از مرزهای جغرافیایی، ظرفیت خود را برای نزدیککردن روایتهای متنوع شرق و واردکردن تجربه و نگاه زنان به گفتوگوی فرهنگی جهان به نمایش گذاشت.
نظر شما