به گزارش خبرگزاری شبستان به نقل از روابط عمومی سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، اثر تحقیقی «گفتوگوی شیعه و کاتولیک» را که میتوان آن را تجربه زیستی «رئیس گروه مسیحیت کاتولیک و یهودیت سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی» در حوزه تعاملات بینالادیانی دوره معاصر دانست، دارای ویژگیهای منحصر به فردی در حوزه گفتوگوهای کاربردی (Practical Dialogue) است.
نگارنده این اثر با دارا بودن قریب به سه دهه تجربه میدانی در گفتوگوهای اسلام و مسیحیت کاتولیک و مدیریت گروهی موسوم به مسیحیت کاتولیک و یهودیت مرکز گفتوگوی ادیان و فرهنگهای سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی و نیز حضور فعال در مجامع بینالمللی و کنفرانسهای مرتبط با بزرگترین مذهب در آیین مسیحیت، توانسته اثری ارزشمند با رویکرد علمی و دانشگاهی را بیافریند که فراتر از یک پژوهش کتابخانهای و اثر تحلیلی بر پایه منابع است.
گفتوگوهایی که اندیشمندان مسلمان و مسیحی پیرامون موضوعات متنوعی از جمله «بررسی پدیده تجدد از دیدگاه اندیشمندان مسلمان و مسیحی کاتولیک»، «اسلام و مسیحیت در مواجهه با کثرت گرایی دینی»، «جوانان؛ هویت و تعلیم وتربیت دینی»، «ارکان صلح؛ حقیقت، عدالت، عشق و آزادی»، «اخلاق زیستی از دیدگاه اسلام و مسیحیت کاتولیک»، «نقش دین در جامعه»، «همکاری مسلمانان و مسیحیان برای اعتلای عدالت در دنیای معاصر»، «خشونت و افراط گرایی به نام دین»، «اسلام و مسیحیت در خدمت انسانیت» و «آموزش جوانان در اسلام و مسیحیت» به تبادل نظر پرداختهاند از جمله محورهای پرداخته شده در این کتاب به شمار میآید.
گفتوگوهای کاربردی در حوزه ادیان از مهمترین رشتههای علمی در فلسفه دین است که در فرهنگ غربی دارای تجارب گستردهای است و آثار متعددی در این راستا توسط اندیشمندان غربی به رشته تحریر در آمده است که کتاب حاضر یکی از همین نمونههای کاربردی است که توانسته با بهرهمندی از آموزههای شیعی آغازگر خلاءهای موجود در این رشته باشد.
این پژوهش با طرح این سؤال که گفتوگوهای انجام پذیرفته بین «مرکز گفتوگوی ادیان و فرهنگها» و «وزارت گفتوگوی ادیان» چگونه تحلیل میشود، با واکاوی محتوای گفتوگوهای انجام شده در سالهای اخیر، چهار رهیافت «گفتوگوی معرفت شناختی»، «گفتوگوی اخلاقی و معنوی»، «گفتوگو بر پایه اشاعه صلح، عدالت و همزیستی مسالمتآمیز» و «گفتوگو بر پایه مسئولیت مشترک» را کشف و برساخته است.
ضرورت گفتوگو و ایجاد شناخت متقابل، ایجاد فهم مشترک و ضرورت دانشدینی به عنوان مضامین اصلی رهیافت گفتوگوی معرفتشناختی، رعایت اصول انسانی و مدارا، توجه به مشترکات و ترویج ارزشهای اخلاقی به عنوان مضامین اصلی رهیافت گفتوگوی اخلاقی و معنوی؛ تحقق صلح و عدالت، اشاعه همزیستی مسالمتآمیز و مقابله با خشونت و افراط گرایی دینی به عنوان مضامین اصلی رهیافت گفتوگو بر پایه اشاعه صلح، عدالت و همزیستی مسالمتآمیز و توجه دادن به مسئولیت اجتماعی مؤمنین، توجه دادن به ظرفیتهای دین و اتخاذ مواضع مشترک به عنوان مضامین اصلی رهیافت گفتوگو بر پایه مسئولیت مشترک به دست آمده است.
رستمآبادی در بخشی از این کتاب با توجه دادن به ظرفیتِ مشترکات ادیان در دستیابی به همکاری پیروان مذاهب توحیدی با یکدیگر آورده است: به اشتراک گذاشتن ارزشهای دینی و فرهنگی در گفتوگو در واقع همان رجوع به «کَلِمَه سَواءٍ» ذکر شده در آیه ۶۴ سوره آل عمران است که میتواند بهعنوان اصلی ترین محور و نقشه راه گفتوگوی ادیان در نظر گرفته شود. این مقوله نه تنها موجب شده است که فضایی مناسب بر جلسات گفتوگو حاکم شود، بلکه زمینهای برای گفتوگو بر پایه همدلی و همکاری مشترک را فراهم آورده است.
مؤلف در جمعبندی نتایج این پژوهش تاکید دارد گفتوگوهای دینی انجام صورت پذیرفته بین «مرکز گفتوگوی ادیان و فرهنگها» و «وزارت گفتوگوی ادیان» گفتوگویی زنده، پویا و سازنده است که به دور از تعصب و قطعیتهای تکبعدی، تلاش میکند تا به تفاهمی عمیقتر و همکاری عملیتر میان اسلام و مسیحیت برسد که مضامین به دست آمده از تحلیل این گفتوگوها خودبیانگر فهم و درک متقابل ایجاد شده بین اندیشمندان دینی شرکتکننده در گفتوگوها از ایران و واتیکان است، که طی سالهای گفتوگو ایجاد شده است.
شرکتکنندگان در گفتوگو همزمان با توسعه شناخت و فهم مشترک از یکدیگر، در مسیر همفکری و همکاری برای اشاعه صلح، عدالت و همزیستی مسالمتآمیز و پیشگیری از رفتارهای رادیکال و خشونت آمیز و همچنین، مسئولیت مشترک در قبال مسائل مختلف اجتماع حرکت نمودهاند.
تأکید بر موضوعات اخلاقی، حقوق انسانی، آموزش و مقابله با خشونت، پاسخگویی به نیازهای دنیای امروز و تعهد به صلح و عدالت از ویژگیهای برجسته این دیالوگهاست که میتواند الگویی ارزشمند برای گفتوگوهای بیندینی دیگر نیز باشد.
نظر شما