خبرگزاری شبستان-خراسان جنوبی؛ زینب روحانی مقدم-در دنیای امروز که ابزارهای «جنگ شناختی» بیش از هر زمان دیگری کیان جوامع را هدف قرار دادهاند، تبیین دقیق مفاهیم «تابآوری اجتماعی» و «سرمایه ملی» اهمیتی دوچندان یافته است.
دکتر محمدحسین سالاریفر، دانشیار گروه روانشناسی دانشگاه بیرجند در حاشیه سلسله نشستهای تخصصی «میز گفتوگوی دانشگاهیان و مردم» با محوریت بررسی جامعهشناختی و ابعاد دفاعی جنگ رمضان موکب دانشگاه بیرجند در خیابان معلم با خبرنگار شبستان درخصوص نقش انسجام ملی و سلامت روان در عبور از بحران ها به تفصیل سخن گفت.
پیروزی جبهه حق بر کفر جهانی؛ آرمانی در دسترس
دکتر سالاریفر گفت: امروز شاهد تقابل تمامعیار جبهه کفر در مقابل جبهه حق هستیم و در این مسیر، توسل به ارواح شهدا، شفیع ما در عبور از این ابتلائات خواهد بود.
عضو هیئت علمی دانشگاه بیرجند با تاکید بر اینکه سلامت، موهبتی الهی است، افزود: دفاع از سلامت جسم و روان نه تنها یک ضرورت فردی، بلکه تکلیفی دینی و الهی است. دفاع از سلامت جسم و روان نه تنها یک ضرورت فردی، بلکه تکلیفی دینی و الهی است. همانطور که جهاد در راه خدا و نیل به مقام شهادت بالاترین پایه است، محافظت از این امانت الهی (جسم و روان) نیز بر هر فردی واجب است تا بتواند در مسیر خدمت به اسلام و جامعه موثر باشد.
این روانشناس با اشاره به شرایط حساس کشور پس از تهاجم هشتم اسفندماه و شهادت رهبر انقلاب، بر ضرورت پذیرش واقعیتهای میدانی تاکید کرد و گفت: ما با دشمنانی مواجه هستیم که به هیچ قاعده بینالمللی و اخلاقی پایبند نیستند. ارتشهایی که ادعای قدرت جهانی و منطقهای دارند و از سلاح هستهای برخوردارند، در روز نخست جنگ همزمان با اهداف نظامی، مدرسه "شجره طیبه" در میناب را هدف قرار دادند تا پیام بیرحمی خود را برسانند.
وی خاطرنشان کرد: دشمن با سودای فتح چهار روزه آمد، اما امروز ۳۸ روز است که ایران سربلند در حال دفاع است. هرچند جنگ تحمیلی با خود خرابی و آسیب به همراه دارد، اما پذیرش این واقعیت که ما در یک جنگ نابرابر و تحمیلی هستیم، به ما کمک میکند تا آگاهانه بر آسیبهای روانی آن غلبه کنیم.
یاریگری در گرو سلامت روان فردی
دکتر سالاریفر با ۲۹ سال سابقه درمانگری، اهمیت سلامت روان را در زنجیره خانواده و جامعه متذکر شد و بیان داشت: اگر من به عنوان پدر، همسر یا استاد دانشگاه از سلامت روان برخوردار نباشم، نمیتوانم به فرزندم کمک کنم یا در کلاس درس منشا اثر باشم.
وی افزود: طبق آمار سازمان جهانی بهداشت در پایان سال ۲۰۲۵، نیمی از جمعیت جهان (حدود ۴ میلیارد نفر) از مشکلات روانشناختی اعم از غمگینی مزمن، اضطراب و ترسهای جانکاه رنج میبرند. نشانههایی مانند ناتوانی در برخاستن از بستر یا غمی که رهایمان نمیکند، هشدارهایی جدی هستند که نباید نادیده گرفته شوند.
این استاد دانشگاه در ادامه، "تابآوری" را کلیدیترین ویژگی روانشناختی برای عبور از بحرانها دانست و تصریح کرد: تابآوری همانند یک سپر، کلیت وجودی انسان را در برابر فشارهای خردکننده محافظت میکند. ما باید بیاموزیم که چگونه در شرایط سخت جنگی، از فروپاشی درونی جلوگیری کنیم تا بتوانیم به عنوان عضوی از امت اسلام، در ایستادگی ملی سهیم باشیم.ما باید بیاموزیم که چگونه در شرایط سخت جنگی، از فروپاشی درونی جلوگیری کنیم تا بتوانیم به عنوان عضوی از امت اسلام، در ایستادگی ملی سهیم باشیم.
وی با بیان اینکه انسجام ملی در گرو سلامت تمامی شهروندان است، اظهار داشت: در طول ۲۹ سال کار درمانگری در تهران، پذیرای مراجعانی از تمامی ادیان توحیدی و مذاهب اسلامی بودهام. من به هموطنان مسیحی، زرتشتی و همچنین برادران و خواهران مسلمان از مذاهب مختلف خدمترسانی کردهام.
وحدت ملی در آیینه سلامت روان
این دانشیار دانشگاه بیرجند خاطرنشان کرد: تجربه مواجهه با طیفهای مختلف مذهبی به من آموخته است که آسیبهای روانی و نیاز به تابآوری، موضوعی همگانی است.
سالاری فر ادامه داد: در شرایط دشوار کنونی که دشمن هویت و آرامش کل ملت ایران را هدف قرار داده، فرقی نمیکند فرد دارای چه مذهبی باشد؛ همه ما در یک کشتی نشستهایم. اگر هر یک از آحاد جامعه، فارغ از نوع گرایش مذهبیاش، دچار آسیب شود، کل پیکره جامعه متأثر خواهد شد.
وی با تاکید بر لزوم تقویت زیرساختهای روانی برای تمامی اقشار جامعه، افزود: حضور پیروان ادیان مختلف در کنار هم و تلاش برای بازیابی سلامت روان در ایام دشوار، خود جلوهای از وحدت و پایداری ملی است که میتواند نقشههای تفرقهافکنانه دشمن را خنثی کند.حضور پیروان ادیان مختلف در کنار هم و تلاش برای بازیابی سلامت روان در ایام دشوار، خود جلوهای از وحدت و پایداری ملی است که میتواند نقشههای تفرقهافکنانه دشمن را خنثی کند.
دکتر سالاریفر با اشاره به سرشت رنجآلود زندگی دنیوی از منظر قرآن کریم، اظهار کرد: خداوند متعال در قرآن میفرماید «لَقَدْ خَلَقْنَا الْإِنْسَانَ فِی کَبَدٍ»؛ یعنی انسان در رنج و سختی آفریده شده است. این یک واقعیت علمی و روانشناختی است که حتی از بدو تولد، با اولین گریه نوزاد که واکنشی فیزیکی به تغییر محیط و فشار به قفسه سینه است، آغاز میشود. بنابراین رنج از زندگی بشر حذفشدنی نیست، اما نکته کلیدی اینجاست که معارف الهی به ما میآموزند چگونه این رنج را مدیریت کنیم.
ظرفیت مغز انسان فراتر از ابرکامپیوترهاست
وی افزود: حقتعالی در کنار رنج، برترین ابزارها را به انسان بخشیده است. ظرفیت پیچیده مغز انسان از قویترین ابرکامپیوترهای جهان نیز بالاتر است. این پتانسیل عظیم به ما داده شده تا بتوانیم بر ناملایمات فائق آمده و رنجهای همزاد بشر را مدیریت کنیم تا به روح و روان ما آسیب نزنند.
این استاد دانشگاه با تبیین مفهوم «تابآوری» به عنوان یک ویژگی محافظتکننده، خاطرنشان کرد: در شرایط فعلی که جامعه با فشارهای ناشی از جنگ، اخبار ناگوار و از دست دادن عزیزان و تشییع پیکر مطهر شهدا مواجه است، تابآوری تنها راه معنابخشی به این سختیهاست. در شرایط فعلی که جامعه با فشارهای ناشی از جنگ، اخبار ناگوار و از دست دادن عزیزان و تشییع پیکر مطهر شهدا مواجه است، تابآوری تنها راه معنابخشی به این سختیهاست.
وی تأکید کرد: تابآوری در دو سطح «فردی» و «جمعی» تعریف میشود. در ساحت اجتماعی، کشوری در جنگ موفق است که یک روز بیشتر از دشمن تابآوری داشته باشد. اگر جبهه کفر دچار تزلزل شود و تابآوریاش پایین بیاید، پیروزی نهایی از آنِ ماست. لذا در جنگ روانی، هدف دشمن آسیب زدن به همین توانِ ایستادگی است.
خودآگاهی و مقام خلافت الهی، مانع از بروز افسردگی
عضو هیئت علمی دانشگاه بیرجند، «خودآگاهی» را زیربنای تابآوری فردی دانست و گفت: بر اساس تجربه روانشناختی و مشاوره با بیش از ۱۹ هزار مراجع، معتقدم انسانی که قدر و منزلت خود را بشناسد و به جایگاه «خلیفهاللهی» خود واقف باشد، هرگز دچار اضطرابهای جانکاه و افسردگی عمیق نمیشود.
وی تصریح کرد:کسی که دیندار واقعی باشد و بداند خداوند از روح خود در او دمیده و ملائکه بر او سجده کردهاند، محال است به خود آسیب بزند یا در برابر مشکلات زانو بزند. کسی که دیندار واقعی باشد و بداند خداوند از روح خود در او دمیده و ملائکه بر او سجده کردهاند، محال است به خود آسیب بزند یا در برابر مشکلات زانو بزند. ما این صلابت و سلامت روان را در میان افراد متدین و ریشهداری میبینیم که حتی در سنین بالا، با اتکا به ایمان، از چنان آرامشی برخوردارند که در هیچ کتاب صرفاً کلاسیکِ روانشناسی یافت نمیشود.
دکتر سالاریفر در ادامه خاطرنشان کرد: آگاهی از هویت انسانی و دینی، سپری محکم در برابر آسیبهای روانشناختی ناشی از بحرانهاست و جامعهای که خود را در مسیر اراده الهی ببیند، شکستناپذیر خواهد بود.
امید به آینده و تمسک به معارف قرآنی؛ رمز تابآوری در برابر سختیها
دانشیار گروه روانشناسی دانشگاه بیرجند با تأکید بر نقش بیبدیل ایمان در آرامش درونی اظهار داشت: از دیدگاه قرآن کریم، انسان مؤمن نه بیمی از آینده دارد و نه اندوهی نسبت به گذشته از دیدگاه قرآن کریم، انسان مؤمن نه بیمی از آینده دارد و نه اندوهی نسبت به گذشته؛ چرا که کلام وحی بهصراحت میفرماید «أَلَا إِنَّ أَوْلِیَاءَ اللَّهِ لَا خَوْفٌ عَلَیْهِمْ وَلَا هُمْ یَحْزَنُونَ». این آرامش اصیل، ناشی از اعتماد مطلق به قدرت الهی است.
وی با استناد به آموزههای حضرت علی (ع)، خودشناسی را اولین گام در حفظ سلامت روان دانست و افزود: حضرت امیر (ع) میفرمایند کسی که خود را نشناسد، در مسیر تباهی قرار میگیرد. شناخت قدر و منزلت انسانی در پیشگاه پروردگار، فرد را به چنان تابآوری و استحکامی میرساند که در برابر ناملایمات روزگار، قد خم نمیکند.
این استاد دانشگاه با اشاره به شرایط امروز جامعه و نبرد دشمن علیه بنیانهای فکری خانواده، تصریح کرد: بدبینی نسبت به آینده، بزرگترین آسیب برای نسل جوان، دانشجو و خانواده است. بدبینی نسبت به آینده، بزرگترین آسیب برای نسل جوان، دانشجو و خانواده است. خوشبینی که ما از آن دم میزنیم، به معنای سادهلوحی نیست، بلکه خوشبینی مبتنی بر واقعیت و وعده پیروزی الهی است. بر اساس آیه «وَلا تَهِنوا وَلا تَحزَنوا وَأَنتُمُ الأَعلَونَ»، شرط اصلی پیروزی و سربلندی ملت، استواری در ایمان است.
نقش والدین و اساتید در انتقال حس امنیت
دکتر سالاریفر با انتقاد از تزریق روحیه ناامیدی در محیطهای آموزشی و خانوادگی گفت: منِ معلم و منِ پدر، حق نداریم بذر بدبینی را در دل فرزندان و دانشجویان بکاریم. ناامیدی، انسان را به بنبست و فروپاشی میکشاند؛ در حالی که نگاه مثبت به آینده، قدرت برنامهریزی و مقابله با چالشها را دوچندان میکند.
عضو هیئت علمی دانشگاه بیرجند، تمسک به مناسک مذهبی، دعا و حضور در فضاهای معنوی نظیر مساجد و هیئتها را از عوامل اصلی افزایش پایداری روانی برشمرد و تأکید کرد: ارتباط با خدا تنها راه اطمینان قلب است.به مادران توصیه میکنم هنگام بروز تنش، با گرفتن وضو و اقامه نماز، مدیریت هیجانات را به فرزندانشان بیاموزند تا آنها درک کنند که در سختترین لحظات، پناهگاهی به نام «یاد خدا» وجود دارد.به مادران توصیه میکنم هنگام بروز تنش، با گرفتن وضو و اقامه نماز، مدیریت هیجانات را به فرزندانشان بیاموزند تا آنها درک کنند که در سختترین لحظات، پناهگاهی به نام «یاد خدا» وجود دارد.
وی با اشاره به مبحث «مهندسی افکار» و جایگاه تفکر در سیره امام خمینی (ره) خاطرنشان کرد: امام راحل بر اساس احادیث، یک ساعت تفکر را برتر از سالها عبادت بیتفکر میدانستند. در آشفتهبازار فضای مجازی، ما نیازمند ایجاد یک «ایست و بازرسی» در ذهن خود هستیم تا اجازه ندهیم هر باور غلط یا خبر مأیوسکنندهای وارد حریم فکری ما شود. صیانت از ذهن با سلاح تفکر، مانع از آسیبهای اجتماعی و روانی خواهد شد.
لزوم هوشیاری در پذیرش باورها
سالاری فر بر لزوم فیلترگذاری ذهنی تأکید کرد و افزود: ما باید همواره مراقب باشیم که چه افکار و باورهایی را از فضای پیرامون و شبکههای اجتماعی دریافت میکنیم. پذیرش بدون تحقیقِ هر باوری، میتواند بنیانهای روانی فرد را سست کند.
وی در ادامه خاطرنشان کرد: ایجاد یک ایست و بازرسی معنوی و عقلانی در ورودی ذهن، وظیفه هر انسانِ تابآور است. ما با بهرهگیری از خرد جمعی و تکیه بر معارف والای دینی که اساتید حاضر در این محفل بر آن صحه گذاشتند، میتوانیم جامعهای امیدوار، پویا و مقاوم در برابر تندبادهای حوادث بسازیم.
دکتر سالاریفر با اشاره به منبع برخی محتواهای منتشر شده در فضای مجازی گفت: بسیاری از پیامها و نوشتارهایی که گاهی آگاهانه یا ناآگاهانه در گروهها بازنشر میکنیم، در مراکزی مانند آلبانی توسط منافقین تولید شده است. بسیاری از پیامها و نوشتارهایی که گاهی آگاهانه یا ناآگاهانه در گروهها بازنشر میکنیم، در مراکزی مانند آلبانی توسط منافقین تولید شده است. باید دقت کنیم که چه میخوانیم و چه باوری را به ذهن خود و دیگران منتقل میکنیم. اولین گام در تابآوری، تنظیم شناخت و آگاهی از ورودیهای ذهنی است.
خشم؛ ویرانگر تدبیر و ریشه آسیبهای خانوادگی
این استاد دانشگاه، خشم را یکی از هیجانات منفی دانست که مانع بزرگ تابآوری است. وی با استناد به آموزههای علوی بیان داشت: امیرالمؤمنین (ع) میفرمایند لجاجت و ستیزهجویی، تدبیر و اندیشه صواب را باطل میکند. خاستگاه خشم در بخشی از مغز است که هنگام فوران آن، هوشیاری کاهش مییابد و فرد زمانی متوجه رفتار خود میشود که کار از کار گذشته است.
وی با ذکر مصادیقی از مراجعین خود، نسبت به بروز خشونتهای خانگی ناشی از عدم کنترل خشم هشدار داد و افزود: متأسفانه برخی افراد در بیرون از خانه رفتاری شایسته دارند اما در محیط خانواده با کوچکترین تنشی به خشونت روی میآورند. متأسفانه برخی افراد در بیرون از خانه رفتاری شایسته دارند اما در محیط خانواده با کوچکترین تنشی به خشونت روی میآورند. مهارت مقابله با این وضعیت، پناه بردن به ذکر الهی و مهار کلامی در لحظه اوج هیجان است.
خوشخلقی؛ نیمی از ایمان و مایه جذب قلوب
دانشیار دانشگاه بیرجند با اشاره به احادیث نبوی، خوشخلقی را مایه استحکام پیوندهای اجتماعی دانست و گفت: پیامبر اکرم (ص) حسن خلق را معادل نیمی از ایمان برشمردهاند. لبخند و تبسم، چه در محیط کار و چه در میان خانواده، باعث جذب افراد و کاهش تنشها میشود. نباید مصداق "شمع شبستان و تاریکی کوچه" باشیم؛ یعنی همانقدر که در بیرون گشادهرو هستیم، باید در خانه نیز با عطوفت رفتار کنیم.
دکتر سالاریفر به نقش "شوخطبعی" به عنوان یک مکانیسم دفاعی کارآمد اشاره کرد و اظهار داشت: در روانشناسی، شوخطبعی به دو دسته مثبت و منفی تقسیم میشود. "شوخطبعی خودافزا" که باعث نشاط درونی فرد میشود و "شوخطبعی پیوندگرا" که روابط اجتماعی را تقویت میکند، بسیار توصیه شده است.
وی خاطرنشان کرد: باید مراقب شوخطبعیهای آسیبزا باشیم. شوخیهایی که با پرخاشگری کلامی، تمسخر نژاد، قومیت یا فرهنگ دیگران همراه است و یا فرد را به سمت لودگی سوق میدهدباید مراقب شوخطبعیهای آسیبزا باشیم. شوخیهایی که با پرخاشگری کلامی، تمسخر نژاد، قومیت یا فرهنگ دیگران همراه است و یا فرد را به سمت لودگی سوق میدهد، نه تنها تابآوری را افزایش نمیدهد، بلکه موجب تخریب شخصیت و گسست روابط میشود. شوخطبعی درست در کلاس درس، خانواده و محیط کار، پیوندهای عاطفی را مستحکم میکند.
مرز میان نشاط و تخریب؛ تبیین مدلهای چهارگانه شوخطبعی از منظر روانشناسی و دین
دانشیار گروه روانشناسی دانشگاه بیرجند، با تبیین نقش «شوخطبعی» به عنوان یک مکانیسم دفاعی سطح بالا، به تشریح دو الگوی سازنده و دو الگوی مخرب در این حوزه پرداخت و بر ضرورت انطباق رفتارهای اجتماعی با موازین اخلاقی تأکید کرد.
عضو هیئت علمی دانشگاه بیرجند با اشاره به اینکه شوخطبعی سالم هم مبنای علمی و هم ریشه در آموزههای دینی دارد، تصریح کرد: در روانشناسی، دو نوع شوخطبعی بسیار کمککننده است؛ نخست شوخطبعی خودافزا که در آن فرد با نگاهی ظریف و شاد به چالشهای زندگی، تابآوری خود را بالا برده و اجازه نمیدهد استرسها او را از پا درآورند.
سالاری فر افزود: دوم، شوخطبعی پیوندگرا است که هدف آن تقویت روابط اجتماعی و ایجاد صمیمیت در کانون خانواده و محیط کار است.
وی با استناد به کلام امیرالمؤمنین (ع) که میفرمایند «گشادهرویی دام دوستی است»، افزود: این سبک از شوخطبعی، پیوندهای عاطفی را محکم کرده و زشتیها را میپوشاند. خداوند در قرآن کریم نیز پیامبر (ص) را به سبب نرمخویی ستایش میکند، چرا که همین روی خوش، عامل جذب دلها و انسجام جامعه اسلامی است.
هشدار نسبت به الگوهای مخرب: «پرخاشگری کلامی» و «خودشکنانه»
دکتر سالاریفر در ادامه، نسبت به دو نوع شوخطبعی که باید از آنها فاصله گرفت، هشدار داد و گفت: دسته اول، شوخطبعی پرخاشگرانه است که در آن از نیشخند، تمسخر نژاد، قومیت، لکنت یا ویژگیهای ظاهری دیگران برای خنداندن استفاده میشود. این رفتار در واقع نوعی "خشم پنهان" است که به جای پیوند، بذر کینه میکارد و در اسلام نیز تحت عنوان "سخریه" (مسخره کردن) به شدت نهی شده است.
وی دسته دوم شوخطبعیهای آسیبزا را مدل خودشکنانه یا لودگی ارزیابی کرد و اظهار داشت: زمانی که فرد برای جلب توجه یا خنداندن دیگران، ارزش و کرامت خود را زیر پا میگذارد و به تعبیری "دلقک" محافل میشود، حرمت انسانی خود را مخدوش کرده است. دین مبین اسلام بر حفظ وقار و شعور در مزاح تأکید دارد، به گونهای که شادی ایجاد شده، منجر به سقوط شخصیت فرد یا توهین به حریم دیگران نگردد.دین مبین اسلام بر حفظ وقار و شعور در مزاح تأکید دارد، به گونهای که شادی ایجاد شده، منجر به سقوط شخصیت فرد یا توهین به حریم دیگران نگردد.
این استاد دانشگاه در ادامه خاطرنشان کرد: شوخطبعی اگر در چارچوب درست و به دور از افراط و تفریط باشد، نیمی از مسیر تابآوری اجتماعی را هموار میکند و محیط خانه و جامعه را به فضایی امن و سرشار از آرامش تبدیل میسازد.
خواب باکیفیت و مدیریت هیجانات؛ ارکان تابآوری فردی
عضو هیئت علمی دانشگاه بیرجند با اشاره به ضرورت حفظ سلامت روان در شرایط حساس، اظهار داشت: دوری از خشم، پرخاشگری و کینهتوزی، اولین قدم در مسیر خود مراقبتی است. هیجانات منفی مستقیماً به سلامت جسم و روان ما آسیب میزنند.
وی با تأکید بر اصلاح الگوی زیست، به ویژه در میان نوجوانان و جوانان، افزود: خواب شبانه جایگزینناپذیر است. از منظر علمی، بازه زمانی ۹ شب تا ۳ بامداد بهترین زمان برای بازیابی قوای بدن است. اختلال در الگوی خواب، کیفیت زندگی و تابآوری فردی را به شدت کاهش میدهد.
دکتر سالاریفر به مولفههای تابآوری اجتماعی اشاره کرد و گفت: رهبری و انسجام، دو رکن اصلی تابآوری یک جامعه هستند. بحمدالله پس از شهادت رهبر عزیزمان، با انتخاب هوشمندانه مجلس خبرگان، جامعه ما از نعمت رهبری مقتدر و باتجربه برخوردار شد که سالیان سال در کنار رهبر شهید، تجربه زیسته و مدیریتی داشتهاند.
وی با یادآوری حماسه «اتحاد مقدس» در جنگ دوازدهروزه خاطرنشان کرد: در آن ایام شاهد بودیم که حتی کسانی که با نظام زاویه داشتند، برای دفاع از خاک و کیان کشور اعلام همبستگی کردند. امروز نیز اقتصاد مقاومتی در سایه امنیت و وحدت ملی، ابزارهای قدرت ما هستند. نباید اجازه دهیم با سخنان نسنجیده یا بازنشر مطالب بیاساس در فضای مجازی، میان ملت و حاکمیت فاصله ایجاد شود.
ایران؛ الگوی زیست مسالمتآمیز ادیان و مذاهب
این استاد دانشگاه، سرمایه اجتماعی را بزرگترین دارایی ایران دانست و خاطرنشان کرد: در مناطقی نظیر خراسان جنوبی نیز، وحدت میان شیعه و اهل سنت الگویی برجسته از تابآوری و انسجام مذهبی است که باید قدردان آن بود و در حفظ آن کوشید.در مناطقی نظیر خراسان جنوبی نیز، وحدت میان شیعه و اهل سنت الگویی برجسته از تابآوری و انسجام مذهبی است که باید قدردان آن بود و در حفظ آن کوشید.
سالاری فر با اشاره به تداوم حضور مردم در صحنه پس از گذشت هفتهها از حوادث اخیر، این پایداری را فراتر از تحلیلهای مادی دانست و اظهار داشت: اگر امروز میبینیم مردم با وجود سختیها، همچنان با خانواده و فرزندان خود در میدان حضور دارند، این ناشی از یک نیروی الهی و نعمتی است که بر قلبهای این ملت جاری شده است.
هشدار نسبت به شکست در «جنگ شناختی»
این استاد دانشگاه با استناد به تاریخ صدر اسلام، خاطرنشان کرد: حضرت علی (ع) هرگز در جنگ سخت شکست نخورد، بلکه آنچه ایشان را خانهنشین کرد، شکست در "جنگ شناختی" بود. ما باید مراقب باشیم که وحدت و انسجام ملی خود را با کلامی نابجا یا اقدامی نسنجیده دچار خدشه نکنیم.
وی افزود: دشمن با استفاده از برترین متخصصان روانشناسی، به دنبال ایجاد تفرقه و نفوذ در افکار عمومی است. دشمن با استفاده از برترین متخصصان روانشناسی، به دنبال ایجاد تفرقه و نفوذ در افکار عمومی است. هنر ما باید این باشد که تفاوتهای سیاسی و قومی را به رسمیت بشناسیم اما اجازه ندهیم این تفاوتها به شکاف تبدیل شود.
دکتر سالاریفر با مرور خاطرات دوران دفاع مقدس، به روحیه حاکم بر گردانهای تخریب و اطلاعات-عملیات اشاره کرد و گفت: در آن سالها، رزمندگان برای باز کردن معبر، جان خود را طبق اخلاص میگذاشتند و هیچکس از گرایش سیاسی دیگری نمیپرسید. در جبهه، مسیحی و زرتشتی و مسلمان در کنار هم برای حفظ خاک و نظام میجنگیدند. امروز نیز زمان آن نیست که به بحثهای جناحی دامن بزنیم؛ اولویت نخست، پیروزی بر فتنههایی است که به ما تحمیل شده است.
عضو هیئت علمی دانشگاه بیرجند در تبیین علمی تابآوری، به نظریه «اضطراب بنیادی» اشاره کرد و گفت: در روانشناسی معتقدند انسانی که با مرگ آشتی نکند، همواره از اضطراب رنج میبرد. اما باورهای دینی ما با ترویج فرهنگ شهادت، این اضطراب را به شکوه و ایستادگی تبدیل کرده است. رزمندهای که با آگاهی به میدان مین میرود، چون مرگ را پلی برای رسیدن به بالاترین درجات الهی میبیند، تابآوری جامعه را به اوج میرساند.
دکتر سالاریفر در بخش پایانی سخنان خود، صیانت از وحدت ملی را یک وظیفه شرعی و ملی دانست و تأکید کرد: دو گروه به نظام آسیب میزنند؛ گروهی که از رهبری جلوتر حرکت میکنند و گروهی که زاویه گرفته و عقب میمانند. ملاک ما باید حرکت پشت سر رهبری و تقویت هویت ملی باشد. هر سخنی که باعث طرد یکی از اقوام یا گروهها شود، ضربه به سرمایه اجتماعی کشور است.
نظر شما