«سیده منور شایستهخو»، مدیر مکتب نرجس در گفت وگو با خبرنگار زنان و خانواده خبرگزاری شبستان درباره نقش زنان در شرایط کنونی کشور و به ویژه جنگ رمضان، با اشاره به آیات مبارک قرآن کریم اظهار داشت: خداوند در سوره تحریم از ۴ زن یاد می کند که ۲ زن عامل فساد اجتماعی و ۲ بانو عامل صلاح اجتماعی هستند و در واقع به این اصل، اشاره می فرماید که نقش زنان و ماموریت آنها در صلاح یا فساد اجتماعی حائز اهمیت است. دو زنی که قرآن به عنوان عامل فساد اجتماعی از آنها یاد می کند: همسر حضرت نوح و همسر حضرت لوط (آیه ۱۰ سوره تحریم) و دو بانویی که به عنوان عامل صلاح اجتماعی نام آنها ذکر می شود، آسیه همسر فرعون و حضرت مریم (آیه ۱۱ سوره تحریم) هستند.
«مسجدهای متحرکی» که حماسه و ایدئولوژی را رقم می زنند
وی با اشاره به این که مأموریت زنان در این موقعیت جنگ رمضان اهمیت ویژه ای پیدا کرده، گفت: نخستین موردی که می توان آن را مورد توجه قرار داد همین حضور بانوان در خیابان هاست که غلبه حضور آنها در میادین و تجمعات کاملا مشهود است. خانم علاسوند درباره بانوان محجبه حاضر در خیابان ها که با صلابت هر چه تمام تر فریاد حماسه سر می دهند، تعبیری دارد و از آنها به عنوان «مسجدهای متحرک» نام می برد چرا که ضمن اینکه حماسه رقم می زنند ایدئولوژی را نیز فریاد می کنند.
شایستهخو تصریح کرد: مهم تر از مسئله حضور، «استمرار» آن است بدون اینکه اتکاء به فراخوان رسمی یا سازماندهی خاصی داشته باشد و نفس این رویداد، خستگی ناپذیری در تداوم کنش را نشان می دهد که ریشه در الگوی زیست روزمره بانوان ایرانی دارد. این تداوم و تکرار در سبک زندگی زنان ایرانی یک قاعده است. آنها اصولاً با چنین الگویی، به عنوان کار دائمی در حال زندگی هستند. پروژه های عملیاتی زن ایرانی پروژه هایی پایانناپذیر است و به اموری می پردازد که به ظاهر اموری یکسان و تکرارشونده اند.
زنان می توانند تاب آوری اجتماعی را افزایش دهند
وی «واکنش اجتماعی جامعه» را نکته مهم دیگری در شرایط بحران برشمرد و گفت؛ معمولا وقتی بحران ها اتفاق می افتد می خواهد تاب آوری اجتماعی را محک بزند. چنان که قرآن کریم می فرماید: «وَتِلْکَ الْأَیَّامُ نُدَاوِلُهَا بَیْنَ النَّاسِ وَلِیَعْلَمَ اللَّهُ الَّذِینَ آمَنُوا وَیَتَّخِذَ مِنْکُمْ شُهَدَاءَ؛ و ما این روزها را [به عنوان امتحان] در میان مردم می گردانیم [تا عبرت گیرند] و خدا کسانی را که ایمان آورده اند، مشخص کند و ...» یعنی در این موقعیت ها ما تاب آوری اجتماعی را محک می زنیم و این مواقع است که حفظ آرامش عمومی و همبستگی اجتماعی یک امر بسیار ضروری است و ضرورت آن نیز از نوع راهبردی است.
این فعال فرهنگی خاطرنشان کرد: جامعه مقاوم، جامعه ای است که بتواند شبکه های ارتباطی غیررسمی با پیوندهای عاطفی قوی تر را تولید کند و «زنان» نقش محوری در حفظ این پیوندها دارند. در موقعیت های بحران «بانوان» میانجی های عاطفی و نمادین جامعه هستند که با حس «مراقبتگری»، «روایتگری» و بازسازی احساس امنیتی که در محیط های کوچک تر ایجاد می کنند می توانند به پیوندهای اجتماعی کمک کنند و تابآوری اجتماعی را افزایش دهند.
«خانواده» پایه اصلی مقاومت ملی است
وی تصریح کرد: در واقع می توان گفت به نوعی رهبری غیررسمی اجتماعی به دست بانوان است. به همین دلیل ما باید حتما ارزش این شبکه های انسانی را درک و بازشناسی کرده و روی آن کار کنیم. نقش محوری بانوان را در اینجا می توان حس کرد. در نقل ها و روایت ها از بانوانی می شنویم که چند محله را سرخط می کنند و علاوه بر تجمعات و حضور میدانی، حتی توانسته اند برای رسیدگی به جنگ زدگان، سروسامان دادن به خرابی ها و آسیب های ناشی از جنگ نیز فعالیت هایی داشته باشند.
ما درگیر یک جنگ ترکیبی و شناختی هستیم و می بینیم که صفوف زنان و مردان در جبهه نبرد، تقریبا یکی شده و امروز خانواده ها به عنوان پایه های اصلی مقاومت ملی، نقش بسیار مهمی ایفا می کنند
مدیر مکتب نرگس با بیان اینکه در جنگ ترکیبی و جنگ شناختی مرز بین پشت جبهه و خود جبهه کمرنگ شده است _ به خصوص در حال حاضر_ تاکید کرد: ما درگیر یک جنگ ترکیبی و شناختی هستیم و می بینیم که صفوف زنان و مردان در جبهه نبرد، تقریبا یکی شده و امروز خانواده ها به عنوان پایه های اصلی مقاومت ملی، نقش بسیار مهمی ایفا می کنند. لذا شاهدیم که در جنگ رمضان بیشترین حالت حماسه بر پایه حضور اجتماعی و تصرف فضای عمومی بنا شده است. از همین رو بانوان از داخل خانه ها به متن میدان آمده اند و حضور داوطلبانه ای که از آنها مشاهده می کنیم به نوعی آنها را به بازیگران اصلی صحنه خیابان تبدیل کرده و این همان معنای ولایت اجتماعی است که بانوان از «کنشگری» به این «ولایت اجتماعی» دست پیدا کرده اند و کنشگری فعال اجتماعی آنها به ولای اجتماعی تبدیل شده است. دلیل آن نیز احساس تعلق به وطن و دغدغه مندی نسبت به سرنوشت جمعی و درک مسئولیت آن ها است.
«زن» در شرایط بحران، در فضای خانه یک نقش راهبردی دارد
وی تصریح کرد: مسلما بانوان امروز تکیه گاه روانی و هویتی اجتماع هستند و آن احساس و عاطفه ای که بزرگترین سرمایه زنان ماست امروز به سرمایه ای برای تولید پایداری، انسجام و جسارت تبدیل شده است. واقعیت این است که باید نقش بانوان در این پاسخ اجتماعی را نقشی بسیار پررنگ ببینیم که ناشی از بلوغ کنش اجتماعی و شکلگیری نوعی مصونیت روانی در برابر راهبردهای ارعاب است. بانوان در کنار حضور میدانی، در فضای خانه هم در شرایط بحران یک نقش ویژه ایفا می کنند که اهمیت راهبردی دارد. چرا که خانه _ در موقعیت ها_ سنگر اول روانی است و ایجاد آرامش، مدیریت اضطراب و تقویت اعتماد به نفس اعضای خانواده همه بر دوش یک زن است (در مقام مادری) و (بعنوان مدیر عاطفی خانواده).
شایستهخو ادامه داد: اگر مادری بتواند این قضیه را مدیریت کند می تواند یک حضور آگاهانه و مسئولانه را در فضای اجتماع فراهم آورد. این نقش به ویژه در تربیت نسلی که قرار است مسئولیتپذیر، دارای هویت جمعی و جسارت و شجاعت باشد، نقشی بسیار حائز اهمیت خواهد بود. به خصوص نسل امروز که درک خوبی از موقعیت پیرامونی خود دارند.
عینیت بخشی الگوی سوم زن، امروز مشهود است
وی بانوی ایرانی امروز را یک کنشگر مستقل و اثرگذار دانست که در عین حال یک مادر و یک حامی است و تصریح کرد: این می تواند همان تفسیر مفهوم الگوی سوم زن باشد که ابداع امام و قائد شهیدمان بود. به نظر می رسد امروز عینیت بخشی به الگوی سوم زن کاملاً مشهود است.
شایسته خو گفت: وقتی همه این موارد را بررسی می کنیم، می بینیم همه آنها مرهون و محصول اندیشه و کاریزمای تاریخی رهبران فکری و اجتماعی جامعه ما به ویژه امام راحل و حضرت آقا (رحمه الله علیهما) است. آنها کاری کردند که مردان ایرانی، بانوان را فقط یک موجود داخل خانه نبینند بلکه برای آنها یک حضور پررنگ و اثرگذار در عرصه های مختلف قائل باشند. حتی در نگاه تمدنی نیز می بینیم که بحث «خانواده محوری» و حضور زن به عنوان محور و رکن رکین خانواده تا چه اندازه اثرگذار است.
جامعه ایمانی بر دوش زنان ساخته می شود
وی با تاکید بر اینکه امروز این خانواده است که نقش آفرینی می کند و خود را در خدمت بلوغ اجتماعی و فرهنگی ایران اسلامی در مقیاس تمدنی قرار داده است، افزود: نقش زنان به عنوان کسانی که اثرگذار بوده و ماموریت خود را به نحو احسن ادا می کنند نقش بسیار کلیدی و دقیق است. تا آنجا که جامعه ایمانی بر دوش این زنان ساخته می شود و روزی منجر به آن اتفاق بزرگ خواهد شد ان شاءالله.
مدیر مکتب نرجس در بخش دیگری از سخنان خود به نقش روایتگری و روایت سازی بانوان اشاره کرد و گفت: این محور هم محور بسیار مهمی است و بانوان ما باید برای تقویت ایمان جامعه در مسیر جهاد و مبارزه روایتگری کنند. دختران و بانوان امروز ما به عنوان مادران آینده باید بدانند که قرار است نسلی شجاع و دارای درک و احساس مسئولیت نسبت به خود، خانواده، جامعه و حتی جهان بشریت تربیت کنند و بتوانند با سربلندی نظام و اسلام، نقش خود را تکمیل کنند.
نظر شما