به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری شبستان، مسابقه «نبرد رباتها» نیز از ابتدای ماه مبارک رمضان در ۱۹ قسمت و هر شب ساعت ۲۰ از شبکه یک سیما پخش میشود. مسابقه «نبرد رباتها» رقابت گروههای نوجوان و جوان در حوزه رباتیک را به تصویر میکشد و در قالبی رئالیتیشو، فرآیند آمادهسازی رباتها، رقابت، تعامل شرکتکنندگان با خانوادهها و واکنشها پس از برد و باخت را بهصورت واقعی روایت میکند.

«میلاد حبیبی»، کارشناس فناوری با اشاره به برنامه تلویزیونی «نبرد رباتها» در چارچوب تحولات زیستبوم فناوری ایران گفت: این برنامه را نباید صرفاً یک محصول سرگرمی یا مسابقه مهندسی تلقی کرد، بلکه باید آن را در بستر نظام نوآوری کشور ارزیابی کرد.
وی با اشاره به یکی از چالشهای دو دهه اخیر نظام آموزشی کشور افزود: شکاف میان آموزش نظری و مهارت عملی، از مهمترین موانع توسعه فناوری در ایران بوده است. به گفته او، هر پدیده رسانهای که بتواند فرآیند واقعی طراحی، ساخت، آزمون و اصلاح را در معرض دید عموم قرار دهد، عملاً به بخشی از زیرساخت نرم توسعه فناوری تبدیل میشود.
این کارشناس فناوری تصریح کرد: رقابت رباتها شرکتکنندگان را ناگزیر میکند یک سامانه مهندسی واقعی شامل مکانیک، الکترونیک، کنترل و تفکر الگوریتمی طراحی و پیادهسازی کنند؛ از اینرو برنامه نه صرفاً بازنمایی علم، بلکه بازنمایی فرآیند تولید فناوری است و همین ویژگی آن را از بسیاری از برنامههای علمی تلویزیونی متمایز میکند.

حبیبی با تأکید بر اهمیت نیروی انسانی خلاق در سنین شکلگیری هویت حرفهای گفت: تمرکز این برنامه بر نوجوانان و جوانان نخبه، اهمیت راهبردی دارد، زیرا علاقه به مسیرهای مهندسی غالباً پیش از بیستسالگی تثبیت میشود. تجربه موفق طراحی و رقابت فنی در این سنین میتواند اعتماد به توان حل مسئله را تقویت و مسیر ورود به عرصههای پیشرفته علمی را هموار کند.
وی افزود: این برنامه با اجتماعیسازی مهارت فنی و تبدیل آن به تجربهای قابل مشاهده، فرآیند «مرئیسازی استعداد» را فعال میکند؛ به این معنا که استعدادهایی که ممکن است در ساختار رسمی آموزش پنهان بمانند، در میدان رقابت عملی آشکار شده و امکان شناسایی و هدایت مییابند.
این تحلیلگر حوزه فناوری در ادامه با اشاره به ابعاد جامعهشناختی موضوع اظهار داشت: یکی از موانع توسعه فناوری در کشورهای در حال گذار، ضعف سرمایه فرهنگی علمی است؛ یعنی مهارت مهندسی لزوماً بهعنوان یک ارزش اجتماعی برجسته شناخته نمیشود. برنامههایی از این دست با تبدیل موفقیت فنی به رخداد رسانهای، میتوانند جایگاه مهارت مهندسی را در سلسلهمراتب ارزشهای اجتماعی ارتقا دهند.

وی خاطرنشان کرد: وقتی مخاطب عمومی شاهد رقابت طراحیهای مکانیکی، تحلیل استراتژیهای فنی و اثر مستقیم کیفیت مهندسی در نتیجه مسابقه باشد، درک او از فناوری از سطح مفهومی به سطح عینی ارتقا مییابد و این امر میتواند زمینهساز اثربخشی بیشتر سیاستهای توسعه فناوری شود.
حبیبی به ابعاد آموزشی «برنامه ربات ها» اشاره کرد و گفت: ساختار رقابتی چنین قالبی، محیطی با درگیری ذهنی بالا ایجاد میکند. در این فضا، شرکتکننده با مسئلهای واقعی، بازخورد فوری و پیامد ملموس مواجه است؛ اگر طراحی نقص داشته باشد، نتیجه آن را بلافاصله در عملکرد ربات مشاهده میکند. این چرخه سریع بازخورد، از مؤثرترین روشهای یادگیری در آموزش مهندسی پیشرفته به شمار میرود.
وی افزود: حتی مخاطب تلویزیونی نیز از این فرآیند بیبهره نمیماند، زیرا مشاهده رابطه مستقیم میان طراحی و نتیجه، نوعی یادگیری مشاهدهای ایجاد میکند که به مراتب ماندگارتر از آموزش صرفاً نظری است.

این کارشناس فناوری در پایان با اشاره به اهمیت قالب رسانهای برنامه تصریح کرد: تلویزیون رسانه روایت است و هر محتوا برای اثرگذاری نیازمند کشش داستانی است. رقابت رباتها با ایجاد تقابل، تعلیق و نتیجه غیرقابل پیشبینی، عناصر دراماتیک لازم را فراهم میکند؛ با این تفاوت که ماده خام این درام، مهارت مهندسی است. اگر توازن میان جذابیت بصری و اصالت علمی حفظ شود، این برنامه میتواند همزمان مخاطب عام و تخصصی را جذب کرده و به الگویی موفق در برنامهسازی علمی تبدیل شود.
نظر شما