به گزارش خبرنگار گروه مسجد و کانونهای مساجد خبرگزاری شبستان، مساجد در جریان پیروزی انقلاب اسلامی ایران، نقشی فراتر از کارکرد عبادی خود ایفا کردند و به کانونهای اصلی آگاهیبخشی، سازماندهی مردمی و هدایت حرکتهای انقلابی تبدیل شدند. در این میان، مسجد شفا در میدان بهارستان، خیابان مجاهدین اسلام بهعنوان یکی از پایگاههای فعال دینی و اجتماعی، سهم قابلتوجهی در همراهی و پیشبرد نهضت اسلامی مردم در سالهای منتهی به پیروزی انقلاب داشت.
مسجد شفا در میدان بهارستان تهران، یکی از مساجدی است که پیش از پیروزی انقلاب اسلامی، نقشی فراتر از یک مکان عبادی ایفا کرد؛ پایگاهی مردمی برای روشنگری، سازماندهی مبارزات انقلابی و پیوند روحانیت با بدنه اجتماعی پایتخت که نامش در حافظه تاریخی انقلاب ماندگار شده است.
در میان کوچهها و خیابانهای تاریخی اطراف میدان بهارستان، مسجد شفا بهعنوان یکی از مساجد اثرگذار تهران پیش از انقلاب اسلامی شناخته میشود؛ مسجدی که در سالهای خفقان رژیم پهلوی، به پناهگاه نیروهای مذهبی و انقلابی تبدیل شد و نقشی تعیینکننده در شکلگیری و تداوم مبارزات مردمی ایفا کرد.
موقعیت جغرافیایی مسجد شفا در نزدیکی میدان بهارستان ـ که خود یکی از کانونهای تحولات سیاسی ایران از دوران مشروطه تا انقلاب اسلامی بوده ـ به این مسجد هویتی سیاسی ـ اجتماعی بخشیده بود. همین همجواری با مجلس شورای ملی وقت و مراکز حساس حکومتی، باعث شد فعالیتهای مسجد شفا همواره زیر ذرهبین ساواک قرار داشته باشد؛ اما این نظارتها مانع از پویایی انقلابی مسجد نشد.
در سالهای منتهی به ۱۳۵۷، مسجد شفا محل برگزاری جلسات تفسیر قرآن، سخنرانیهای افشاگرانه روحانیون مبارز و نشستهای مخفیانه نیروهای انقلابی بود. وعاظ و روحانیونی که بر منبر این مسجد میرفتند، با زبانی دینی اما صریح، به نقد استبداد، وابستگی رژیم پهلوی و سیاستهای ضداسلامی حکومت میپرداختند و مردم را نسبت به شرایط کشور آگاه میکردند.
یکی از کارکردهای مهم مسجد شفا، تبدیل شدن آن به حلقه اتصال اقشار مختلف مردم بود؛ از بازاریان و دانشجویان گرفته تا کارگران و جوانان محلات اطراف بهارستان. این مسجد، فضایی امن برای تبادل اخبار انقلاب، توزیع اعلامیههای حضرت امام خمینی(ره) و هماهنگی برای حضور در راهپیماییها و اعتراضات مردمی فراهم میکرد.
با اوجگیری نهضت اسلامی، مسجد شفا نقش فعالتری به خود گرفت. در روزهایی که بسیاری از تجمعات مردمی با سرکوب شدید نیروهای نظامی مواجه میشد، مسجد شفا مأمن مجروحان، محل تصمیمگیریهای لحظهای و پایگاهی برای تداوم اعتراضات بود. حضور پررنگ جوانان انقلابی در این مسجد، آن را به یکی از نقاط زنده و پویا در جغرافیای انقلاب تهران تبدیل کرده بود.
پس از پیروزی انقلاب اسلامی نیز، مسجد شفا جایگاه اجتماعی خود را حفظ کرد. این مسجد در سالهای نخست انقلاب، محلی برای تبیین آرمانهای امام(ره)، برگزاری جلسات سیاسی ـ فرهنگی و ساماندهی فعالیتهای مردمی بود و در دوران دفاع مقدس نیز با اعزام نیروهای داوطلب و پشتیبانی از جبههها، نقش خود را در عرصههای جدید ادامه داد.
امروز، مسجد شفا میدان بهارستان اگرچه در ظاهر، همان مسجد محلی قدیمی است، اما در باطن، حامل خاطرات و روایتهای پرشماری از روزهای سرنوشتساز انقلاب اسلامی است. مرور تاریخ این مسجد نشان میدهد که چگونه یک پایگاه دینی مردمی میتواند در بزنگاههای تاریخی، به یکی از ستونهای اصلی یک تحول بزرگ تبدیل شود؛ تحولی که سرنوشت ایران را برای همیشه تغییر داد.
نظر شما