به گزارش خبرنگار دین و اندیشه خبرگزاری شبستان امروزه که سرعت زندگی، فرصت تأمل و مکث را از بسیاری گرفته، بازگشت به متون عمیق و هویتساز دینی بیش از هر زمان دیگری معنا پیدا میکند. در میان گنجینههای کمنظیر معارف اسلامی، «صحیفه سجادیه» همچون کتابی مهجور اما زنده، ظرفیت آن را دارد که دوباره به متن زندگی فردی و اجتماعی بازگردد؛ کتابی که رهبر معظم انقلاب صریح و بیواسطه بر خواندن، مطالعه و تدبر در آن تأکید کردهاند و آن را نسخهای کارآمد برای زیست معنوی انسان معاصر میدانند.
یکی از این راهکارها، انس تدریجی و هفتگی با صحیفه است؛ تصمیمی ساده اما اثرگذار که پیشنهاد میکند هر هفته تنها با یک دعا از این کتاب آشنا شویم.
صحیفه سجادیه، علاوه بر مجموعهای از دعاها؛ متنی تربیتی، اجتماعی و تمدنی است که در قالب نیایش، انسان را با خود، خدا و جامعه روبهرو میکند. دعاهای امام سجاد علیهالسلام، از خلوت فردی تا مسائل کلان اجتماعی را در بر میگیرد و همین جامعیت، آن را به کتابی فراتر از یک متن عبادی صرف تبدیل کرده است.
احیای یک متن مهجور اما زنده
با وجود این ظرفیت عظیم، صحیفه سجادیه در عمل، کمتر در برنامههای منظم فرهنگی و دینی جای گرفته است. از همین رو، مجموعهای از پیشنهادها برای احیای این اثر ارزشمند مطرح شده که هدف مشترک آنها، خارج کردن صحیفه از قفسه کتابخانهها و وارد کردن آن به متن زندگی روزمره است.
یکی از این راهکارها، انس تدریجی و هفتگی با صحیفه است؛ تصمیمی ساده اما اثرگذار که پیشنهاد میکند هر هفته تنها با یک دعا از این کتاب آشنا شویم. این رویکرد، بهجای مواجهه سنگین و دفعی، امکان فهم عمیقتر و ارتباط ماندگارتر با مفاهیم دعا را فراهم میکند.
مسجد؛ پایگاه انس جامعه با صحیفه
مسجد، بهعنوان کانون اصلی تربیت دینی، میتواند نقش محوری در این احیا ایفا کند. راهاندازی طرح «صحیفهخوانی» در مساجد محلات، بهویژه در شبهای سهشنبه که منسوب به امام سجاد علیهالسلام است، میتواند پیوندی زنده میان دعا، مسجد و زندگی اجتماعی ایجاد کند.
در کنار آن، ایده چاپ کارتهای جیبی حاوی فرازهایی از دعاهای صحیفه برای قرائت در قنوت نماز، نمونهای خلاقانه از پیوند عبادت روزمره با معارف عمیق امام سجاد علیهالسلام است؛ اقدامی ساده اما ماندگار که میتواند صحیفه را به بخشی از عادت عبادی افراد تبدیل کند.
همین الگو در ادارات و مدارس نیز، بهویژه در روزهای سهشنبه، قابلیت اجرا دارد و میتواند فضای کاری و آموزشی را از یک مناسک صرف، به تجربهای معنادار تبدیل کند.
از رقابت تا رفاقت با دعا
برگزاری مسابقات صحیفه سجادیه، راهکاری دیگر برای جذب اقشار مختلف به این متن ارزشمند است. مسابقه، اگر هوشمندانه طراحی شود، میتواند دریچهای برای آشنایی اولیه باشد و مخاطب را به مطالعه عمیقتر سوق دهد؛ بهویژه برای نسل نوجوان و جوان که نیازمند قالبهای متنوعتر آموزشی هستند.
در کنار آن، ایده چاپ کارتهای جیبی حاوی فرازهایی از دعاهای صحیفه برای قرائت در قنوت نماز، نمونهای خلاقانه از پیوند عبادت روزمره با معارف عمیق امام سجاد علیهالسلام است؛ اقدامی ساده اما ماندگار است که میتواند صحیفه را به بخشی از عادت عبادی افراد تبدیل کند.
صحیفه؛ هدیهای برای امروز
اهدای صحیفه سجادیه به نزدیکان، دوستان و اعضای خانواده، پیشنهاد دیگری است که بُعد فرهنگی این حرکت را تقویت میکند. هدیه دادن کتابی که زبان دعا، اخلاق و مسئولیت اجتماعی را در هم میآمیزد، میتواند تأثیری فراتر از یک هدیه نمادین داشته باشد و گفتوگویی معنوی را در خانوادهها و جمعهای دوستانه شکل دهد.
دعا در متن زندگی اجتماعی
شاید خلاقانهترین پیشنهاد، طراحی و نصب جملاتی از صحیفه سجادیه در فضاهای عمومی باشد؛ از بیمارستانها و زندانها گرفته تا بانکها، ادارات، پادگانها و آرامستانها. هر مکان، با دعایی متناسب با کارکرد خود، میتواند حامل پیامی آرامبخش، تربیتی یا هشداردهنده باشد؛ گویی صحیفه سجادیه، آرامآرام از متن دعا به زبان مشترک زندگی اجتماعی تبدیل میشود. (دعای ۱۵ صحیفه در بیمارستان، دعای۱۷ و ۳۱ در زندان، دعای۲۰ در اتاق مدیران و کارمندان، دعای ۳۰ صحیفه در بانکها، دعای۴۰ صحیفه در آرامستانها، دعای ۲۷ و ۴۹ درپادگانها)
در مجموع، این پیشنهادها نشان میدهد احیای صحیفه سجادیه، یک پروژه فرهنگی عمیق و تدریجی است. اگر این کتاب دوباره خوانده شود، فهمیده شود و در زندگی جاری شود، میتواند همانگونه که رهبر انقلاب تأکید کردهاند، راهنمایی زنده برای انسان امروز باشد؛ انسانی که بیش از هر زمان دیگر، به دعایی آگاهانه و تربیتکننده نیاز دارد.
نظر شما