خبرگزاری شبستان - مهدی رحمانیان| شهادت حضرت احمدبن موسی شاهچراغ(ع) علاوه بر یک واقعه تاریخی؛ روایتی زنده از مظلومیت، وفاداری و پیوند ناگسستنی مردم ایران با خاندان اهلبیت(ع) است؛ روایتی که قرنهاست در حافظه تاریخی شیراز و فارس جریان دارد، اما هنوز جای خالی آن در تقویم رسمی کشور احساس میشود.
حضرت شاهچراغ(ع)، فرزند امام موسی کاظم(ع) و برادر بزرگوار امام رضا(ع)، در روزگاری پرالتهاب و سرشار از اختناق عباسی، راهی ایران شد تا به برادرش بپیوندد؛ سفری که البته به مقصد نرسید و با شهادت در غربت پایان یافت. ایشان به همراه جمعی از یارانش در شیراز، پس از شناسایی توسط مأموران خلافت عباسی، مورد هجوم قرار گرفت و در نهایت به شهادت رسید؛ شهادتی که در اوج مظلومیت و غربت رقم خورد و همین، شاهچراغ(ع) را به نماد ایستادگی آرام اما عمیق در برابر ظلم تبدیل کرد.
نحوه شهادت حضرت احمدبن موسی(ع) بیانگر بخشی از تاریخ ناگفتهای است که کمتر به آن پرداخته شده است؛ تاریخی که نشان میدهد چگونه جریان امامت، حتی در سکوت و مظلومیت، الهامبخش مقاومت و هویت دینی شیعیان بوده است. شیراز از همان روزگار، با میزبانی پیکر مطهر این امامزاده واجبالتکریم، به یکی از کانونهای مهم معنوی ایران تبدیل شد؛ جایگاهی که امروز نیز در زیارت میلیونی عاشقان اهلبیت(ع) تجلی دارد.
رویدادی که در تقویم جا ماند
با این همه، پرسشی که همچنان باقی مانده این است که چرا سالروز شهادت حضرت شاهچراغ(ع)، با وجود جایگاه ویژه تاریخی، دینی و فرهنگی آن، هنوز در تقویم ملی کشور ثبت نشده است؟ در حالی که بسیاری از مناسبتهای مذهبی، بهدرستی در تقویم رسمی جای گرفتهاند، غیبت نام شاهچراغ(ع) از این فهرست، خلأیی محسوس در بازنمایی هویت دینی و تاریخی جنوب کشور و بهویژه استان فارس ایجاد کرده است.
ثبت این مناسبت در تقویم ملی، به رسمیت شناختن بخشی از حافظه جمعی ملت ایران است. این اقدام میتواند زمینهساز تقویت برنامههای معرفتافزا، گسترش پژوهشهای تاریخی، انسجام آیینهای مردمی و حتی تقویت گردشگری مذهبی در شیراز باشد. افزون بر آن، ثبت رسمی این روز، فرصتی برای انتقال مفاهیم وفاداری، بصیرت و ولایتمداری حضرت شاهچراغ(ع) به نسلهای جدید خواهد بود؛ نسلی که بیش از هر زمان دیگر، نیازمند الگوهای روشن هویتی است.
شیراز به برکت وجود مضجع شریف حضرت احمدبن موسی(ع) با تاکید رهبری انقلاب به «سومین حرم اهلبیت(ع)» شهرت یافته و این عنوان، مسئولیت فرهنگی و تاریخی ویژهای را متوجه کشور میکند.
امروز که شیراز هر ساله در سالروز شهادت حضرت احمدبن موسی(ع) صحنه اجتماع گسترده مردم، هیئات مذهبی و آیینهای عزاداری میشود، این مطالبه بیش از پیش جدی به نظر میرسد؛ مطالبهای که از دل مردم برخاسته و بر ضرورت دیدهشدن یک حقیقت تاریخی تأکید دارد. بیتردید، ثبت سالروز شهادت حضرت شاهچراغ(ع) در تقویم ملی، گامی مهم در جهت پاسداشت سرمایههای معنوی ایران و تقویت پیوند دین، تاریخ و هویت ملی خواهد بود.
شاهچراغ(ع) بخشی از تاریخ هویتساز شیعه در جغرافیای ایران اسلامی
در همین زمینه، علیرضا صحرائیان، معاون آستان مطهر حضرت احمدبن موسی شاهچراغ(ع)، نیز با تأکید بر جایگاه ممتاز این امامزاده واجبالتکریم در تاریخ تشیع ایران، معتقد است که شهادت حضرت شاهچراغ(ع) فارغ از یک رخداد محلی یا منطقهای، بخشی از تاریخ هویتساز شیعه در جغرافیای ایران اسلامی به شمار میرود. به گفته او، شیراز به برکت وجود مضجع شریف حضرت احمدبن موسی(ع) با تاکید رهبری انقلاب به «سومین حرم اهلبیت(ع)» شهرت یافته و این عنوان، مسئولیت فرهنگی و تاریخی ویژهای را متوجه کشور میکند.
صحرائیان در گفتگو با خبرنگار خبرگزاری شبستان با اشاره به نحوه شهادت حضرت شاهچراغ(ع) تصریح میکند: مظلومیت این امامزاده بزرگوار در غربت و در شرایطی رقم خورد که جریان امامت بهشدت تحت فشار و اختناق عباسیان بود. همین مظلومیت، پیام روشنی برای تاریخ دارد؛ پیامی که نشان میدهد راه ولایت، حتی اگر به شهادت ختم شود، خاموششدنی نیست و آثار آن قرنها بعد در قالب یک مرکز بزرگ معنوی و فرهنگی خود را نشان میدهد.
معاون آستان مطهر حضرت شاهچراغ(ع) با طرح ضرورت ثبت سالروز شهادت این امامزاده در تقویم ملی میگوید: ثبت این مناسبت، علاوه بر یک اقدام نمادین، میتواند به انسجامبخشی برنامههای فرهنگی، مذهبی و معرفتی در سطح ملی کمک کند. وقتی یک مناسبت در تقویم رسمی کشور جای میگیرد، بهطور طبیعی نگاه نهادهای فرهنگی، آموزشی و رسانهای به آن معطوف میشود و این امر نقش مهمی در انتقال معارف اهلبیت(ع) به نسل جوان دارد.
وی همچنین تأکید میکند که آیینهای مردمی عزاداری حضرت شاهچراغ(ع) در شیراز، خود گواه زنده بودن این مناسبت در حافظه اجتماعی مردم است و افزودن آن به تقویم رسمی، پاسخی به یک مطالبه عمومی و ریشهدار خواهد بود. به باور صحرائیان، این اقدام میتواند جایگاه شیراز را بهعنوان یکی از قطبهای اصلی فرهنگ اهلبیت(ع) در کشور بیش از پیش تثبیت کرده و پیوند دین، تاریخ و هویت ملی را در سطحی گستردهتر تقویت کند.
متأسفانه بخشهایی از زندگی، هجرت و شهادت حضرت شاهچراغ(ع) هنوز برای بسیاری از مردم کشور ناشناخته مانده است. این در حالی است که سیره ایشان سرشار از مفاهیمی همچون وفاداری به امام زمان خود، بصیرت سیاسی و شجاعت در برابر ظلم است.حرم شاهچراغ(ع)، «کانون زنده فرهنگی»
صحرائیان در ادامه سخنان خود با اشاره به ظرفیتهای فرهنگی و تمدنی آستان مطهر حضرت شاهچراغ(ع) تأکید میکند که این حرم شریف، یک «کانون زنده فرهنگی» است که قرنهاست نقشآفرینی اجتماعی، دینی و حتی هویتی داشته است. به گفته او، بسیاری از جریانهای فرهنگی، علمی و مردمی شیراز از همین محور شکل گرفته و امروز نیز میتواند پایگاهی برای گفتوگو با نسل جدید و پاسخ به نیازهای فکری و معنوی جامعه باشد.
وی با بیان اینکه ثبت سالروز شهادت حضرت احمدبن موسی(ع) در تقویم ملی میتواند به بازخوانی دقیقتر سیره این امامزاده واجبالتکریم منجر شود، میافزاید: متأسفانه بخشهایی از زندگی، هجرت و شهادت حضرت شاهچراغ(ع) هنوز برای بسیاری از مردم کشور ناشناخته مانده است. این در حالی است که سیره ایشان سرشار از مفاهیمی همچون وفاداری به امام زمان خود، بصیرت سیاسی و شجاعت در برابر ظلم است؛ مفاهیمی که امروز بیش از هر زمان دیگری به آن نیاز داریم.
معاون آستان مطهر حضرت شاهچراغ(ع) با اشاره به تأثیر ثبت رسمی این مناسبت بر تقویت وحدت و همبستگی ملی میگوید: آیینهای عزاداری شاهچراغ(ع) هر ساله در هفدهم ماه رجب با حضور اقشار مختلف مردم، هیئات مذهبی، جوانان و نوجوانان برگزار میشود و جلوهای روشن از همدلی و انسجام اجتماعی را به نمایش میگذارد. قرار گرفتن این مناسبت در تقویم کشور، میتواند این همبستگی را از سطح محلی فراتر برده و به یک سرمایه فرهنگی ملی تبدیل کند.
صحرائیان همچنین بر نقش رسانهها در تبیین این موضوع تأکید کرده و میافزاید: اگر سالروز شهادت حضرت شاهچراغ(ع) بهصورت رسمی در تقویم ثبت شود، رسانهها فرصت خواهند داشت با تولید محتوای عمیق و مستند، ابعاد مختلف شخصیتی و تاریخی ایشان را برای افکار عمومی تشریح کنند. این امر که به افزایش آگاهی عمومی کمک میکند، زمینهساز شکلگیری روایت درست و مستند از یکی از مهمترین چهرههای تاریخ تشیع در ایران خواهد بود.
وی در پایان خاطرنشان میکند: ثبت این روز در تقویم ملی، در حقیقت ادای دین به تاریخ، فرهنگ و باورهای مردم ایران است؛ مردمی که قرنهاست با عشق و ارادت، نام حضرت شاهچراغ(ع) را زنده نگه داشتهاند.
نظر شما