پدری فراتر از نسبت خونی/ روایت «ناصر کاظمی»، حامی ۱۲۸ یتیم

خبرگزاری شبستان _خراسان جنوبی؛ در روزهایی که جامعه بیش از هر زمان دیگری تشنه معنا، مسئولیت‌پذیری و الگوهای عینی از مردانگی اجتماعی است، نام جوانی فعال اهل روستای سادات‌نشین شواکندبخش مود خراسان جنوبی نه از سر شهرت، بلکه از دل یک تعهد انسانی شنیده می‌شود. همزمان با فرارسیدن روز پدر و سالروز میلاد باسعادت امیرالمؤمنین حضرت علی علیه‌السلام، مردی از دیار خراسان جنوبی پدری را به‌گونه‌ای دیگر معنا کرده است، پدری برای بیش از یکصد فرزند یتیم، بی‌هیچ ادعا و چشم‌داشتی.  

این مرد نیکوکار سال‌هایی از عمر خود را در زاهدان سپری کرده و پس از بازگشت به زادگاهش، علاوه بر فعالیت‌های حرفه‌ای، مسیر زندگی‌اش را با حمایت از ایتام گره زده است. مسیری که حدود یک دهه پیش با پذیرش حمایت از چند کودک آغاز شد و امروز به حمایت مستمر از ۱۲۸ فرزند دختر و پسر انجامیده است.  

در آستانه ولادت امیرالمؤمنین علیه‌السلام، به سراغ کمیته امداد رفتیم و مسئولان این نهاد مردی را معرفی کردند که حامی ۱۲۸ یتیم است، وقتی با او گفت‌وگو کردیم، نمی‌خواست نامش فاش شود، اما با اصرار ما خود را معرفی کرد. او تأکید داشت که هدفش تنها ادای وظیفه انسانی و دینی است و هیچ‌گاه به دنبال نام و نشان نبوده است.  

این اقدام ارزشمند، نمونه‌ای روشن از مردانگی اجتماعی و مسئولیت‌پذیری در جامعه امروز است، الگویی که می‌تواند الهام‌بخش دیگران در مسیر حمایت از نیازمندان و بازتعریف مفهوم پدری باشد.  

ناصر کاظمی، دهیار روستای شواکند، فعال اقتصادی و حامی ایتام در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاری شبستان از خراسان جنوبی درباره نقطه آغاز این مسیر می‌گوید: نمی‌توانم بگویم دقیقاً از چه سالی شروع شد، اما آنچه برایم روشن است، این است که نمی‌توانستم از کنار نیازمندان بگذرم و بی‌تفاوت باشم، وقتی می‌بینی کودکی به‌دلیل نداشتن پدر یا بضاعت مالی، از ابتدایی‌ترین نیازهای زندگی محروم است، اگر انسان باشی، نمی‌توانی عبور کنی.

حمایت از ایتام برایش یک پروژه یا اقدام نمایشی نبوده، بلکه به‌تدریج و متناسب با توانش گسترش یافته است وی تأکید می‌کند: حمایت از ایتام برایش یک پروژه یا اقدام نمایشی نبوده، بلکه به‌تدریج و متناسب با توانش گسترش یافته است.

این حامی ایتام، تمامی فرزندان تحت حمایت خود را از طریق سازوکارهای رسمی و با همکاری کمیته امداد امام خمینی(ره) ناحیه دو شهرستان بیرجند انتخاب کرده و تلاش داشته تعادل جنسیتی و عدالت را رعایت کند، به‌گونه‌ای که تعداد دختران و پسران برابر باشد. کودکان تحت حمایت او، از سنین کودکی تا حدود ۱۷ و ۱۸ سالگی را شامل می‌شوند و با خروج هر فرزند از چرخه حمایت، کودک دیگری جایگزین می‌شود تا این تعهد قطع نشود.

او که معتقد است حمایت، صرفاً به واریز یک مبلغ ماهانه محدود نمی‌شود، می‌گوید: گاهی یک کودک به کتاب کمک‌درسی نیاز دارد، یکی مشکل لوازم‌التحریر دارد و دیگری دغدغه درمان یا مدرسه، همه این‌ها با پول حل نمی‌شود، ارتباط، پیگیری و مسئولیت‌پذیری می‌خواهد.

 به گفته او، همین نگاه باعث شده تا به‌مرور به یک پل ارتباطی میان خیران داخل و خارج استان و نیازمندان تبدیل شود و نه تنها حمایت ایتام را در کارنامه خود دارد بلکه در سایر زمینه های عام المنفعه، خیریه، بهسازی مدارس و... نیز دستی بر آتش دارد.

او که خود پدر سه دختر است، از همراهی خانواده‌اش در این مسیر سخن می‌گوید و تأکید می‌کند که همسر و فرزندانش با وی همراه بوده و انجام این موارد را بخشی از سبک زندگی خود می‌دانند.

  به باور این حامی، برکت این مسیر در زندگی‌اش به‌وضوح قابل مشاهده است، باوری که ریشه در تجربه‌ای تلخ اما عبرت‌آموز داردبه باور این حامی، برکت این مسیر در زندگی‌اش به‌وضوح قابل مشاهده است، باوری که ریشه در تجربه‌ای تلخ اما عبرت‌آموز دارد.

 کاظمی از سانحه‌ای سخت تصادف سخن می‌گوید، تصادفی شدید با خودرویی حامل سوخت قاچاق که مسیر عبور او را در جاده یکطرفه مسدود کرده بود که به گفته او مرگش در آن حادثه قطعی بود با این حال، او به‌گونه‌ای معجزه‌آسا از میان مرگ گریخت و جان سالم به در برد، این حادثه علاوه بر آسیب‌های روحی، خسارت‌های سنگین اقتصادی نیز برای او به همراه داشته است،اما به گفته وی شاید این قبیل سوانح و اتفاق ها تلنگری کوچک هست از سوی خداوند که به ما بفهماند مرگ از رگ گردن به ما نزدیک تر است.

وی این زندگی دوباره خود را بی‌ارتباط با دعای خیر پدر و مادر و ایتام نمی‌داند و می‌گوید: این اتفاق نگاه مرا به زندگی عوض کرد. فهمیدم فرصت دوباره‌ای که خدا داده، مسئولیت مرا سنگین‌تر کرده است.

در سال‌هایی که شرایط اقتصادی، بسیاری از خانواده‌ها و حتی خیران را با تردید و نگرانی مواجه کرده، او بر یک نکته تأکید دارد: همه می‌گویند نداریم من هم حقوق پرسنل می‌دهم، هزینه دارم، فشار اقتصادی را تحمل می‌کنم اما کمک‌کردن قرار نیست از فراوانی شروع شود، می‌شود با حمایت از یک کودک و... شروع کرد آزمون الهی همین‌جاست، نباید با اولین سختی دلسرد شد.

انسان وقتی مسئولیت اجتماعی را بپذیرد، به‌مرور این پرداخت و این همراهی، جزئی طبیعی از زندگی‌اش می‌شوداو باور دارد که انسان وقتی مسئولیت اجتماعی را بپذیرد، به‌مرور این پرداخت و این همراهی، جزئی طبیعی از زندگی‌اش می‌شود.

به گفته وی، امروز اگر تعداد فرزندان تحت حمایتش به چند صد نفر هم برسد، اصل مسیر تغییر نخواهد کرد، چراکه نیت، خدمت است نه عدد.

آرزویی که ناصر کاظمی در دل دارد، معطوف به عدد و آمار نیست، بلکه مسیری است که به باور او پایانی ندارد، هرچند امروز حامی ۱۲۸ فرزند یتیم در خراسان جنوبی است، اما معتقد است اگر خدا توفیق دهد، این دایره می‌تواند گسترده‌تر شود، نه برای رسیدن به یک رقم خاص، بلکه برای زنده نگه‌داشتن امید در دل کودکانی که آینده‌شان به دیده‌شدن گره خورده است.

او سال‌هاست مسیر حمایت از ایتام را با نیتی آرام و بی‌هیاهو دنبال می‌کند و هر سال در ماه مبارک رمضان، بی‌آنکه آن را رسانه‌ای کند، متناسب با توان خود، تعدادی از کودکان یتیم جدید را زیر چتر حمایتی می‌گیرد، اقدامی که برای او نه یک سنت نمایشی، بلکه تجدید عهدی سالانه با خدا و انسانیت است.

او چند سال پیش، در ماه‌ رمضان، با همکاری کمیته امداد امام خمینی(ره) و با هزینه شخصی خود، محفل افطاری ساده‌ای را برای تمامی ایتام تحت حمایت برگزار کرد، محفلی صمیمی و بی تکلف که هدفش نه تشریفات بود و نه معرفی. او در این افطاری حضور داشت، اما کودکان نمی‌دانستند حامی‌شان کیست، آمده بود تا بی‌واسطه و بی‌عنوان، چهره به چهره با فرزندانی بنشیند که سال‌ها از دور، شریک زندگی‌اش بودند فقط برای دیدن لبخندها، شنیدن صداها و لمس واقعیتی که پشت هر پرونده و هر عدد پنهان است.

در همان محفل، برخی از کودکان با دستان کوچک‌شان نامه‌هایی نوشتند، نامه‌هایی ساده، بی‌تکلف و صادقانه، جملاتی کوتاه که از دل برآمده بود و در آن‌ها، از «حامی مهربان» تشکر شده بود بی‌آنکه بدانند مخاطب‌شان همان مردی است که چند قدم آن‌سوتر نشسته است.

 او نامه‌ها را هنوز نگه داشته، یادگارهایی که به گفته خودش، هر بار خواندن‌شان یادآور مسئولیتی سنگین‌تر از گذشته است.

حمایت از ایتام تنها پرداخت مبالغ ماهانه نیست، دیدن، شناختن و دل‌دادن استکاظمی می‌گوید: حمایت از ایتام تنها پرداخت مبالغ ماهانه نیست، دیدن، شناختن و دل‌دادن است هرچند آرزو دارد روزی بتواند شمار فرزندان تحت حمایت خود را از ۱۲۸ نفر به هزار نفر برساند، اما تأکید دارد که حتی اگر این عدد هرگز محقق نشود، اصل راه تغییر نخواهد کرد.  

به باور او، هر کودکی که زیر این چتر حمایتی قرار می‌گیرد، نشانه‌ای است از اینکه هنوز می‌توان در این دنیا بی‌ادعا پدر بود، پدری که شاید نامش در شناسنامه ثبت نشده باشد، اما در دل‌ها ماندگار است او در همین راستا یادآور می‌شود یکی از فرزندان تحت حمایت وی، حافظ کل قرآن کریم شده است.  

این حامی ایتام با یادآوری یکی از خاطرات ماندگار خود، به مراسمی در روز مادر اشاره می‌کند و می‌افزاید: درچند سال پیش به پیشنهاد من و با زحمت پرسنل کمیته امداد(ره) هماهنگی شد تا ایتام دختر تحت حمایتم، به مناسبت میلاد حضرت زهرا سلام‌الله‌علیها و روز مادر، هر کدام یک شاخه گل رز را در محفلی مادر دختری، تقدیم مادران خود کنند مادرانی که با نبود پدر، ستون خانه بوده و همچون کوهی استوار است. 

کاظمی در پاسخ به این پرسش که آیا حمایت‌هایش صرفاً معطوف به ایتام است یا خانواده‌های کم‌برخوردار دیگر را نیز شامل می‌شود، می‌گوید: من از ابتدا با حمایت دو دختر یتیم وارد این فضای معنوی شدم و نیت اولیه‌ام همین بود، اما واقعیت این است که برای من جایگاه افراد تفاوتی ندارد، نیاز، نیاز است چه یتیم باشد، چه کودک خانواده کم‌برخوردار، این‌ها همه آزمون الهی است.

 به گفته او، در آمار فعلی، تمامی فرزندان تحت حمایت از ایتام هستند، اما نگاهش محدود به این عنوان نیست و هر جا نیاز واقعی تشخیص داده شود، حمایت را وظیفه انسانی خود می‌داند.

مهم این نیست که کودک تحت حمایت چه عنوانی دارد، مهم این است که بدانی در جایی از این جامعه، دستی هست که به کمک تو محتاج استاو تأکید می‌کند: مهم این نیست که کودک تحت حمایت چه عنوانی دارد، مهم این است که بدانی در جایی از این جامعه، دستی هست که به کمک تو محتاج است و اگر توان داری، نباید از کنار آن بی‌تفاوت عبور کنی.

وی خطاب به کسانی که می‌خواهند وارد این مسیر شوند، می‌گوید: منتظر روزی نباشید که همه‌چیز فراهم شود، امروز با همان توانی که دارید، شروع کنید حتی اگر تنها حمایت از یک کودک باشد، اگر نیت درست باشد، خدا خودش راه را باز می‌کند.

هم‌زمانی روایت زندگی ناصر کاظمی با روز پدر و میلاد حضرت علی علیه‌السلام یادآور الگویی است که امیرالمؤمنین در پدری، عدالت و دستگیری از نیازمندان به‌جا گذاشت. او نیز  بی‌آنکه ادعایی داشته باشد، همان مسیر را در حد توان خود ادامه می‌دهد، پدری که شاید نامش در شناسنامه این کودکان ثبت نشده باشد، اما در دعای شبانه‌شان حضوری پررنگ دارد.

روایت ناصر کاظمی، روایت پدری است که باور دارد انسانیت، مرز نمی‌شناسد و پدر بودن، گاهی فقط به شانه‌ای برای تکیه‌دادن و دلی برای شنیدن نیاز دارد.