به گزارش خبرنگار خبرگزاری شبستان از خراسان جنوبی، میز دانشگاهیان و مردم با موضوع «تحلیل شرایط روز، مذاکرات و صلح» با حضور جمعی از دانشگاهیان، نخبگان و اقشار مختلف مردم برگزار شد.
دکتر یدالله دهقان، پژوهشگر روابط بینالملل در این نشست به بررسی ابعاد تاریخی، سیاسی و منطقهای تقابل ایران با قدرتهای جهانی پرداخت و اظهار کرد: یکی از موضوعاتی که در فضای رسانهای و مجازی مطرح میشود، این ادعاست که مشکلات ایران ناشی از نوع نگاه جمهوری اسلامی و ایدئولوژی انقلاب اسلامی است، در حالی که نگاهی به تاریخ نشان میدهد این تحلیل، واقعیتهای تاریخی را نادیده میگیرد.
وی افزود: اگر تاریخ ایران را حتی بهصورت اجمالی مرور کنیم، میبینیم که دشمنی و دخالت قدرتهای خارجی در ایران مربوط به دوران پس از انقلاب نیست؛ بلکه قرنها پیش از آن نیز ایران همواره به دلیل موقعیت خاص جغرافیایی و راهبردی مورد توجه قدرتهای استعماری قرار داشته است.
دکتر دهقان با اشاره به حضور استعمارگران در ایران گفت: زمانی که پرتغالیها وارد جنوب ایران شدند و بیش از یک قرن در بخشهایی از این منطقه حضور داشتند، انقلاب اسلامی، ایدئولوژی جمهوری اسلامی و حتی بسیاری از عوامل مورد ادعا وجود نداشت.
وی ادامه داد: پس از آن نیز انگلیس سالها در بخشهایی از ایران نفوذ داشت و روسیه تزاری از شمال کشور به ایران تعرض کرد؛ بنابراین نمیتوان همه مشکلات و دشمنیهای تاریخی را به تحولات پس از انقلاب نسبت داد.
این پژوهشگر روابط بینالملل تصریح کرد: مسئله اصلی، موقعیت ایران است؛ کشوری که در نقطه اتصال شرق و غرب جهان قرار دارد، از ظرفیتهای انرژی و منابع طبیعی برخوردار است و از نظر ژئوپلیتیکی جایگاهی ویژه دارد.
وی گفت: بسیاری از قدرتها به دنبال استفاده از این ظرفیتها و افزایش نفوذ خود در منطقه بودهاند و انقلاب اسلامی مسیر سلطهپذیری گذشته را تغییر داد.
نسل جوان باید تاریخ را دقیقتر ببیند
دکتر دهقان با اشاره به ضرورت افزایش سواد تاریخی جامعه، اظهار کرد: یکی از آسیبها این است که برخی مسائل بدون توجه به پیشینه تاریخی برای نسل جوان روایت میشود و باعث میشود علت و معلولها جابهجا نشان داده شود.
وی افزود: وقتی تاریخ از نقطه میانی روایت شود، ممکن است جای قربانی و عامل اصلی ظلم تغییر کند؛ به همین دلیل باید حوادث را با نگاه جامع تاریخی بررسی کرد.
موضوع فلسطین و رژیم صهیونیستی؛ روایت ناقص از یک مسئله تاریخی
پژوهشگر روابط بینالملل در ادامه به موضوع رژیم صهیونیستی اشاره کرد و گفت: برخی تلاش میکنند اینگونه القا کنند که موضع ایران در برابر اسرائیل، عامل اصلی تقابلهاست، در حالی که مسئله فلسطین و شکلگیری رژیم صهیونیستی دارای پیشینه تاریخی و اهداف منطقهای مشخص است.
وی افزود: بررسی دیدگاهها و طرحهای جریان صهیونیسم نشان میدهد که مسئله تنها به روابط ایران و اسرائیل محدود نیست، بلکه به نگاه توسعهطلبانهای مربوط است که سالها در منطقه دنبال شده است.
دکتر دهقان یکی دیگر از چالشهای جامعه را «تفکر خودتحقیری» دانست و گفت: در طول تاریخ همواره افرادی وجود داشتهاند که توانمندیهای داخلی را نادیده گرفته و راه پیشرفت را در وابستگی به قدرتهای خارجی جستوجو کردهاند.
وی ادامه داد: امروز نیز برخی با مقایسههای نادرست، تصویری از ناتوانی کشور ارائه میدهند، در حالی که بررسی واقعیتها نشان میدهد ایران در حوزههای مختلف علمی، فناوری، دفاعی و زیرساختی دستاوردهای قابل توجهی داشته است.
وی با بیان اینکه نقد مشکلات کشور ضروری است، افزود: نقد با القای ناامیدی و از بین بردن اعتماد به نفس ملی تفاوت دارد.
قدرت بازدارندگی ایران، معادلات منطقه را تغییر داده است
دکتر دهقان در پاسخ به پرسشی درباره تهدیدهای نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی اظهار کرد: اینکه دشمن نمیتواند بدون محاسبه هزینهها علیه ایران اقدام کند، نتیجه قدرت بازدارندگی کشور است.
وی گفت: جمهوری اسلامی ایران در سالهای گذشته نشان داده که توان پاسخگویی به تهدیدها را دارد و همین موضوع باعث تغییر محاسبات بسیاری از بازیگران منطقهای و جهانی شده است.
این پژوهشگر روابط بینالملل درباره موضوع اوکراین و حادثه مرتبط با کشتی ایرانی نیز گفت: تحولات منطقهای را باید در چارچوب رقابتهای بزرگ قدرتها تحلیل کرد.
وی افزود: برخی اقدامات در حوزههای اقتصادی، دریایی و ارتباطی با هدف افزایش فشار بر ایران انجام میشود، زیرا ایران دارای مسیرهای متعدد ارتباطی و ظرفیتهای مهم منطقهای است.
دهقان تأکید کرد: پاسخ به چنین اقداماتی نیازمند تدبیر، قدرت و استفاده از ظرفیتهای مختلف سیاسی، اقتصادی و دیپلماتیک است.
همکاری هستهای آمریکا و عربستان؛ اقدامی با ابعاد سیاسی
وی در بخش دیگری از سخنان خود به موضوع همکاری هستهای آمریکا و عربستان پرداخت و اظهار کرد: چنین توافقهایی را باید با نگاه دقیق بررسی کرد، زیرا بسیاری از این اقدامات علاوه بر جنبه فنی، اهداف سیاسی و منطقهای نیز دارند.
دکتر دهقان افزود: تجربه تاریخی نشان داده آمریکا در روابط خود با کشورها همواره منافع راهبردی خود را دنبال کرده و بسیاری از همکاریها همراه با شروط و محدودیتهایی بوده است.
وی ادامه داد: موضوع هستهای عربستان نیز در کنار مسائل منطقهای، روابط با رژیم صهیونیستی و معادلات سیاسی خاورمیانه قابل تحلیل است.
پژوهشگر روابط بینالملل در پایان خاطرنشان کرد: جامعه باید مسائل کشور را با شناخت دقیق، مطالعه تاریخی و تحلیل واقعبینانه دنبال کند؛ نه گرفتار روایتهایی شود که همه مشکلات را ناشی از داخل یا همه راهحلها را در وابستگی به خارج میدانند.
نظر شما