حرام‌خواری؛ زمینه‌ای برای مقابله با جبهه حق/اختلاس‌های کلان توجیهی برای دزدی‌های کوچک نیست

حجت‌الاسلام‌والمسلمین راجی با تبیین یکی دیگر از موانع شکل‌گیری روحیه جهاد و مقاومت، نسبت به پیامدهای حرام‌خواری، کوچک‌شمردن گناهان، رشوه، ربا و تضییع حقوق مردم هشدار داد و گفت: جامعه‌ای که حرام‌خواری در آن عادی شود، ممکن است در برابر جبهه حق نیز بایستد.

به گزارش خبرگزاری شبستان از استان قم، حجت‌الاسلام والمسلمین راجی در محفل عزاداری ایام شهادت حضرت فاطمه زهرا سلام‌الله‌علیها در حرم مطهر بانوی کرامت، با اشاره به مباحث چرایی وقوع حوادث پس از رحلت پیامبر اکرم(ص) و شهادت حضرت فاطمه زهرا سلام‌الله‌علیها، اظهار داشت:  راحت‌طلبی، دنیاگرایی، خودباختگی و ترس، گسترش فساد و فحشا و غفلت از دشمن، وحرام خواری از موانع شکل‌گیری روحیه مقاومت و ایستادگی در مسیر حق هستند.

راجی با اشاره به ماجرای روز عاشورا و گفت‌وگوی امام حسین(ع) با سپاه دشمن اظهار داشت: در نقل این واقعه آمده است که هنگامی که امام حسین(ع) سپاه مقابل را نصیحت کردند و خود را معرفی کردند، سر و صدای آنان مانع شنیدن سخنان حضرت شد. در ادامه این روایت، امام حسین(ع) علت نپذیرفتن سخن حق را آلوده‌شدن شکم‌ها به حرام بیان کردند.

وی با طرح این پرسش که چگونه برخی افراد با وجود سابقه همراهی با پیامبر اکرم(ص) و حضور در مقاطع مهم تاریخ اسلام، بعدها در برابر امیرالمؤمنین علی(ع) قرار گرفتند، افزود: از جمله عواملی که می‌تواند انسان را از مسیر حق دور کند، دنیاطلبی و حرام‌خواری است. تغییر وضعیت اقتصادی برخی مسلمانان پس از دوران سخت شعب ابی‌طالب و دستیابی به ثروت، در کنار تغییر نگرش آنان به دنیا، زمینه فاصله‌گرفتن از ارزش‌های دینی را فراهم کرد.

سخنران حرم مطهر با اشاره به ماجرای شریک بن عبدالله نخعی، فقیه و قاضی دوره عباسی، بر تأثیرپذیری انسان از روابط و منافع مالی تأکید کرد و افزود: انسان باید مراقب باشد که در برابر دریافت مال یا برخورداری از امکانات، دین و اصول خود را معامله نکند؛ زیرا گاهی یک امتیاز کوچک می‌تواند زمینه پذیرش مسئولیت‌ها و تصمیم‌هایی را فراهم کند که پیش‌تر حاضر به قبول آن‌ها نبوده است.

وی با انتقاد از عادی‌شدن برخی تخلفات اقتصادی در جامعه تصریح کرد: نباید تخلف‌های کوچک را در مقایسه با اختلاس‌های بزرگ، بی‌اهمیت بدانیم. اگر کسی چند هزار میلیارد تومان اختلاس کرده است، این مسئله مجوزی برای گران‌فروشی، کم‌فروشی، دزدی یا تضییع حقوق دیگران نیست.

سخنران حرم مطهر با بیان اینکه هر فرد به اندازه توان و موقعیتی که در اختیار دارد، در برابر حقوق مردم مسئول است، گفت: کم‌کاری کارمند، معطل‌کردن ارباب‌رجوع، انجام‌ندادن درست وظایف، ظلم به مستأجر یا صاحب‌خانه، دست‌کاری تاریخ انقضای کالا و فروش کالای تاریخ‌گذشته، همگی می‌توانند مصادیقی از تضییع حقوق مردم باشند.

راجی افزود: نمی‌توان گفت چون فرد دیگری تخلف بزرگ‌تری انجام داده، پس تخلف کوچک ما اشکالی ندارد. همان‌طور که جنایت بزرگ، جنایت کوچک را مجاز نمی‌کند، اختلاس کلان نیز توجیهی برای دزدی‌های کوچک و تخلف‌های روزمره نیست.

وی با اشاره به اهمیت پرهیز از کوچک‌شمردن گناهان خاطرنشان کرد: خطرناک‌ترین وضعیت آن است که انسان مرتکب حرام شود و در عین حال، عمل خود را ناچیز بداند. کسی که گناه را کوچک می‌شمارد، ممکن است اساساً به فکر توبه و جبران آن نیز نیفتد.

سخنران حرم مطهر با اشاره به آیات قرآن درباره کم‌فروشی و اهمیت رعایت حقوق در دادوستد، تأکید کرد که میزان تخلف، اصل مسئولیت انسان را از بین نمی‌برد و رعایت حق مردم باید در همه معاملات و مناسبات اجتماعی مورد توجه قرار گیرد.

راجی با تأکید بر مسئولیت سنگین‌تر مدیران و صاحبان منصب با بیان اینکه هرچه مسئولیت فرد بیشتر باشد، ضرورت مراقبت از بیت‌المال و حقوق مردم نیز افزایش می‌یابد، گفت: کسی که مسئولیت عمومی دارد، نمی‌تواند از جایگاه خود برای ایجاد رانت یا کسب امتیاز شخصی استفاده کند.

وی با انتقاد از عادی‌شدن رشوه در برخی محیط‌های اداری اظهار داشت: گاهی این تصور ایجاد می‌شود که برای راه‌افتادن کار مردم باید مبلغی خارج از روال قانونی پرداخت شود. فردی که برای حل یک مشکل، رشوه می‌دهد یا می‌گیرد، نباید هم‌زمان فسادهای مالی بزرگ‌تر را محکوم کند، اما نسبت به تخلف خود بی‌تفاوت باشد.

راجی با اشاره به مسئله ربا نیز گفت: بخشی از مشکلات ممکن است از ناآگاهی نسبت به احکام شرعی ناشی شود؛ ازاین‌رو، افراد باید در معاملات و قراردادهای مالی، به‌ویژه در مواردی که احتمال ربوی‌بودن آن‌ها وجود دارد، از منابع معتبر فقهی و کارشناسان دینی آگاه پرس‌وجو کنند تا ناخواسته گرفتار حرام نشوند.

وی افزود: گاهی افراد بدون آگاهی از حکم شرعی یک معامله، وارد آن می‌شوند و حتی ممکن است نسبت به دریافت سود نامشروع افتخار کنند. بنابراین، آشنایی با احکام معاملات و پرسش از دفتر مرجع تقلید، راهی برای پیشگیری از چنین خطاهایی است.

سخنران حرم مطهر بر اهمیت رعایت حقوق دیگران در رفتارهای روزمره تأکید کرد و گفت: گاهی رعایت حق دیگران در موقعیت‌هایی به ظاهر ساده معنا پیدا می‌کند؛ موقعیت‌هایی که ممکن است برخی افراد آن‌ها را سخت‌گیری بیش از اندازه بدانند. بااین‌حال، پایبندی به حق و پرهیز از استفاده ناحق از امکانات، از ویژگی‌هایی است که باید در زندگی روزمره مورد توجه قرار گیرد.

راجی تأکید کرد: رعایت حقوق عمومی تنها به مبالغ بزرگ و پرونده‌های کلان محدود نیست، بلکه از هزینه‌های کوچک و امکاناتی آغاز می‌شود که در اختیار افراد قرار می‌گیرد.

انتقاد از فساد اقتصادی در دوره قاجار و پهلوی

راجی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به تاریخ معاصر ایران، فساد مالی و وابستگی برخی پادشاهان به قدرت‌های خارجی را از عوامل آسیب‌دیدن منافع کشور دانست و گفت: در دوره قاجار، امتیازدهی‌های اقتصادی و دریافت پول از قدرت‌های خارجی، از جمله موضوعاتی بود که زمینه نفوذ بیگانگان و تضعیف منافع ملی را فراهم کرد.

وی با اشاره به ماجرای امتیاز تنباکو و روابط اقتصادی دربار قاجار با انگلیس، اظهار داشت: در بررسی این دوره باید توجه داشت که برخی امتیازها و تصمیم‌های اقتصادی در ارتباط با منافع دربار و سفرهای خارجی پادشاهان اتخاذ می‌شد و آثار آن بر اقتصاد و استقلال کشور باقی می‌ماند.

سخنران حرم مطهر همچنین با انتقاد از عملکرد حکومت پهلوی، به روایت‌هایی درباره ثروت‌اندوزی دربار و انتقال منابع مالی با استناد به مدارک سازمان مقابله با جرایم و مواد مخدر سازمان ملل متحد (UNODC) و خاطرات اسدالله علم اشاره کرد و گفت: فساد اقتصادی می‌تواند شأن و جایگاه یک کشور را تضعیف کند، هنگامی که منابع عمومی به جای تأمین منافع مردم صرف امتیازهای شخصی و منافع محدود شود، آثار آن در عقب‌ماندگی اقتصادی و کاهش استقلال کشور نمایان خواهد شد.

وی در ادامه با انتقاد از تصویری که گاهی از وجدان کاری و عملکرد کشورهای غربی در ذهن جوانان ساخته می‌شود، اظهار داشت: نباید عملکرد کشورهای خارجی را بدون بررسی و نقد پذیرفت یا تصور کرد که تمام پروژه‌ها و قراردادهای آنان الزاماً با دقت و کیفیت مطلوب اجرا می‌شود.

سخنران حرم مطهر به نمونه‌هایی از پروژه‌های خارجی در کشورهای مختلف، از جمله ساخت نیروگاه در فیلیپین و طرح‌های زیربنایی در افغانستان اشاره کرد و افزود: در برخی از این پروژه‌ها، ضعف در طراحی یا اجرا موجب بروز مشکلات جدی شده است.

راجی همچنین با اشاره به نمونه‌ای از پروژه‌های مرتبط با منطقه اندیمشک در دوره حکومت پهلوی، فساد اقتصادی و بی‌توجهی به زیرساخت‌ها را از عواملی دانست که خسارت‌های ماندگاری بر جای گذاشته‌اند.

وی تأکید کرد: شناخت واقع‌بینانه از کشورهای دیگر نیازمند بررسی مستند عملکرد آن‌هاست و نباید تصویری یک‌طرفه از کارآمدی یا فساد در جوامع مختلف ارائه کرد.

راجی در جمع‌بندی سخنان خود تأکید کرد: جامعه‌ای که در آن حرام‌خواری، رشوه، ربا، کم‌فروشی و تضییع حقوق مردم عادی شود، در معرض آسیب‌های اخلاقی و اجتماعی قرار می‌گیرد و ممکن است توان ایستادگی در برابر انحراف و بی‌عدالتی را از دست بدهد.

وی با اشاره به ارتباط میان سلامت اقتصادی و پایبندی به ارزش‌های دینی، خاطرنشان کرد: مقابله با فساد تنها به برخورد با اختلاس‌های بزرگ محدود نمی‌شود؛ بلکه از رعایت حق دیگران در رفتارهای روزمره، امانت‌داری در مسئولیت‌ها و مراقبت از بیت‌المال آغاز می‌شود.

کد خبر 1911489

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha