به گزارش خبرگزاری شبستان به نقل از شورای دینی اسلامی در سنگاپور، دو قرن پیش، مسلمانانی که به سرزمینی تازه قدم گذاشته بودند، پایه‌های مسجدی را بنا کردند که بعدها به شاهدی بر شکل‌گیری و تحول جامعه آنان تبدیل شد. نسل‌های متمادی از این مسجد نگهداری کردند و به فعالیت‌های دینی و اجتماعی آن ادامه دادند تا این بنا به بخشی از حافظه تاریخی مسلمانان سنگاپور و نمادی از پیوند میان گذشته و حال تبدیل شود.
مسجد بنکولن (Masjid Bencoolen) در سنگاپور دویستمین سال تأسیس خود را در مراسمی گرامی داشت؛ رویدادی که فرصتی برای مرور تاریخ یکی از معدود مساجد این کشور با قدمتی دو قرن و یادآوری نقش مسلمانان هندی در پایه‌گذاری نهادهای دینی و اجتماعی جامعه مسلمان سنگاپور بود.
در این مراسم، زکی محمد، وزیر موقت مسئول امور مسلمانان سنگاپور، درباره مفهوم «امانت» سخن گفت و آن را مسئولیت حفظ نهادها و ارزش‌های به‌جامانده از نسل‌های گذشته و انتقال آنها به نسل‌های آینده توصیف کرد.
هم‌زمان با این مراسم، کتاب یادبود «مسجد بنکولن؛ ۲۰۰ سال ایمان و خدمت» رونمایی شد. این کتاب تاریخ و مسیر فعالیت مسجد را در طول دو قرن روایت می‌کند و دربرگیرنده تصاویر آرشیوی کمیاب و روایت‌های تاریخی‌ای است که پیش از این ثبت و مستند نشده بودند.
ریشه‌های مسجد در حضور مسلمانان هندی
تأسیس مسجد بنکولن به مسلمانان هندی بازمی‌گردد که در میان آنها بازرگانان، کارگران و مهاجرانی حضور داشتند که برای ساختن زندگی تازه به سنگاپور آمده بودند. آنان در کنار خود باورها و سنت‌های دینی‌شان را نیز به این سرزمین آوردند.
این مسلمانان مسجد را بنا کردند تا محلی برای برگزاری مراسم عبادی و گردهمایی اعضای جامعه نوپای خود داشته باشند و بتوانند پیوندهای دینی و اجتماعی‌شان را در محیطی تازه حفظ کنند.
مسجد بنکولن در طول ۲۰۰ سال، شاهد حضور نسل‌های مختلف مسلمانان بوده است؛ نسلی که هر یک در استمرار فعالیت این مرکز نقش داشته‌اند. تاریخ این مسجد همچنین بازتابی از جایگاه نهادهای دینی در تثبیت حضور مسلمانان و تحول زندگی اجتماعی آنان در سنگاپور است.
فراتر از عبادت؛ نقش‌های آموزشی و اجتماعی
فعالیت مسجد بنکولن به برگزاری نماز و مراسم عبادی محدود نمانده و ارائه خدمات آموزشی و اجتماعی را نیز در بر گرفته است. این فعالیت‌ها نشان‌دهنده تحول نقش مسجد از محل عبادت و گردهمایی مسلمانان هندی اولیه به نهادی دینی و اجتماعی است که در خدمت جامعه قرار دارد.
این مسجد در کنار حفظ کارکردهای مذهبی خود، بستری برای آموزش، تقویت تفاهم و ارتباط میان گروه‌های مختلف جامعه سنگاپور فراهم کرده است. استمرار چنین فعالیت‌هایی نشان می‌دهد که نهادهای دینی می‌توانند در کنار پاسداشت سنت‌ها، به نیازهای اجتماعی نسل‌های جدید نیز پاسخ دهند.
ثبت و حفظ حافظه تاریخی
رونمایی از کتاب یادبود یکی از بخش‌های اصلی مراسم دویستمین سال تأسیس مسجد بود. این اثر با گردآوری اسناد و تصاویر آرشیوی و روایت‌های تاریخی، بخش‌هایی از مسیر دو قرن فعالیت مسجد را ثبت کرده است.
کتاب یادبود شامل تصاویر کمیاب و اسناد تصویری از دوره‌های مختلف تاریخ مسجد است و روایت‌هایی را نیز در بر می‌گیرد که پیش از این مستند نشده بودند. انتشار این اثر می‌تواند به حفظ بخشی از حافظه تاریخی این نهاد دینی و نسل‌هایی که با آن پیوند داشته‌اند، کمک کند.
این مراسم همچنین فرصتی برای یادآوری نقش نسل‌های متوالی از مسئولان مسجد، داوطلبان، اهداکنندگان کمک‌های مالی و نمازگزارانی بود که در طول سال‌ها برای تداوم فعالیت‌های دینی و اجتماعی آن تلاش کرده‌اند.
برهمین اساس، مفهوم «امانت» که زکی محمد در سخنان خود بر آن تأکید کرد، معنای ویژه‌ای می‌یابد. این مفهوم به مسئولیت حفظ میراث بنیان‌گذاران، ادامه خدمت به جامعه و انتقال این میراث به نسل‌های آینده اشاره دارد.
مسجد بنکولن پس از گذشت دو قرن از تأسیس خود، همچنان به فعالیت‌های دینی و اجتماعی ادامه می‌دهد. انتشار کتاب یادبود نیز بُعدی مستند به تاریخ این مسجد افزوده است تا تصاویر و روایت‌های مربوط به گذشته آن برای نسل‌های آینده حفظ شود و تجربه مسلمانان هندی نخستین و تلاش نسل‌های پس از آنان، بخشی از حافظه تاریخی جامعه مسلمان سنگاپور باقی بماند.
نظر شما