به گزارش خبرنگار فرهنگ و اجتماع خبرگزاری شبستان، نشست خبری مشترک سخنگو و رئیس مرکز زنان و خانواده شهرداری تهران امروز دوشنبه ۲۰ مهر در ساختمان بلدیه برگزار شد.
در این نشست «مریم اردبیلی، رئیس مرکز زنان و خانواده شهرداری تهران، با تأکید بر اینکه شهرداری تهران به دنبال فراهم کردن امنیت و سهولت بیشتر برای زنان و خانواده‌ها در شهر است، اظهار کرد: بسته ایجاد ۱۲۰ اتاق مادر و کودک و سایر خدمات و امکانات پیش‌بینی‌شده برای مادران و کودکان، در آینده اطلاع‌رسانی خواهد شد. بسته «چشم‌روشنی» نیز یکی از برنامه‌های شهرداری تهران در این حوزه است.
وی با اشاره به مبنای فرهنگی و اجتماعی این طرح گفت: کودکان متولد سال ۱۴۰۵ از این پس بر اساس سنت ایرانی و مبنای قرآنی، از سوی شهرداری تهران چشم‌روشنی دریافت می‌کنند. در این چارچوب، کیف پول مادران شارژ می‌شود و خدمات مختلفی در اختیار خانواده‌ها قرار می‌گیرد.
شارژ ماهانه حساب مادران تا دو سالگی کودک
رئیس مرکز زنان و خانواده شهرداری تهران با بیان اینکه اجرای بسته «چشم‌روشنی» از مهرماه امسال آغاز شده است، افزود: حساب مادران تا دو سالگی فرزند، هر ماه شارژ خواهد شد. اعتبارات اولیه این طرح از محل کدپروژه‌های مادر و کودک پیش‌بینی شده است، اما پس از اجرای آزمایشی و بررسی نتایج، بودجه دقیق آن برای سال آینده تعیین خواهد شد.
وی ادامه داد: پس از اعلام رونمایی از این بسته، کیف پول ۳۳ هزار مادری که از فروردین تا مهرماه صاحب فرزند شده بودند، در حساب شهرزاد شارژ شد. مادران با ورود به سامانه و فعال‌سازی حساب از طریق کد ملی خود می‌توانند از اعتبار اختصاص‌یافته برای خرید استفاده کنند. تاکنون ۱۹ هزار نفر از مادران از حساب خود استفاده کرده‌اند.
اردبیلی درباره میزان اعتبار این بسته توضیح داد: هر ماه بین ۳.۵ تا ۴ میلیون تومان به حساب مادران اختصاص می‌یابد که در سه بخش قابل استفاده است. این طرح شامل تمام مادران دارای فرزند متولدشده در بازه مشمول می‌شود و ترتیب تولد کودک در خانواده، یعنی فرزند اول یا چندم بودن او، تفاوتی در دریافت خدمات ایجاد نمی‌کند.
وی با اشاره به نحوه تقسیم اعتبار اظهار کرد: از مجموع اعتبار ماهانه، ۲.۵ میلیون تومان برای خرید از میادین میوه و تره‌بار و فروشگاه‌های شهروند، ۵۰۰ هزار تومان برای بسته فرهنگی و ۵۰۰ هزار تومان برای بسته سلامت در نظر گرفته شده است. همچنین برای مادران و خانواده‌های مشمول دهک‌های یک تا سه، ماهانه یک میلیون تومان اعتبار سلامت اختصاص می‌یابد.
رئیس مرکز زنان و خانواده شهرداری تهران افزود: اعتبار بخش‌های فرهنگی و سلامت در طول سال قابل استفاده است و از بین نمی‌رود؛ به این ترتیب، در مجموع سالانه ۶ میلیون تومان اعتبار فرهنگی و ۶ میلیون تومان اعتبار سلامت در اختیار خانواده‌ها قرار می‌گیرد.
شرایط ثبت‌نام و بهره‌مندی خانواده‌ها از بسته چشم‌روشنی
اردبیلی با اشاره به نحوه شناسایی مشمولان این طرح گفت: سازمان ثبت احوال، آمار موالید مراکز درمانی شهر تهران را در اختیار شهرداری قرار داده و به همین دلیل، برای مادرانی که اطلاعاتشان در این چارچوب ثبت شده است، احراز هویت جدیدی نیاز نبوده است.
وی ادامه داد: برای نوزادان جدید، لازم است کد ملی و کدپستی محل سکونت و محل کار پدر و مادر در سامانه شهرزاد ثبت شود. همچنین اگر سازمان ثبت احوال، اتباع را به‌عنوان شهروند تهرانی معرفی کند، شهرداری از نظر ارائه خدمات منعی نخواهد داشت. خانواده‌هایی که فرزندشان به هر دلیلی در شهری غیر از تهران متولد شده، اما محل سکونتشان تهران است، می‌توانند با پشتیبانی سامانه ارتباط برقرار کنند و با ثبت کد ملی و کدپستی محل سکونت، از خدمات این طرح بهره‌مند شوند.
وی درباره چالش‌های اجرایی طرح نیز بیان کرد: یکی از مسائل اولیه، تأمین منابع مالی بود که با دستور شهردار تهران برطرف شد. از سوی دیگر، برقراری ارتباط میان سامانه شهرزاد و بخش‌های مختلف شهرداری با موانعی همراه بود که این مشکلات نیز رفع شده است و مادران اکنون می‌توانند به‌صورت آنلاین و آسان از این پلتفرم استفاده کنند.
اعتبارات طرح از درآمدهای شهر تهران تأمین می‌شود
رئیس مرکز زنان و خانواده شهرداری تهران با تأکید بر اینکه اجرای بسته «چشم‌روشنی» به‌طور کامل بر عهده شهرداری تهران است، گفت: این طرح اسپانسر ندارد و تمام هزینه‌های آن توسط شهرداری تأمین می‌شود؛ بنابراین، مطرح کردن این موضوع که منابع مالی طرح از محل تراکم‌فروشی تأمین شده، درست نیست.اعتبارات این بسته از بودجه دولتی یا بودجه نفتی تأمین نمی‌شود، بلکه هزینه‌های آن از محل درآمدهای شهر تهران پرداخت خواهد شد.
وی با اشاره به روند اجرای طرح اظهار کرد: تا این لحظه، بسته «چشم‌روشنی» به‌صورت روان و مثبت به جریان افتاده است. سالن‌های ورزشی و اماکن گردشگری نیز در فهرست خدماتی قرار دارند که قرار است به این مجموعه اضافه شوند، اما هنوز به پلتفرم نپیوسته‌اند.
اردبیلی ادامه داد: پردیس‌های سینمایی و برج میلاد نیز برای استفاده خانواده‌ها در نظر گرفته شده‌اند و خانواده‌ها می‌توانند به‌صورت رایگان از خدمات سینما و برج میلاد بهره‌مند شوند.
وی در پاسخ به پرسشی درباره امکان جابه‌جایی اعتبار میان بخش‌های مختلف بسته توضیح داد: تقسیم‌بندی اعتبارات به معنای سلب اختیار خانواده‌ها در انتخاب خرید نیست، بلکه این تفکیک با هدف هدایت بخشی از حمایت‌ها به حوزه‌های فرهنگی و سلامت انجام شده است؛ چراکه در صورت اختصاص تمام اعتبار به یک بخش، عمده آن صرف خرید کالا می‌شد. در حال حاضر امکان جابه‌جایی اعتبار میان بخش‌ها وجود ندارد، اما احتمال افزایش اعتبار بسته فرهنگی در آینده مطرح است.
هدف طرح، خوشامدگویی به شهروندان جدید است، نه افزایش موالید
رئیس مرکز زنان و خانواده شهرداری تهران در پاسخ به پرسشی درباره اهداف اجرای بسته «چشم‌روشنی» تأکید کرد: من به هیچ عنوان نگفته‌ام که هدف این طرح، افزایش موالید در تهران است. شهرداری تهران به نوبه خود مقدم شهروندان جدید را گرامی می‌دارد و برای نوزادان به‌عنوان شهروندان این شهر، رسمیت قائل است.
وی افزود: ارائه خدمات به خانواده‌ها پیش از این نیز در پایتخت مرسوم بوده و اکنون شهرداری با هدف خوشامدگویی به شهروندان جدید، این خدمات را به خانواده‌های دارای نوزاد گسترش می‌دهد.
اردبیلی با بیان اینکه هزینه این خدمات از درآمدهای شهر تهران و برای شهروندان هزینه می‌شود، تصریح کرد: این تصور که نوزادان شهروند تهران محسوب نمی‌شوند، درست نیست. شهرداری صرفاً به شهروندان جدید خوشامد می‌گوید و بسته حمایتی نیز در چارچوب خدمات و وظایف شهرداری تهران تعریف شده است.
وی خاطرنشان کرد: ارقام پیش‌بینی‌شده بر اساس تعداد موالید و هزینه‌های اجرای طرح محاسبه شده‌اند و در این بسته، وجه نقدی مستقیماً به خانواده‌ها پرداخت نمی‌شود، بلکه اعتبار خدمات در بخش‌های تعیین‌شده شارژ خواهد شد. شهرداری‌های سراسر کشور در قبال نوزادان و خانواده‌های آنان وظایفی دارند و شهرداری تهران نیز چنین بسته‌ای را برای خانواده‌های دارای فرزند جدید پیش‌بینی کرده است. در کنار این موضوع، باید شرایط پیچیده کشور و جنگ در یک سال اخیر را نیز در نظر گرفت.
اردبیلی همچنین یادآور شد: از ابتدای سال ۱۴۰۵، ستاد ملی جمعیت کشور طرح کارت امید مادر را با مبلغ دو میلیون تومان در قالب کالابرگ برای مادران فعال کرده است. به این ترتیب، حمایت شهرداری تهران در کنار این کمک دولتی قرار می‌گیرد و اعتبار بیشتری برای استفاده خانواده‌ها فراهم می‌شود.
پیش‌بینی پوشش حدود ۶۵ هزار نوزاد در تهران
رئیس مرکز زنان و خانواده شهرداری تهران درباره میزان استقبال از طرح و شاخص‌های ارزیابی آن گفت: معیار اصلی موفقیت برای ما، نظر شهروندان است. برای مراحل مختلف اجرای طرح، نظرسنجی‌هایی پیش‌بینی کرده‌ایم تا مشخص شود بسته چگونه باید تکمیل شود و چه تغییراتی می‌تواند رضایت مادران و خانواده‌ها را افزایش دهد.
وی با اشاره به آمار موالید در پایتخت اظهار کرد: در سال ۱۴۰۴ حدود ۶۵ هزار تولد در شهر تهران ثبت شد و برای امسال نیز رقمی مشابه پیش‌بینی می‌شود. بر همین اساس، انتظار داریم پوشش صددرصدی جامعه هدف در این طرح محقق شود.
اردبیلی درباره وضعیت خانواده‌های دارای فرزندان دوقلو و چندقلو نیز گفت: در شرایط فعلی، برای هر فرزند یک سهمیه در نظر گرفته شده است، اما برای خانواده‌های دارای فرزندان چندقلو، برنامه‌های دیگری خارج از بسته «چشم‌روشنی» پیش‌بینی خواهد شد.
گسترش خدمات اشتغال و حمایتی برای زنان سرپرست خانوار
رئیس مرکز زنان و خانواده شهرداری تهران در بخش دیگری از این نشست، به اقدامات شهرداری برای حمایت از زنان سرپرست خانوار اشاره کرد و گفت: سامانه مربوط به این گروه از زنان در سال ۱۴۰۰ به‌روزرسانی شده بود و از نیمه دوم سال گذشته نیز روند به‌روزرسانی دوباره آغاز شد.در جریان این بررسی‌ها، تعدادی از زنان سرپرست خانوار به دلایل مختلف از سامانه خارج شدند و در مقابل، افراد جدیدی به آن اضافه شدند. در حال حاضر بیش از ۴۰ هزار زن سرپرست خانوار و فرزندان آنان تحت پوشش این طرح قرار دارند.
اردبیلی با اشاره به فعالیت مجموعه‌های کوثر اظهار کرد: اکنون ۱۳۵ مجموعه کوثر در تهران فعال هستند. با توجه به تغییر مدل کسب‌وکار، تعداد شاغلان این مجموعه‌ها متغیر است، اما نزدیک به چهار هزار نفر در این مراکز فعالیت می‌کنند و تعدادی دیگر نیز در مشاغل خرد مشغول به کار هستند.
وی ادامه داد: در دوره مدیریت شهری جاری، ۲۰۰ دوره «میدان بازار» با هدف حمایت از زنان سرپرست خانوار برگزار شده است. نقطه اتصال شهرداری با این زنان، اشتغال‌آفرینی و فراهم کردن زمینه کسب درآمد برای آنان است؛ به این معنا که زنان از طریق فعالیت اقتصادی، درآمد خود را تأمین می‌کنند.
اردبیلی با بیان اینکه حمایت‌های شهرداری به اشتغال محدود نمی‌شود، گفت: کمک‌های معیشتی و کمک‌هزینه‌های سلامت نیز برای افراد مشمول پرداخت می‌شود. همچنین موضوع عقب‌ماندگی تحصیلی فرزندان این خانواده‌ها پیگیری می‌شود و از دانش‌آموزان مستعد و دارای توانمندی‌های ویژه نیز حمایت می‌کنیم.
وی افزود: از میان ۵۳۵ نفر، ۱۲۱ نفر در مدارس تیزهوشان و مدارس زیرمجموعه سازمان ملی پرورش استعدادهای درخشان (سمپاد) پذیرفته شده‌اند. این آمار و سهم حدود ۲۰ درصدی پذیرفته‌شدگان در مدارس سمپاد نشان می‌دهد که در کنار حمایت از اشتغال مادران، توجه به تحصیل و آینده فرزندان آنان نیز در دستور کار قرار دارد.
تداوم حمایت از زنان زندانی رأی‌باز در چارچوب ضوابط قضایی
اردبیلی در پاسخ به پرسشی درباره وضعیت اشتغال زنان زندانی رأی‌باز در دوران جنگ گفت: تفاهم‌نامه شهرداری با قوه قضائیه در زمینه اشتغال این زنان تمدید شده و برای سه سال آینده اعتبار دارد. در دوره جنگ، فعالیت این گروه از زنان تابع قوانین و دستورالعمل‌های قوه قضائیه بود. با توجه به اینکه قوه قضائیه حضور همه زنان را در محل کار معاف کرده بود، پرداخت‌های شهرداری نیز بر اساس حضور آنان در محیط کار انجام می‌شد.
رئیس مرکز زنان و خانواده شهرداری تهران افزود: بر همین اساس، برخی از زنان با تمایل خود و در صورت امکان، تولید محصولات را در خانه ادامه دادند و برخی دیگر نیز در صورت فراهم بودن شرایط، در محیط کار حاضر شدند. شهرداری تلاش کرد با ارائه بسته‌های حمایتی، بخشی از آثار ناشی از عدم حضور برخی از این زنان در محل کار را جبران کند.
وی در پایان درباره ارائه خدمات به اتباع در مجموعه‌های کوثر اظهار کرد: ظرفیت‌ها و خدمات این مجموعه‌ها برای زنان سرپرست خانوار ثبت‌شده در سامانه در نظر گرفته شده است؛ با این حال، اگر از نظر قانونی مانعی برای ثبت اطلاعات اتباع در سامانه وجود نداشته باشد، شهرداری تهران آمادگی دارد خدمات لازم را به آنان نیز ارائه دهد.
نظر شما