خبرگزاری شبستان _آران و بیدگل؛ روح اله باقری، هفته سلامت روان، فرصتی برای توجه بیشتر به نیازهای عاطفی و روانی کودکان و نوجوانان و بازنگری در نقش خانواده، مدرسه و مراکز تخصصی در حمایت از سلامت روان دانش‌آموزان است؛ موضوعی که در کنار پیشرفت تحصیلی، از مؤلفه‌های مهم رشد فردی و اجتماعی نسل نوجوان به شمار می‌رود.
سلامت روان دانش‌آموزان تنها به نبود اختلال‌های روان‌شناختی محدود نمی‌شود، بلکه توانایی شناخت و مدیریت احساسات، برقراری ارتباط مؤثر، مواجهه با دشواری‌ها و برخورداری از احساس امنیت و ارزشمندی را نیز دربرمی‌گیرد. از این منظر، خانواده و مدرسه با فراهم‌کردن محیطی امن و حمایتگر، نقش مهمی در شناسایی نیازهای دانش‌آموزان و کمک به رشد متوازن آنان دارند.
شناسایی به‌موقع مشکلات؛ گامی برای پیشگیری از آسیب‌های روانی
افت تحصیلی، کاهش انگیزه، گوشه‌گیری، اضطراب مداوم یا تغییرات محسوس رفتاری، همواره به معنای وجود یک اختلال روان‌شناختی نیست؛ بااین‌حال، تداوم این نشانه‌ها و تأثیر آن‌ها بر زندگی روزمره، روابط اجتماعی و عملکرد تحصیلی دانش‌آموز می‌تواند ضرورت بررسی بیشتر و دریافت کمک تخصصی را مطرح کند.
در چنین شرایطی، شنیدن دغدغه‌های دانش‌آموزان بدون قضاوت، پرهیز از سرزنش و مقایسه آنان با دیگران و فراهم‌کردن فرصت گفت‌وگو، زمینه شناسایی بهتر مسائل و انتخاب راهکار مناسب را فراهم می‌کند. تشخیص علت مشکلات نیز نیازمند بررسی تخصصی است و نباید صرفاً بر اساس مشاهده یک رفتار یا افت تحصیلی صورت گیرد.
خدمات مشاوره‌ای برای حمایت از دانش‌آموزان و خانواده‌ها
حمزه مبینی، مدیر مرکز مشاوره و خدمات روان‌شناختی نور آموزش‌وپرورش آران و بیدگل، در گفت و گو با خبرنگار شبستان با اشاره به فعالیت‌های این مجموعه اظهار کرد: مشاوره تحصیلی، کودک و نوجوان و خانواده، هدایت تحصیلی و انتخاب رشته، بررسی مشکلات یادگیری و افت تحصیلی و پیگیری موارد ارجاعی مرتبط با سامانه نماد، از محورهای فعالیت این مرکز است.
وی افزود: ارائه راهنمایی تخصصی در زمینه روش‌های صحیح مطالعه و برنامه‌ریزی درسی، رسیدگی به مسائل رفتاری و هیجانی و کمک به خانواده‌ها برای شناخت بهتر نیازهای فرزندان، از دیگر خدماتی است که با هدف بهبود شرایط تحصیلی، تربیتی و روان‌شناختی دانش‌آموزان دنبال می‌شود.
مبینی با اشاره به تداوم برنامه‌های مرکز در سال تحصیلی جاری گفت: توسعه فعالیت‌های مشاوره‌ای و استفاده از ظرفیت متخصصان برای پاسخ‌گویی به نیازهای دانش‌آموزان و خانواده‌ها، از رویکردهای مورد توجه این مجموعه است.
آموزش مهارت‌های زندگی و پیشگیری از آسیب‌های اجتماعی
مدیر مرکز مشاوره نور، سلامت روان، پیشگیری از آسیب‌های اجتماعی، تقویت تاب‌آوری و توانمندسازی گروه‌های هدف را از موضوعات مهم برنامه‌های آموزشی این مرکز برشمرد و از پیش‌بینی کارگاه‌ها و نشست‌های آموزشی برای دانش‌آموزان، والدین، مدیران، مشاوران و معلمان خبر داد.
وی با تأکید بر اهمیت آموزش مهارت‌های زندگی افزود: خودآگاهی، مدیریت هیجان، حل مسئله، ارتباط مؤثر و مقابله با استرس، از مهارت‌هایی هستند که آموزش آن‌ها می‌تواند توانایی دانش‌آموزان را برای مواجهه با دشواری‌های فردی و اجتماعی تقویت کند.
به گفته وی، افزایش آگاهی خانواده‌ها و کارکنان مدارس درباره نیازهای روان‌شناختی دانش‌آموزان و شیوه‌های صحیح برخورد با مشکلات آنان نیز در پیشگیری از تشدید آسیب‌های اجتماعی اهمیت دارد.
هدایت تحصیلی؛ تصمیم‌گیری متناسب با توانایی‌ها و علایق
هدایت تحصیلی و انتخاب رشته از موضوعات مهم دوران نوجوانی است که گاهی با نگرانی درباره آینده، فشارهای خانوادگی و اجتماعی و مقایسه با همسالان همراه می‌شود.
بهره‌گیری از مشاوره تخصصی به دانش‌آموزان و خانواده‌ها کمک می‌کند توانایی‌ها، علایق، شرایط فردی و گزینه‌های تحصیلی پیش‌رو را واقع‌بینانه‌تر بررسی کنند و تصمیمی متناسب با ویژگی‌های دانش‌آموز بگیرند.
در این زمینه، ارائه مشاوره تحصیلی، بررسی مشکلات یادگیری و آموزش روش‌های صحیح مطالعه و برنامه‌ریزی درسی، از جمله اقداماتی است که می‌تواند در بهبود عملکرد تحصیلی و کاهش بخشی از نگرانی‌های دانش‌آموزان مؤثر باشد.
ارجاع تخصصی با رعایت محرمانگی
مبینی با تأکید بر اهمیت شناسایی و مداخله به‌موقع در مشکلات دانش‌آموزان تصریح کرد: ارجاع دانش‌آموزان از سوی مدارس به مرکز مشاوره، فرصتی برای بررسی تخصصی مسائل و ارائه خدمات متناسب با نیازهای آنان است.
وی همکاری مدیران مدارس، مشاوران، رابطان مشاوره و والدین را در پیگیری وضعیت دانش‌آموزان مهم دانست و افزود: رعایت اصل محرمانگی اطلاعات در فرایند مشاوره ضروری است و در موارد نیاز به خدمات تخصصی‌تر، دانش‌آموزان به مراکز و متخصصان مربوط ارجاع داده می‌شوند.
مدیر مرکز مشاوره نور خاطرنشان کرد: نشانه‌هایی مانند افت تحصیلی، تغییرات رفتاری، مشکلات ارتباطی، اضطراب و فشارهای روانی، نیازمند توجه دقیق و همدلانه است. خانواده‌ها و کارکنان مدارس باید به‌جای نادیده‌گرفتن مشکلات یا برچسب‌زدن به دانش‌آموزان، فرصت گفت‌وگو و بیان احساسات را برای آنان فراهم کنند و در صورت نیاز، از ظرفیت مراکز مشاوره بهره بگیرند.
شنیدن بدون قضاوت؛ نخستین گام حمایت از دانش‌آموزان
مدیر مرکز مشاوره نور آران و بیدگل با اشاره به اهمیت شعار هفته بهداشت روان اظهار داشت: شنیدن روایت‌های افراد، به‌ویژه دانش‌آموزان و نوجوانان، نخستین گام برای درک مشکلات، شناسایی نیازهای روان‌شناختی و ارائه حمایت‌های مؤثر است. گاهی فراهم‌کردن فضایی امن و بدون قضاوت برای بیان نگرانی‌ها و احساسات، می‌تواند زمینه شناسایی به‌موقع مشکلات و جلوگیری از تشدید آن‌ها را فراهم کند.
وی سلامت روان دانش‌آموزان را یکی از مؤلفه‌های اساسی رشد فردی، موفقیت تحصیلی و سازگاری اجتماعی دانست و افزود: تحقق این هدف مستلزم همکاری خانواده‌ها، مدارس و مراکز تخصصی مشاوره است و مسائل عاطفی، رفتاری، خانوادگی و تحصیلی دانش‌آموزان باید در کنار آموزش‌های درسی مورد توجه قرار گیرد.
مبینی در پایان، با گرامیداشت هفته بهداشت روان، از خانواده‌ها، مدیران، مشاوران و فرهنگیان شهرستان خواست با توجه جدی به دغدغه‌های روانی و عاطفی دانش‌آموزان، زمینه گفت‌وگوی سازنده و دسترسی به خدمات تخصصی را فراهم کنند.
مدیر مرکز مشاوره و خدمات روان‌شناختی نور آموزش‌وپرورش آران و بیدگل تأکید کرد: شنیدن بدون قضاوت، همدلی و اقدام به‌موقع، از گام‌های مهم در ایجاد احساس امنیت روانی و افزایش اعتماد دانش‌آموزان به خانواده و مدرسه است؛ رویکردی که می‌تواند در ارتقای سلامت روان جامعه و فراهم‌کردن زمینه رشد و شکوفایی نسل نوجوان نقش مؤثری داشته باشد.
نظر شما