جنگ، سرمایه اخلاقی جامعه را می‌بلعد

امام جمعه اهل سنت ارومیه، در خطبه‌های نماز جمعه این هفته با اشاره به سه موضوع به‌هم‌پیوسته هنجارهای اجتماعی، جنگ و خسارت‌های آن و جنایات آمریکا و اسرائیل در جهان اسلام، گفت: جنگ‌ها هنجارهای جوامع را می‌شکنند و سرمایه اخلاقی جامعه را می‌بلعند و خسارت‌های اجتماعی جنگ بسیار دیرتر از خسارت‌های اقتصادی التیام می‌یابند.

به گزارش خبرنگار خبرگزاری شبستان در ارومیه، ماموستا مامد کلشی‌نژاد، امام جمعه اهل سنت ارومیه، در خطبه‌های نماز جمعه این هفته با اشاره به سه موضوع به‌هم‌پیوسته هنجارهای اجتماعی، جنگ و خسارت‌های آن و جنایات آمریکا و اسرائیل در جهان اسلام، گفت: جنگ‌ها هنجارهای جوامع را می‌شکنند و سرمایه اخلاقی جامعه را می‌بلعند و خسارت‌های اجتماعی جنگ بسیار دیرتر از خسارت‌های اقتصادی التیام می‌یابند.

وی جنایات آمریکا و اسرائیل در بمباران مدرسه دخترانه در میناب ایران و کشتار کودکان فلسطینی در غزه را محکوم کرد و سکوت در برابر این جنایات را شریک شدن در جنایت دانست.

ماموستا مامد کلشی‌نژاد، امام جمعه اهل سنت ارومیه، در خطبه‌های نماز جمعه این هفته با سلام و درود بر نمازگزاران، درباره سه موضوع به‌هم‌پیوسته سخن گفت: هنجارهای اجتماعی، جنگ و خسارت‌های آن و جنایاتی که این روزها در جهان اسلام در حال وقوع است.

امام جمعه اهل سنت ارومیه در ابتدای خطبه‌ها با تبیین مفهوم هنجار اجتماعی اظهار داشت: هنجار اجتماعی، قواعدی است که رفتار افراد جامعه را تنظیم می‌کند — از معاشرت و پوشش تا گفتار و نگاه. اسلام این عرصه را بی‌راه نگذاشته است.

وی با استناد به آیه شریفه «وَلَا تَقْرَبُوا الزِّنَا إِنَّهُ کَانَ فَاحِشَةً وَسَاءَ سَبِیلًا» (و به زنا نزدیک نشوید، که آن زشتی آشکار و راهی تباه‌کننده است)، تصریح کرد: دقت کنید که قرآن نگفته "زنا نکنید"، بلکه فرموده "نزدیک نشوید". یعنی هنجار مطلوب اسلام، فقط ممنوعیت فعل نیست، بلکه کنترل مسیر و مقدمات است.

وی با استناد به فرموده پیامبر اکرم(ص) که «مَن أذاعَ فاحِشَةً کانَ کَمُبتَدِئِها» (کسی که فحشا را در جامعه اشاعه دهد، مانند کسی است که خود آن را مرتکب شده است)، گفت: چرا؟ چون شکستن قبح گناه، سد بزرگ اجتماعی در برابر فساد را فرو می‌ریزد.

ماموستا کلشی‌نژاد با اشاره به تشبیه جامعه به کشتی توسط رسول خدا(ص) اظهار داشت: اگر یک نفر با بی‌توجهی به هنجارها سوراخی در کشتی ایجاد کند، همه غرق می‌شوند — نه فقط او. هنجار اجتماعی، دیوار محافظ کل جامعه است، نه محدودیتی برای فرد.

خطیب نماز جمعه اهل سنت ارومیه در ادامه با تأکید بر اینکه اسلام دین صلح و رحمت است و اصالت با صلح است و جنگ امری عارضی است، گفت: «اما وقتی جنگ تحمیل می‌شود، تنها ساختمان‌ها را ویران نمی‌کند. نخست، جنگ سرمایه اخلاقی جامعه را می‌بلعد. در شرایط جنگ، افق دید انسان به بقای فردی محدود می‌شود. تکرار اخبار فاجعه‌بار، همدلی را فرسوده می‌کند و اضطراب به نسل‌های بعدی منتقل می‌شود. دوم، جنگ هنجارهای بقا را جایگزین هنجارهای اخلاقی می‌کند. بی‌اعتمادی، دروغ برای زنده ماندن و کنار گذاشتن آداب و سنن — این رفتارها اگر طولانی شوند، به هنجار بدل می‌گردند. سوم، و تلخ‌ترین بخش: قربانی، خود به عامل خشونت بدل می‌شود. جوامعی که تروما و تحقیر را تجربه کرده‌اند، الگوهای پرخاشگری را درونی می‌کنند و بعداً آن‌ها را بازتولید می‌نمایند. مرز میان قربانی و مجرم محو می‌شود.

وی با تأکید بر اینکه خسارت‌های اجتماعی جنگ بسیار دیرتر از خسارت‌های اقتصادی التیام می‌یابند، افزود: بازسازی ساختمان‌ها سال‌ها طول می‌کشد، اما ترمیم زخم‌های اخلاقی ممکن است نسل‌ها به طول بیانجامد.

امام جمعه اهل سنت ارومیه در بخش سوم خطبه‌های خود با محکومیت جنایات آمریکا و اسرائیل گفت: در جهان امروز، وحشیانه‌ترین جنایات جنگی نه متعلق به گذشته‌ای دور، بلکه واقعیتی جاری است. آمریکا و اسرائیل، این دو رژیمی که خود را متمدن می‌نامند، در جنگ‌های معاصر مرتکب جنایاتی شده‌اند که وصف آن از توان واژگان بیرون است.

وی با اشاره به حمله موشکی به دبستان دخترانه «شهیده طیبه» در شهر میناب ایران در ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ که در آن ۱۵۶ نفر جان باختند و بیش از ۱۲۰ نفر آن‌ها دختران و پسرانی بین ۷ تا ۱۲ سال بودند، اظهار داشت: این یک خطای هدف‌گیری نبود. کمیسیون مستقل حقیقت‌یاب سازمان ملل متحد اعلام کرد دلایل معقولی برای باور به اینکه نیروهای آمریکایی جنایت جنگی مرتکب شده‌اند وجود دارد. این کمیسیون تأکید کرد که مدرسه به‌وضوح یک تأسیسات غیرنظامی قابل شناسایی بوده و آمریکا اطلاعات خود را درباره این ساختمان به‌روز نکرده بود و حمله را در حالی انجام داد که از خطر اصابت به یک شیء غیرنظامی آگاه بود.

ماموستا کلشی‌نژاد با اشاره به حمله ارتش آمریکا به یک مرکز بازداشت مهاجران آفریقایی در استان صعده یمن در ۲۸ آوریل ۲۰۲۵ که ده‌ها غیرنظامی را به خاک و خون کشید، گفت: سازمان عفو بین‌الملل پس از بررسی، این حمله را حمله بدون تفکیک خواند و تأکید کرد باید به‌عنوان جنایت جنگی تحت پیگرد قرار گیرد. اما نزدیک به یک سال گذشته و آمریکا هیچ نتیجه تحقیقی منتشر نکرده و هیچ‌کس بازخواست نشده است. 

وی در ادامه با اشاره به گزارش کمیسیون مستقل بین‌المللی تحقیق سازمان ملل متحد در ۲۳ ژوئن ۲۰۲۶ که نتیجه‌گیری کرد نیروهای اسرائیلی به‌طور عامدانه کودکان فلسطینی را هدف قرار داده‌اند و این اقدام مصداق نسل‌کشی، جنایت علیه بشریت و جنایت جنگی است، اظهار داشت: از ۷ اکتبر ۲۰۲۳، بیش از ۲۰,۰۰۰ کودک فلسطینی کشته و حدود ۴۴,۰۰۰ نفر مجروح شده‌اند. کمیسیون تأکید کرد که هدف قرار دادن عامدانه کودکان، عنصر کلیدی در اثبات قصد نسل‌کشی است. و چه چیزی این جنایات را ممکن می‌سازد؟ فرهنگ مصونیت از مجازات. این‌ها جنایاتی هستند که وجدان بشریت را زخمی کرده‌اند و سکوت در برابر آن‌ها، شریک شدن در جنایت است.

امام جمعه اهل سنت ارومیه در ادامه با اشاره به پژوهشی در بوسنی که نشان داد هنجارهای بین‌گروهی پس از جنگ پایدار باقی می‌مانند مگر اینکه جامعه آگاهانه به سمت ادغام و آشتی حرکت کند، گفت: اگر این کار را نکند، نفرت و بی‌اعتمادی به ارث به نسل بعدی می‌رسد.

وی با استناد به فرموده پیامبر اکرم(ص) که «مَن سَنَّ سُنَّةً حَسَنَةً فَلَهُ أَجرُها وَأَجرُ مَن عَمِلَ بِها، وَمَن سَنَّ سُنَّةً سَیِّئَةً فَعَلَیهِ وِزرُها وَوِزرُ مَن عَمِلَ بِها» (کسی که سنت نیکی بگذارد، پاداش خود و پاداش همه کسانی که به آن عمل کنند را دارد؛ و کسی که سنت بدی بگذارد، گناه آن و گناه همه کسانی که به آن عمل کنند بر او خواهد بود)، تصریح کرد: «جنگ یکی از بزرگ‌ترین کارخانه‌های تولید سنت‌های بد است. خشونتی که سال‌ها ادامه یابد، به عادت بدل می‌شود. و دردی که درمان نشود، به نفرت میان نسل‌ها ارث می‌رسد.

ماموستا کلشی‌نژاد در بخش پایانی خطبه‌های خود با تأکید بر اینکه اسلام به ما آموخته صلح را اصل بدانیم و برای آن بجنگیم، گفت: قرآن می‌فرماید: "وَأَعِدُّوا لَهُمْ مَا اسْتَطَعْتُمْ مِنْ قُوَّةٍ" — و در برابر دشمنان، هر چه در توان دارید از نیرو آماده کنید. اما این "قوة" فقط سلاح نیست. قوی‌ترین سلاح یک ملت در برابر جنگ، هنجارهای اجتماعی مستحکم و اخلاقی آن است.

وی با استناد به فرموده امام علی(ع) که «از کارهای بد، نهی کنید و خود نیز از آن بر حذر باشید؛ زیرا که شما فرمان دارید اول خودتان را از کارهای زشت دور کنید و سپس دیگران را»، اظهار داشت: بهترین نوع ترویج هنجارها، این است که بزرگان جامعه خود به آن هنجارها عمل کنند.

امام جمعه اهل سنت ارومیه در خاتمه با تأکید بر لزوم محکومیت جنایات آمریکا و اسرائیل به‌عنوان جنایات جنگی و نسل‌کشی — نه با سکوت و نه با مماشات — گفت: بمباران مدرسه در میناب، کشتار ۲۰,۰۰۰ کودک در غزه، حمله به بازداشتگاه مهاجران در یمن — این‌ها جنایاتی هستند که وجدان بشریت را زخمی کرده‌اند. اگر می‌خواهیم امت اسلامی مقاوم بسازیم، باید سرمایه اخلاقی جامعه را پاس بداریم. این سرمایه با پول و سلاح به دست نمی‌آید. با تربیت، با الگو بودن، با عدالت و با حراست از هنجارهای اصیل دینی و انسانی به دست می‌آید.

کد خبر 1908252

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha