به گزارش خبرگزاری شبستان از فارس، وقتی نوجوانی وارد مسجد میشود، قرار نیست دنیایی را که بیرون از مسجد دارد، همانجا پشت سر بگذارد. او با همان پرسشها، علاقهها، دغدغهها و حتی حوصلههای متغیرش وارد میشود؛ نوجوانی که بخشی از وقتش میان مدرسه و دوستان و فضای مجازی میگذرد، گاهی دلش میخواهد چیزی یاد بگیرد، گاهی دنبال همصحبت است و گاهی هم فقط میخواهد ساعتی را در فضایی متفاوت از روزمرگیهایش بگذراند. مسجد اگر قرار باشد با چنین نسلی ارتباطی ماندگار پیدا کند، باید برای این نیازهای متفاوت جایی در برنامههای خود باز کند.
در کانون فرهنگی هنری یاس فاطمی جنوب فارس، این نگاه را میتوان در میان برنامههایی دید که کنار یکدیگر قرار گرفتهاند؛ از جلسهای برای گفتوگو با امام جماعت و خانوادهها گرفته تا محفل انس با قرآن، معرفی کتاب، تمرین گروه سرود و برنامههای شاد و گروهی برای دختران نوجوان. هرکدام از این برنامهها، بهانهای برای حضور است؛ اما آنچه اهمیت بیشتری دارد، فرصتی است که در پس این حضور شکل میگیرد؛ فرصتی برای اینکه نوجوان بتواند در مسجد، بخشی از علایق و تواناییهای خودش را تجربه کند.
مسجدی که صدای نوجوانها را میشنود
گاهی یک گفتوگوی ساده میتواند نوجوانی را که حرفهای زیادی در ذهن دارد، پای صحبت بنشاند. گاهی یک کتاب، سرنخ یک علاقه تازه را پیدا میکند و گاهی صدای چند نوجوان که کنار هم سرود تمرین میکنند، آنها را به تجربهای از همکاری و مسئولیتپذیری میرساند. در سوی دیگر، یک بازی گروهی یا مسابقه میتواند همان چیزی باشد که چند دختر نوجوان را دور هم جمع میکند تا در کنار شادی و هیجان، ارتباطی سالم و صمیمی را تجربه کنند.
این تنوع اتفاقی نیست. سمیه یل، مدیر کانون فرهنگی هنری یاس فاطمی، معتقد است برای نزدیک شدن نوجوانان و جوانان به مسجد، باید فضای حضور آنان را پویا، صمیمی و امن کرد؛ فضایی که در آن اعضا احساس کنند دیده و شنیده میشوند و مسجد میتواند بخشی از نیازهای فکری، فرهنگی، اجتماعی و تربیتی آنها را پاسخ دهد.
از همینجا، نقش نوجوان در کانون هم تغییر میکند. او قرار نیست همیشه منتظر باشد تا برنامهای برایش طراحی و اجرا شود. بخشی از تلاش کانون، استفاده از فکر و توان خود نوجوانان و جوانان در اجرای فعالیتهاست؛ اینکه ایده بدهند، در کار گروهی سهم داشته باشند، مسئولیتی را بپذیرند و نتیجه کارشان را در کنار دیگران ببینند. تجربهای که شاید در ظاهر تنها یک فعالیت فرهنگی باشد، اما در عمل میتواند تمرینی برای مسئولیتپذیری و حضور اجتماعی باشد.
خلاصه اینکه، برای بعضی نوجوانها، مسجد میتواند جایی برای پیدا کردن یک دوست تازه باشد، برای بعضی دیگر فرصتی برای خواندن یک کتاب، تمرین سرود، شرکت در یک بازی گروهی یا حتی گفتوگویی که مدتهاست در ذهنشان مانده است. همین تفاوت علاقههاست که فعالیت فرهنگی در مسجد را از چند برنامه مناسبتی و محدود فراتر میبرد؛ جایی که اگر قرار باشد نسل جوان در آن بماند، باید بخشی از دنیای واقعی او را هم ببیند.
در کانون فرهنگی هنری یاس فاطمی، برنامهها با همین نگاه دنبال میشود؛ ترکیبی از فعالیتهای قرآنی، فرهنگی، تربیتی، هنری و تفریحی که تلاش دارد مسجد را به محیطی صمیمی و قابلاعتماد برای نوجوانان، جوانان و خانوادهها تبدیل کند.
یکی از برنامههایی که در این میان شکل گرفته، جلسات گفتوگو میان خانوادهها، نوجوانان و جوانان با امام جماعت مسجد است. در این نشستها قرار نیست همه چیز از بالا به پایین گفته شود؛ نوجوانان فرصت دارند درباره مسائل خود حرف بزنند، خانوادهها دغدغههایشان را مطرح کنند و در کنار آن، از تجربه و نگاه امام جماعت نیز استفاده شود.
یک گفتوگو برای نزدیکتر شدن نسلها
مدیر کانون فرهنگی هنری یاس فاطمی، معتقد است نقطه آغاز این مسیر، شناختن نوجوان و شنیدن حرفهای اوست. او میگوید یکی از مهمترین اهداف کانون، فراهم کردن فضایی پویا، صمیمی و امن برای حضور نسل جوان و خانوادههاست؛ فضایی که در آن مسجد بتواند زمینه رشد فکری، فرهنگی، اجتماعی و تربیتی اعضای خود را نیز فراهم کند.
به گفته یل، چنین گفتوگوهایی میتواند فاصله میان نسل جدید و فضای مسجد را کمتر کند و فرصتی برای شکلگیری ارتباطی صمیمانهتر میان نوجوانان، جوانان و روحانیون باشد؛ ارتباطی که بیش از هر چیز بر شنیدن، گفتوگو و درک متقابل استوار است.
اما در کانون یاس فاطمی، نوجوان قرار نیست فقط روی صندلی بنشیند و تماشاگر برنامهای باشد که دیگران برایش طراحی کردهاند. بخشی از رویکرد کانون، استفاده از توان فکری و ایدههای خود اعضاست. یل تأکید میکند که نوجوانان و جوانان باید در اجرای فعالیتها نقش داشته باشند و صرفاً مخاطب برنامهها نباشند. حضور در روند اجرا، به گفته او، میتواند مسئولیتپذیری، اعتمادبهنفس و روحیه کار گروهی را در آنها تقویت کند.
وقتی قرآن، بخشی از زندگی میشود
در کنار این فعالیتها، قرآن همچنان یکی از محورهای اصلی برنامههای کانون است. جلسات قرآنی و محافل انس با قرآن کریم فرصتی فراهم کرده تا ارتباط نوجوانان و جوانان با کلام وحی در قالب برنامهای مستمر دنبال شود.
در میان این برنامهها، کتاب هم جای خود را دارد. معرفی کتابهای مناسب برای گروههای سنی مختلف، تلاشی است برای اینکه مطالعه از یک توصیه همیشگی فاصله بگیرد و به بخشی از فعالیت فرهنگی نوجوانان تبدیل شود. یل، ترویج فرهنگ مطالعه را از دیگر برنامههای کانون میداند و معتقد است معرفی آثار مناسب میتواند هم آگاهی اعضا را افزایش دهد و هم آنها را با کتابهای ارزشمند فرهنگی آشنا کند.نگاه کانون به فعالیت قرآنی نیز صرفاً برگزاری یک جلسه یا محفل مناسبتی محدود نمیشود؛ هدف، ایجاد ارتباطی مداوم با مفاهیم قرآن و استفاده از ظرفیت آن در مسیر تربیت و رشد فکری اعضاست.
وقتی کتاب راهش را به مسجد باز میکند
از طرف دیگر، صدای تمرین گروه سرود نیز بخشی از فضای کانون را شکل میدهد. بچههای مسجد به صورت مستمر تمرین میکنند تا برای اجرای برنامههای فرهنگی و هنری آماده شوند. تمرین هماهنگی با دیگران، رعایت نظم، پذیرفتن مسئولیت و رسیدن به یک اجرای مشترک، بخشی از تجربهای است که اعضای گروه سرود به دست میآورند. در همین مسیر، استعدادهای هنری نوجوانان نیز فرصت دیدهشدن و رشد پیدا میکند.
دختران نوجوان و چند بهانه برای باهمبودن
برای دختران نوجوان نیز برنامههای شاد و نشاطآفرین در نظر گرفته شده است؛ از مسابقه و بازیهای گروهی گرفته تا برنامههای تفریحی و فرهنگی. این کانون تلاش دارد اوقات فراغت را از حالت بیبرنامگی خارج کرده و در عین ایجاد شادی و تعامل، محیطی سالم برای ارتباط نوجوانان با یکدیگر فراهم آورد.
مدیر کانون یاس فاطمی بر همین اساس معتقد است توجه به اوقات فراغت نوجوانان، بخشی جداییناپذیر از مسیر جذب و ماندگاری آنها در مسجد است. از نگاه او، نمیتوان انتظار داشت نوجوانی که علایق و دنیای متنوعی دارد، فقط با یک نوع برنامه در مسجد ماندگار شود. به همین دلیل کانون در کنار فعالیتهای قرآنی و آموزشی، سراغ برنامههای فرهنگی، هنری، اجتماعی و تفریحی نیز رفته است تا هر عضو بتواند متناسب با علاقه و استعداد خود، جایی در این مجموعه پیدا کند.
در واقع، آنچه در این کانون فرهنگی هنری دنبال میشود، تلاش برای ایجاد مجموعهای از فرصتهاست تا نوجوان بتواند در میان آنها چیزی نزدیک به علاقه و نیاز خودش پیدا کند. یکی قرآن را انتخاب میکند، دیگری سراغ کتاب میرود، یکی در گروه سرود فعالیت میکند و دیگری در یک بازی یا برنامه گروهی، تجربه همکاری با دوستانش را به دست میآورد.
هر نوجوان، یک علاقه و یک فرصت
در چنین فضایی است که مسجد به بخشی از زندگی فرهنگی و اجتماعی نوجوان تبدیل میشود؛ جایی برای حرف زدن، یاد گرفتن، تجربه کردن و مسئولیت پذیرفتن.
مدیر کانون فرهنگی هنری یاس فاطمی نیز استمرار همین فعالیتها را راهی برای تربیت نسلی مسئولیتپذیر، بانشاط و دغدغهمند میداند و بر استفاده همزمان از ظرفیت خانوادهها، امام جماعت، فعالان فرهنگی و خود نوجوانان و جوانان تأکید دارد؛ چراکه ماندگاری یک فعالیت فرهنگی، بیش از آنکه به تعداد برنامهها وابسته باشد، به این بستگی دارد که اعضای آن تا چه اندازه خودشان را در شکلگیری و ادامه آن سهیم بدانند.
کانون فرهنگی هنری یاس فاطمی تلاش میکند چنین فضایی را با کنار هم قرار دادن برنامههای فرهنگی، قرآنی، تربیتی، هنری و تفریحی تجربه کند؛ مسیری که در آن جذب نوجوان آغاز رابطهای است که اگر با شناخت، گفتوگو و مشارکت همراه شود، میتواند به حضور مستمر و اثرگذار نسل جوان در مسجد منتهی شود.
نظر شما