به گزارش خبرگزاری شبستان از قم، آیتالله علیرضا اعرافی، مدیر حوزههای علمیه، ظهر امروز در مراسم رونمایی از محصولات فناورانه علوم اسلامی مؤسسه «علم، تمدن و عرفان»، با گرامیداشت یاد امام خمینی(ره)، شهدای انقلاب اسلامی، شهدای نیروهای مسلح، محور مقاومت و رهبر شهید، اظهار کرد: امروز جهان درگیر کارزاری بزرگ و تمدنی میان جبهه اسلام و مستضعفان با جبهه استکبار است و در این مسیر، نصرت اسلام و مسلمین را از خداوند متعال مسئلت داریم.
وی با قدردانی از همه شخصیتها، نهادها و مراکز حوزوی و دانشگاهی که طی دهههای گذشته برای پیوند میان علوم اسلامی و فناوریهای نوین تلاش کردهاند، افزود: حوزههای علمیه در طول سالهای گذشته گامهای ارزشمندی برای شناخت و بهرهگیری از تحولات علمی برداشتهاند و امروز مجموعههایی مانند مؤسسه علم، تمدن و عرفان، این مسیر را با رویکردی تمدنی و بینالمللی دنبال میکنند.
مدیر حوزههای علمیه، طلاب، دانشجویان و پژوهشگران جوان فعال در عرصه فناوریهای نوین را سرمایههای بزرگ علمی کشور دانست و گفت: آینده علوم اسلامی و تمدن نوین اسلامی به تلاشهای نسل جوانی گره خورده است که میکوشند میان معارف الهی، علوم شناختی و فناوریهای پیشرفته پیوند برقرار کنند.
سه نوع مواجهه با تحولات علمی و فناوری
آیتالله اعرافی در ادامه با اشاره به نوع مواجهه جوامع با پدیدههای نو، تصریح کرد: در برابر تحولات علمی و فناوری، سه نوع مواجهه وجود دارد؛ نخست، مواجهه منفعلانه و ذوقزده که همراه با بهرهگیری سطحی، شتابزده و بدون عمق از فناوریهاست.
وی افزود: نوع دوم، مواجهه مبتنی بر غفلت، رویگردانی و نادیده گرفتن تحولات بزرگ علمی است؛ رویکردی که در طول تاریخ در برابر بسیاری از تحولات مشاهده شده است.
مدیر حوزههای علمیه تأکید کرد: راه سوم که راه خردمندان و صاحبان حکمت است، فهم دقیق، شناخت عمیق، نقد هوشمندانه و بهرهگیری حکیمانه از فناوریها بر اساس مبانی عقلانی و دینی است و حوزههای علمیه باید همین مسیر را در برابر علوم شناختی و هوش مصنوعی دنبال کنند.
علوم اسلامی و هوش مصنوعی؛ دو حوزه همپوشان
وی با بیان اینکه میان علوم اسلامی و فناوریهای نوین تباین وجود ندارد، اظهار کرد: علوم شناختی، هوش مصنوعی و فناوریهای پیشرفته، قلمروهای مشترک فراوانی با علوم اسلامی دارند و همین مسئله، افقهای جدیدی را برای پژوهش و تولید دانش گشوده است.
آیتالله اعرافی نخستین محور این تعامل را بهرهگیری از هوش مصنوعی در عرصههای علمی و پژوهشی دانست و گفت: کاربرد فناوریهای نوین در متون اصلی و ثانویه اسلامی، علوم و نظامات اسلامی، تبلیغ و ترویج معارف الهی، الگوسازی اجتماعی، عینیتبخشی به آموزههای اسلامی و نیز حکمرانی اسلامی، از مهمترین عرصههای استفاده از هوش مصنوعی است.
وی افزود: تمدن اسلامی نیز باید نسبت خود را با این فناوریها روشن کند و از ظرفیت آنها برای پیشبرد اهداف علمی و تمدنی بهره ببرد.
فقه، فلسفه و الهیات هوش مصنوعی باید شکل بگیرد
مدیر حوزههای علمیه محور دوم را نظریهپردازی درباره هوش مصنوعی دانست و تصریح کرد: فلسفه هوش مصنوعی، فقه و حقوق هوش مصنوعی، کلام و الهیات هوش مصنوعی، اخلاق هوش مصنوعی و نظام اسلامی در قلمرو فناوریهای نوین، عرصههایی هستند که حوزه باید بهصورت جدی در آنها ورود کند.
وی ادامه داد: جهان اسلام باید تکلیف خود را با این تحولات روشن کند و بر اساس مبانی اجتهادی، به پرسشهای نوپدید پاسخ دهد.
ضرورت بازخوانی علوم اسلامی با پیوست هوش مصنوعی
آیتالله اعرافی با تأکید بر اینکه تحولات فناوری، پرسشهای جدیدی را پیش روی علوم اسلامی قرار داده است، اظهار کرد: لازم است فقه، فلسفه، حکمت، کلام، اخلاق و دیگر دانشهای اسلامی با پیوست هوش مصنوعی و علوم شناختی مورد بازخوانی قرار گیرند.
نظر شما