به گزارش خبرنگار خبرگزاری شبستان از یاسوج، مسجد در فرهنگ اسلامی تنها محل برگزاری نماز و عبادت نیست، بلکه از دیرباز به عنوان مهمترین پایگاه دینی، فرهنگی، اجتماعی و تربیتی جامعه اسلامی شناخته شده که میتواند در کنار تقویت ایمان و معنویت، در تربیت نسل جوان، ایجاد همبستگی اجتماعی، رفع نیازهای مردم و حل مسائل محله نیز نقشآفرین باشد و به همین جهت، فرا رسیدن هفته جهانی مسجد فرصتی برای بازخوانی جایگاه واقعی این خانههای الهی و بررسی میزان فاصله مساجد با کارکردهای اصیل و اثرگذار خود است.
مسجد در صدر اسلام محور بسیاری از تحولات اجتماعی بود و مردم برای عبادت، آموزش، مشورت، حل مشکلات، رسیدگی به امور نیازمندان و ارتباط با یکدیگر به مسجد مراجعه میکردند، بنابراین «بازگشت به مسجد»، به معنای بازگشت به یک ساختمان یا صرفاً افزایش تعداد نمازگزاران نیست، بلکه به معنای احیای نقش واقعی مسجد در متن زندگی مردم و تبدیل آن به پایگاهی برای ایمان، معرفت، اخلاق، خدمت و مسئولیت اجتماعی است.
کارکردهای تاریخی مسجد نیز نشان میدهد که مسجد میتواند همزمان پایگاه عبادت، تعلیم و تربیت و محور تعاون و وحدت اجتماعی باشد.
در این بین، یکی از مهمترین دغدغههای امروز، چگونگی پیوند دادن نسل جدید با مسجد است که نیازها، علایق، زبان ارتباطی و شیوه دریافت پیامهای فرهنگی آن با نسلهای گذشته تفاوتهایی دارد.
اگر قرار است نوجوان و جوان مسجد را خانه خود بدانند، باید در کنار برنامههای عبادی، زمینه حضور، نشاط، خلاقیت، گفتوگو، آموزش، ورزش، هنر، مهارتآموزی و مسئولیتپذیری آنان نیز در مسجد فراهم شود و این قشر احساس کند که در مسجد دیده میشود و برای حضور و نقشآفرینی وی جایگاه واقعی وجود دارد.
تجربههای مختلف مسجدی نیز بر اهمیت توجه به ذائقه مخاطبان، فعالیتهای هنری و ورزشی، اردو، مهارتآموزی و واگذاری مسئولیت به نوجوانان و جوانان تأکید دارد و از سوی دیگر، تحقق مسجد تراز اسلامی بدون هماهنگی و همافزایی ارکان مسجد امکانپذیر نیست.
امام جماعت، هیئت امنا، کانون فرهنگی و هنری، پایگاه بسیج، خادمان مسجد، خیرین، بانوان و سایر فعالان مسجدی باید به جای فعالیتهای جزیرهای، در یک منظومه هماهنگ و با محوریت مسجد حرکت کنند؛ چراکه هر اندازه این مجموعه منسجمتر و همدلتر عمل کند، ظرفیت مسجد برای جذب مردم و بهویژه نسل نوجوان و جوان افزایش پیدا میکند.
همکاری بین ارکان مسجد و هماهنگی آنان با امام جماعت نیز از عوامل مهم در شکلگیری فعالیت منسجم مسجدی است که در همین راستا، محلهمحوری میتواند یکی از مهمترین راهبردهای احیای کارکردهای مسجد باشد؛ به این معنا که مسجد مسائل، ظرفیتها و نیازهای محله را بشناسد و برای حل آنها نقشآفرینی کند.
مسجدی که در کنار نماز جماعت، به فکر خانوادههای نیازمند، تربیت نوجوانان، رفع آسیبهای اجتماعی، تقویت روابط همسایگی، ایجاد نشاط سالم و استفاده از ظرفیت جوانان باشد، بهتدریج به یک پناهگاه اجتماعی برای مردم تبدیل خواهد شد.
کانونهای فرهنگی و هنری مساجد نیز در چنین ساختاری میتوانند به عنوان بازوی فرهنگی و تربیتی مسجد، زمینه کشف استعدادها، آموزش، فعالیتهای هنری و قرآنی و ارتباط مؤثرتر با نسل جدید را فراهم کنند.
نماینده ولیفقیه در استان کهگیلویه و بویراحمد و امام جمعه یاسوج در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاری شبستان در یاسوج به فرارسیدن هفته جهانی مسجد اشاره و اظهار کرد: مسجد در منطق اسلام یک مرکز جامع و اثرگذار بوده و نباید جایگاه آن را صرفاً به اقامه نماز محدود کنیم؛ بلکه مسجد باید محل عبادت، معرفت، تربیت، وحدت، خدمترسانی و گرهگشایی از مشکلات مردم باشد و بتواند در متن زندگی اجتماعی مردم حضور داشته باشد.
آیتالله «سید نصیر حسینی» با بیان اینکه یکی از شاخصهای مهم مسجد تراز اسلامی، برخورداری از روح معنویت و تربیت دینی است، گفت: مسجد باید انسانساز باشد و بتواند ایمان، اخلاق، تقوا، مسئولیتپذیری و روحیه خدمت به مردم را در جامعه تقویت کند.
وی ادامه داد: در مسجد تراز اسلامی، نماز و عبادت محور است، اما کار مسجد در نماز خلاصه نمیشود؛ بلکه مسجد باید بستری برای آموزش معارف دینی، ترویج قرآن، رشد فکری و اخلاقی مردم، تقویت وحدت و همدلی و رسیدگی به مسائل اجتماعی باشد.
امام جمعه مرکز کهگیلویه و بویراحمد ادامه داد: مسجد باید در کنار کارکرد عبادی، کارکرد آموزشی و تربیتی داشته باشد و بتواند نسل جدید را با معارف دینی و ارزشهای اخلاقی آشنا کند. همچنین مسجد باید محل اجتماع مؤمنان، محل مشورت و همفکری، محل کمک به نیازمندان و پایگاهی برای خدمت به مردم باشد.
آیتالله حسینی افزود: اگر مسجد در متن زندگی مردم حضور داشته باشد، مردم نیز مسجد را تنها برای زمان نماز نمیخواهند، بلکه در مسائل مختلف زندگی به آن مراجعه خواهند کرد.
وی با اشاره به ضرورت توجه جدی به نوجوانان و جوانان، بیان کرد: برای جذب نسل جدید به مسجد نمیتوان تنها با روشهای گذشته عمل کرد، بلکه باید نیازها و ذائقه این نسل را شناخت و متناسب با آن برنامهریزی کرد.
رئیس قرارگاه مساجد استان کهگیلویه و بویراحمد افزود: نوجوان و جوان امروز نیازمند فضای سالم، نشاط، گفتوگو، هویتبخشی، آموزش و فرصت برای بروز استعدادهای خود است و مسجد باید بتواند این نیازها را در چارچوب ارزشهای اسلامی پاسخ دهد.
آیتالله حسینی گفت: باید در مساجد زمینه فعالیتهای فرهنگی، قرآنی، هنری، ورزشی، آموزشی و مهارتی فراهم شود و از خود نوجوانان و جوانان در طراحی و اجرای برنامهها استفاده کنیم.
نماینده ولیفقیه در استان کهگیلویه و بویراحمد اظهار کرد: وقتی جوان احساس کند که فقط مخاطب مسجد نیست، بلکه یکی از عناصر فعال و اثرگذار آن است، تعلق وی به مسجد بیشتر خواهد شد؛ ضمن اینکه باید به نوجوان و جوان مسئولیت داد، به نظر وی توجه کرد و اجازه داد استعداد و خلاقیت خود را در فضای مسجد بروز دهد.
وی اهمیت ارتباط صمیمانه و اخلاقی متولیان مسجد با نسل جدید را یادآور شد و افزود: یکی از راههای جذب نوجوانان و جوانان، ایجاد ارتباط عاطفی و انسانی با آنان است.
آیتالله حسینی با بیان اینکه مسجد نباید برای نوجوان محیطی خشک و صرفاً رسمی تلقی شود، بلکه باید محیطی امن، با نشاط، معنوی و دوستداشتنی باشد که جوان در آن احساس آرامش و هویت کند، بیان کرد: اگر ارتباط قلبی بین مسجد و نسل جدید شکل بگیرد، بسیاری از مسائل فرهنگی و تربیتی نیز آسانتر قابل حل خواهد بود.
رئیس قرارگاه مساجد استان کهگیلویه و بویراحمد نقش امام جماعت را در این زمینه مهم دانست و گفت: امام جماعت باید محور وحدت و هماهنگی در مسجد باشد و با مردم، جوانان، نوجوانان، بانوان و سایر اقشار ارتباط داشته باشد.
وی خاطرنشان کرد: تحقق مسجد تراز اسلامی وظیفه یک فرد یا یک نهاد نیست، بلکه همه ارکان مسجد باید در کنار یکدیگر قرار بگیرند و برای آبادانی مسجد تلاش کنند.
آیتالله حسینی به نقش هیئت امنا، کانونهای فرهنگی و هنری، پایگاههای بسیج، خادمان و سایر فعالان مسجدی اشاره و اظهار کرد: هر کدام از این مجموعهها ظرفیت ارزشمندی دارند و اگر این ظرفیتها در کنار یکدیگر قرار گیرند، مسجد میتواند بسیار اثرگذارتر عمل کند.
نماینده ولیفقیه در استان کهگیلویه و بویراحمد افزود: فعالیتهای مسجد نباید به صورت جزیرهای و جدا از یکدیگر باشد، بلکه همه باید یک هدف مشترک داشته باشند و آن، رونق مسجد، تقویت ایمان مردم، تربیت نسل جدید و خدمت به جامعه است.
وی با بیان اینکه بازگشت به مسجدمحوری نیازمند عزم جدی و برنامهریزی است، خاطرنشان کرد: برای بازگشت جامعه به مسجد باید خود مسجد را جذاب، فعال و مسئلهمحور کنیم.
آیتالله حسینی گفت: نمیتوان انتظار داشت مردم، بهویژه جوانان، به مسجد مراجعه کنند اما مسجد در برابر نیازها و مسائل آنان برنامهای نداشته باشد، بلکه مسجد باید درد مردم را بشناسد و برای حل مشکلات آنان نقشآفرین باشد.
رئیس قرارگاه مساجد استان کهگیلویه و بویراحمد ضمن اشاره به اینکه مسجدمحوری یعنی مسجد در متن محله قرار بگیرد و نسبت به مسائل پیرامون خود بیتفاوت نباشد، افزود: باید وضعیت خانوادهها، جوانان، نوجوانان، نیازمندان و آسیبهای اجتماعی محله شناسایی شود و مسجد با استفاده از ظرفیت مردم و دستگاههای مختلف، برای حل این مسائل اقدام کند.
وی خاطرنشان کرد: وقتی مردم مشاهده کنند مسجد در کنار آنها بوده و در مشکلات، شادیها و نیازهای آنان حضور دارد، ارتباط خود را با مسجد نیز عمیقتر خواهند کرد.
آیتالله حسینی محلهمحوری را از الزامات مهم پویایی مساجد دانست و گفت: مسجد باید خانه همه مردم محله باشد و اقشار مختلف بتوانند در آن حضور پیدا کنند.
رئیس شورای فرهنگ عمومی استان کهگیلویه و بویراحمد بیان کرد: اگر مسجد بتواند بین مردم پیوند ایجاد کند، همدلی را افزایش دهد، زمینه کمک به نیازمندان را فراهم کند و برای مسائل فرهنگی و اجتماعی محله برنامه داشته باشد، بسیاری از آسیبهای اجتماعی نیز قابل کنترل و کاهش خواهد بود.
وی در ادامه، به نقش کانونهای فرهنگی و هنری مساجد اشاره و بیان کرد: کانونهای فرهنگی و هنری ظرفیت بسیار خوبی برای فعال کردن بخش فرهنگی مسجد هستند و میتوانند زمینه ارتباط بیشتر مسجد با نوجوانان و جوانان را فراهم کنند.
آیتالله حسینی ادامه داد: فعالیتهای قرآنی، فرهنگی، هنری، آموزشی، کتابخوانی، مهارتآموزی و برنامههای اوقات فراغت، اگر با برنامهریزی مناسب و متناسب با نیاز نسل جدید انجام شود، میتواند مسجد را به یک محیط فعال و جذاب فرهنگی تبدیل کند.
نماینده ولیفقیه در استان کهگیلویه و بویراحمد خاطرنشان کرد: کانونهای فرهنگی و هنری نباید فعالیت خود را جدا از مسجد تعریف کنند، بلکه باید در خدمت تقویت کارکردهای مسجد و با هماهنگی امام جماعت و سایر ارکان مسجد حرکت کنند.
وی خاطرنشان کرد: کانون میتواند استعدادهای نوجوانان و جوانان را شناسایی و شکوفا کند، آنان را در فعالیتهای فرهنگی و هنری مشارکت دهد و زمینهای ایجاد کند که نسل جدید مسجد را خانه فرهنگی و معنوی خود بداند.
آیتالله حسینی با بیان اینکه هفته جهانی مسجد باید به فرصتی برای بازنگری در وضعیت مساجد تبدیل شود، خاطرنشان کرد: لازم است در این ایام تنها به برگزاری مراسم و برنامههای مناسبتی اکتفا نکنیم، بلکه باید ببینیم مسجد در هر محله چه میزان در تربیت نسل جدید، حل مشکلات مردم، تقویت وحدت، کاهش آسیبهای اجتماعی و ایجاد نشاط معنوی موفق بوده است.
رئیس قرارگاه مساجد استان کهگیلویه و بویراحمد افزود: اگر بتوانیم مسجد را به جایگاه واقعی خود بازگردانیم و ظرفیت مردم، جوانان، بانوان، خیرین، نخبگان و مجموعههای فرهنگی را در کنار یکدیگر قرار دهیم، مسجد میتواند دوباره همان نقش مؤثر و تمدنساز خود را در جامعه ایفا کند.
وی ضمن اشاره به اینکه مسجد باید قرارگاه ایمان، اخلاق، تربیت، خدمت و حل مسائل مردم باشد و این مهم با حضور فعال مردم و همکاری همه ارکان مسجد محقق خواهد شد، گفت: امروز بیش از هر زمان دیگری نیازمند مساجد فعال، مردمی، جوانمحور و مسئلهمحور هستیم و باید تلاش کنیم فاصله بین نسل جدید و مسجد کاهش پیدا کند.
آیتالله حسینی گفت: اگر به نوجوان و جوان در مسجد میدان دهیم، استعداد آنها را بشناسیم و با زبان خودش با او ارتباط برقرار کنیم، میتوان امیدوار بود که مسجد بار دیگر به یکی از مهمترین کانونهای تربیت، فرهنگ و انسجام اجتماعی در جامعه تبدیل شود.
نظر شما