به گزارش خبرنگار خبرگزاری شبستان از استان کردستان، مسجد در فرهنگ اسلامی تنها چهار دیوار برای برپایی نماز نیست؛ از همان روزهای نخست شکلگیری جامعه اسلامی، مسجد محلی برای آموزش، گفتوگو، حل مسائل مردم، تربیت نسل جوان و شکلگیری پیوندهای اجتماعی بوده است امروز نیز در شرایطی که جامعه با مسائل فرهنگی و اجتماعی متعددی روبهروست، بازگشت مسجد به جایگاه واقعی خود میتواند بخشی از پاسخ به نیازهای نسل جدید باشد.
در کردستان نیز همزمان با فرارسیدن دهه فرهنگی ترویج معارف نماز و مسجد و روز جهانی مسجد، برنامههایی برای تبیین جایگاه مسجد، ترویج فرهنگ نماز و تجلیل از فعالان این عرصه در نظر گرفته شده است؛ برنامههایی که محور اصلی آن توجه دوباره به ظرفیت مساجد برای ایجاد ارتباط میان مردم، روحانیون، جوانان و مجموعههای فرهنگی است.
اکبر عظیمی، مدیر ستاد اقامه نماز استان کردستان، در گفتوگو با شبستان، درباره فلسفه نامگذاری این دهه و برنامههای پیشبینی شده برای گرامیداشت روز جهانی مسجد توضیحاتی ارائه کرده است.
پیوند دو مناسبت در یک دهه فرهنگی
عظیمی با اشاره به نامگذاری بازه ۲۱ تا ۳۰ مردادماه به عنوان دهه فرهنگی ترویج معارف نماز و مسجد اظهار کرد: شکلگیری این دهه بر اساس پیوند دو مناسبت مهم انجام شده است؛ یکی سالروز تأسیس ستاد اقامه نماز به فرمان رهبر معظم انقلاب و دیگری روز جهانی مسجد.
وی افزود: روز جهانی مسجد در ۳۱ مردادماه مصادف با ۲۱ اوت، یادآور حادثه تلخ آتشسوزی مسجدالاقصی در سال ۱۹۶۹ است؛ رویدادی که در تاریخ جهان اسلام به عنوان یکی از رخدادهای مهم مرتبط با مسجدالاقصی ثبت شده است.
مدیر ستاد اقامه نماز استان کردستان ادامه داد: کنار هم قرار گرفتن این دو مناسبت، فرصت مناسبی ایجاد کرده است تا موضوع نماز و مسجد نه به عنوان دو موضوع جدا از یکدیگر، بلکه در قالب یک منظومه فرهنگی و اجتماعی مورد توجه قرار گیرد.
به گفته عظیمی، این دهه میتواند بستری برای بازخوانی جایگاه مسجد در جامعه اسلامی و توجه به ظرفیتهایی باشد که در طول تاریخ در این مکان مقدس شکل گرفته است.
شرایط امروز جامعه و تهدیدهای فرهنگی و اجتماعی، احیای کارکردهای هویتساز مسجد را ضروریتر کرده است
عظیمی با اشاره به کارکردهای مسجد در صدر اسلام بیان کرد: در الگوی نبوی، مسجد صرفاً محل عبادت نبود و در بسیاری از مسائل اجتماعی، تربیتی و عمومی جامعه نقش داشت.
وی افزود: مسجد در آن دوران محلی برای آموزش، تربیت، ارتباط میان مردم و رسیدگی به مسائل جامعه بود و میتوان از این تجربه تاریخی برای تقویت کارکردهای امروز مساجد استفاده کرد.
مدیر ستاد اقامه نماز استان کردستان با تأکید بر ضرورت توجه به این الگو گفت: شرایط امروز جامعه و تهدیدهای فرهنگی و اجتماعی، احیای کارکردهای هویتساز مسجد را ضروریتر کرده است.
وی معتقد است اگر مسجد بتواند ارتباط خود را با نسل جوان تقویت کند و پاسخگوی نیازهای فرهنگی و اجتماعی آنان باشد، میتواند بار دیگر به یکی از مهمترین پایگاههای تربیتی جامعه تبدیل شود.
عظیمی تأکید کرد که تقویت این جایگاه نیازمند حضور فعال امامان جماعت، هیئت امنای مساجد، جوانان، خانوادهها و مجموعههای فرهنگی است و مسجد زمانی میتواند اثرگذاری بیشتری داشته باشد که مردم آن را متعلق به خود بدانند.
نماز؛ ظرفیتی برای تقویت سلامت اخلاقی جامعه
مدیر ستاد اقامه نماز استان کردستان در بخش دیگری از سخنان خود به ارتباط میان نماز، مسجد و سلامت اجتماعی اشاره کرد و گفت: ترویج فرهنگ نماز باید فراتر از برگزاری یک برنامه مناسبتی دنبال شود و به یک جریان فرهنگی مستمر در جامعه تبدیل شود.

وی افزود: تقویت حضور مردم در مساجد و توجه به نماز میتواند زمینهساز ارتقای سلامت اخلاقی و معنوی جامعه باشد و از همین رو، ستاد اقامه نماز فعالیتهای خود را در چند محور دنبال میکند.
عظیمی، حوزههای تبلیغی، فرهنگی، آموزشی و نظارتی را چهار محور اصلی فعالیت ستاد اقامه نماز عنوان کرد و گفت: هدف از این فعالیتها نهادینه کردن فرهنگ اقامه نماز در محیطهای مختلف و فراهم کردن زمینه مشارکت بیشتر اقشار جامعه در این عرصه است.
به گفته وی، برای اثرگذاری بیشتر برنامههای نماز و مسجد، باید از فعالیتهای مقطعی عبور کرد و به سمت برنامههای مستمر، خلاقانه و متناسب با نیازهای نسل جدید حرکت کرد.
تجلیل از ۶۰ فعال مسجدی کردستان
وی بیان کرد: یکی از برنامههای محوری دهه فرهنگی ترویج معارف نماز و مسجد در کردستان، برگزاری مراسم ویژه روز جهانی مسجد است.
عظیمی در این باره اظهار کرد: مراسم محوری این مناسبت روز ۲۸ مردادماه در مسجد جامع سنندج برگزار میشود و در جریان آن از ۶۰ نفر از فعالان، خادمان، امامان جماعت و کارگزاران برتر مساجد استان تجلیل خواهد شد.
وی این مراسم را فرصتی برای قدردانی از افرادی دانست که در طول سال در حوزههای فرهنگی، اجتماعی، مذهبی و خدمترسانی در مساجد فعالیت دارند.
مدیر ستاد اقامه نماز استان کردستان افزود: بسیاری از فعالیتهای فرهنگی مساجد به واسطه تلاش افرادی انجام میشود که بدون هیاهو و در طول سال در کنار مردم حضور دارند و تجلیل از این افراد میتواند زمینهای برای معرفی الگوهای موفق مسجدی باشد.
از سیره پیامبر تا مسئله تابآوری اجتماعی
عظیمی با اشاره به عناوین پیشبینی شده برای روزهای دهه فرهنگی ترویج معارف نماز و مسجد اظهار کرد: این روزشمار تلاش دارد موضوع مسجد و نماز را از زوایای مختلف مورد توجه قرار دهد.
وی ادامه داد: رونق مساجد و اقامه نماز با الهام از سیره پیامبر اعظم (ص)، سیره رضوی و نماز، جایگاه شهید و فرهنگ اقامه نماز، نقش مردم در اداره مساجد و ترویج نماز، تأثیر نماز بر افزایش تابآوری اجتماعی، وحدت و امنیت و نقش مسئولان و خادمان نماز از جمله محورهای این دهه است.
مسجدی که بتواند فضای گفتوگو، آموزش، مشاوره و فعالیتهای فرهنگی را برای نسل جوان فراهم کند، ظرفیت بیشتری برای اثرگذاری اجتماعی خواهد داشت
مدیر ستاد اقامه نماز استان کردستان افزود: در ادامه این برنامهها، موضوع آبادانی معنوی مساجد، نماز و انتظار مصلح جهانی، مسجد به عنوان ظرفیت تقویت سلامت اجتماعی و اقتصادی، ویژگیهای امام جماعت موفق و نقش نماز جمعه در جامعه نیز مورد توجه قرار گرفته است.
وی همچنین تجلیل از امامان جماعت مبتکر و نوآور را از دیگر محورهای این برنامهها عنوان کرد و گفت: شناسایی و معرفی افرادی که با ایدههای جدید برای جذب مردم و به ویژه جوانان به مسجد تلاش میکنند، میتواند به الگوسازی در این حوزه کمک کند.
وی بیان کرد: در میان محورهای این دهه، توجه به نقش امام جماعت نیز جایگاه ویژهای دارد. مسجد بدون حضور فعال و اثرگذار امام جماعت نمیتواند همه ظرفیتهای خود را به میدان بیاورد.
عظیمی با اشاره به عنوان امام جماعت خردمند، دلسوز و خلاق در روزشمار این دهه گفت: امام جماعت باید علاوه بر ایفای نقش در اقامه نماز، ارتباط مؤثری با مردم و به ویژه جوانان داشته باشد.
وی افزود: مسجدی که بتواند فضای گفتوگو، آموزش، مشاوره و فعالیتهای فرهنگی را برای نسل جوان فراهم کند، ظرفیت بیشتری برای اثرگذاری اجتماعی خواهد داشت.
مدیر ستاد اقامه نماز استان کردستان تأکید کرد: استفاده از روشهای نو و توجه به نیازهای روز جامعه از الزامات فعالیت فرهنگی در مساجد است و باید از ظرفیت افرادی که در این زمینه تجربه و ابتکار دارند، استفاده شود.
رسانهها در کنار مساجد
عظیمی در پایان با اشاره به نقش رسانهها در معرفی فعالیتهای مساجد و برنامههای دهه فرهنگی ترویج معارف نماز و مسجد گفت: رسانههای استان میتوانند با انعکاس برنامهها و معرفی فعالیتهای موفق مساجد، در تقویت مشارکت عمومی نقش مؤثری داشته باشند.
وی از رسانههای کردستان خواست با پرداختن به برنامههای این دهه، زمینه آشنایی بیشتر مردم با فعالیتهای مسجدمحور را فراهم کنند.
مدیر ستاد اقامه نماز استان کردستان خاطرنشان کرد: تقویت باورهای دینی و افزایش حضور مردم در برنامههای مسجدی نیازمند همراهی همه بخشهای جامعه است و رسانهها نیز میتوانند در این مسیر نقش مهمی ایفا کنند.
دهه فرهنگی ترویج معارف نماز و مسجد در نهایت فرصتی است برای بازگشت به یک پرسش اساسی؛ مسجد در جامعه امروز چه جایگاهی دارد و چگونه میتوان ظرفیت آن را برای تربیت نسل جوان، افزایش همبستگی اجتماعی و کاهش آسیبها فعال کرد؟ پاسخ به این پرسش تنها در برگزاری مراسمهای مناسبتی خلاصه نمیشود، بلکه نیازمند برنامهریزی مستمر، مشارکت مردم و استفاده از ظرفیت ائمه جماعات، خادمان، جوانان و فعالان فرهنگی مساجد است.
نظر شما