نبض محرم و میهن‌دوستی در دست حسینیه‌ای ۵۰۰ ساله در دل کویر

حسینیه تاریخی بادرود با قدمتی بیش از پنج قرن، این روزها همزمان با فرارسیدن ماه محرم و برگزاری تجمع‌های شبانه در حمایت از ایران، بار دیگر به کانون شور حسینی و همبستگی مردم تبدیل شده است؛ جایی که آیین‌های کهن عزاداری همچون نخل‌گردانی، خیمه‌گاه ۱۵۰۰ مترمربعی و حضور ۱۲ هیئت مذهبی، روایتگر پیوند دیرینه ایمان، هویت و میهن‌دوستی در دل کویر است.

به گزارش خبرگزاری شبستان، در دل بادرود، شهری کویری در شهرستان نطنز، حسینیه‌ای قرار دارد که تنها یک بنای مذهبی نیست؛ بخشی از حافظه جمعی مردم شهر است. جایی که بیش از ۵۰۰ سال از عمرش می‌گذرد و هنوز هم با آغاز محرم، زندگی تازه‌ای در آن جریان پیدا می‌کند. از خیمه‌گاهی با چادر ۱۵۰۰ مترمربعی گرفته تا آیین نخل‌گردانی و حضور ۱۲ هیئت مذهبی، همه چیز در این حسینیه نشان می‌دهد که سنت‌های چند صد ساله هنوز هم در این شهر نفس می‌کشند. امسال همزمانی محرم با تجمع‌های شبانه حمایت از ایران، این حسینیه را به محلی برای گردهم آمدن مردم و جان‌فدایان ایران تبدیل کرده است.

شهری که محرم در آن جریان دارد

بادرود از توابع شهرستان نطنز در استان اصفهان است؛ شهری که بخش مهمی از هویتش را مدیون فضای مذهبی است. وجود امامزاده آقا علی‌عباس و شاهزاده محمد باعث شده سالانه بین پنج تا شش میلیون زائر به این شهر رفت‌وآمد کنند. همین فضای مذهبی باعث شده حدود ۱۲ هیئت در شهر فعالیت کنند؛ هیئت‌هایی که بسیاری از آن‌ها از دل حسینیه مرکز شهر شکل گرفته‌اند.

از قلعه قدیمی تا حسینیه امروز

علی شهبازی، رئیس هیئت امنای حسینیه مرکز شهر بادرود، می‌گوید: سال‌ها پیش، بادرود روستایی بود که مردمش در قلعه‌ای در مرکز شهر زندگی می‌کردند. کنار آن قلعه، مسجد، حمام، آب‌انبار و حسینیه‌ای قرار داشت که مرکز زندگی اجتماعی و مذهبی مردم بود.

نبض محرم و میهن‌دوستی در دست حسینیه‌ای ۵۰۰ ساله در دل کویر

آن قلعه تاریخی بعدها تخریب شد و امروز مدرسه جای آن را گرفته است، اما حسینیه همچنان پابرجاست؛ هرچند در طول سال‌ها، سه بار تخریب و دوباره بازسازی شده است. ساختمان اولیه با خشت ساخته شده بود، بعدها آجر و تیرآهن به آن اضافه شد و در نهایت، بنای فعلی از سال ۱۳۷۳ طی دو سال بازسازی شد تا امروز به یکی از مهم‌ترین مراکز فرهنگی و مذهبی شهر تبدیل شده است.

آمادگی دو ماهه برای برپایی خیمه‌گاه

اگرچه این حسینیه در طول سال میزبان مراسم ختم، فاتحه، جشن‌ها و مناسبت‌های ملی و مذهبی است، اما دهه اول محرم مهم‌ترین رویداد آن است. سال‌هاست که در آخرین جمعه ماه ذی‌الحجه، مردم شهر در حسینیه جمع می‌شوند تا مقدمات عزاداری را فراهم کنند. یکی از مهم‌ترین بخش‌های این آیین، برپایی خیمه‌گاه است؛ سنتی که به یکی از ماندگارترین رسم‌های محرم در بادرود تبدیل شده است.

شهبازی می‌گوید کار آماده‌سازی این خیمه از حدود دو ماه قبل آغاز می‌شود و حدود ۲۰۰ تا ۳۰۰ نفر از مردم شهر در برپایی آن مشارکت دارند. چاوش‌خوانی، روضه‌خوانی و آماده‌سازی فضای حسینیه نیز بخشی از این آیین است.

خیمه‌ای ۱۵۰۰ متری، یادگار هنر اصفهان

شاخص‌ترین نماد این حسینیه، چادر عظیمی است که هر سال بر فراز آن برپا می‌شود؛ چادری با مساحت حدود ۱۵۰۰ متر مربع که به دست هنرمندان اصفهانی طراحی و دوخته شده است. پیش از آن، چادرهای ساده‌تری استفاده می‌شد و حتی مدتی چادرها را از بازار تهران اجاره می‌کردند، اما با ساخت بنای جدید، تصمیم گرفته شد خیمه‌ای دائمی و متناسب با فضای حسینیه تهیه شود.

دوخت و طراحی این خیمه در سال ۱۳۷۳ حدود ۱۴ میلیون تومان هزینه داشت؛ رقمی که بخش عمده آن را هیئت امنا و بخشی را خیران تأمین کردند.

روی این چادر، طرح‌های اسلیمی و نقش‌هایی برگرفته از فرهنگ عاشورایی دیده می‌شود. همچنین کاشی‌کاری‌های بنا به دست هنرمندان اصفهانی و آینه‌کاری‌های آن توسط هنرمندان تهرانی انجام شده است.

محرم از شب هفتم رنگ دیگری می‌گیرد

هرچند مراسم عزاداری از ابتدای محرم در حسینیه برگزار می‌شود، اما از شب هفتم تا عاشورا، حال و هوای شهر کاملا تغییر می‌کند و ۱۲ هیئت مذهبی شهر، در این شب‌ها کنار هم عزاداری می‌کنند. به گفته شهبازی، شب هفتم یادآور بسته شدن آب بر اهل بیت است و حضور هیئت‌ها در خیابان‌ها، بازآفرینی همین واقعه تاریخی محسوب می‌شود. شب تاسوعا هم فلسفه خاص خودش را دارد؛ شبی که به درخواست امام حسین، جنگ یک شب به عقب افتاد تا اهل بیت به دعا، عبادت و مناجات بپردازند.

نخلی که بانیان خودش را دارد

صبح عاشورا، یکی از مهم‌ترین آیین‌های بادرود یعنی نخل‌گردانی آغاز می‌شود؛ مراسمی که نمادی از تشییع پیکر امام حسین است. علاوه بر نخل اصلی، دو نخل کوچک‌تر هم وجود دارد که یکی متعلق به حسینیه مرکز شهر و دیگری متعلق به حسینیه اعظم است. نکته جالب این مراسم، این است که هر پایه نخل بانی جداگانه‌ای دارد به طوری که هر پایه نخل متعلق به یک طایفه مشخص است و این سنت نسل به نسل منتقل شده است.

مراسم نخل گردانی در میدان امام حسین بادرود برگزار می‌شود؛ میدانی که حسینیه اعظم در یک سمت و حسینیه مرکز شهر در سمت دیگر آن مستقر هستند. به نشانه سه روز و سه شبی که پیکر امام حسین روی زمین مانده بود، نخل سه بار دور میدان می‌چرخد و همزمان، عزاداران نوحه‌سرایی و سینه‌زنی انجام می‌شود.

پس از آن، عزاداران نخل را تا گلزار شهدا همراهی می‌کند و در آنجا زیارت عاشورا قرائت می‌شود. 

چراغی که خاموش نشد

شهبازی، خاطرات قدیمی حسینیه را با روزگار ارباب و رعیتی پیوند می‌زند؛ دورانی که تنها همین حسینیه در شهر وجود داشت و برگزاری مراسم مذهبی با محدودیت‌هایی روبه‌رو بود.

او نقل می‌کند که برخی از قدیمی‌ها روایت کرده‌اند برای حفظ این حسینیه و استمرار مراسم مذهبی، در دوره حکومت پهلوی از نیروهای ژاندارمری وقت کتک خورده‌اند، اما اجازه نداده‌اند چراغ این هیئت خاموش شود. شاید به همین دلیل است که حسینیه مرکز شهر بادرود برای مردم این شهر فقط یک بنا نیست؛ جایی است که پنج قرن است مردم را دور هم جمع می‌کند و هنوز هم با آغاز محرم، دوباره جان می‌گیرد.

کد خبر 1891575

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha