به گزارش خبرنگار خبرگزاری شبستان از استان کردستان، چهاردهمین کنگره علوم باغبانی ایران صبح امروز (دوشنبه ۱۸ خردادماه) به میزبانی دانشگاه کردستان آغاز به کار کرد؛ رویدادی سهروزه که تا ۲۰ خردادماه ادامه دارد و طی آن جمعی از استادان دانشگاه، پژوهشگران، مدیران اجرایی، تولیدکنندگان، دانشجویان و صاحبنظران داخلی و بینالمللی به بررسی مهمترین مسائل و چالشهای حوزه باغبانی کشور میپردازند.
این کنگره در شرایطی برگزار میشود که موضوعاتی همچون تغییرات اقلیمی، بحران منابع آب، تنشهای محیطی، ارتقای بهرهوری تولید، توسعه گیاهان باغی و دارویی و بهرهگیری از فناوریهای نوین در کشاورزی، بیش از گذشته به دغدغههای اصلی بخش کشاورزی کشور تبدیل شده است.
در مراسم افتتاحیه این رویداد علمی، علاوه بر تجلیل از پیشکسوتان و فعالان برجسته علوم باغبانی کشور، مسئولان ملی و استانی و همچنین چهرههای علمی این حوزه به بیان دیدگاهها و راهکارهای خود برای توسعه پایدار بخش باغبانی پرداختند.
امنیت غذایی بدون فناوریهای نوین محقق نمیشود
معاون پژوهشی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری در آیین افتتاحیه این کنگره با اشاره به چالشهای موجود در حوزه منابع آبی و تأمین غذا، بر ضرورت بهرهگیری از فناوریهای نوین در بخش کشاورزی تأکید کرد.
سید مهدی ابطحی با اشاره به شرایط کنونی کشور و آسیبهای واردشده به برخی زیرساختها و بخشهای صنعتی در جریان جنگ تحمیلی اخیر، اظهار داشت: اقتصاد مبتنی بر فناوری اطلاعات نیز از این شرایط متأثر شده و در برخی بخشها شاهد بروز مشکلاتی هستیم، اما در حوزه دفاعی، اتکا به فناوریهای داخلی و دانش بومی موجب افزایش تابآوری کشور شده است.
وی با بیان اینکه جمعیت جوان کشور یک ظرفیت ارزشمند برای آینده محسوب میشود، افزود: در عین حال، محدودیتهای اکولوژیکی و منابع طبیعی این پرسش را مطرح میکند که چگونه میتوان در آینده پاسخگوی نیازهای غذایی جامعه بود.
معاون پژوهشی وزارت علوم امنیت غذایی را یکی از مهمترین مؤلفههای تابآوری ملی دانست و گفت: محدودیت منابع آبی و نیاز روزافزون به تولید غذا، ضرورت توجه به نوآوری و فناوری در بخش کشاورزی را دوچندان کرده است.
ابطحی توسعه گلخانههای مدرن، استفاده از روشهای نوین آبیاری و کاهش مصرف آب را از مهمترین راهکارهای عبور از چالشهای موجود برشمرد و تصریح کرد: در کشوری با اقلیم خشک و نیمهخشک، دستیابی به امنیت غذایی بدون بهرهگیری از فناوریهای نوین امکانپذیر نخواهد بود.
وی همچنین بر لزوم تغییر نگاه در حوزه تولیدات کشاورزی تأکید کرد و افزود: همانگونه که در برخی صنایع، توجه به ارزش افزوده جایگزین افزایش صرف تولید شده است، در بخش کشاورزی نیز باید علاوه بر مدیریت منابع، به ارزش اقتصادی محصولات توجه ویژه داشت.
توسعه باغبانی؛ ضرورتی برای امنیت غذایی و اشتغال روستایی
معاون هماهنگی امور اقتصادی استانداری کردستان نیز در این مراسم با تأکید بر اهمیت راهبردی بخش کشاورزی، توسعه باغبانی را یکی از عوامل مؤثر در تأمین امنیت غذایی کشور دانست.
ارسلان ازهاری با اشاره به ظرفیتهای کشاورزی استان کردستان گفت: در اسناد توسعهای استان، حوزههای آب و کشاورزی، صنعت، معدن، گردشگری و تجارت به عنوان محورهای اصلی توسعه تعریف شدهاند که در این میان بخش آب و کشاورزی از جایگاه ویژهای برخوردار است.
وی با بیان اینکه استان کردستان دارای یک میلیون و ۲۰۰ هزار هکتار اراضی کشاورزی است، افزود: سالانه حدود ۸۰۰ تا ۸۵۰ هزار هکتار از این اراضی زیر کشت میرود و مجموع تولیدات کشاورزی استان به حدود ۳.۷ میلیون تن در سال میرسد.
ازهاری با اشاره به جایگاه استان در تولید محصولات باغی خاطرنشان کرد: سطح باغات کردستان بیش از ۶۵ هزار هکتار است و این استان در تولید برخی محصولات باغی دارای رتبههای برتر کشوری است؛ بهگونهای که در تولید توتفرنگی رتبه نخست، در انگور دیم و گردو رتبه دوم و در تولید گیلاس رتبه هفتم کشور را به خود اختصاص داده است.
وی توسعه کشت گیاهان دارویی و زعفران را از برنامههای مهم استان عنوان کرد و گفت: بهرهگیری از ظرفیتهای بومی و توسعه محصولات با ارزش اقتصادی بالا میتواند نقش مهمی در رونق کشاورزی استان داشته باشد.
معاون هماهنگی امور اقتصادی استانداری کردستان همچنین توسعه باغبانی را عاملی مؤثر در اشتغالزایی روستایی دانست و افزود: ایجاد فرصتهای شغلی در مقیاسهای کوچک و متوسط میتواند از مهاجرت روستاییان جلوگیری کرده و زمینه افزایش درآمد خانوارهای روستایی را فراهم کند.
باغبانی امروز با هوش مصنوعی و اقتصاد سبز گره خورده است
رئیس انجمن علوم باغبانی ایران نیز در این کنگره بر ضرورت تحول در رویکردهای علمی این حوزه تأکید کرد و گفت: آینده باغبانی کشور نیازمند نگاه بینرشتهای، همکاریهای علمی گسترده و تعاملات بینالمللی است.
کوروش وحدتی با اشاره به حضور گسترده استادان، پژوهشگران، مدیران اجرایی، تولیدکنندگان و دانشجویان از سراسر کشور در این رویداد علمی اظهار داشت: این حضور نشاندهنده جایگاه راهبردی علوم باغبانی در توسعه پایدار، امنیت غذایی، سلامت جامعه و اقتصاد کشاورزی است.
وی تغییر اقلیم، بحران آب، تنشهای محیطی، فرسایش خاک، محدودیت منابع و کاهش بهرهوری را از مهمترین چالشهای پیش روی این بخش برشمرد و افزود: در چنین شرایطی، نقش دانش، فناوری، نوآوری و همکاریهای علمی بیش از هر زمان دیگری اهمیت دارد.
رئیس انجمن علوم باغبانی ایران با تأکید بر اینکه جامعه علمی کشور در سختترین شرایط نیز مسیر علم و پژوهش را متوقف نکرده است، تصریح کرد: آینده کشاورزی و باغبانی تنها از مسیر توسعه فناوریهای نوین، اقتصاد دانشبنیان و همکاری میان دانشگاه، دولت، بخش خصوصی و کشاورزان قابل ترسیم است.
وی ادامه داد: علوم باغبانی امروز صرفاً به تولید محصول محدود نمیشود، بلکه با موضوعاتی همچون سلامت انسان، امنیت غذایی، پایداری محیط زیست، مدیریت منابع آب، هوش مصنوعی، اقتصاد سبز و توسعه روستایی پیوند خورده است.
راهاندازی گلخانه هوشمند در دانشگاه کردستان
رئیس دانشگاه کردستان نیز در این مراسم از برنامهریزی برای راهاندازی یک واحد گلخانه هوشمند در این دانشگاه خبر داد و آن را گامی مهم در توسعه کشت گلخانهای و کاربردیسازی پژوهشهای علمی دانست.
عادل سیوسهمرده با اشاره به ظرفیتهای استان کردستان در حوزه کشاورزی و باغبانی اظهار کرد: انتخاب دانشگاه کردستان به عنوان میزبان چهاردهمین کنگره علوم باغبانی ایران نشاندهنده ظرفیتهای علمی این دانشگاه و توانمندیهای استان در این حوزه است.
وی با بیان اینکه کردستان یکی از مهمترین رویشگاههای گیاهان دارویی کشور به شمار میرود، افزود: از میان حدود ۲ هزار و ۵۰۰ گونه گیاهی شناساییشده در استان، بیش از ۱۵۰ گونه دارای ارزش دارویی شناختهشده هستند.
رئیس دانشگاه کردستان با اشاره به تولید سالانه حدود ۳.۷ میلیون تن محصولات کشاورزی در استان خاطرنشان کرد: بخش کشاورزی سهم قابل توجهی در اشتغال و ارزش افزوده اقتصادی استان دارد، اما همچنان ظرفیتهای فراوانی برای توسعه باغبانی وجود دارد که باید با رویکردهای علمی و فناورانه فعال شود.
وی همچنین به ظرفیتهای مرزی استان از جمله مرزهای باشماق مریوان و سیرانبند بانه اشاره کرد و گفت: این ظرفیتها میتوانند فرصت مناسبی برای صادرات محصولات باغی و کشاورزی استان به بازارهای منطقهای فراهم کنند.
سیوسهمرده با تأکید بر اهمیت توسعه کشت گلخانهای در شرایط کمآبی افزود: دانشگاه کردستان در راستای توسعه فناوریهای نوین کشاورزی، راهاندازی یک گلخانه هوشمند را در دستور کار قرار داده است.
ارسال بیش از ۷۰۰ مقاله به کنگره
دبیر علمی چهاردهمین کنگره علوم باغبانی ایران نیز از استقبال گسترده پژوهشگران از این رویداد علمی خبر داد و گفت: در مجموع ۷۰۷ مقاله به دبیرخانه کنگره ارسال شده است.
محمود کوششصبا اظهار داشت: پس از فرآیند داوری علمی، ۱۰۷ مقاله برای ارائه شفاهی و ۵۹۱ مقاله برای ارائه در قالب پوستر پذیرفته شدهاند و ۵۹ مقاله نیز حد نصاب لازم برای پذیرش را کسب نکردند.
وی با اشاره به محورهای تخصصی کنگره افزود: در این دوره ۱۳ محور تخصصی تعریف شده که بیشترین تعداد مقالات به موضوعات مدیریت تنشهای زیستی و غیرزیستی، تغییر اقلیم و تولید گیاهان باغبانی اختصاص داشته است.
دبیر علمی کنگره همچنین از برگزاری هشت نشست تخصصی در حاشیه این رویداد خبر داد و گفت: این نشستها با هدف تقویت ارتباط میان دانشگاه، صنعت و بخش تولید برگزار میشود و موضوعاتی همچون گلخانهها و تغییر اقلیم، تولید و بازاررسانی توتفرنگی، زعفران، پسته، زیتون، فضای سبز و آموزش کشاورزی در عصر هوش مصنوعی را مورد بررسی قرار میدهد.
وی افزود: بیش از ۴۰۰ عضو هیئت علمی، ۱۵۰ دانشجوی دکتری، ۱۰۰ دانشجوی کارشناسی ارشد و جمعی از دانشجویان کارشناسی در این کنگره حضور دارند و شماری از پژوهشگران نیز به صورت مجازی در برنامهها مشارکت میکنند.
چهاردهمین کنگره علوم باغبانی ایران در حالی به میزبانی دانشگاه کردستان برگزار میشود که صاحبنظران این حوزه معتقدند عبور از چالشهای پیشروی کشاورزی کشور، از بحران آب گرفته تا امنیت غذایی، نیازمند تقویت پیوند میان علم، فناوری و بخش تولید است؛ پیوندی که میتواند زمینهساز توسعه پایدار و افزایش بهرهوری در بخش باغبانی ایران باشد.
نظر شما