به گزارش خبرگزاری شبستان از فارس، در شرایطی که شهرها بیش از گذشته با ضرورت آمادگی در برابر بحرانهای احتمالی روبهرو هستند، توجه به زیرساختهای مردمی و محلی اهمیت ویژهای پیدا میکند. در همین راستا، رئیس کمیسیون فرهنگی، سومین حرم اهلبیت(ع) و گردشگری شورای اسلامی شهر شیراز بر لزوم تجهیز مساجد شاخص این شهر به امکانات لازم برای ایفای نقش مؤثر در شرایط اضطراری تأکید کرده؛ نگاهی که مساجد را به پایگاههایی اجتماعی برای مدیریت بحران تبدیل میکند.
مساجد؛ پایگاههای مردمی در زمان بحران
به گفته او، در ۱۶۰ محله شهر شیراز باید ۳۲۰ تا ۴۸۰ مسجد شاخص به زیرساختهای لازم مجهز شوند تا در مواقع بحران بتوانند بهعنوان ستادهای مردمی خدماترسانی نقشآفرینی کنند.
هاجری با اشاره به موضوع پدافند غیرعامل و مدیریت بحران، بر این نکته تأکید کرد که شیراز برای مواجهه با شرایط خاص، نیازمند شبکهای منسجم از پایگاههای محلی است.
این پیشنهاد رویکردی است که بر تقویت ظرفیتهای اجتماعی محلهمحور تکیه دارد. مسجد در بافت شهری ایران، همواره فراتر از کارکرد مذهبی، محل تجمع، همدلی، اطلاعرسانی و سازماندهی اجتماعی بوده است؛ ظرفیتی که در روزهای عادی کمتر دیده میشود، اما در زمان بحران میتواند به یکی از مؤثرترین ابزارهای خدمترسانی تبدیل شود.

زیرساخت، حلقه مفقوده آمادگی شهری
تأکید بر تجهیز مساجد در واقع بر یک واقعیت مهم نیز انگشت میگذارد؛ اینکه بحران فقط با نیروی انسانی مدیریت نمیشود، بلکه به زیرساخت، هماهنگی و آمادگی قبلی نیاز دارد. اگر مساجد به امکانات پایهای مانند تجهیزات ارتباطی، فضای مناسب برای اسکان موقت، ذخیره اقلام ضروری و سازوکار هماهنگی محلی مجهز شوند، میتوانند در لحظات حساس نقش پشتیبان مدیریت شهری را ایفا کنند.
همچنین ورود موضوع پدافند غیرعامل به این بحث، نشان میدهد نگاه مدیریت شهری شیراز به بحران، نگاهی پیشگیرانه است؛ نگاهی که میکوشد پیش از وقوع حادثه، نقاط اتکا را در سطح محلات فعال کند و بار نخستین واکنش را تنها بر دوش نهادهای مرکزی نگذارد.
سخنان رئیس کمیسیون فرهنگی شورای اسلامی شهر شیراز را میتوان تلاشی برای بازتعریف جایگاه مسجد در ساختار مدیریت بحران دانست. بر این اساس، تجهیز مساجد اقدامی در جهت افزایش تابآوری شهری، تقویت مشارکت مردمی و ایجاد شبکهای مطمئن برای خدماترسانی در شرایط اضطراری است.
مسجد در بافت شهری معمولاً بهعنوان یک نقطه اتکا برای ارتباطات محلی شناخته میشود؛ مکانی که میتواند در زمان بحران، محل گردهمایی نیروهای داوطلب، ثبت نیازهای فوری، هدایت کمکها و نیز اطلاعرسانی اولیه باشد.
بر این اساس، تجهیز مساجد شاخص به زیرساختهای لازم، میتواند به ایجاد «شبکه پوشش مردمی» کمک کند؛ شبکهای که در روزهای پرتنش، امکان تصمیمگیری سریعتر و کاهش زمان امدادرسانی را فراهم میسازد. از زاویه پدافند غیرعامل، چنین اقداماتی به معنای کاهش آسیبپذیری شهری و افزایش آمادگی سازمانی محلات است؛ یعنی پیش از وقوع حادثه، مسیر پاسخگویی مشخص و آماده شود.
در نهایت، پیشنهاد تجهیز ۳۲۰ تا ۴۸۰ مسجد در ۱۶۰ محله شیراز، اگر با برنامهریزی دقیق، آموزشهای مورد نیاز و تعیین نقشهای مشخص همراه شود، میتواند الگویی برای ارتقای تابآوری شهری باشد؛ الگویی که در آن، ظرفیت اجتماعی محلات به یک ابزار عملی در مدیریت بحران تبدیل میشود و اعتماد عمومی را نیز تقویت میکند.
نظر شما