به گزارش خبرگزاری شبستان از مشهد؛ این شبها در تجمعات خیابانی مشهد حضور دهه نودیها و دهه هشتادیها خیلی پررنگ است؛ همانها که روزی با سرود «سلام فرمانده» میخواندند «سید علی دهه نودیهاشو فراخونده». اکنون همانها برای غم بزرگ شهادت رهبر عزیزشان در کنار والدین به خیابان آمدهاند. برخی از دختران دکلمه و دلنوشته و شعر و پسران نیز علیوار برای دشمن رجز میخوانند. بعضی از آنها نیز در قالب گروههای سرود متعدد در میادین و خیابانهای مختلف شهر هر شب در حال اجرای سرود هستند؛ سرودهایی که معنا و مفهوم آنها از عمق جانشان برخاسته و لاجرم بر دل و جان مخاطبانشان هم مینشیند.
فعالیت ۱۰۰ گروه سرود کودک و نوجوان در کانونهای فرهنگی هنری مساجد مشهد
یکی از نهادهای فرهنگی که این روزها و شبها در زمینه اجرای سرود فعالیت میکنند، کانونهای فرهنگی هنری مساجد خراسان رضوی هستند. برای اطلاع از جزئیات فعالیت این کانونها به سراغ مهین زارع ثانی، معاون فرهنگی و هنری ستاد کانونهای فرهنگی هنری مساجد خراسان رضوی رفتیم.
او در این باره میگوید: در این دوره مهمترین تغییر در رویکرد کانونهای فرهنگی، خروج از فضای صرفاً مسجدی و حضور فعال در بطن جامعه بوده است. این تغییر سبب شده اجراهای فرهنگی مانند تئاتر، سرود و نمایش از محیطهای بسته خارج شده و به میدانها، محلات و حتی تجمعات شبانه منتقل شوند.
معاون فرهنگی و هنری ستاد کانونهای فرهنگی هنری مساجد خراسان رضوی خاطرنشان میکند: در استان حدود ۶۲۰ گروه سرود کانونی در بازه سنی ۸ تا ۱۵ سال فعالیت میکنند که با توجه به جایگاه مشهد بهعنوان مرکز استان و قطب مذهبی کشور، حدود ۱۰۰ گروه از این تعداد در شهر مشهد متمرکز هستند. این گروهها با تمرکز بر روحیهبخشی، روایت مقاومت و ایجاد امید اجتماعی، تلاش میکنند از طریق هنر، پیامهای فرهنگی و اجتماعی خود را به مردم منتقل کنند.
زارع ثانی میافزاید: از دیگر ویژگیهای مهم این فعالیتها، تولید محتوای رسانهای برای انتشار در فضای مجازی است که در آن نوجوانان عضو گروههای سرود نقش پررنگی دارند. همچنین در مناسبتها و حتی شرایط خاص مانند دوران جنگ، هر گروه میتواند روزانه دهها اجرای میدانی داشته باشد که نشاندهنده گستردگی و پویایی این جریان فرهنگی است.
او درباره یکی از فعالیتهای خاص گروههای سرود کانونهای فرهنگی هنری مساجد مشهد نیز اظهار میکند: نمونهای از این حرکت گسترده مردمی، اجرای گروههای سرود در میدان شهدا در روز دختر بود که با محوریت دختران نوجوان برگزار شد. این اجرای جمعی سرود به مناسبت روز دختر، همراه با گلباران حرم مطهر رضوی در سالروز ولادت حضرت معصومه(س) به نیابت از دختران شهدای میناب انجام شد.
موج سرودخوانی در مشهد؛ ۵۰۰ نفر در یک اجرای جمعی
سید مجتبی ذبیحی، رئیس انجمن مربیان سرود مشهد و سرپرست گروه سرود آوای ارادت از مربیان باسابقه مشهد در حوزه سرود است که از ابتدای شروع جنگ تحمیلی سوم آثار حماسی تولید میکند. برای آنکه از آنچه این شبها در میادین و خیابانهای شهر در حوزه سرود رقم میخورد، مطلع شویم، به سراغ او رفتیم.
او میگوید: ما از همان اوایل جنگ تحمیلی سوم سرودی با عنوان «کشور حیدر» را تولید کردیم که در یکی از تجمعات خیابان هفت تیر با یک گروه سرود ۵۰۰ نفره به اجرا درآمد و کلیپی از آن اجرا تهیه کردیم. این ۵۰۰ نفر اعضای گروههای سرودی بودند که با آنها ارتباط داریم و توانستیم این اتفاقات جمعی را با عنوان گروه سرود «یاران خراسانی» رقم بزنیم.
رئیس انجمن مربیان سرود مشهد میافزاید: با آغاز دهه کرامت و میلاد حضرت معصومه(س) نیز دو سرود تولید کردیم که یکی از آنها همدردی با دانشآموزان شهید میناب و دیگری نیز در مورد حضور دختران در تجمعات شبانه بود. گروههای سرود این سرودها را از شب دوشنبه در تجمعات خیابانی اجرا میکنند.
ذبیحی با اشاره به اینکه تعداد گروههای سرودی که این شبها در تجمعات مردمی مشهد در حال اجرا هستند، خیلی زیاد است، ادامه میدهد: این موضوع فراتر از تصور من است؛ بهعنوان مثال در چهارراه مخابرات قاسمآباد که رفته بودم، ۱۰ گروه سرود منتظر بودند نوبت اجرایشان برسد و بالای سن مراسم بروند. در میدان هشتصد نیز که هر شب خودم آنجا هستم، هر شب سه تا چهار گروه سرود اجرا میکنند.
او عنوان میکند: به نظرم با توجه به آنچه تاکنون در سطح شهر در تجمعات شبانه دیدهام، حدود ۱۰۰ گروه سرود این شبها در مشهد در حال فعالیت هستند. در بیشتر این گروهها کودکان و نوجوانان فعالیت میکنند و گروه سرود جوان و بزرگسال خیلی کم است.
او درباره حمایت سازمانها و نهادها از گروههای سرود کودک و نوجوان بیان میکند: به جز شهرداری که در ایام نوروز از اجراهای ۶ گروه سرود حمایت کرد، ۹۹ درصد گروههای سرود این شبها به صورت خودجوش و رایگان اجرا میکنند.
اشتیاق نوجوانان برای نقشآفرینی در گروههای سرود
یکی از گروههای سرودی که این شبها حضور فعالی در اجتماعات شبانه مردم دارد، گروه سرود «نسل سلمان» به سرپرستی سید مصطفی ذبیحی است. سرپرست این گروه درباره تولیداتشان از آغاز جنگ تحمیلی سوم میگوید: سرودهای «اتحاد دهه نودیها» و «کشور حیدر» از جمله کارهایی است که در ایام جنگ تحمیلی سوم ساختیم. این دو سرود جزو کارهای پربازدید ما در این ایام بوده که در تجمعات مردمی نیز اجرا میشوند و تاکنون میان مردم بازخورد خوبی داشتهاند.
ذبیحی با بیان اینکه اعضای گروه سرود «نسل سلمان» نزدیک به ۲۰۰ نوجوان دختر و پسر هستند، درباره اشتیاق نوجوانان برای عضویت در گروه سرود اظهار میکند: در اجراهایی که این مدت در اجتماعات مختلف شبانه ارائه میدادیم، با وجود اینکه به خاطر رفتن به نقطه دیگر شهر برای اجرا عجله داشتیم و فرصت زیادی برای توقف نبود؛ اما در همین ایام جنگ به حدود ۵۰ تا ۶۰ نفر از کودکان و نوجوانان فرم عضویت گروه را دادیم و وارد گروه سرود نسل سلمان شدند.
سرپرست گروه سرود «نسل سلمان» همچنین درباره اجراهایی که این مدت در تجمعات شبانه مردمی دارند نیز بیان میکند: ما هر شب در اجتماعات شبانه سرود اجرا میکنیم و در این مدت نیز سعی کردهایم هر شب به دو اجتماع برویم و اجرا داشته باشیم. این اجراها غیر از اجراهای پاتوقی است که در سطح شهر انجام میدادیم. از طرف شهرداری مشهد هم هماهنگیها و کمکهایی برای اجرا در این شبها صورت گرفته است.
او در مورد بازخوردهایی که در اجراهای شبانه از مردم میگیرند نیز عنوان میکند: بازخوردهای بسیار خوبی از مردم در این شبها گرفتیم. خیلی برایم جالب بود که مردم به ویژه دهه نودیها وقتی برای دومین بار سرودهایمان را اجرا میکردیم، با گروه سرود ما همراهی میکردند و جواب میدادند. پس از اتمام اجرا نیز بچهها پشت جایگاه برنامه میآمدند تا با اعضای گروه ما عکس یادگاری بگیرند یا با آنها صحبت کنند. از طرف دیگر نیز برخی افراد که به موسیقی علاقه ندارند یا به خاطر اینکه در گروهمان دختران و پسران کنار هم اجرا میکنند، ایراد میگرفتند. برخی هم مضمون سرودهایمان را نمیپسندیدند؛ اما در هر صورت بازخورد منفی در این ایام در اجراهای ما خیلی کم بود و بیشتر شاهد بازخوردهای مثبت بودیم.
پویش «نذر سرودی برای ایران» در خیابانهای مشهد
یکی از نهادهایی که از ابتدای سال و این شبها در زمینه حمایت از گروههای سرود فعال بوده و هست، شهرداری مشهد است. برای اطلاع از جزئیات طرحهایی که این مجموعه در زمینه سرود داشته، به سراغ اکبر کریمی، عضو دبیرخانه جشنواره هنرهای شهری سازمان فرهنگی شهرداری مشهد رفتیم.
او ابتدا درباره انتخاب گروههای سرود برای ایام نوروز میگوید: با توجه به گزینشی که از میان ۱۴ گروه سرود داشتیم، ۶ گروه را برای اجرا در جشنواره استقبال از بهار با موضوع ایثار، مقاومت و شهادت با در نظر گرفتن جنگ ۱۲ روزه سال گذشته و پیش از آغاز جنگ رمضان انتخاب کردیم. با آغاز حمله رژیم صهیونیستی و آمریکا به کشور، روند جشنواره تغییر کرد و به طور کلی موضوعات نوروز و بهار و مواردی که کمی شاد بودند را حذف کردیم و به موضوعات امام رضایی، استقبال از زائر، جنگ، ایثار و شهادت پرداختیم.
این عضو دبیرخانه جشنواره هنرهای شهری سازمان فرهنگی شهرداری مشهد میافزاید: ۶ گروه سرودی که انتخاب کرده بودیم، در ایام نوروز روزی چهار تا چهار و نیم ساعت در میادین و بازارهای اصلی شهر اجرا میکردند. پایان اجراهایشان نیز به تجمعات شبانه مردمی ختم میشد و ملزم بودند از ساعت ۸ تا ۱۰:۳۰ شب در این تجمعات حضور پیدا کنند. نقاط حضور در تجمعات نیز به صورت گزینشی بود؛ به طور مثال یک شب در ۶ نقطه شهر حضور پیدا میکردیم و شب بعد در ۶ تجمع دیگر. این گروهها با توجه به این مسئله به ترتیب مکانهای حضورشان تغییر میکرد.
کریمی ادامه میدهد: روز ۱۳ فروردین نیز به صورت ویژه از ساعت ۱۰:۳۰ تا ۱۷:۳۰ تعداد ۱۴ گروه سرود در ۲۲ بوستان شهری اجرا داشتند. موضوع سرودها در این روز مقاومت، ایثار و شهادت بود. هر گروه سرود در دو ساعت ۱۰ قطعه و در چهار ساعت نیز ۲۰ قطعه سرود اجرا کردند. در مجموع این ۶ گروه هر شب ۱۲۰ قطعه سرود را اجرا میکردند و اجراهای پاتوقی نیز در این ایام تا ۱۴ فروردین ادامه داشت.
او درباره پویش «نذر سرودی برای ایران» نیز بیان میکند: از ۱۵فروردین این پویش راه افتاد و بر این اساس هر گروه سرودی که در مشهد فعال بود و دوست داشت در تجمعات شهری اجرا کند، برایش شرایط را فراهم میکردیم و این گروههای سرود بهصورت رایگان و جهادی سرود اجرا میکنند. از ۱۵ فروردین تاکنون نیز هر شب یکی دو گروه سرود داریم که با هماهنگی ما در سطح شهر به اجرای سرود میپردازند. این رویه با توجه به اعلام آمادگی و حضور گروههای سرود ادامه دارد. به همین خاطر ممکن است یک شب برنامه نداشته باشیم و یا یک شب پنج گروه اجرا کنند.
این عضو دبیرخانه جشنواره هنرهای شهری سازمان فرهنگی شهرداری مشهد میافزاید: چون این اجراها به صورت جهادی انجام میشود، گروههای سرود از ساعت ۸:۳۰ شب به بعد با توجه به حس مسئولیتی که دارند و با هماهنگی که صورت میگیرد، به ایستگاهها و تجمعاتی که درخواست میدهند، در سطح شهر اعزام میشوند.
نسلی که از کودکی «حبالوطن» را فریاد میزند
گروههای سرود کودک و نوجوان دختر و پسر، این شبها در میادین و خیابانهای شهر با شور و شعوری برآمده از وطنداری و دینداری اجراهای حماسی دارند که نویدبخش به وجود آمدن نسلی آگاه و شجاع است؛ نسلی که از کودکی با صدای خود حبالوطن را فریاد زده و ایرانی قوی را با حضور خود در میادین تضمین میکند.
نظر شما