به گزارش خبرگزاری شبستان از فارس، کاغذهای رنگی هنوز بوی چاپ تازه میدهند. چند دختر نوجوان، با مقنعههای سرمهای، وارد مغازهای در حوالی یک خیابان شلوغ شیراز میشوند سلام میکنند و پوستری را روی پیشخوان میگذارند؛ روی پوستر، جملهای کوتاه اما عمیق نشسته است: «در راه حق نترسید». شهر در رفتوآمد عصرگاهی خودش غرق است، اما میان ویترینها، حالا ردّی از کلام قرآن هم دیده میشود.
این صحنه بخشی از طرح «زندگی با آیهها» است؛ ابتکاری از سوی دانشآموزان دبیرستان سروش ناحیه ۳ شیراز که در ماه مبارک رمضان، رنگ تازهای به ارتباط میان مدرسه و شهر داده است. دختران این دبیرستان، هر روز با طراحی و انتشار پوسترهایی الهامگرفته از آیات قرآن، پیامهای کوتاه و کاربردی را میان کسبه و رهگذران توزیع میکنند؛ حرکتی که از فضای کلاس درس بیرون آمده و به سطح خیابان رسیده است.
قرآن در ویترین مغازهها
دختران این دبیرستان، هر روز با طراحی و انتشار پوسترهایی الهامگرفته از آیات قرآن، پیامهای کوتاه و کاربردی را میان کسبه و رهگذران توزیع میکنند؛ حرکتی که از فضای کلاس درس بیرون آمده و به سطح خیابان رسیده است.
در این طرح، هر روز یکی از آیات قرآن انتخاب میشود و در قالب پوسترهای گرافیکی ساده و جذاب طراحی و میان کسبه شهر توزیع میشود. در ششمین روز رمضان، آیه ۵۴ سوره مائده محور کار قرار گرفت: «یُجَاهِدُونَ فِی سَبِیلِ اللَّهِ وَلَا یَخَافُونَ لَوْمَةَ لَائِمٍ»؛ «در راه خدا جهاد میکنند و از سرزنش هیچ سرزنشکنندهای هراسی ندارند.» جملهای که در قالب طراحی گرافیکی ساده اما اثرگذار، بر پوسترها نقش بست و با شعار «در راه حق نترسید» به دست مردم رسید.
آنچه این طرح را متمایز میکند، شیوه ارائه و میدان اجراست. دانشآموزان، خود نقش «سفیران آیهها» را بر عهده گرفتهاند. آنها به مغازهها سر میزنند، درباره مفهوم آیه توضیح میدهند و از کسبه میخواهند پوستر را در معرض دید عموم نصب کنند. به این ترتیب، ویترین مغازهها و دیوارهای شهر، به تابلویی برای بازخوانی پیامهای قرآنی تبدیل میشود.
از منظر تربیتی، این تجربه دو سویه است؛ هم دانشآموزان با مفاهیم قرآنی درگیر میشوند و آن را به زبان امروز ترجمه میکنند، و هم شهروندان در فضای روزمره خود با پیامهایی مواجه میشوند که یادآور بُعد معنوی زندگی است. آیهای که شاید در متن مصحف خوانده شده باشد، این بار در هیئت یک پوستر، به زبان تصویر و طراحی با مخاطب گفتوگو میکند.
وقتی نوجوانها مفسر آیه میشوند
حجتالاسلام مهدی رضوی، کارشناس مسائل دینی، در گفتوگو با ما درباره اهمیت چنین ابتکارهایی میگوید: «آنچه در این طرح اهمیت دارد، فرآیند فهم و انتقال آیه است. وقتی نوجوان خودش آیه را انتخاب میکند، درباره مفهومش فکر میکند و بعد آن را به زبان تصویر ترجمه میکند، در واقع وارد مرحلهای عمیقتر از ارتباط با قرآن شده است.»
آنچه در این طرح اهمیت دارد، فرآیند فهم و انتقال آیه است. وقتی نوجوان خودش آیه را انتخاب میکند، درباره مفهومش فکر میکند و بعد آن را به زبان تصویر ترجمه میکند، در واقع وارد مرحلهای عمیقتر از ارتباط با قرآن شده است.
او معتقد است یکی از چالشهای امروز، فاصله گرفتن مفاهیم دینی از بستر زندگی روزمره است: «اگر آیهها فقط در جلسات رسمی خوانده شوند، تأثیرشان محدود میشود. اما وقتی وارد فضای عمومی شهر میشوند، ذهن مخاطب را در موقعیتهای عادی زندگی درگیر میکنند. این یعنی قرآن از حالت مناسکی خارج شده و به متن زندگی برمیگردد.»
از کلاس درس تا خیابان
در روزگاری که ارتباط نسل نوجوان با مفاهیم دینی گاه در قالبهای رسمی و محدود تعریف میشود، «زندگی با آیهها» تلاش کرده این پیوند را از حالت انتزاعی خارج کند و به کنش اجتماعی بدل سازد. دانشآموزان طراح و مجریاند؛ آنها ایده میدهند، طراحی میکنند و اجرا را بر عهده میگیرند. همین مشارکت فعال، به طرح روحی زنده بخشیده است.
حجتالاسلام رضوی در ادامه تأکید میکند: «نکته مهم دیگر، واگذاری میدان به نوجوانهاست. اینکه آنها صرفاً مخاطب نباشند، بلکه طراح و مجری باشند. چنین تجربههایی حس مسئولیت دینی و اجتماعی را در نسل جدید تقویت میکند.»
آیهای برای زیستن
دانشآموزان دبیرستان سروش هر روز با ایدهای تازه سراغ آیهای دیگر میروند. استمرار این حرکت، آن را از یک برنامه نمادین کوتاهمدت جدا کرده و به روندی پویا تبدیل کرده است؛ روندی که میکوشد نشان دهد قرآن راهنمایی برای زیستن است.
این کارشناس مذهبی در جمعبندی میگوید: «آیه ۵۴ سوره مائده درباره شجاعت در مسیر حق است. وقتی این پیام از زبان نوجوانها منتشر میشود، اثرگذاریاش دوچندان است؛ چون خود آنها در حال تمرین همین شجاعتاند؛ شجاعتِ حضور در جامعه و گفتن یک پیام الهی.»
در روزهایی که شهر در تبوتاب رمضان است، «زندگی با آیهها» آرام و بیصدا، اما پیوسته، یادآوری میکند که برکت و امید، میتواند روی دیوار یک مغازه هم بدرخشد و رهگذری را به فکر فرو ببرد.
شاید مهمترین دستاورد این ابتکار، همین حس مالکیت معنوی باشد؛ اینکه گروهی از دختران نوجوان، خود را حاملان پیامی میدانند که میتواند برکت، امید و آرامش را به فضای شهر بیاورد. آنها یادآوری میکنند که آیهها تنها برای خواندن نیستند؛ برای زیستناند.
نظر شما