به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری شبستان، آیین بزرگداشت «امین زبان و ادب پارسی» و رونمایی از کتاب «دفتر شعر امین»، منتخبی از سرودههای امام مجاهد، شهید آیتالله سیدعلی خامنهای، عصر امروز دوشنبه ۲۵ آبانماه، در پژوهشگاه فرهنگ، هنر و معماری برگزار شد.

در این مراسم سیدعباس صالحی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، غلامعلی حدادعادل، محمدحسین صفارهرندی، مهدی ابراهیمزاده، رئیس حوزه ریاست دفتر حفظ و نشر آثار رهبر شهید، محسن جوادی، معاون فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، ابراهیم حیدری، مدیرعامل خانه کتاب و ادبیات ایران همچنین جمعی از شاعران و اهالی فرهنگ و ادب از جمله جواد محقق، افشین علا، میلاد عرفانپور و مهدی سیار حضور داشتند.
این مراسم با تلاوت آیاتی از قرآن کریم و پخش سرود ملی جمهوری اسلامی ایران آغاز شد و اجرای آن را نجمالدین شریعتی بر عهده داشت.

صیانت از زبان فارسی؛ میراث ماندگار رهبر شهید
در ابتدای این مراسم «محسن جوادی»، معاون فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با اشاره به نامگذاری این روز به نام «امین زبان و ادب پارسی» گفت: پاسداشت جایگاه ایشان، در حقیقت ادای احترام به نقشی است که در صیانت از زبان فارسی و حفظ و تقویت ادب و ادبیات این سرزمین ایفا کردند؛ نقشی روشن و انکارناپذیر که نیازی به استدلال و برهان ندارد.
وی افزود: حفاظت از زبان فارسی، پاسداشت شعر و ادب و توجه به ظرفیتهای ادبی ایران، از ویژگیهایی است که نام ایشان را در تاریخ فرهنگی این سرزمین ماندگار خواهد کرد.
معاون فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی همچنین از برگزارکنندگان این برنامه و خانه کتاب و ادبیات ایران برای برگزاری آیین بزرگداشت و فراهم کردن زمینه معرفی آثار ادبی رهبر شهید قدردانی کرد.

ضرورت روایت ادبی حماسه مقاومت و شهادت رهبر شهید
در ادامه «مهدی ابراهیمزاده»، رئیس حوزه ریاست دفتر حفظ و نشر آثار رهبر شهید با اشاره به ضرورت بازتاب ابعاد جنگ و شهادت رهبر شهید در آثار فرهنگی و هنری اظهار کرد: آنچه برای رهبر شهید اتفاق افتاد، صرفاً یک ترور نبود، بلکه شهادت در آغاز یک جنگ خونین و درگیری گسترده بود؛ رخدادی که هنوز نتوانستهایم ابعاد و جزئیات آن را به زبان هنر، ادبیات و روایت بازگو کنیم.
وی با اشاره به ابعاد حملات دشمن و مقایسه آن با تجربه جنگ تحمیلی هشتساله تصریح کرد: آنچه در جریان جنگ اخیر بر کشور گذشت، نیازمند روایتگری دقیق و ماندگار است و اهالی کتاب، نویسندگان، شاعران و هنرمندان باید به این عرصه ورود کنند.
ابراهیمزاده با تأکید بر ضرورت ثبت ایستادگی مردم و ابعاد حماسه مقاومت در قالب آثار ادبی و هنری افزود: باید درباره شخصیت رهبر شهید، عظمت این حماسه و ایستادگی مردم، شعرهای بیشتری سروده و کتابهای متعددی نوشته شود و فیلمها و آثار هنری گوناگونی تولید شود.
وی همچنین از خانه کتاب و ادبیات ایران و معاونت فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی برای برگزاری این آیین قدردانی کرد و ابراز امیدواری کرد انتشار آثار مرتبط با رهبر شهید با همراهی نویسندگان، شاعران و فرهیختگان ادامه یابد.

شعر؛ جلوهای از حکمت و نگاه رهبر شهید به جهان
در بخش دیگری از این مراسم «افشین علا»، شاعر، با قرائت ابیاتی از مولانا، به بیان خاطرات و دیدگاههای خود درباره جایگاه شعر در زندگی و اندیشه رهبر شهید پرداخت.
وی با اشاره به سابقه طولانی ارتباط رهبر شهید با شعر و ادبیات اظهار کرد: ایشان در طول دهههای متمادی، از دوران مبارزه در مشهد تا مسئولیتهای بعدی، همواره با شعر و ادبیات مأنوس بودند و آموزههای ارزشمندی در این حوزه از خود به یادگار گذاشتند.
این شاعر همچنین با قرائت شعری که در حسرت دیدار رهبر شهید سروده بود، به نقش شعر در انتقال عواطف، خاطرات و پیوندهای عاطفی میان مردم و شخصیتهای فرهنگی پرداخت.

رهبر شهید ما حکیمی شاعر و شاعری حکیم بود
در ادامه این مراسم «مهدی سیار»، شاعر با اشاره به پیوند حکمت و شاعرانگی در شخصیت رهبر شهید گفت: رهبر شهید ما حکیمی شاعر و شاعری حکیم بود. اساساً انقلاب اسلامی به واسطه اندیشههای امام خمینی(ره) و مسیر شکلگیری خود، انسانها را به نگاهی حکیمانه و شاعرانه در زندگی فردی و اجتماعی دعوت میکند.
وی افزود: نگاه انقلاب اسلامی به جهان، نگاهی شاعرانه است و اگر این شور شاعرانه با حکمت پیوند نخورده بود، ایستادگی ملت ایران و بیان حماسه و عشق در برابر محاسبات مادی جهان، چنین جلوهای پیدا نمیکرد.
سیار با اشاره به نقش شعر در روزهای پس از شهادت رهبر شهید اظهار کرد: در روزهایی که جامعه از حضور ایشان محروم شد، شاعران به نوعی نقش هدایت فرهنگی جامعه را بر عهده گرفتند و شعر در میدانهای حضور مردم، در قالب شعار، سرود، مداحی و شعرخوانی جلوه پیدا کرد.
این شاعر با تأکید بر اینکه شناخت و مدیریت فرهنگی جامعه بدون درک جایگاه شعر امکانپذیر نیست، ادامه داد: رهبر شهید با سخنان و دیدگاههای خود درباره شعر، برای سالهای آینده نقشه راهی در حوزه حیات فرهنگی و زیست ادبی و هنری جامعه ترسیم کردند؛ نقشه راهی که هم برای شاعران و مخاطبان شعر و هم برای معلمان، مدیران و مسئولان فرهنگی قابل استفاده است.
وی همچنین با اشاره به تأکید رهبر شهید بر اهمیت شعر و امیدآفرینی گفت: ایشان شاعران را از جمله امیدآفرینان جامعه میدانستند و از آنان انتظار داشتند در شرایط دشوار، نقش خود را در تقویت امید و روحیه اجتماعی ایفا کنند.
سیار با اشاره به دیدارهای خود با رهبر شهید و گفتوگوهای ادبی صورتگرفته در این دیدارها، بر ضرورت تداوم مسیر توجه به شعر و ادبیات تأکید کرد.

شعر، سرمایه و ثروت ملی ایران است
در ادامه «میلاد عرفانپور»، شاعر، با اشاره به جایگاه شعر در اندیشه رهبر شهید گفت: سایه مهربان ایشان تا همیشه بر سر شعر و شاعران این سرزمین باقی خواهد ماند و رهبر شهید ما همچنان در حافظه فرهنگی و ادبی جامعه حضوری زنده دارند.
وی با اشاره به نگاه راهبردی رهبر شهید به شعر و ادبیات اظهار کرد: ایشان شعر را هنر اول ایران میدانستند و تأکید داشتند که شعر، سرمایه و ثروت ملی ماست و باید این ثروت را گسترش داد.
عرفانپور افزود: توجه ایشان به شعر، صرفاً یک علاقه شخصی نبود، بلکه نگاهی راهبردی و سیاستگذارانه به این هنر داشتند. برگزاری مستمر دیدارهای شاعران در نیمه ماه مبارک رمضان و پیگیری آثار شاعران جوان و مطالعه کتابهای آنان، نشاندهنده اهمیت جایگاه شعر در منظومه فکری ایشان بود.
این شاعر با اشاره به حضور خودجوش شاعران در میدانهای شهرهای مختلف کشور در روزهای اخیر گفت: پس از نهم اسفندماه تاکنون بیش از ۱۰ هزار شعر سروده شده که نزدیک به دو هزار شعر به شخصیت رهبر شهید اختصاص داشته است. همچنین بیش از ۵۰۰ شاعر در میدانهای حضور مردم، نزدیک به هزار برنامه شعرخوانی برگزار کردهاند.
وی ادامه داد: بسیاری از این شاعران بدون دعوت و حمایت نهادی و با هزینه شخصی خود در میدانهای شهرهای مختلف حضور پیدا کردند و به شعرخوانی پرداختند. این حضور نشاندهنده پیوند عمیق مردم با شعر و ادبیات است؛ پیوندی که در طول سالیان با حمایت و توجه رهبر شهید تقویت شده است.
عرفانپور با تأکید بر مسئولیت نهادهای فرهنگی در حمایت از شاعران اظهار کرد: امروز وظیفه مجموعههای فرهنگی و مسئولان حوزه ادبیات است که از این ظرفیت مردمی حمایت کنند و زمینه استمرار فعالیت شاعران را فراهم آورند.

روایت طراحی کتاب؛ پیوند سنت خوشنویسی با هنر گرافیک
در بخش دیگری از این آیین «مسعود نجابتی»، گرافیست و طراح تصویری کتاب «از دفتر شعر امین»، درباره روند طراحی و آمادهسازی این اثر توضیح داد و با اشاره به نقش شورای هنری در کنار شورای محتوایی انتشارات انقلاب اسلامی گفت: کتاب را معجزه دانایی میدانیم و این دانایی زمانی به محصولی ملموس تبدیل میشود که بتوان آن را در قالبی متناسب با محتوا به مخاطب عرضه کرد. در گذشته، آراستن کتاب بر عهده خوشنویسان و تذهیبکاران بود، اما امروز بخش مهمی از این مسئولیت بر دوش طراحان گرافیک قرار گرفته است.
نجابتی با اشاره به ویژگیهای طراحی کتاب «از دفتر شعر امین» اظهار کرد: یکی از مسائل اصلی در طراحی این اثر، انتخاب قالبی متناسب با محتوای شعری آن بود. در ابتدا به سنتهای کهن کتابآرایی و استفاده از خط زیبای نستعلیق توجه داشتیم، اما در نهایت با توجه به ضرورت ارتباط بهتر مخاطب امروز، بهویژه نسل جوان، با کتاب، تصمیم گرفتیم از شیوههای جدید طراحی و حروفنگاری بهره ببریم.
وی افزود: برای هر شعر، با همکاری شورای محتوایی، یک بیت یا مصرع انتخاب شد و به دلیل محدودیت زمانی، کارگاهی با حضور هنرمندان شاخص حروفنگاری کشور برگزار کردیم تا هر یک از هنرمندان، بخشی از اشعار را با نگاه و شیوه هنری خود طراحی کنند.
این طراح گرافیک ادامه داد: تلاش کردیم در کنار حفظ ارزش ادبی و محتوایی اثر، ظاهر کتاب نیز برای مخاطبان جذاب و دلپذیر باشد و زمینه مطالعه و ارتباط بیشتر مردم با شعر و ادبیات را فراهم کند.
در پایان این مراسم کتاب از « دفتر شعر امین»، شامل منتخبی از سرودههای امام مجاهد، شهید آیتالله سیدعلی خامنهای، با حضور مسئولان فرهنگی و اهالی شعر و ادب رونمایی شد.
نظر شما