به گزارش خبرگزاری شبستان از مشهد، میرسامان پیشوایی امروز پنجشنبه ۱۴ آبان ماه در سیزدهمین اجلاس مسئولان کانون‌های بسیج اساتید دانشگاه آزاد اسلامی با محوریت «نقش دانشگاه مبعوث در ساخت ایران قوی» که در مشهد برگزار شد، با اشاره به راهبرد دشمن برای معتبر نگه‌داشتن تهدید علیه ایران اظهار کرد: در برابر این راهبرد، باید موازنه‌ای از هزینه و خسارت برای طرف مقابل ایجاد شود تا هزینه هرگونه اقدام علیه کشور افزایش یابد. این رویکرد موجب می‌شود متحدان دشمن نیز نسبت به پیامدهای هرگونه اقدام نظامی علیه ایران دچار نگرانی شوند.
وی با تأکید بر اینکه افزایش هزینه تهدید به معنای نادیده گرفتن مسائل داخلی نیست، افزود: در کشور باید میان حفظ و تقویت نظام و نقد عملکردها تفکیک قائل شد. برخی جریان‌ها همه عملکردها را توجیه می‌کنند و برخی دیگر همه امور را زیر سؤال می‌برند؛ در حالی که نتیجه هر دو رویکرد می‌تواند ایجاد بن‌بست در مسیر اصلاح و بهبود باشد.
پیشوایی تصریح کرد: وظیفه نخبگان این است که اشکالات را شناسایی کنند و برای رفع آنها راهکار داشته باشند. رسالت ما نه توجیه است و نه تضعیف؛ بلکه تکمیل عملکردها و افزایش کارآمدی است. استادان بسیجی نیز باید با اتکا به علم و دانش و فناوری در این مسیر نقش‌آفرینی کنند.
ضرورت تبدیل دانایی به توانایی و اقتدار ملی
وی با اشاره به تأکیدات مقام معظم رهبری بر اقتصاد و ضرورت پیشرفت کشور خاطرنشان کرد: با وجود تأکیدهای فراوان بر اقتصاد در سال‌های گذشته، هنوز نتوانسته‌ایم به دستاوردهایی متناسب با ظرفیت نظام و ملت ایران برسیم. امروز نیز در شرایط جنگی، کشور به ظرفیت علمی و تخصصی دانشگاهیان برای تقویت اقتدار در عرصه‌های مختلف نیاز دارد.
پیشوایی با اشاره به گزارشی از عملکرد بسیج اساتید و بسیج دانشجویی که به مقام معظم رهبری ارائه شده است، گفت: نقش‌آفرینی بسیج در عرصه تهدیدات نرم، از مسئولیت‌های مهم این مجموعه است. البته در حوزه سخت، نقش پشتیبان داریم، اما در عرصه نرم باید مسئولیت‌پذیر و پاسخگو باشیم و با ظرفیت نخبگانی کشور به میدان بیاییم.
وی با انتقاد از ساده‌انگاری برخی تحلیل‌ها درباره تقابل ایران و آمریکا افزود: مسئله میان ایران و آمریکا صرفاً اختلافی سیاسی یا موضوعی مربوط به روابط دیپلماتیک نیست، بلکه ابعاد تمدنی دارد. تجربه سال‌های گذشته نشان داده است که نمی‌توان عزت و منافع ملی را صرفاً از مسیر توافق با قدرت‌هایی جست‌وجو کرد که به تعهدات خود پایبند نیستند.
رئیس سازمان بسیج اساتید کشور با اشاره به تحولات پس از جنگ و شکل‌گیری موجی از همبستگی و بیداری عمومی در جامعه، بر ضرورت صیانت و تقویت این سرمایه اجتماعی تأکید کرد و گفت: این تحول و همراهی عمومی فرصتی ارزشمند است که استادان و نخبگان باید برای حفظ، پرورش و گسترش آن تلاش کنند.
انتقاد از سازوکارهای بین‌المللی در تضمین امنیت تأسیسات هسته‌ای
پیشوایی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به حمله به تأسیسات هسته‌ای ایران و تعهدات بین‌المللی در این حوزه بیان کرد: یکی از پرسش‌های جدی این است که چرا ایران به‌عنوان عضو معاهده منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای، تعهدات خود را پذیرفته و تحت نظارت‌های بین‌المللی قرار گرفته، اما در مقابل، امنیت تأسیسات هسته‌ای آن تضمین نشده است.
وی با انتقاد از عملکرد سازوکارهای بین‌المللی در این زمینه، از مسئولان و به‌ویژه مجلس شورای اسلامی خواست موضوع بازنگری در عضویت ایران در معاهده منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای (NPT) و بررسی خروج از آن را به‌صورت جدی دنبال کنند.
بازتعریف مأموریت بسیج اساتید با محور حل مسائل کشور
رئیس سازمان بسیج اساتید کشور در ادامه با اشاره به برنامه تحولی این سازمان، بر ضرورت تغییر رویکرد از فعالیت‌های عمدتاً عمومی به سمت نقش‌آفرینی تخصصی استادان تأکید کرد و گفت: بسیج اساتید در سال‌های گذشته در عرصه‌هایی مانند صدور بیانیه، موضع‌گیری و پیگیری مسائل فرهنگی فعالیت‌های ارزشمندی داشته، اما در نقش‌آفرینی تخصصی و حل مسائل کشور هنوز به سطح مورد انتظار نرسیده است.
وی با اشاره به تأکیدات مقام معظم رهبری درباره تبدیل دانایی به توانایی افزود: علم و پژوهش باید به فناوری، اقتدار ملی، ثروت ملی و بهبود رفاه عمومی منجر شود. اگر قرار است ایران در ابعاد مختلف قدرتمند شود و سایه تهدید از کشور برداشته شود، این قدرت باید بر پایه علم و فناوری شکل بگیرد.
پیشوایی با بیان اینکه علم و پژوهش زیربنای پیشرفت در حوزه‌های مختلف از جمله اقتصاد، فرهنگ و امنیت است، خاطرنشان کرد: باید ظرفیت دانشگاه‌ها را به‌گونه‌ای سازماندهی کنیم که دانش تولیدشده در آنها به توان حل مسائل واقعی کشور تبدیل شود.
وی در تشریح برنامه تحولی بسیج اساتید، شبکه‌سازی تخصصی، توانمندسازی استادان، الگوسازی و ایجاد نهادهای تخصصی و سازوکارهای راهبری را از محورهای اصلی این برنامه برشمرد و گفت: باید ظرفیت استادان رشته‌های مختلف را برای پاسخ به مسائل واقعی جامعه به کار گرفت. برای مثال، در موضوع حجاب، استادان حوزه مطالعات زنان و خانواده و جامعه‌شناسی باید بتوانند راهکارهای علمی و عملی ارائه دهند.
شبکه‌سازی علمی و پیوند دانشگاه با نیازهای منطقه‌ای
رئیس سازمان بسیج اساتید کشور با تأکید بر ضرورت شکل‌گیری حلقه‌های استاد و دانشجو گفت: باید شبکه‌ای از استادان و دانشجویان متخصص ایجاد شود تا مسائل کشور به‌صورت هدفمند بررسی و برای آنها راهکارهای اجرایی ارائه شود.
وی همچنین با اشاره به اهمیت هوش مصنوعی و تحولات فناوری اظهار کرد: استاد دانشگاه برای حفظ جایگاه اثرگذاری خود باید با تحولات جدید همراه شود. امروز ابزارهای هوش مصنوعی می‌توانند محتوای آموزشی و ویدئوهای باکیفیت تولید کنند؛ بنابراین استاد باید دانش و مهارت خود را به‌روز کند تا همچنان در فرایند آموزش و تربیت دانشجو نقش مؤثر داشته باشد.
پیشوایی با اشاره به ضرورت ایجاد مراکز تخصصی و اندیشه‌ورزی در دانشگاه‌ها افزود: هر دانشگاه باید متناسب با ظرفیت‌ها و مزیت‌های منطقه‌ای خود، بر موضوعات مشخص تمرکز کند و ارتباط مؤثری با مجموعه‌های صاحب مسئله داشته باشد. برای نمونه، دانشگاه‌های استان‌ها می‌توانند ظرفیت علمی خود را در حوزه‌هایی مانند معدن، امنیت غذایی و سایر اولویت‌های منطقه‌ای به کار بگیرند.
وی با تأکید بر اینکه دانشگاه باید تمدن‌ساز، جریان‌ساز و مسئله‌محور باشد، گفت: دانشگاه مبعوث باید فراتر از کارکردهای معمول آموزشی حرکت کند و بتواند در حل مسائل جامعه نقش‌آفرینی کند.
هم‌افزایی تشکل‌های دانشگاهی و گسترش دیپلماسی علمی
پیشوایی یکی دیگر از ضرورت‌های تحول در بسیج اساتید را ایجاد سازوکار همکاری و هم‌افزایی میان مجموعه‌های دانشگاهی دانست و تصریح کرد: بسیج اساتید باید با مدیریت دانشگاه، نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری، بسیج دانشجویی و سایر تشکل‌ها همکاری کند. اگر در بخش عمده‌ای از مسائل و اهداف اشتراک نظر داریم، باید این اشتراک را به اقدام مشترک تبدیل کنیم.
وی با تأکید بر ضرورت نقش‌آفرینی بین‌المللی استادان تصریح کرد: نگاه بسیج اساتید نباید صرفاً دفاعی باشد. باید از ظرفیت دیپلماسی علم و فناوری برای گسترش ارتباطات علمی، شبکه‌سازی و تعامل با استادان و دانشگاهیان کشورهای دیگر استفاده کنیم.
رئیس سازمان بسیج اساتید کشور با اشاره به ظرفیت مجامع بین‌المللی استادان مسلمان در کشورهایی مانند عراق، قزاقستان و جمهوری آذربایجان افزود: ارتباط مستقیم استادان و دانشجویان می‌تواند زمینه شکل‌گیری پیوندهای پایدار علمی و فرهنگی را فراهم کند و در کنار آن، به تقویت جایگاه و اقتدار جمهوری اسلامی در عرصه بین‌المللی کمک کند.
وی خاطرنشان کرد: حتی در کشورهایی که روابط سیاسی آنها با ایران با چالش‌هایی همراه است، ظرفیت‌هایی از استادان و دانشگاهیان علاقه‌مند به ارتباط وجود دارد که باید شناسایی و فعال شوند.
فعالیت‌های علمی باید خروجی عملی داشته باشند
وی با انتقاد از برگزاری نشست‌های متعدد بدون دستیابی به نتایج ملموس گفت: برگزاری جلسات و نشست‌های تخصصی زمانی ارزشمند است که به اقدام و تحول منجر شود. برای مثال، باید مشخص باشد نشست‌های متعدد در حوزه علوم انسانی چه تغییری در گرایش‌های علمی، کتاب‌های درسی و محتوای آموزشی ایجاد کرده‌اند. صرف برگزاری جلسه، بدون خروجی مشخص، نمی‌تواند هدف نهایی باشد.
پیشوایی همچنین با اشاره به مسئله مصرف انرژی در کشور، آن را نمونه‌ای از موضوعاتی دانست که دانشگاهیان باید برای حل آن نقش‌آفرینی کنند و گفت: میزان مصرف گاز در کشور، به‌ویژه در فصل زمستان، بسیار بالاست و این مسئله پیامدهای اقتصادی و زیرساختی دارد. استادان باید با بررسی علمی شاخص‌هایی مانند شدت مصرف انرژی، دلایل این وضعیت را شناسایی و برای اصلاح الگوی مصرف راهکار ارائه کنند.
وی در پایان با اشاره به ضرورت پیوند میان برنامه‌ریزی و اقدام عملی، ابراز امیدواری کرد فعالیت‌های بسیج اساتید با تکیه بر علم، هم‌افزایی و مسئولیت‌پذیری به نتایج ملموس در مسیر پیشرفت کشور منجر شود.
انتهای پیام/
نظر شما