به گزارش خبرگزاری شبستان به نقل از ستاد اقامه نماز، محمود حسنی توابع، معاون پرورشی و فرهنگی اداره کل آموزش و پرورش استان بوشهر گفت: «بنده به عنوان خادم قرآن و نماز در آموزش و پرورش استان بوشهر، معتقدم نماز تنها یک تکلیف عبادی نیست، بلکه هسته مرکزی تربیت است. با تکیه بر فرمایشات استاد قرائتی و سند تحول بنیادین، تمرکز ما در استان بر “تبدیل نماز از یک فعالیتِ ابلاغی به یک جریان تربیتی جذاب” است.»
مشروح این گفتگو را در ادامه بخوانید:
برای انتقال «فلسفه و اسرار نماز» به دانشآموزان بهجای اکتفا به آموزش صرف احکام، چه برنامههای نوین و خلاقانهای در دستور کار قرار گرفته است؟
ما دورههای ضمنخدمت «قرینالنور» را برای معلمان طراحی کردهایم که صرفاً به احکام نمیپردازد. در کنار آن، در محتوای آموزشی کتاب «از ایمان تا تبعیت» که ویژه این دورهها تألیف شده، سرفصلهای «فلسفه و اسرار نماز» گنجانده شده است تا معلمان بتوانند به جای ارائه دیکتهوار احکام، پاسخگوی چراییهای دانشآموزان باشند.
راهکارهای عملی شما برای تقویت تعامل «مدرسه، مسجدو منزل» جهت رشد بینش توحیدی دانشآموزان چیست؟
راهکار ما اجرای طرح «مثلث تربیتی» است. ما مدارس را تشویق کردهایم که امام جماعت مسجد مجاور را به عنوان مشاور دینی مدرسه معرفی کنند. همچنین با برگزاری جلسات آموزش خانواده توسط انجمن اولیا و مربیان، والدین را در فرآیند اقامه نماز مدرسه مشارکت میدهیم تا تداوم تربیتی بین خانه و مدرسه حفظ شود.
با توجه به تأکید بر ضرورت حضور مدیران و معلمان در صف اول نماز، چه برنامهای برای ترغیب کادر آموزشی جهت همراهی با دانشآموزان دارید؟
معتقدیم «الگوی عملی» از هر بخشنامهای مؤثرتر است. در ارزیابی عملکرد مدیران، «حضور فعال در صف اول نماز» به عنوان یک شاخص کلیدی در نظر گرفته شده است. ما معلمان را نه به عنوان مراقب، بلکه به عنوان «مقتدی» در کنار دانشآموزان تشویق میکنیم تا فضای نماز جماعت به فضای دوستی و صمیمیت تبدیل شود.
برای تحقق توصیه استاد قرائتی مبنی بر «رعایت اصول روانشناسی کودک و نوجوان» توسط امامان جماعت، چه دورههایی برای روحانیون طرح امین برگزار شده است؟
این یکی از اولویتهای اصلی ما در دورههای تربیت مربی است. بخشی از ۸ ساعت آموزشی «مهارتهای تدریس» در همایشهای منطقهای، به سرفصل «روانشناسی تعامل با نوجوان» اختصاص یافته است. روحانیون طرح امین موظف شدهاند پیش از شروع نماز، با دانشآموزان تعامل غیررسمی داشته باشند و از تکگویی بپرهیزند.
چگونه میتوان نماز جماعت مدارس را به شکلی برگزار کرد که طبق توصیهها، هم «کوتاه و جذاب» باشد و هم از سخنرانیهای خستهکننده (بهویژه بین دو نماز) پرهیز شود؟
بر اساس توصیه استاد قرائتی، دستورالعمل ما این است: «نماز کوتاه، اما باکیفیت». سخنرانیهای طولانی ممنوع است. در عوض، استفاده از «نکات کوتاه اخلاقی ۳۰ ثانیهای» یا پرسشوپاسخهای سریع بین دو نماز (یا قبل از آن) جایگزین شده است. همچنین مسئولیت نظمدهی به خود دانشآموزان سپرده شده تا حس مالکیت نسبت به نمازخانه داشته باشند.
وضعیت بهسازی و زیباسازی نمازخانهها با مشارکت هنرمندان و خود دانشآموزان، طبق بندهای سند، در چه مرحلهای قرار دارد؟
ما با استفاده از دادههای حاصل از بانک اطلاعاتی (فایلهای اکسل وضعیت نمازخانهها)، نیازسنجی دقیق انجام دادهایم. در حال حاضر فاز «بهسازی فوری» نمازخانههای مناطق محروم آغاز شده است. با کمک هنرستانهای فنی و هنری استان، طرح «نمازخانه زیبا» را با مشارکت خود دانشآموزان در نقاشی و فضاسازی آغاز کردهایم.
چگونه از ابزارهای نوین (مانند اپلیکیشنها یا پلتفرمهای آموزشی) برای تصحیح قرائت و آموزش احکام استفاده میشود؟
ما در حال استفاده از « اپلیکیشن نماز من و سامانه نورچشم» هستیم که شامل اپلیکیشنهای تصحیح قرائت و کلیپهای کوتاه احکام و آموزش صحیح خوانی نماز و اذان است. همچنین در دورههای آموزشی معلمان، روشهای استفاده از پلتفرمهای تعاملی برای آموزش احکام و نماز را به عنوان مهارت جدید به آنها آموزش میدهیم.
برای گنجاندن نماز در برنامههای جانبی (مانند اردوهای فرهنگی و ورزشی)، چه تمهیداتی اندیشیده شده تا تقدم نماز بر سایر امور رعایت شود؟
سیاست ما «تقدم نماز بر برنامه» است. در بخشنامه جدید اردوها و مسابقات ورزشی، زمانبندی برنامهها باید به گونهای تنظیم شود که با وقت اذان تداخل نداشته باشد. نماز در اردوها نه به عنوان یک حاشیه، بلکه به عنوان «قلب برنامه» و فرصتی برای استراحت و آرامش معنوی دیده شده است.
برای تجهیز و نوسازی نمازخانهها در مناطق محروم، روستایی و مهاجرپذیر، از چه ظرفیتهای خیرین و مسئولیتهای اجتماعی استفاده شده است؟
ما از ظرفیت خیرین مدرسهساز، «خیرین نمازی» را تشکیل دادهایم. با توجه به اطلاعات دقیق از شهرستانهای کمبرخوردار، اولویت توزیع تجهیزات (فرش، سیستم صوتی و…) را به این مناطق اختصاص دادهایم. هدف ما این است که در هیچ مدرسهای، نمازخانه به دلیل فقدان امکانات اولیه تعطیل نماند.
در راستای اجرای «منشور اقامه نماز» و تشکیل کارگروه مشترک ستاد اقامه نماز و آموزشوپرورش، در سطح شهرستان/استان چه موانعی برطرف شده است؟
با تشکیل کارگروه مشترک آموزش و پرورش و ستاد اقامه نماز استان، ما شاهد همافزایی بیسابقهای هستیم. بزرگترین مانع که عدم هماهنگی زمانی بود، با تصویب «سند زمانبندی نماز» در شورای آموزش و پرورش حل شد. اکنون تمام مدارس موظفند وقت نماز را در برنامهی رسمی کلاسها لحاظ کنند و هیچ کلاسی در زمان اذان نباید برگزار شود.
نظر شما