به گزارش خبرگزاری شبستان به نقل از القدس العربی، کمیته نوبل نروژ امروز جمعه اعلام کرد: جایزه صلح سال ۲۰۲۶ به ناوانتم «نَوی» پیلای، قاضی و حقوقدان اهل آفریقای جنوبی، به دلیل تلاش‌های او برای پیشبرد صلح و حقوق بین‌الملل اعطا می‌شود.
کمیته نوبل در بیانیه خود با اشاره به نقش محوری پیلای در پیگیری قضایی جرایم جنگی، جنایت علیه بشریت و نسل‌کشی، از شجاعت، صداقت و تلاش‌های مستمر او برای تقویت حاکمیت قانون در سطح بین‌المللی تمجید کرد.
این جایزه در شرایطی به پیلای اعطا می‌شود که او پیش‌تر ریاست کمیسیون مستقل بین‌المللی تحقیق سازمان ملل درباره سرزمین‌های فلسطینی اشغالی، از جمله قدس شرقی را بر عهده داشته است. این کمیسیون در گزارش سال ۲۰۲۵ خود اعلام کرد که اسرائیل در نوار غزه مرتکب نسل‌کشی شده است؛ نتیجه‌ای که تل‌آویو آن را رد کرد و «شرم‌آور» خواند.
کمیته نوبل تأکید کرده است که اعطای جایزه به پیلای به معنای اعلام موضع درباره احراز حقوقی نسل‌کشی در غزه نیست. یورگن واتنه فریدنس، رئیس کمیته نوبل صلح، در پاسخ به پرسشی درباره این موضوع گفت گزارش یادشده متعلق به کمیسیون تحقیق سازمان ملل است و این کمیته به تخصص و صداقت حرفه‌ای اعضای آن اعتماد دارد، اما تصمیم‌گیری حقوقی درباره وقوع نسل‌کشی در صلاحیت دیوان بین‌المللی دادگستری است.
حمایت از حقوق بین‌الملل در برابر قانون قدرت
کمیته نوبل در بیانیه خود با اشاره به افزایش جنگ‌ها و درگیری‌ها و فشارهای فزاینده بر نهادهای حقوقی بین‌المللی، تأکید کرد که حقوق بین‌الملل دیگر مکمل صلح و امنیت نیست، بلکه ضرورتی اساسی برای تحقق آنهاست.
پیلای نیز پس از اطلاع از دریافت جایزه، در بیانیه‌ای در شهر نورنبرگ آلمان گفت: این انتخاب، اعتقاد او را به ضرورت دفاع جمعی از حاکمیت قانون، استقلال دادگاه‌ها و نظام حقوقی بین‌المللی مبتنی بر اصول تقویت می‌کند.
آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، نیز با تبریک این جایزه به پیلای، از او به‌عنوان مدافع حقوق بین‌الملل و حقوق بشر و صدایی مستقل در پرونده‌های مهم حقوقی جهان یاد کرد.
گوترش با اشاره به فعالیت‌های پیلای در دوران مبارزه با آپارتاید در آفریقای جنوبی، حضور او در دادگاه کیفری بین‌المللی برای رواندا، فعالیتش به‌عنوان کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل و ریاست کمیسیون تحقیق درباره سرزمین‌های فلسطینی اشغالی، تأکید کرد که او در طول فعالیت حرفه‌ای خود بر ضرورت برتری قانون بر قدرت تأکید داشته است.
رئیس دادگاه کیفری بین‌المللی نیز اعطای این جایزه را به رسمیت شناختن نقش محوری عدالت بین‌المللی در تحقق صلح پایدار دانست.
فولکر تورک، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل، هم این انتخاب را پیروزی جمعی برای حقوق بشر و تلاش‌های جهانی در مسیر عدالت و پاسخ‌گویی توصیف کرد.
از مبارزه با آپارتاید تا پرونده‌های بین‌المللی
نَوی پیلای که در خانواده‌ای با ریشه تامیل هندی در دوربان آفریقای جنوبی متولد شده، فعالیت حقوقی خود را در دوران حاکمیت نظام آپارتاید آغاز کرد. او در سال‌های نخست فعالیت حرفه‌ای خود از فعالان مخالف تبعیض نژادی دفاع کرد و برای به‌رسمیت‌شناخته‌شدن حقوق اساسی زندانیان سیاسی تلاش کرد.
پیلای در ادامه مسیر حرفه‌ای خود به یکی از چهره‌های شناخته‌شده حقوق بین‌الملل تبدیل شد. او در دادگاه عالی آفریقای جنوبی فعالیت داشت و سپس به دادگاه کیفری بین‌المللی برای رواندا پیوست؛ نهادی که به جرایم ارتکابی در نسل‌کشی رواندا رسیدگی می‌کرد. او از سال ۲۰۰۳ تا ۲۰۰۸ نیز در دادگاه کیفری بین‌المللی فعالیت داشت.
پیلای از سال ۲۰۰۸ تا ۲۰۱۴ کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل بود و از سال ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۵ ریاست کمیسیون مستقل بین‌المللی تحقیق درباره سرزمین‌های فلسطینی اشغالی را بر عهده داشت. او همچنین به‌عنوان قاضی موقت در دیوان بین‌المللی دادگستری در پرونده شکایت گامبیا علیه میانمار درباره اتهام نسل‌کشی علیه مسلمانان روهینگیا فعالیت می‌کند.
پیلای در پی مواضع و فعالیت‌های حقوقی خود درباره فلسطین، با اتهام‌های ضدیهودی‌بودن نیز روبه‌رو شده است؛ اتهام‌هایی که او آنها را رد کرده و نسبت به درخواست‌ها برای اعمال تحریم علیه خود اعتراض داشته است.
اعطای نوبل صلح به این حقوقدان در شرایطی صورت می‌گیرد که نقش نهادهای قضایی بین‌المللی در رسیدگی به اتهام‌های مربوط به جنگ و نقض حقوق بشر، به یکی از موضوعات مهم مناقشه در عرصه جهانی تبدیل شده است. انتخاب پیلای بار دیگر توجه‌ها را به جایگاه حقوق بین‌الملل، استقلال دستگاه قضایی و ضرورت پاسخ‌گویی در برابر جرایم بین‌المللی جلب کرده است.
نظر شما