حجتالاسلام حسن عزیزینیا، در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاری شبستان از فارس، با اشاره به شیوه صحیح مرور محفوظات قرآن، بر اهمیت «بازیابی فعال» تأکید کرد و گفت: مرور قرآن نباید به معنای صرفاً خواندن آیات از روی مصحف باشد.
وی با بیان اینکه باز کردن مداوم قرآن هنگام مرور میتواند حافظ را به مشاهده متن وابسته کند، افزود: حافظ باید تلاش کند آیات را از ذهن خود بازیابی کند و صفحهای را که پیشتر حفظ کرده است، بدون نگاه کردن به مصحف در ذهن خود مرور کند.
مرور، آزمون حافظه است نه روخوانی
عزیزینیا تصریح کرد: در زمان مرور، بهتر است قرآن را باز نکنید، مگر زمانی که واقعاً در بخشی از آیات دچار مشکل شده باشید؛ چراکه هدف اصلی مرور، سنجیدن میزان تسلط حافظ بر محفوظات و تقویت توانایی بازیابی آیات از حافظه است.
این حافظ کل قرآن کریم ادامه داد: وقتی حافظ هنگام مرور، از روی مصحف میخواند، ممکن است احساس کند آیات را به خوبی به خاطر دارد، اما در واقع چشم او متن را میبیند و همین موضوع میتواند ضعفهای حافظه را پنهان کند.
وی افزود: روش صحیح این است که حافظ تلاش کند کل صفحه را در ذهن خود «بخواند» و آیات، ترتیب آنها و ارتباط بخشهای مختلف صفحه را بدون نگاه کردن به مصحف به یاد بیاورد.
وقتی حافظه به بنبست میرسد
عزیزینیا با اشاره به مرحلهای که حافظ در جریان مرور به یک آیه یا عبارت گیر میکند، گفت: اگر هنگام مرور در بخشی از صفحه به بنبست رسیدید، در مرحله نخست میتوانید از استماع تلاوت قاری استفاده کنید و صفحه را با شنیدن تلاوت مرور کنید.
وی تأکید کرد: نگاه کردن به قرآن باید آخرین مرحله باشد؛ یعنی زمانی که حافظ واقعاً نتوانسته است عبارت یا بخش مورد نظر را از حافظه بازیابی کند.
مدیرعامل مؤسسه قرآنی دارالتحفیظ الهادی(ع) اظهار کرد: اگر حافظ در یک بخش از صفحه دچار توقف شد، نباید بلافاصله سراغ مصحف برود. ابتدا باید تلاش کند با تکیه بر حافظه، آیه و ادامه آن را پیدا کند و در صورت نیاز از تلاوت قاری کمک بگیرد.
«گیر کردن» هم بخشی از مسیر تثبیت است
وی ادامه داد: حتی زمانی که حافظ در مرور دچار فراموشی یا مکث میشود، نباید این اتفاق را صرفاً یک ضعف تلقی کند؛ همین تلاش برای پیدا کردن آیه از حافظه، بخشی از فرایند تثبیت محفوظات است.
عزیزینیا خاطرنشان کرد: هر بار که حافظ برای به یاد آوردن یک عبارت تلاش میکند، در واقع مسیرهای ذهنی مربوط به آن محفوظات را دوباره فعال میکند و همین فرایند میتواند به ماندگاری بهتر آیات کمک کند.
مصحف را برای زمانی نگه دارید که واقعاً نیاز دارید
این فعال قرآنی با تأکید دوباره بر پرهیز از نگاه کردن زودهنگام به مصحف گفت: قرآن را هنگام مرور باز نکنید، مگر اینکه واقعاً گیر کرده باشید. حتی در این شرایط نیز ابتدا از استماع تلاوت قاری استفاده کنید و اگر به بنبست کامل رسیدید، سراغ مصحف بروید.
وی افزود: این شیوه باعث میشود حافظ متوجه شود کدام قسمتها در ذهن او تثبیت شده و کدام بخشها نیاز به تمرین بیشتری دارند.
عزیزینیا با اشاره به اهمیت استمرار در مرور بیان کرد: حفظ قرآن با به پایان رساندن فرایند حفظ تمام نمیشود؛ پس از حفظ، مرحله مهم تثبیت و نگهداری محفوظات آغاز میشود و کیفیت مرور در این مرحله نقش تعیینکنندهای دارد.
مدیرعامل مؤسسه قرآنی دارالتحفیظ الهادی(ع) در پایان تأکید کرد: حافظ باید در مرور، به جای تکیه بر دیدن متن، توانایی بازیابی آیات از حافظه را تقویت کند؛ چراکه هدف مرور، خواندن دوباره قرآن از روی صفحه نیست، بلکه بازگرداندن محفوظات به ذهن و اطمینان از ماندگاری آنهاست.
نظر شما