به گزارش خبرگزاری شبستان به نقل از الجزیره، مراکز رأیگیری در جنوب فیلیپین از صبح امروز شاهد حضور گسترده رأیدهندگان است؛ مردمی که برای انتخاب نخستین پارلمان منتخب خود پای صندوقهای رأی رفتند.
در این انتخابات، مردم منطقه خودمختار بانگسامورو با اکثریت مسلمان در فیلیپین قرار است ۸۰ نماینده را انتخاب کنند؛ پارلمانی که مسئولیت انتخاب دولت جدید منطقه خودمختار بانگسامورو را بر عهده خواهد داشت.
این منطقه شامل ۵ استان، ۳ شهر و ۶۳ روستا است و حدود ۲.۴ میلیون رأیدهنده دارد. مقامهای انتخاباتی پیشبینی کردهاند میزان مشارکت به حدود ۸۰ درصد برسد؛ بهویژه آنکه برگزاری انتخابات طی چند سال گذشته چندین بار به تعویق افتاده است.
پارلمان جدید نیز در نخستین جلسه خود نخستوزیر منطقه را که ریاست قوه مجریه بانگسامورو را بر عهده خواهد داشت، انتخاب میکند.
هفت حادثه امنیتی؛ از تیراندازی تا انفجار
با این حال، روند رأیگیری از همان ساعات نخست با حوادث امنیتی همراه شد.
«صهیب جاسم»، خبرنگار الجزیره، از مقابل یکی از مراکز رأیگیری در شهر کوتاباتو گزارش داد که تیراندازی صبح امروز موجب تأخیر در بازگشایی این مرکز شد و روند رأیگیری تنها در دقایق پایانی پیش از آغاز منظم انتخابات از سر گرفته شد.
جاسم افزود که از روز گذشته تاکنون دستکم ۷ حادثه امنیتی در منطقه ثبت شده که شامل تیراندازی و انفجار بمب بوده است.
همچنین صبح دوشنبه، پیش از باز شدن مراکز رأیگیری، ۳ نفر کشته و ۱۵ نفر زخمی شدند. این حادثه در منطقه بانگسامورو در جزیره میندانائو رخ داد؛ منطقهای که اکثریت جمعیت آن را مسلمانان تشکیل میدهند.
«جیبین بونگکایائو»، رئیس پلیس کوتاباتو، گفت که تیراندازی اندکی پیش از نیمهشب رخ داد؛ زمانی که افراد وابسته به جناحهای سیاسی رقیب بر سر تقدم در صف رأیگیری با یکدیگر درگیر شدند.
وی ادامه داد که اختلاف ابتدا بر سر جایگاه در صف انتظار شکل گرفت و پس از هلدادن و درگیری فیزیکی، به تیراندازی در منطقهای پرتراکم انجامید. پلیس اعلام کرد افراد درگیر به احزاب رقیبی وابسته بودند که از دل جبهه آزادیبخش اسلامی مورو شکل گرفتهاند.
نگرانی از خشونت و خرید رأی
در آستانه انتخابات، نگرانیها درباره احتمال خشونت، ارعاب رأیدهندگان و دستکاری نتایج افزایش یافته بود.
دوربین الجزیره حضور دهها نفر از هواداران احزاب رقیب را در اطراف مراکز رأیگیری ثبت کرد؛ افرادی که برخی از آنها چوب و سلاح سرد در دست داشتند.
کمیسیون انتخابات نیز نسبت به پیامدهای احتمالی درگیریها بر روند اعلام نتایج هشدار داده بود؛ بهویژه پس از آنکه برخی فرماندهان میدانی تهدید کرده بودند در صورت تردید درباره سلامت نتایج، از آرای هواداران خود با سلاح محافظت خواهند کرد.
«اروین گارسیا»، رئیس کمیسیون انتخابات، اعلام کرد شهر کوتاباتو تحت کنترل این کمیسیون قرار گرفته و پس از حادثه تیراندازی، مدیر جدیدی برای اداره روند انتخاباتی در شهر تعیین خواهد شد.
او روز یکشنبه در یک نشست خبری، وضعیت امنیتی منطقه را آرام توصیف کرد، اما به کسانی که قصد ایجاد خشونت یا خرید رأی داشته باشند هشدار داد که با اتهامهای قضایی روبهرو خواهند شد.
انتخابات تاریخی پس از دههها درگیری
انتخابات امروز نقطه عطفی در روند صلحی به شمار میرود که از اواخر دهه ۱۹۹۰ آغاز شد و سرانجام به تشکیل منطقه خودمختار بانگسامورو در میندانائوی مسلماننشین در جنوب فیلیپین انجامید.
این روند بر پایه توافق صلح سال ۲۰۱۲ و همهپرسی سال ۲۰۱۹ شکل گرفت؛ همهپرسیای که چارچوب کنونی منطقه خودمختار را تثبیت کرد.
با این حال، انتخابات در طول دوره انتقالی حدود هفتساله، چهار بار به تعویق افتاد و همین مسئله اهمیت رأیگیری کنونی را دوچندان کرده است.
برخی ناظران پیشبینی میکنند شورشیان سابق و خاندانهای سیاسی قدرتمند بر انتخابات مسلط شوند و در مقابل، اقلیتهای مسیحی و گروههای بومی برای دستیابی به سهمی از کرسیهای پارلمان رقابت کنند.
جبهه آزادیبخش اسلامی مورو که دههها برای دستیابی به خودمختاری منطقهای مبارزه کرده بود نیز اکنون به دو حزب رقیب تقسیم شده است.
استقرار ۲۰ هزار نیروی امنیتی
بانگسامورو طی دهههای گذشته علاوه بر درگیریهای سیاسی، شاهد خشونتهای خونین میان خاندانهای بانفوذ نیز بوده است. از همین رو، برخی رهبران احزاب در گفتوگو با خبرگزاری فرانسه، برگزاری یک انتخابات آرام را بهخودیخود موفقیتی مهم دانستهاند.
در هفتههای اخیر ایستهای بازرسی متعددی در منطقه ایجاد و بیش از ۲۰ هزار نیروی امنیتی برای حفاظت از مراکز رأیگیری مستقر شدهاند. همچنین تیمهای واکنش سریع برای مقابله با هرگونه خشونت احتمالی تشکیل شده است.
با وجود این تدابیر، روند آمادهسازی انتخابات نیز بدون حادثه نبود. ماه گذشته کاروان «عبدالرئوف ماکاگوا»، فرمانده نظامی که فردیناند مارکوس، رئیسجمهوری فیلیپین، او را بهطور موقت بهعنوان نخستوزیر منطقه منصوب کرده است، هدف کمین و تیراندازی گسترده قرار گرفت.
رهبری جبهه آزادیبخش اسلامی مورو با این انتصاب مخالفت کرده است؛ در حالی که هزاران نیروی سابق این جبهه همچنان به رهبر باسابقه آن «مراد ابراهیم» و حزب او، «حزب عدالت متحد بانگسامورو»، وفادار ماندهاند.
در حادثهای جداگانه نیز مردی در نخستین ساعات دوشنبه و پس از انفجاری در نزدیکی یک مرکز رأیگیری جان باخت. پلیس همچنان در حال بررسی علت این انفجار است.
هفته گذشته نیز مقامهای انتخاباتی مانع ورود کاروانی متشکل از حدود ۲۰۰ عضو جبهه آزادیبخش مورو به شهر کوتاباتو، پایتخت منطقه، شدند؛ اقدامی که به گفته «ری سومالیباو»، مقام انتخاباتی، به دلیل نقض مفاد توافق صلح منطقهای انجام شد.
نگرانی از تقلب و دستکاری برگههای رأی
کمیسیون انتخابات فیلیپین اعلام کرده است که نزدیک به ۹۹ درصد مراکز رأیگیری در سراسر منطقه افتتاح شدهاند؛ منطقهای که استانهای لاناو جنوبی، ماگویندانائو و جزایر تاویتاوی و باسیلان را دربرمیگیرد.
این کمیسیون همچنین متعهد شده است با افرادی که در تلاش برای تقلب یا دستکاری برگههای رأی هستند، از مسیر قضایی برخورد کند.
کمیسیون اعلام کرده که تنها در جزایر باسیلان، حدود ۱۶ هزار مورد دستکاری برگههای رأی شناسایی و ضبط شده است.
با وجود این چالشها، برگزاری نخستین انتخابات پارلمانی بانگسامورو را میتوان یکی از مهمترین مراحل اجرای توافق صلح و انتقال این منطقه از دههها درگیری مسلحانه به ساختار سیاسی منتخب دانست؛ مسیری که موفقیت آن نهتنها به میزان مشارکت مردم، بلکه به سلامت روند شمارش آرا، پذیرش نتایج از سوی رقبای سیاسی و توان دولت جدید برای مهار خشونتهای سیاسی و قبیلهای وابسته خواهد بود.
نظر شما