خبرگزاری شبستان- مازندارن؛ سینما فراتر از یک مدیوم بصری، قدرتمندترین ابزار برای ترسیم هندسه فکری و فرهنگی یک جامعه است. در عصری که روایتها، حقیقت را میسازند، استان مازندران با تکیه بر پیشینه غنی تاریخی، مذهبی و اقلیمی خود، میتواند نقشی فراتر از یک لوکیشن جذاب برای فیلمبرداری ایفا کرده و به پایتخت تولید محتوای هویتمحور در سینمای کشور بدل شود. با این حال، واقعیتهای موجود؛ از زیرساختهای محدود فیزیکی گرفته تا ضرورت عاجل برای جریانسازی فکری در مقابل نفوذ فرهنگی غرب، ما را بر آن داشت تا به مناسبت «روز ملی سینما»، پای صحبتهای مهدی معصومی گرجی، رئیس حوزه هنری استان مازندران بنشینیم.
در این گفتگو، به بررسی چالشهای عدالت فرهنگی در توزیع سالنهای سینمایی، ظرفیتهای نهفته در هنر آیینی و سبک زندگی ایرانی-اسلامی، و همچنین برنامههای راهبردی حوزه هنری برای شناسایی و پرورش نسل جدید فیلمسازان متعهد پرداختهایم. او در این مصاحبه، نگاهی انتقادی به وضعیت کنونی داشته و بر این باور است که تجهیزات، تنها ابزارند؛ اما برای ساختن آیندهای روشن، بیش از هر چیز به اندیشه متعالی و همافزایی دستگاههای فرهنگی نیاز داریم. مشروح این گفتگو را در ادامه میخوانید:
به یمن روز ملی سینما، اگر ممکن است تصویری کلی از وضعیت زیرساختی و تعداد سالنهای سینمایی استان ارائه دهید؟ با توجه به میزان استقبال مردم مازندران، برنامه راهبردی حوزه هنری برای توسعه فضای سینمایی و ایجاد عدالت در دسترسی مردم به امکانات فرهنگی چیست؟
حوزه هنری استان مازندران در مجموع دارای ۴ سینما، ۹ سالن نمایش و نزدیک به ۲۱۰۰ صندلی در چهار شهر ساری، آمل، بابل و نوشهر است.
با توجه به وسعت، جمعیت و جغرافیای استان مازندران، این تعداد سالن به هیچ عنوان پاسخگوی سرانه و نیاز مخاطبان نیست؛ در حالی که استقبال مردم استان از آثار سینمایی و نمایشی نشان میدهد ظرفیت موجود با نیاز واقعی فاصله زیادی دارد.
در همین راستا، برنامهریزیها و شناساییهایی در چند شهر دیگر استان برای توسعه و افزایش سالنهای سینمایی انجام شده و مذاکرات اولیه به نتایج خوبی رسیده است؛ اما تحقق کامل این امر نیازمند توجه ویژه مسئولان استانی، تخصیص بودجه و همکاری همهجانبه شهرداریها در تأمین و واگذاری فضاهای مناسب است.
با توجه به ظرفیتهای عظیم فرهنگی و اقلیمی مازندران، چگونه میتوانیم این استان را از یک لوکیشن فیلمبرداری صرف، به یک قطب تولید محتوای ارزشمند و بومی در سینمای کشور تبدیل کنیم؟
مازندران سرشار از ظرفیتهای کمنظیر تاریخی، فرهنگی، آیینی و سبک زندگی اصیل ایرانی–اسلامی (بهویژه در بافتهای روستایی) است؛ با این حال، تاکنون از این ظرفیتها استفاده بهینهای نشده و متأسفانه مازندران بیشتر به عنوان یک «لوکیشن صرفِ فیلمبرداری» دیده شده است تا یک «بستر و لوکیشن محتوایی، فرهنگی و هنری» برای ساخت فیلم و سریال.
ما به عنوان دیار علویان، تاریخ، مفاخر و پیشینه بسیار ارزشمندی داریم؛ در حالی که در بسیاری از استانهای دیگر تمرکز ویژهای روی مفاخرشان صورت میگیرد. همچنین عدم هماهنگی و فقدان یک صدای واحد در فضای فرهنگی استان مشهود است.
برای تولید آثار بلند سینمایی مرتبط با هویت مازندران، جلسات متعددی طی سالهای گذشته برگزار شده اما به نتیجه نهایی نرسیده است. این امر مستلزم همافزایی مسئولان، تشکیل یک تیم قوی، تخصیص بودجههای کلان فرهنگی و حمایت از طرحها و ایدههای برتر است و حوزه هنری نیز آمادگی کامل خود را برای مشارکت در این مسیر اعلام میدارد.
در عصری که سینما بیشترین تأثیرگذاری را بر افکار عمومی دارد، حوزه هنری مازندران چه برنامهای برای تقویت «سینمای متعهد و دینی» که با روحیه مردم ولایتمدار استان همخوانی داشته باشد، در دستور کار دارد؟
حوزه هنری پرچمدار تولید آثار انقلابی، متعهد، اخلاقمدار، اجتماعی و آثار فاخر در حوزه کودک و نوجوان (بهویژه پویانمایی و انیمیشن) در کشور است که پرفروشترین آثار سینمای کودک ایران را در کارنامه دارد.
ما معتقدیم تا هنر در رگهای جامعه جاری نشود، پیشرفت و تعالی رخ نخواهد داد؛ از همین رو، بیشترین ظرفیت سالنهای سینمایی نیز در اختیار اکران اینگونه آثار قرار میگیرد تا بیشترین تأثیرگذاری و آگاهیبخشی را در جامعه ایجاد کند.
در حوزه انیمیشن نیز با هدف ارائه محتوای تربیتی و ارزشمند به مخاطبان، آثاری نظیر «لوپتو»، «رؤیای شهر» و آخرین اثر با عنوان «سفینة النجاة» تولید شده است که همگی در راستای تقویت ارزشهای دینی و اخلاقی در نسل آینده طراحی شدهاند.
مازندران سرشار از استعدادهای جوان و خودجوش در مساجد محلات است؛ حوزه هنری برای شناسایی، جذب و حرفهای کردن این سینماگران جوان چه گامهای عملی برداشته است؟
حوزه هنری در کنار سایر متولیان فرهنگی، با تمرکز بر «هنر انقلاب اسلامی»، بر محورهای استعدادیابی، آموزش و تربیت فیلمسازان جوان گام برمیدارد. این اقدامات از طریق برگزاری کارگاههای تخصصی، ایجاد پاتوقهای هنری و دورههای آموزشی نویسندگی و کارگردانی دنبال میشود.
یکی از اقدامات کلیدی ما، برگزاری ورکشاپهای تئوری و عملی با حضور اساتید تراز اول کشور (نظیر استاد خردمندان) است. به عنوان نمونه، حاصل یکی از همین کارگاههای آموزشی ۳ روزه، تولید مجموعهای از فیلمهای ۱۰۰ ثانیهای بود که موفق شد به بخش مسابقه جشنواره بینالمللی فیلم ۱۰۰ راه یابد.
همچنین در سالهای اخیر، مستندهای شاخصی توسط هنرمندان جوان استان تولید شده است که توانستهاند با تکیه بر این آموزشها، به افتخارات و جوایز متعدد دست یابند.
به نظر شما بزرگترین مانع فعلی برای رشد سینمای محتوامحور و باکیفیت در استان چیست و چقدر این موانع به کمبود امکانات مربوط است یا به ضعف در جریانسازی فکری؟
امروز نباید نبود امکانات را بهانه کرد؛ چراکه حتی با یک تلفن همراه یا تجهیزات ساده نیز میتوان محتوای اثرگذار تولید کرد. تجهیزات حرفهای لازم است، اما اگر امکانات باشد و «اندیشه و فکر درست» نباشد، خروجی آسیبزا خواهد بود.
مهمترین چالش امروز، «جریانسازی فکری، تولید محتوا و مقابله با نفوذ فرهنگی غرب» است. تهاجم فرهنگی و رسانههای بیگانه و ماهوارهها بخش قابلتوجهی از الگوهای فکری جامعه را تحت تأثیر قرار داده و هویت اصیل ما را کمرنگ کردهاند. به تعبیر رهبر شهید انقلاب آیت الله سیدعلی خامنه ای(قدس سره)، فرهنگ مثل هواست و در تمام تار و پود زندگی مردم جریان دارد؛ بنابراین اگر این فضا آلوده شود، سلامت جامعه به خطر میافتد.
برای مقابله با این چالشها، ما نیازمند سه رکن اساسی هستیم:
۱. همافزایی دستگاههای فرهنگی استان
۲. حمایت واقعی و هدفمند از هنرمندان متعهد
۳. تولید آثار فاخر و ایجاد بسترهای مناسب برای انتشار و عرضه عمومی
در «روز سینما»، اولویت و مطالبه اصلی شما از هنرمندان مازندرانی برای اینکه بتوانند دین خود را به فرهنگ و هویت بومی استان ادا کنند، چیست؟
حوزه هنری مازندران از تمام هنرمندان دغدغهمند به بوم، ریشه و هویت اصیل ایرانی–اسلامی حمایت میکند. بر اساس سند زیستبوم و نقشه تحول استان، محورهای اولویتدار برای تولید آثار تعیین شدهاند که عبارتاند از:
هنر آیینی و سبک زندگی ایرانی–اسلامی
فرهنگ علوی، پهلوانی، صلح و ایثار
هویتهای برجسته بومی مانند ورزش کشتی (بهویژه جویبار به عنوان پایتخت کشتی ایران و جهان و پیوند آن با روحیه دلاوری و فرهنگ عاشورایی/علوی)
روستاهای الگو و پیشرفت با محوریت کار، تلاش و طبیعت مازندران
طرحها و فیلمنامههای ارائهشده در حوزههای فیلم کوتاه و مستند پس از بررسی کارشناسی مورد حمایت قرار میگیرند و در صورت برخورداری از ظرفیت تبدیل به فیلم سینمایی بلند، جهت تولید به «سازمان سینمایی سوره» در ستاد مرکزی معرفی و پیگیری خواهند شد.
نظر شما