خبرگزاری شبستان- استان گلستان؛ مسجد در فرهنگ اسلامی تنها یک مکان برای اقامه نماز نیست؛ در طول تاریخ، مسجد همواره محل اجتماع، آموزش، همدلی، حل مسائل مردم و تربیت نسلهای آینده بوده است. اگر قرار باشد از «مسجد تراز» تصویری عینی و ملموس ارائه شود، شاید یکی از روشنترین نمونهها را بتوان در قلب شهر گرگان و در «مسجد جامع گلشن» جستوجو کرد؛ مسجدی که امروز تلاش میکند میان محراب و زندگی روزمره مردم پیوندی دوباره برقرار کند.
به مناسبت روز جهانی مسجد، تور مسجدگردی خبرنگاران خبرگزاریهای استان گلستان امروز (شنبه ۳۱ مرداد) در مسجد جامع گلشن گرگان برگزار شد؛ برنامهای که فرصتی برای مشاهده نزدیک بخشی از فعالیتهای فرهنگی، آموزشی، اجتماعی، نیکوکارانه و خدماتی این مسجد و گفتوگو با دستاندرکاران آن فراهم کرد.

مسجد جامع گلشن گرگان در سالهای اخیر با توسعه فعالیتهای خود، تلاش کرده است ظرفیتهای مسجد را از یک کارکرد صرفاً عبادی فراتر ببرد و آن را به پایگاهی برای حضور کودکان، نوجوانان، خانوادهها و اقشار مختلف مردم تبدیل کند؛ رویکردی که در بخشهای مختلف این مجموعه از کلاسهای تابستانی و کانون پرورش فکری تا مرکز نیکوکاری و خدمات اجتماعی به چشم میخورد.
مسجدی که کودکان را با خود همراه کرده است
سیده منا باقریفرد، مدیر کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان مسجد جامع گلشن و مسئول آموزش کانون فرهنگی هنری مسجد، در جریان این بازدید با خوشامدگویی به خبرنگاران، مسجد را خانهای متعلق به مردم دانست و اظهار کرد: فعالیتهای کانون فرهنگی هنری مسجد جامع گلشن در حوزه کودک و خانواده موجب جلب توجه کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان شد و امسال کانون پرورش فکری نیز در این مسجد راهاندازی شده است.

وی با اشاره به استقبال خانوادهها از برنامههای مسجد افزود: امسال حدود یک هزار و ۴۴۵ دانشآموز و خانوادههای آنان در طرح اوقات فراغت ثبتنام کردهاند و برای آنان ۵۲ کلاس آموزشی در حوزههای مذهبی، آموزشی، هنری و ورزشی با حضور ۴۳ استاد طراحی شده است.
باقریفرد ادامه داد: فعالیتهای کانون محدود به تابستان نیست و در فصلهای دیگر سال نیز در روزهای پنجشنبه و ساعات عصر، برنامههای آموزشی و فرهنگی برای کودکان و نوجوانان برگزار میشود.
وی با اشاره به برنامههای ویژه مادران گفت: همزمان با برگزاری کلاسهای کودکان، برای مادران نیز دورههای کارآفرینی، چرمدوزی و عروسکدوزی برگزار شده تا محصولات تولیدشده در نمایشگاههای مسجد عرضه و زمینه کسب درآمد برای خانوادهها فراهم شود.
وقتی مسجد برای کودک معنای تازهای پیدا میکند
یکی از برنامههای قابل توجه مسجد جامع گلشن، «تور مسجدگردی» است؛ طرحی که با استقبال آموزش و پرورش همراه شده و تلاش میکند نگاه کودکان به مسجد را از یک مکان صرفاً عبادی به یک فضای اجتماعی، آموزشی و فرهنگی تغییر دهد.

مسئول آموزش کانون فرهنگی هنری مسجد جامع گلشن گفت: در این طرح، کودکان در قالب ۱۰ آیتم با مسجد و فعالیتهای آن آشنا میشوند.
وی افزود: در ابتدای برنامه وقتی از کودکان پرسیده میشود مسجد چه مکانی است، بیشتر آنها پاسخ میدهند جایی برای قرآن خواندن و دعا کردن؛ اما در جریان تور مسجدگردی با ظرفیتهایی مانند همکاری، مشورت، قصهگویی، بازی، تماشای فیلم و شکلگیری دوستیها آشنا میشوند و نگاهشان نسبت به مسجد تغییر میکند.
باقریفرد همچنین از اجرای طرح «شادمانه» برای تقویت عزتنفس کودکان خبر داد و گفت: تولدهای ماهانه و فصلی برای کودکان برگزار میشود و برخی از آنها برای نخستینبار در زندگی خود تجربه برگزاری جشن تولد را در این مسجد دارند.
«تماشاخانه»، «کافهکتاب»، «هفتهنامه حرفهها»، «پیشتازان علم و اخلاق» و بازدیدهای هفتگی فرهنگی و تفریحی از دیگر برنامههایی است که در مسجد جامع گلشن برای کودکان و نوجوانان اجرا میشود.
در طرح «هفتهنامه حرفهها» نیز هر هفته کودکان با یکی از مشاغل آشنا میشوند تا با شناخت بهتر توانمندیها و علایق خود، در آینده انتخاب آگاهانهتری داشته باشند.
از ورزش پهلوانی تا مسجد دیجیتال
با توجه به محدودیت فضای ورزشی در مسجد، کانون فرهنگی هنری مسجد جامع گلشن با باشگاهها و مدارس اطراف همکاری کرده و کلاسهایی مانند کشتی، ورزش زورخانهای، کاراته، دفاع شخصی و ورزشهای پهلوانی را برای کودکان و نوجوانان برگزار میکند.

در بخش دیگری از این مجموعه نیز زیرساختهای «مسجد دیجیتال» در حال شکلگیری است؛ طرحی که قرار است زیرزمین مسجد را به محیطی برای آشنایی کودکان و نوجوانان با فناوریهای نوین تبدیل کند.
آزمایشگاه علمی برای آموزش عملی مفاهیم شیمی، زیست و فیزیک، بخش رباتیک، آموزش نجوم و آشنایی با سیارات و فضا، بازیهای رایانهای و فعالیتهای فناورانه از بخشهای پیشبینیشده در این طرح است.
باقریفرد گفت: تلاش کردهایم از علاقه کودکان و نوجوانان به فناوری و بازیهای رایانهای استفاده کنیم و آنها را به جای استفاده انفرادی از این ظرفیتها در فضای خانه، به حضور گروهی و هدفمند در محیط مسجد هدایت کنیم.
به گفته وی، با تکمیل تجهیزات، این بخش میتواند روزانه در دو نوبت صبح و عصر پذیرای گروههای آموزشی باشد و پیشبینی شده است بخشهای مختلف مسجد دیجیتال تا پایان شهریور به بهرهبرداری برسد.
مسجدی که سفرهاش برای مردم پهن است
اما فعالیت مسجد جامع گلشن تنها به حوزه کودک و نوجوان محدود نمیشود.
پروین محمدآبادی، مددکار و مسئول ثبت در مرکز نیکوکاری مسجد جامع گلشن، از گستره فعالیتهای حمایتی و اطعام این مجموعه سخن گفت؛ فعالیتهایی که در مناسبتهای مختلف ملی و مذهبی و حتی در طول روزهای عادی سال ادامه دارد.

وی با اشاره به فعالیت آشپزخانه مسجد، اظهار کرد: در ایام مختلف، غذای گرم، نان، کیک و دیگر اقلام غذایی برای موکبها، مسافران، خانوادههای نیازمند و مراکز حمایتی آماده و توزیع میشود.
محمدآبادی از اجرای طرحهایی همچون «نان مهربانی»، «سفره مهربانی»، «لقمه مهربانی» و «پنجشنبههای مهربانی» خبر داد و افزود: در این طرحها با مشارکت خیران، غذا تهیه و میان نیازمندان و افراد کمبرخوردار توزیع میشود.
وی همچنین به پویش انفاق ماهانه، نذر قربانی و توزیع گوشت میان نیازمندان اشاره کرد و گفت: در ابتدای هر ماه قمری، مرغ و گوشت قربانی میان خانوادههای نیازمند توزیع میشود و در مناسبتهای مختلف نیز بستههای غذایی و میوههای فصلی در اختیار اقشار کمبرخوردار قرار میگیرد.

از دارو و درمان تا کمکهزینه اجاره
مرکز نیکوکاری مسجد جامع گلشن، خدمات حمایتی متنوع دیگری نیز ارائه میکند؛ از تأمین بخشی از هزینه دارو و اقلام پزشکی گرفته تا کمکهزینه اجاره برای سالمندان فاقد سرپرست و حمایت ماهانه از برخی کودکان نیازمند و ایتام.
محمدآبادی گفت: با داروخانه هلال احمر برای تأمین داروهای مورد نیاز بیماران کمبرخوردار همکاری داریم و بخشی از هزینه دارو و اقلامی مانند شیرخشک و پوشک بیماران و افراد نیازمند نیز از سوی مرکز تأمین میشود.
وی افزود: همچنین اقلام مصرفی مورد نیاز برخی مراکز نگهداری مددجویان، گرمخانهها و مراکز حمایتی مانند برنج، شکر، چای، قند و مرغ نیز در حد توان مرکز تأمین و توزیع میشود.
یکی از خدمات شاخص این مجموعه، ارائه خدمات رایگان چشمپزشکی به نیازمندان است. به گفته مسئول پایگاه اجتماعی مسجد، پزشک متخصص چشم به صورت هفتگی در مسجد حضور مییابد و روزانه دهها مراجعهکننده را معاینه میکند و افراد نیازمند به عینک نیز با تخفیف قابل توجه و در مواردی به صورت رایگان از این خدمت بهرهمند میشوند.

مسجد؛ پناهی برای حل مشکلات اجتماعی
فعالیتهای مسجد جامع گلشن به کمکهای معیشتی نیز ختم نمیشود.
الهام شکاریان، مسئول بخش صلح و سازش زندانیان مرکز نیکوکاری مسجد، از اجرای طرحهای تعمیر و بازسازی مسکن مددجویان خبر داد و گفت: در سالهای ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ حدود ۱۰۰ واحد مسکونی مددجویان کمیته امداد با کمک این مجموعه بازسازی یا احداث شده است.
وی افزود: از ابتدای سال جاری نیز یک واحد مسکونی در کریمآباد به طور کامل احداث شده و درخواستهای دیگر مددجویان نیز با توجه به امکانات و بودجه مرکز بررسی و در صورت امکان، از طریق بازسازی یا تأمین مصالح حمایت میشوند.
فعالیت گروه صلح و سازش نیز بخش دیگری از خدمات اجتماعی مسجد است؛ گروهی که برای حل اختلافات و کمک به آزادی زندانیان دارای شاکی خصوصی تلاش میکند.
شکاریان با اشاره به آزادی یک زندانی در هفتههای اخیر، گفت: با پرداخت بدهی به شاکی و جلب رضایت وی، زمینه آزادی یک زندانی فراهم شد و موارد دیگری نیز در دست پیگیری است.

حمایت از تحصیل و اشتغال؛ از وام تا توانمندسازی
در بخش دیگری از خدمات مسجد جامع گلشن، حمایت از تحصیل و توانمندسازی اقتصادی خانوادهها قرار دارد.
فاطمه گزمه، مسئول دبیرخانه و تسهیلات مسجد، گفت: روند درخواست مددجویان به صورت آنلاین انجام میشود و پس از ثبت درخواست، مددکاران آن را بررسی و بازدیدهای لازم را انجام میدهند.
وی افزود: از ابتدای سال جاری ۱۵۱ نفر برای دریافت تسهیلات معرفی شدهاند و بیش از ۹ میلیارد تومان وام به آنان پرداخت شده است و ۱۸۱ نفر دیگر نیز در نوبت دریافت تسهیلات قرار دارند.
مسجدی که روایتش هنوز ادامه دارد
در کنار همه این فعالیتها، مسجد جامع گلشن در حوزه فرهنگ و هنر نیز برنامههای متنوعی را دنبال میکند. محمد نسایی، مسئول روابط عمومی مسجد، از برگزاری پنجمین جشنواره ملی عکاسی «نگاه سرخ» خبر داد و گفت: در این دوره ۳۳۷ عکاس شرکت کردهاند و ۲ هزار و ۶۸۹ اثر به دبیرخانه جشنواره رسیده که در مرحله داوری قرار دارد.

مسجد گلشن؛ از پاتوق فرهنگی تا پایگاه اجتماعی محله
حجتالاسلام سیدهادی قاضوی، امام جماعت مسجد جامع گلشن، نیز در این برنامه با تأکید بر اینکه مسجد باید در متن زندگی مردم قرار داشته باشد، گفت: اگر جامعه را جامعهای دینی و اسلامی میدانیم، باید نگاه متفاوتی به مسجد به عنوان پایگاه مسلمانان داشته باشیم.
وی با اشاره به نقش مسجد در صدر اسلام افزود: مسجد در زمان پیامبر اکرم(ص) محل اجتماع مسلمانان و رسیدگی به امور دینی و اجتماعی بود و امروز نیز باید بتوان از این ظرفیت برای حل مسائل مردم استفاده کرد.

قاضوی با قدردانی از نقش آیتالله سیدکاظم نورمفیدی در توسعه فعالیتهای مسجد جامع گلشن، اظهار کرد: در سالهای اخیر و با حمایت و نگاه ایشان، این مسجد به سمت یک مسجد تراز حرکت کرده و فعالیتهای فرهنگی، نیکوکارانه، آموزشی و خدماتی آن توسعه یافته است.
وی تأکید کرد: مسجد جامع گلشن نشان داده است که اگر ظرفیتهای مسجد به درستی شناخته و فعال شود، میتوان برنامههای مؤثر و متنوعی برای مردم، بهویژه نسل کودک و نوجوان، اجرا کرد و نسلی مؤمن، مسئولیتپذیر و اثرگذار تربیت کرد.
رتبه نخست مرکز نیکوکاری گلشن در کشور
جواد طبرسا، مدیر کانون فرهنگی هنری مسجد جامع گلشن خود را خادم مسجد معرفی کرد و گفت: ما در این بازدید قصد ارائه هیچ گزارشی نداریم و درب مسجد هر روز با اجرای برنامه های مختلف باز است و می توانید فعالیت ها را مشاهده کنید.
وی با اشاره به جایگاه مرکز نیکوکاری این مسجد، افزود: در کشور حدود ۸ هزار مرکز نیکوکاری فعالیت میکنند و مرکز نیکوکاری مسجد جامع گلشن در جشنواره ملی نیکوکاری موفق به کسب رتبه نخست کشور شده است.

طبرسا با اشاره به گستره خدمات این مرکز، خواستار توجه بیشتر رسانهها به ظرفیتهای مسجد جامع گلشن شد تا تجربه این مسجد در حوزه خدمترسانی، فرهنگ، آموزش و نیکوکاری برای دیگر مساجد نیز معرفی شود.
آنچه در تور مسجدگردی خبرنگاران گلستانی در مسجد جامع گلشن به چشم آمد، تصویری متفاوت از یک مسجد بود؛ مسجدی که در آن کودک برای یادگیری میآید، نوجوان برای تجربه و مهارتآموزی، مادر برای توانمندسازی، بیمار نیازمند برای درمان، خانواده کمبرخوردار برای حمایت، زندانی برای گرفتن فرصت دوباره و خیر برای گرهگشایی از زندگی یک انسان.
مسجد جامع گلشن گرگان شاید به همین دلیل نمونهای قابل تأمل از این واقعیت باشد که مسجد، اگر از ظرفیتهای خود به درستی استفاده کند، میتواند همزمان محراب عبادت، مدرسه تربیت، پاتوق فرهنگی، پایگاه اجتماعی و خانه امید مردم محله باشد.
نظر شما