به مناسبت روز جهانی مسجد،دکتر مهدی بیکی ، رایزن جمهوری اسلامی ایران در کنیا در گفت و گو با خبرنگار بین الملل خبرگزاری شبستان درباره اهمیت بزرگداشت روز جهانی مسجد در عرصه بینالمللی و پیام آن گفت: روز جهانی مسجد، فرصت مناسبی است تا بر جایگاه مسجد بهعنوان یکی از مهمترین نهادهای دینی، فرهنگی و اجتماعی در جوامع تأکید شود. پیام این روز نباید صرفاً به اهمیت مسجد بهعنوان محل عبادت محدود شود؛ بلکه باید نقش مسجد در تقویت همبستگی اجتماعی، ترویج صلح و معنویت، گفتوگوی بینادیانی، آموزش، فعالیتهای فرهنگی و خدمت به جامعه نیز مورد توجه قرار گیرد.
وی افزود: این موضوع در کشوری مانند کنیا اهمیت ویژهای دارد. کنیا جامعهای چنددینی است و در کنار جمعیت مسیحی، جامعه مسلمان نیز بخش مهمی از ساختار اجتماعی این کشور را تشکیل میدهد. در چنین جامعهای، مسجد میتواند علاوه بر نقش مذهبی، بهعنوان پلی میان مسلمانان و پیروان سایر ادیان عمل کند.
وی تاکبد کرد: با توجه به شرایطی که اسلامهراسی و ایرانهراسی در بخشهایی از جهان وجود دارد، یکی از راههای مؤثر مقابله با این پدیده، معرفی چهره واقعی اسلام از طریق گفتوگو و ارتباط مستقیم با مردم است. مساجد میتوانند در این زمینه نقش بسیار مهمی ایفا کنند؛ زیرا ارتباط آنها با مردم، ارتباطی مستقیم و مبتنی بر اعتماد اجتماعی است.
رایزن فرهنگی ایران در کنیا درباره برنامههای رایزنی فرهنگی برای استفاده از ظرفیت مسجد تصریح کرد: رایزنی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در نایروبی تلاش دارد از ظرفیت مساجد و مراکز اسلامی برای توسعه دیپلماسی فرهنگی و معرفی صحیح ایران و اسلام استفاده کند. در این مسیر، ارتباط مستقیم با ائمه جماعات، علمای مسلمان، مدیران مساجد و فعالان فرهنگی و اجتماعی جامعه مسلمان کنیا از اهمیت ویژهای برخوردار است.
وی در ادامه تاکید کرد: مساجد در کنیا تنها محل برگزاری نماز نیستند و در بسیاری از مناطق، فعالیتهای فرهنگی، آموزشی، اجتماعی و خیریه نیز در آنها انجام میشودوی درباره انجام گفت و گوی دینی در مساجد نایروبی گفت: برخی مساجد در زمینه گفتوگوی ادیان فعالیت دارند. برای نمونه، هفته گذشته در مسجد جامع نایروبی، بهعنوان یکی از مهمترین مساجد کشور، برنامهای با عنوان «Open Day» برگزار شد که طی آن از پیروان ادیان مختلف دعوت شد تا از مسجد بازدید کنند و با اسلام، قرآن و محیط اسلامی آشنا شوند. این برنامه نمونهای از ظرفیت مسجد برای ایجاد گفتوگوی بینادیانی و کاهش سوءتفاهمهای دینی است.
وی درباره اقدامات رایزن فرهنگی برای معرفی ایران در مساجد گفت: رایزنی فرهنگی نیز تلاش میکند با مشارکت در برنامههای فرهنگی، قرآنی و اجتماعی مساجد، ضمن معرفی ظرفیتهای جمهوری اسلامی ایران، زمینه ارتباط بیشتر جامعه مسلمان کنیا با مراکز فرهنگی و علمی ایران را فراهم کند و از مسلمانان این کشور برای حضور در برنامههای بینالمللی جمهوری اسلامی ایران، از جمله مسابقات بینالمللی قرآن کریم، دعوت به عمل آورد.
وی یکی دیگر از محورهای فعالیت رایزنی فرهنگی را گسترش زبان فارسی و معرفی فرهنگ و تمدن ایران دانست و گفت: کلاسهای آموزش زبان فارسی در کلوپ جعفری نایروبی، وابسته به مسجد جعفری و جامعه شیعیان اثنیعشری کنیا، برگزار میشود. همچنین با توجه به استقبال مراکز اسلامی، رایزنی فرهنگی در حال پیگیری برگزاری کلاسهای زبان فارسی در مسجد امتیاز نایروبی است که این موضوع با دعوت و استقبال خود مسجد دنبال میشود.
این تجربه نشان میدهد که مسجد میتواند علاوه بر کارکرد مذهبی، بستری برای معرفی زبان، فرهنگ و تمدن ایران و گسترش تعاملات فرهنگی میان ایران و کنیا باشد.
وی در خصوص جایگاه دیپلماسی مسجد در برنامههای رایزنی فرهنگی خاطر نشان کرد: دیپلماسی مسجد یکی از ظرفیتهای مهم دیپلماسی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در کنیاست. با توجه به جایگاه اجتماعی مساجد، ارتباط با آنها میتواند به ایجاد ارتباط مستقیم و مستمر با بخش مهمی از جامعه مسلمان این کشور کمک کند.
وی تصریح کرد: رویکرد رایزنی فرهنگی صرفاً بر حضور در برنامههای مناسبتی مساجد متمرکز نیست، بلکه تلاش میشود ارتباطی مستمر با مساجد، علمای مسلمان، ائمه جماعات و فعالان فرهنگی و اجتماعی شکل گیرد و از این شبکه برای توسعه روابط فرهنگی ایران و کنیا استفاده شود.
وی تاکید کرد: در شهرهای ساحلی کنیا، بهویژه مومباسا و لامو، شواهد و مطالعات تاریخی متعددی درباره ارتباطات دیرینه ایران و سواحل شرق آفریقا و حضور جوامع ایرانی و شیرازی در این منطقه وجود دارد. این پیشینه تاریخی در برخی آثار، معماری و روایتهای تاریخی این مناطق نیز بازتاب یافته و ظرفیت ارزشمندی برای تقویت پیوندهای فرهنگی معاصر میان ایران و کنیا به شمار میرود.
رایزن فرهنگی ایران در کنیا گفت: البته حضور و گسترش اسلام در سواحل شرق آفریقا حاصل تعاملات تاریخی و شبکههای مختلف مسلمانان بوده است و نمیتوان آن را صرفاً به یک قوم یا کشور نسبت داد. در این میان، ارتباطات ایرانی و شیرازی یکی از بخشهای مهم این تاریخ مشترک به شمار میرود و میتواند موضوع مناسبی برای مطالعات و برنامههای فرهنگی مشترک باشد.
از سوی دیگر، فعالیتهایی مانند آموزش زبان فارسی، برنامههای قرآنی، گفتوگوی ادیان و تبادل فرهنگی، ظرفیتهایی هستند که میتوانند در قالب یک برنامه مستمر و هدفمند در چارچوب دیپلماسی مسجد دنبال شوند.
وی در خصوص برنامههای روز جهانی مسجد در کنیا تاکید کرد: برای روز جهانی مسجد، تلاش ما این است که این مناسبت را از یک برنامه صرفاً مناسبتی فراتر ببریم و آن را به فرصتی برای معرفی نقش مسجد در صلح، همزیستی، گفتوگوی ادیان، آموزش و خدمت اجتماعی تبدیل کنیم.
وی در ادامه گفت: در این چارچوب، ارتباط و تعامل با مساجد مهم نایروبی و سایر شهرهای کنیا، حمایت از نشستهای فرهنگی و بینادیانی، معرفی ظرفیتهای تاریخی روابط ایران و شرق آفریقا، توسعه برنامههای آموزش زبان فارسی و تشویق حضور مسلمانان کنیا در برنامههای فرهنگی و قرآنی جمهوری اسلامی ایران، از جمله ظرفیتهایی است که میتواند مورد توجه قرار گیرد.
وی در ادامه گفت: تجربه اخیر نیز نشان داد که مساجد کنیا در موضوعات اجتماعی و بینالمللی نقش فعالی دارند. در جریان جنگ تحمیلی اخیر، برخی مساجد و مراکز اسلامی کنیا با مردم ایران و جمهوری اسلامی ایران اعلام همبستگی کردند. این موضوع نشاندهنده ظرفیت قابل توجه دیپلماسی مردمی و دیپلماسی مسجد برای تعمیق روابط میان دو ملت است.
وی در پایان گفت: ظرفیتهای مناسبی در جامعه مسلمان کنیا و مساجد این کشور برای توسعه فعالیتهای فرهنگی جمهوری اسلامی ایران وجود دارد. رایزنی فرهنگی تلاش میکند با بهرهگیری از این ظرفیتها، ضمن معرفی چهره واقعی اسلام و مقابله با اسلامهراسی و ایرانهراسی، زمینه آشنایی بیشتر مردم کنیا با ایران، فرهنگ و تمدن ایرانی ـ اسلامی و زبان فارسی را فراهم سازد و روابط فرهنگی و انسانی میان دو کشور را بیش از پیش گسترش دهد.
نظر شما