به گزارش خبرگزاری شبستان از استان قم، رهبر معظم انقلاب در حکم انتصاب رئیس جدید سازمان بسیج مستضعفین بر «بسیج اقشار و محلات به منظور توسعهی خدمات اجتماعی اثربخش با محوریت مسجد تأکید کردند. در خصوص الزامات این مهم گفتگویی انجام داده ایم با حجتالاسلام والمسلمین شعبانزاده، مدیرکل تبلیغات اسلامی استان قم.
وی با اشاره به فرمان رهبر معظم انقلاب درباره بسیج اقشار و بسیج ظرفیتهای محلات برای گسترش خدمات اجتماعی مؤثر با محوریت مسجد گفت: برای عملیاتی شدن این فرمان، مجموعهای از الزامات باید مورد توجه قرار گیرد که نخستین آن، ارتقای ذهنیت مدیران، نخبگان، مؤثران و عموم مردم نسبت به جایگاه و کارکرد مسجد است.
وی افزود: باید از نگاه حداقلی به مسجد که آن را صرفاً محلی برای انجام بخشی از امور عبادی و اقامه نماز سه وعده در روز میداند، عبور کنیم و به سمت شکلگیری «مسجد برقرار» حرکت کنیم؛ مسجدی که در اوقات مختلف درهای آن به روی همه اقشار جامعه باز باشد و بانوان، نوجوانان، اصناف، خانوادهها و همه ساکنان محله با آن ارتباط داشته باشند.
مدیرکل تبلیغات اسلامی استان قم با بیان اینکه در مسجد برقرار، امام محور حرکت است، گفت: امام مسجد باید بازوهایی به گستردگی خانههای اطراف مسجد و ظرفیتهای موجود در محله داشته باشد. هر خانه، هر خانواده و هر صنف یک ظرفیت برای بهبود شرایط اجتماعی، معیشتی و فرهنگی محله است و امام مسجد باید با شناخت این ظرفیتها، نقشه تحولی محله را طراحی و با مشارکت مردم آن را عملیاتی کند.
وی ادامه داد: بنابراین نخستین گام، تغییر نگرش نسبت به مسجد است؛ چراکه بدون این تغییر نگرش، نمیتوان انتظار داشت مسجد از ظرفیت واقعی خود برای حل مسائل اجتماعی محله استفاده کند.
ضرورت شکلگیری هستههای پیشران در مساجد
شعبانزاده دومین الزام تحقق این فرمان را شکلگیری هستههای وفادار، مصمم و پیشران در مسجد دانست و گفت: باید گروهی از افراد در هر محله وجود داشته باشند که زودتر از دیگران امر امام را درک کنند، ظرفیتهای محله را بشناسند، توان برنامهریزی و عملیاتی کردن برنامهها را داشته باشند و حول محور امام مسجد برای گرهگشایی از مشکلات مردم پیشگام شوند.
وی تصریح کرد: این افراد باید به اندازه توان و امکان خود، بهصورت روزانه و هفتگی پای کار باشند و برای حل مسائل مردم و پیشبرد مأموریت مسجد اقدام کنند. چنین هستههایی میتوانند موتور محرک مسجد و محله باشند.
مدیرکل تبلیغات اسلامی استان قم، تحول در تشکیلات مسجد را سومین الزام دانست و اظهار کرد: تشکیلاتی که صرفاً درون مسجد را مدیریت میکند و مأموریت خود را در اداره ساختمان مسجد و اجرای برنامههای داخل آن خلاصه کرده است، نمیتواند خدمات اجتماعی مؤثر را در سطح محله گسترش دهد.
وی افزود: تشکیلات مسجد باید از حالت درونگرا خارج و به یک تشکیلات برونگرا تبدیل شود؛ تشکیلاتی که مأموریت خود را در متن محله تعریف میکند و مسائل، ظرفیتها و نیازهای خانوادههای اطراف مسجد را میشناسد.
بانوان و دختران باید در تشکیلات جدید مسجد نقشآفرین باشند
شعبانزاده با تأکید بر ضرورت نقشآفرینی بانوان و دختران در ساختار جدید مسجد گفت: در تشکیلات جدید مسجد، نقش بانوان و دختران ممتاز باید جدی گرفته شود و ظرفیت آنان در برنامهریزی و حل مسائل اجتماعی محله به کار گرفته شود.
وی ادامه داد: مبنای برنامهریزی مسجد در این ساختار، دیگر صرفاً تعداد نمازگزاران و مسائل افراد حاضر در مسجد نیست، بلکه تعداد خانههای محله، وضعیت خانوادهها و مشکلات آنان باید مبنای برنامهریزی قرار گیرد.
مدیرکل تبلیغات اسلامی استان قم یکی از مأموریتهای مهم تشکیلات جدید مسجد را ارتباط با اقشار مختلف جامعه، بهویژه اقشاری دانست که ارتباط کافی با مسجد، روحانی، مشاور، معلم و مربی ندارند و افزود: افرادی هستند که به دلیل غفلت یا ناآگاهی، با نیازهایی در حوزه سبک زندگی و مسائل اجتماعی مواجهاند اما دسترسی مناسبی به هادیان، معلمان و مبلغان ندارند.
وی گفت: حتی برخی افراد به دلیل ندانستن و نرسیدن پیام صحیح دین، نگاه متفاوت یا زاویهای در قضاوت خود نسبت به انقلاب، نظام، رهبری، دین و نهادهای مذهبی پیدا کردهاند. مسجد باید برای برقراری ارتباط با این گروهها برنامه داشته باشد.
مدیرکل تبلیغات اسلامی استان قم ادامه داد: در این الگو، امام مسجد محور حرکت است و امنای محله، نوجوانان دختر و پسر، بانوان، خانوادهها و اصناف، بازوهای او هستند. این شبکه در زمان دریافت امر ولی جامعه، میتواند آن را با سرعت و قدرت بیشتری در سطح محله و جامعه عملیاتی کند.
مسجد؛ محور مصونیت ملی و حل مسائل اجتماعی
وی با بیان اینکه تحقق این الگو میتواند رابطه میان امام و امت را تقویت کند، گفت: اگر شبکه مساجد با محوریت امامت فعال شود، زمینه شکلگیری یک بسیج عمومی، مصونیت ملی و آمادگی ملی برای مواجهه با تهدیدات دشمن فراهم خواهد شد.
شعبانزاده افزود: این ظرفیت میتواند در مواجهه با اغتشاشات و التهابات محلی و همچنین آسیبهای اجتماعی مورد استفاده قرار گیرد و از سوی دیگر، ظرفیت ممتاز دانشبنیان و مردمی در تکتک محلات ایجاد کند تا مردم هر محله برای حل مسائل خود، راهکارهای بومی و خلاقانه پیدا کنند.
وی آزادسازی سرمایههای انباشته و بلااستفاده مردم را یکی دیگر از برکات این الگو دانست و اظهار کرد: با فعال شدن ظرفیتهای اقتصادی و اجتماعی محله، سرمایههایی که در حسابها و منابع مختلف معطل ماندهاند، میتوانند در مسیر تولید، اشتغال و حل مسائل مردم قرار گیرند.
مدیرکل تبلیغات اسلامی استان قم در پایان خاطرنشان کرد: با احیای اخوت ایمانی، نظارت مؤمنانه، تعاون و تواصی به حق و صبر، مسجد میتواند به محور تحول اجتماعی تبدیل شود؛ تحولی که در مسیر تحقق فرمان رهبر معظم انقلاب، بروز و ظهور آن میتواند در نهاد مقدس بسیج تجلی پیدا کند.
شعبانزاده خاطرنشان کرد: این مأموریت باید با هدف توسعه دایره مخاطبان، تولید محتوای مناسب، برقراری ارتباط مؤثر، اصلاح وضعیت ذهنی و روحی و در نهایت تحقق جذب حداکثری و رشد حداکثری افراد در مسیر درست دنبال شود.
مسجد باید برای کودک و نوجوان برنامه تخصصی داشته باشد
وی با اشاره به ضرورت ایجاد واحد کودک و نوجوان در تشکیلات جدید مسجد اظهار کرد: مسجد باید از ظرفیت کانونهای فرهنگی هنری مساجد، بسیج، تشکلهای تربیتی، هیئتها و سایر مجموعههای فعال در مسجد استفاده کند، اما این ظرفیتها باید با رویکردی تخصصی در خدمت کودک و نوجوان قرار گیرند.
مدیرکل تبلیغات اسلامی استان قم افزود: تأمین محتوای مناسب، برگزاری دورهها و آموزشهای تخصصی، ایجاد زیرساختهای مورد نیاز و فراهم کردن زمینه جذب جذاب و مؤثر کودکان و نوجوانان باید از مأموریتهای این واحد باشد تا از پایینترین سن ممکن بتوان اقشار مختلف را با مسجد مرتبط کرد.
شناسایی ظرفیت اصناف و اقشار؛ از مأموریتهای مسجد محله
شعبانزاده، سازماندهی اصناف و اقشار محله را یکی دیگر از مأموریتهای مسجد دانست و گفت: مسجد باید برای گروههای صنفی فعال در محله بانک اطلاعاتی داشته باشد؛ بداند چه اصنافی در محله فعالیت میکنند، وضعیت و ظرفیت آنان چیست، چه چالشهایی دارند و چگونه میتوان رابطه آنان را با مردم محله تقویت کرد.
وی افزود: مسجد باید بتواند ظرفیتهای خفته اصناف و اقشار را شناسایی و برای حل مسائل اجتماعی و معیشتی محله از آنها استفاده کند.
مسجد باید نخبگان و ظرفیتهای دانشبنیان محله را شناسایی کند
مدیرکل تبلیغات اسلامی استان قم همچنین بر ضرورت ایجاد واحد «نامآوران، نخبگان، فرهیختگان و دانشبنیانها» در ساختار جدید مسجد تأکید کرد و گفت: حل مسائل محله به علم، دانش و راهکارهای جدید و خلاقانه نیاز دارد.
وی ادامه داد: مسجد باید عناصر دانشمند، خلاق، نوآور، صاحب ابتکار، مخترع و افرادی را که حرف و راهکار جدیدی دارند، در محله شناسایی کند و با استفاده از ظرفیت آنان، راهکارهای بومی برای حل مسائل محله به دست آورد.
شعبانزاده تصریح کرد: با این اقدام، مسجد میتواند از بنبستها عبور کرده و به یک نهاد اجتماعی فعال و مسئلهمحور تبدیل شود؛ نهادی که برای مشکلات واقعی مردم راهکار ارائه میدهد.
راهاندازی واحد کسبوکار برای فعالسازی سرمایههای محله
وی ایجاد واحد کسبوکار و تولید را از دیگر الزامات تحول در ساختار مسجد دانست و اظهار کرد: مسجد برای رونق چرخه اقتصاد محله باید سرمایههای پراکنده و رسوبشده مردم را که بلااستفاده مانده است، شناسایی کند و برای بهکارگیری آنها طرح داشته باشد.
مدیرکل تبلیغات اسلامی استان قم افزود: از سوی دیگر، باید این سرمایهها در اختیار کارآفرینانی قرار گیرد که ممکن است ثروت نداشته باشند اما دارای مهارت، ایده و توان کارآفرینی هستند.
وی خاطرنشان کرد: مسجد باید به اشتغال نسل جدید نیز توجه کند؛ نسلی که میتواند موتور حرکت محله باشد اما گاهی به دلیل نداشتن میدان عمل و فرصت فعالیت، بخشی از ظرفیت آن به تهدید و آسیب اجتماعی تبدیل میشود.
تربیت نسل نو و اقامه نماز؛ دو مأموریت بنیادین مسجد
شعبانزاده با بیان اینکه مأموریتهای جدید مسجد نباید موجب غفلت از کارکردهای اصلی آن شود، گفت: مسجد در کنار این مأموریتها باید همچنان واحد تربیت داشته باشد و در کنار مدارس، تشکلهای تربیتی، هیئتها و مادرانی که در خانه امر تربیت را دنبال میکنند، برای تربیت نسل جدید نقشآفرینی کند.
وی همچنین اقامه نماز باشکوه، صحیح و همراه با حضور قلب را از مأموریتهای مهم مسجد دانست و گفت: مسجد باید برای اقامه نمازی که معراج مؤمن است، برنامهریزی کند و در کنار آموزش صحیح قرائت، تجوید و آداب نماز، اسرار نماز را نیز به مردم منتقل کند.
مدیرکل تبلیغات اسلامی استان قم تأکید کرد: نماز باید بهعنوان یک برنامه ممتاز تربیتی دیده شود و در کنار مأموریت تربیت نسل نو، برای جوانسازی مسجد نیز مورد توجه قرار گیرد.
«هر ایرانی یک بسیجی» باید به مأموریت مسجد تبدیل شود
شعبانزاده با اشاره به فرمان رهبر معظم انقلاب درباره «هر ایرانی یک بسیجی» اظهار کرد: این مأموریت باید به مسجد منتقل شود و مسجد باید به این سمت حرکت کند که هر فرد در محله، یک عنصر فعال و یک ظرفیت در خدمت مأموریتهای مسجد باشد.
وی گفت: اگر چنین اتفاقی رخ دهد، شبکه مساجد با محوریت شبکه امامت میتواند به بازوهای امام امت تبدیل شود؛ در این صورت، حدود یکصد هزار مسجد در کشور میتوانند بهعنوان نهادهای اجتماعی محور، در خدمت حل مسائل جامعه قرار گیرند.
نظر شما