به گزارش خبرنگار خبرگزاری شبستان از استان کردستان، مسجد در تاریخ اسلام همواره فراتر از یک مکان برای عبادت و اقامه نماز تعریف شده است؛ محلی که از نخستین روزهای ظهور اسلام، محل اجتماع مسلمانان، آموزش معارف دینی، رسیدگی به مسائل مردم و شکلگیری حرکتهای اجتماعی بوده و در دوره معاصر نیز نقشی مهم در تحولات فرهنگی و اجتماعی ایفا کرده است.
در کردستان نیز مساجد از جایگاه ویژهای در میان مردم برخوردارند و بسیاری از فعالیتهای دینی، فرهنگی و اجتماعی محلات با محوریت این اماکن انجام میشود. بر همین اساس، مراسم گرامیداشت روز جهانی مسجد و آیین تجلیل از فعالان مساجد استان در مسجد جامع سنندج برگزار شد و سخنرانان این مراسم بر ضرورت تقویت کارکردهای مسجد و افزایش حضور مردم به ویژه نسل جوان در این پایگاه دینی تأکید کردند.
حجتالاسلام عبدالرضا پورذهبی نماینده ولیفقیه در کردستان، ماموستا فایق رستمی امام جمعه سنندج و سردار جمشید رضایی فرمانده سپاه بیتالمقدس کردستان در این مراسم هر کدام از زاویهای به اهمیت مسجد پرداختند و بر نقش این پایگاه در تقویت ایمان، وحدت، اخلاق، مسئولیت اجتماعی و مقابله با ظلم تأکید کردند.
مسجد؛ پایگاه شکلگیری حرکتهای بزرگ
نماینده ولیفقیه در کردستان در این مراسم با قدردانی از ائمه جماعات، خادمان، هیئتهای مذهبی و نمازگزاران، نقش مسجد در جامعه را دارای ابعاد مختلف دانست و اظهار کرد: برای شناخت جایگاه واقعی مسجد باید نقش، کارکرد و میزان اثرگذاری آن را مورد توجه قرار داد.
حجتالاسلام پورذهبی با اشاره به سابقه تاریخی مسجد در اسلام گفت: از صدر اسلام تاکنون مسجد محل اجتماع مسلمانان بوده و در جریان پیروزی انقلاب اسلامی نیز مساجد یکی از پایگاههای مهم شکلگیری و هدایت حرکت مردمی بودند.

وی با بیان اینکه رونق مسجد به عوامل مختلفی وابسته است، افزود: وجود امام جماعت توانمند، خادم شایسته، فضای مناسب و حضور مردم از جمله مؤلفههایی است که میتواند در پویایی مسجد نقش داشته باشد، اما مهمتر از همه این موارد، اثرگذاری مسجد در جامعه است.
نماینده ولیفقیه در کردستان خاطرنشان کرد: مساجد صدر اسلام از امکانات و تجهیزات امروزی برخوردار نبودند، اما توانستند انسانهایی را تربیت کنند که منشأ تحولات بزرگ شدند؛ بنابراین امکانات ظاهری هرچند مهم است، اما آنچه به مسجد هویت میدهد، انسانسازی و اثرگذاری آن بر جامعه است.
مسجد باید پاسخگوی نیازهای دینی مردم باشد
پورذهبی با اشاره به اینکه دین در حوزههای اعتقادی، احکام و اخلاق قابل بررسی است، تصریح کرد: مسجد باید در همه این عرصهها نقشآفرینی کند و برنامههای آن صرفاً به اقامه نماز و برگزاری مناسبتها محدود نشود.
وی افزود: مسجد باید محلی برای آموزش معارف دینی، تبیین احکام، تقویت اخلاق و پاسخگویی به پرسشها و نیازهای فکری مردم باشد.
نماینده ولیفقیه در کردستان با تأکید بر اهمیت اثرگذاری برنامههای فرهنگی و دینی گفت: صرف برگزاری برنامه نمیتواند معیار موفقیت مسجد باشد، بلکه باید دید این فعالیتها چه تغییری در رفتار، نگرش و زندگی مردم ایجاد میکند.
پورذهبی ادامه داد: مسجدی که بتواند ایمان، اخلاق، آگاهی و روحیه مسئولیتپذیری را در میان مردم تقویت کند، به رسالت واقعی خود نزدیک شده است.
مسجد باید سنگر اسلام ناب باشد
وی با اشاره به چهلمین روز شهادت رهبر شهید و تأکید بر اندیشه امام خمینی(ره) درباره اسلام ناب محمدی، گفت: یکی از وظایف مسجد این است که مرز میان اسلام ناب و قرائتهای انحرافی از اسلام را برای جامعه تبیین کند.
نماینده ولیفقیه در کردستان اظهار کرد: مسجد باید بتواند روحیه استکبارستیزی، عدالتخواهی و دفاع از مظلوم را در جامعه تقویت کند و نسبت به تحولات جهان اسلام بیتفاوت نباشد.
پورذهبی با انتقاد از سکوت برخی کشورهای اسلامی در برابر جنایات و تجاوزات رژیم صهیونیستی بیان کرد: نمیتوان نسبت به برخی مسائل کوچک حساس بود، اما در برابر شهادت هزاران انسان و حمله به یک کشور اسلامی سکوت کرد.
وی افزود: مسجد اثرگذار باید مردم را نسبت به مسائل مهم جهان اسلام آگاه کند و روحیه مطالبهگری و دفاع از مظلوم را در جامعه گسترش دهد.
مسجد؛ خانه شناخت و برادری مسلمانان
ماموستا فایق رستمی امام جمعه سنندج نیز در این مراسم، مسجد را یکی از مهمترین نقاط مشترک مسلمانان دانست و اظهار کرد: مسجد تنها محل عبادت نیست، بلکه جایی برای شناخت متقابل مسلمانان و تقویت اخوت و برادری است.
وی افزود: مسلمانان با هر زبان، قومیت، نژاد و فرهنگ در مسجد کنار یکدیگر قرار میگیرند و همین حضور مشترک میتواند زمینهساز وحدت بیشتر در جامعه اسلامی باشد.
امام جمعه سنندج با اشاره به جایگاه کعبه در میان مسلمانان گفت: کعبه نماد وحدت و برادری مسلمانان است و همه مسلمانان جهان با وجود تفاوتهای قومی و فرهنگی، رو به یک قبله عبادت میکنند.
رستمی ادامه داد: محبت به پیامبر اکرم(ص)، اهل بیت(ع) و اصحاب ایشان و همچنین اخلاق اسلامی از مهمترین مشترکات مسلمانان است و باید از این ظرفیت برای نزدیکتر شدن دلها و تقویت وحدت استفاده کرد.

مسجد محلی برای شناخت مشکلات مردم
امام جمعه سنندج یکی از مهمترین کارکردهای مسجد را ایجاد ارتباط میان مردم عنوان کرد و گفت: زمانی که مردم یک محله در مسجد کنار یکدیگر قرار میگیرند، از مسائل و مشکلات هم مطلع میشوند و زمینه همکاری و کمک به یکدیگر افزایش مییابد.
وی تصریح کرد: مسجد باید پایگاهی برای ارتباط مردم و رسیدگی به مسائل جامعه باشد و نقش اجتماعی آن در کنار کارکرد عبادی مورد توجه قرار گیرد.
رستمی با اشاره به سابقه فعالیت علما و خادمان مساجد در طول تاریخ افزود: علما، خادمان و مؤمنان همواره برای حفظ و رونق مساجد تلاش کردهاند و امروز نیز تداوم این مسیر به حضور فعال مردم و حمایت از خادمان مسجد نیاز دارد.
وی همچنین بر ضرورت توجه به بهداشت، نظافت و وضعیت مناسب مساجد تأکید کرد و گفت: محیط مسجد باید شایسته حضور مؤمنان و خانوادهها باشد.
موقوفات در خدمت رونق مساجد قرار گیرد
امام جمعه سنندج با اشاره به اهمیت موقوفات در تقویت فعالیتهای دینی و مسجدی اظهار کرد: موقوفات باید در مسیر اهداف وقف و برای حمایت از مساجد، امور دینی و فعالیتهای علما و خادمان مورد استفاده قرار گیرد.
رستمی تأکید کرد: مسجد زمانی میتواند جایگاه واقعی خود را در جامعه حفظ کند که مردم آن را خانه خود بدانند و در آبادانی معنوی و اجتماعی آن مشارکت داشته باشند.
وی در پایان از ائمه جماعات، خادمان، هیئتهای مذهبی و فعالان مساجد قدردانی کرد و گفت: خدمت به مسجد و تلاش برای رونق آن، خدمت به دین و جامعه است و باید این مسیر با جدیت ادامه پیدا کند.
مسجد مبدأ تربیت نسل مؤمن و مسئول
سردار جمشید رضایی فرمانده سپاه بیتالمقدس کردستان نیز در این مراسم با اشاره به فلسفه نامگذاری روز جهانی مسجد اظهار کرد: ۳۱ مرداد سال ۱۳۴۸ مسجدالاقصی به آتش کشیده شد و پس از این حادثه، با پیگیری جمهوری اسلامی ایران و تصویب کشورهای اسلامی، این روز به عنوان روز جهانی مسجد نامگذاری شد.
وی با اشاره به جایگاه مسجدالاقصی و مسجدالحرام در تاریخ اسلام افزود: برای درک اهمیت مسجد همین بس که معراج پیامبر اکرم(ص) از مسجدالحرام به مسجدالاقصی انجام شد.
فرمانده سپاه بیتالمقدس کردستان ادامه داد: پیامبر اکرم(ص) پس از هجرت به مدینه نیز مسجد را به عنوان یکی از نخستین مراکز اجتماع مسلمانان بنا کردند و مسجد در آن دوره علاوه بر محل عبادت، پایگاهی برای رسیدگی به مسائل مردم بود.
رضایی گفت: مسجد باید همچنان محل راز و نیاز با خدا و در عین حال پایگاه اجتماعی برای حل مشکلات مردم در عرصههای مختلف باشد.
مسجد و فرهنگ مقاومت
وی با تأکید بر پیوند مسجد با فرهنگ ایثار و مقاومت اظهار کرد: اگر به زندگی بسیاری از شهدا، رزمندگان و نیروهای جبهه مقاومت نگاه کنیم، ارتباط آنان با مسجد و فعالیتهای دینی و فرهنگی در این پایگاهها مشهود است.
فرمانده سپاه بیتالمقدس کردستان افزود: بسیاری از شهدای دوران دفاع مقدس از فعالان مسجد بودند و همین پایگاهها نقش مهمی در تربیت نسلی داشتند که برای دفاع از کشور، اسلام و مردم وارد میدان شدند.
رضایی با بیان اینکه مسجد میتواند محل تربیت انسانهای مؤمن و مسئولیتپذیر باشد، خاطرنشان کرد: امروز نیز باید از این ظرفیت برای تربیت نسل جدید بهره گرفت.
وی بر لزوم افزایش حضور نسل جوان در مساجد تأکید کرد و گفت: نوجوانان و جوانان امروز نیز در مساجد حضور دارند، اما باید تلاش کنیم این حضور گستردهتر و هدفمندتر شود.

رضایی افزود: مسجد باید برای نسل جوان محیطی پویا و جذاب باشد تا نوجوانان علاوه بر عبادت و ارتباط با خدا، فرصت حضور در فعالیتهای فرهنگی، اجتماعی و خدمترسانی را نیز پیدا کنند.
فرمانده سپاه بیتالمقدس کردستان همچنین بر استفاده از ظرفیت معتمدان، بزرگان و افراد صاحبنظر محلات تأکید کرد و گفت: اگر این ظرفیتها در کنار مسجد قرار گیرند، بسیاری از مسائل و مشکلات اجتماعی با مشارکت خود مردم قابل حل خواهد بود.
مسجدی که در جامعه اثر بگذارد
مجموع سخنان مطرحشده در این مراسم نشان میدهد که مسجد در نگاه مسئولان و متولیان فرهنگی استان کردستان، نهادی صرفاً عبادی نیست؛ بلکه پایگاهی برای تربیت، وحدت، همدلی، حل مشکلات مردم و تقویت مسئولیت اجتماعی است.
مسجدی که بتواند در کنار اقامه نماز، جوانان را جذب کند، به پرسشهای دینی مردم پاسخ دهد، اخلاق و معنویت را تقویت کند، نسبت به مشکلات جامعه حساس باشد و در برابر ظلم و بیعدالتی موضع داشته باشد، میتواند نقش تاریخی خود را در جامعه اسلامی حفظ کند.
روز جهانی مسجد نیز فرصتی است تا این کارکردها دوباره مورد توجه قرار گیرد و با حمایت از ائمه جماعات، خادمان، هیئتهای مذهبی و فعالان مسجدی، زمینه برای حضور پررنگتر مردم بهویژه نسل جوان در این پایگاههای دینی و اجتماعی فراهم شود.
نظر شما