اربعین فرصت کم‌نظیرِ شکل‌گیری شخصیت کودک و نوجوان

یک کارشناس حوزه کودک و نوجوان با تأکید بر آثار تربیتی حضور خانواده‌ها در آیین پیاده‌روی اربعین گفت: همراهی کودکان و نوجوانان در این سفر می‌تواند زمینه آموزش عملی مفاهیمی مانند مسئولیت‌پذیری، احترام به دیگران، روحیه خدمت و تقویت پیوندهای خانوادگی را فراهم کند.

حجت‌الاسلام میراحمدرضا رئیسی با تسلیت فرارسیدن اربعین حضرت اباعبدالله الحسین(ع) به خبرنگار خبرگزاری شبستان در چهارمحال‌وبختیاری اظهار داشت: حضور میلیون‌ها زائر در مسیر نجف تا کربلا تنها یک رویداد مذهبی نیست، بلکه می‌تواند به یک تجربه عمیق تربیتی برای خانواده‌ها، به‌ویژه کودکان و نوجوانان تبدیل شود.

وی افزود: بسیاری از والدین اربعین را صرفاً یک سفر زیارتی می‌بینند، در حالی که این مسیر فرصتی برای آموزش عملی ارزش‌هایی است که انتقال آن‌ها در محیط خانه و مدرسه گاهی دشوار است. کودک در این فضا مفاهیمی مانند صبر، نظم، مشارکت، احترام به دیگران و تحمل شرایط متفاوت را به‌صورت عینی تجربه می‌کند.

مسئولیت‌پذیری در دل یک سفر جمعی شکل می‌گیرد

این مدرس حوزه کودک و نوجوان با اشاره به شرایط خاص پیاده‌روی اربعین گفت: زمانی که فرزند یاد می‌گیرد مراقب وسایل شخصی، زمان حرکت و هماهنگی با گروه باشد، در واقع نخستین گام‌های مسئولیت‌پذیری اجتماعی را برمی‌دارد. چنین تجربه‌ای می‌تواند در آینده به افزایش اعتمادبه‌نفس و استقلال او کمک کند.

کارشناس حوزه نوجوان با بیان اینکه پیاده‌روی اربعین ظرفیت گسترده‌ای برای تربیت نسل آینده دارد، گفت: والدین می‌توانند از فضای معنوی و اجتماعی این سفر برای نهادینه کردن فرهنگ قدردانی، ساده‌زیستی، مدیریت مصرف و همکاری جمعی در فرزندان خود بهره بگیرند.

رئیسی ادامه داد: والدین بهتر است بخشی از امور سفر را متناسب با سن فرزندان به آنان واگذار کنند؛ برای مثال حمل کوله کوچک، مراقبت از وسایل شخصی یا مشارکت در برنامه‌ریزی روزانه، حس مفید بودن و مشارکت را در کودک تقویت می‌کند.

رفتار والدین مهم‌تر از توصیه‌های مستقیم است

وی با تأکید بر نقش الگو بودن پدر و مادر اظهار داشت: کودکان بیش از آنکه از سخنان ما بیاموزند، رفتار ما را مشاهده و تقلید می‌کنند. اگر والدین در برخورد با خادمان و میزبانان عراقی با احترام، تواضع و قدردانی رفتار کنند، همین روحیه در فرزندان نیز شکل خواهد گرفت.

این کارشناس مسائل دینی افزود: سنت تشکر و قدردانی در بسیاری از خانواده‌ها کم‌رنگ شده است، در حالی که همین رفتارهای ساده می‌تواند محبت، آرامش و همبستگی را در محیط خانواده افزایش دهد و از بسیاری از اختلافات پیشگیری کند.

اربعین فرصتی برای گفت‌وگوهای عمیق خانوادگی است

رئیسی با اشاره به اهمیت گفت‌وگو در طول سفر گفت: مسیر طولانی پیاده‌روی بهترین فرصت برای صحبت درباره مفاهیمی مانند هدف زیارت، پیام قیام امام حسین(ع)، چرایی تحمل سختی‌ها و نقش انسان در یاری حق است. چنین گفت‌وگوهایی قدرت تفکر و تحلیل نوجوانان را افزایش می‌دهد و آنان را از سطح پرسش‌های روزمره فراتر می‌برد.

وی تصریح کرد: خانواده‌ها می‌توانند هر روز بخشی از زمان استراحت را به گفت‌وگوی آزاد اختصاص دهند تا فرزندان نیز احساس کنند نظرات و پرسش‌هایشان شنیده می‌شود.

مدیریت مصرف و پرهیز از اسراف؛ درسی که باید عملی آموزش داده شود

این کارشناس حوزه نوجوان با اشاره به پذیرایی گسترده مواکب خاطرنشان کرد: کودکان با دقت رفتار بزرگ‌ترها را زیر نظر دارند. اگر والدین در استفاده از آب، غذا و سایر امکانات دقت کنند و از دریافت بیش از نیاز خودداری نمایند، فرهنگ درست مصرف کردن به‌صورت طبیعی به فرزندان منتقل می‌شود.

رئیسی افزود: آموزش صرفه‌جویی زمانی مؤثر است که کودک آن را در رفتار واقعی پدر و مادر مشاهده کند، نه فقط در قالب توصیه‌های زبانی.

تجربه خدمت به زائران، خاطره‌ای ماندگار می‌سازد

وی پیشنهاد کرد خانواده‌ها در صورت امکان، ساعاتی را به همکاری با موکب‌ها اختصاص دهند و گفت: مشارکت کودکان و نوجوانان در توزیع آب، جابه‌جایی وسایل یا کمک به زائران سالمند، لذت خدمت بی‌منت را در ذهن آنان ماندگار می‌کند و روحیه نوع‌دوستی را افزایش می‌دهد.

به گفته رئیسی، نوجوانی که در چنین فضایی طعم خدمت را بچشد، در آینده نیز نسبت به مسائل اجتماعی و کمک به دیگران احساس مسئولیت بیشتری خواهد داشت.

ساده‌زیستی و ایثار را در انتخاب‌های سفر نشان دهیم

این کارشناس مسائل دینی با بیان اینکه اربعین میدان رقابت برای برخورداری از بهترین امکانات نیست، گفت: اگر خانواده‌ها در برخی مواقع شرایط ساده‌تر را برای خود بپذیرند و امکانات مناسب‌تر را در اختیار دیگر زائران قرار دهند، فرزندان به‌صورت عملی با مفهوم ایثار و مقدم دانستن دیگران آشنا می‌شوند.

وی ادامه داد: کودکان زمانی معنای واقعی گذشت را درک می‌کنند که آن را در رفتار روزمره والدین مشاهده کنند، نه فقط در کتاب‌ها و سخنرانی‌ها.

انعطاف‌پذیری، شرط ماندگاری خاطره خوش اربعین است

رئیسی با اشاره به خستگی، گرما و دشواری‌های طبیعی سفر اظهار داشت: سختگیری بیش از حد، سرزنش یا تنبیه در چنین شرایطی می‌تواند خاطره معنوی سفر را برای کودک تلخ کند. والدین باید با صبوری و انعطاف بیشتری با فرزندان برخورد کنند تا آنان با علاقه و اشتیاق در این مسیر حضور داشته باشند.

وی تأکید کرد: هدف اصلی این است که فرزندان اربعین را به‌عنوان تجربه‌ای شیرین، معنوی و سرشار از محبت خانوادگی به خاطر بسپارند.

«شورای سفر خانوادگی» مشارکت فرزندان را تقویت می‌کند

این مدرس حوزه کودک و نوجوان تشکیل یک «شورای سفر» را مفید دانست و گفت: اگر اعضای خانواده پیش از حرکت درباره برنامه روزانه، زمان استراحت، وظایف هر فرد و تصمیم‌های مسیر با یکدیگر گفت‌وگو کنند، روحیه همکاری، احترام به نظر دیگران و مسئولیت‌پذیری در فرزندان تقویت خواهد شد.

سفرنامه‌نویسی جایگزینی مناسب برای وابستگی به تلفن همراه است

رئیسی با اشاره به دغدغه استفاده مداوم نوجوانان از تلفن همراه در سفرهای زیارتی افزود: تشویق آنان به نوشتن خاطرات، ثبت عکس‌های هدفمند، تهیه فایل‌های صوتی یا ساخت کلیپ‌های کوتاه از مشاهدات سفر، علاوه بر تقویت خلاقیت، توجه آنان را از فضای مجازی به تجربه واقعی اربعین معطوف می‌کند.

وی با اشاره به نقش اربعین در تقویت همبستگی مسلمانان گفت: این آیین بزرگ معنوی می‌تواند روحیه برادری، همدلی، خدمت و مسئولیت اجتماعی را در نسل جوان تقویت کند و هرچه والدین با نگاه آگاهانه‌تر و تربیتی‌تری در این سفر حضور یابند، آثار آن در شخصیت و آینده فرزندان ماندگارتر خواهد بود.

کد خبر 1896669

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha